Purashcharanarnava Mantras/Teil 3

Purashcharanarnava – Mantrasammlung, Teil 3 enthält die Registereinträge M0898–M1278. Sie erschließt die im Werk belegten Formeln in IAST und Devanagari mit deutscher Erklärung. Mantra, Gottheitsverehrung und ritueller Zusammenhang werden gemeinsam betrachtet.

Zur Textgrundlage: Umfang, dokumentierte Auslassungen und Lesungshinweise.

Der letzte Teil führt die Sammlung weiter und enthält am Ende die ergänzten Einträge M1267–M1278 zu Band III, S. 748–756. Die Kennungen dienen dem Nachschlagen; sie bilden keine durchgehende Reihenfolge der Kapitel. Nutze deshalb stets auch die jeweilige Fundstelle.

So liest du die Einträge: Ausgeschriebene Rezitationsformeln, Bijas, verschlüsselte Bildungsregeln und erklärende Rahmensätze sind zu unterscheiden. Ein ganzer Quellenabsatz ist nicht automatisch ein zu rezitierender Mantra. Die örtlichen Hinweise benennen unvollständige oder unsichere Lesungen; für überlieferungsgebundene Verfahren gelten die jeweils genannten Voraussetzungen der Diksha.

Japa verbindet Aufmerksamkeit und Hingabe.

Zur Ausgabe: Deutsch · Sanskrit in IAST · Devanagari · 108 Passagen zur Besinnung · Mantrasammlung

← Vorheriger Teil · Teil 1 · Teil 2 · Teil 3

Video laden

YouTube

YouTube sammelt möglicherweise persönliche Daten. Datenschutzrichtlinie

Fortfahren Ausblenden

Formeln und Quellenzusammenhänge – Fortsetzung

M0898. Alternative Mantrazählung – Dreiteilung der Yā-devī-Verse
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1195, Alternative Mantrazählung – Dreiteilung der Yā-devī-Verse
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ekaviṃśatikāḥ ślokā bhrāntyantāsteṣu mantrakāḥ |
pratiśloke trayo mantrā jñeyāste ca triṣaṣṭikāḥ ||
yā devī sarvabhūteṣu viṣṇumāyeti śabditā |
namastasyai iti prokto viṃśatyakṣarako manuḥ ||
namastasyai iti prokto dvitīyaścaturakṣaraḥ |
aṣṭākṣarastṛtīyo'pi namastasyai namo namaḥ ||
evaṃ dvāviṃśatiśloke jñeyaṃ mantratrayaṃ budhaiḥ |
punaḥ ślokātmako mantrastrimantraḥ ślokakaḥ punaḥ |
trayoviṃśacchlokeṣu mantrā vai saptaṣaṣṭikāḥ |
pūrvaistrayodaśairmantraiḥ sahāśītirudāhṛtā ||
stutā surairiti ślokadvaya vaiva punā ṛṣiḥ |
punaḥ saptadaśaślokā ṛṣiḥ ślokatrayaṃ tataḥ ||
dūtaścaiva nava ślokā ṛṣireko'mbikā tataḥ |
eka ityasyaikaikaika ityarthaḥ |
catuḥślokī punardūtaścatuḥślokī punaḥ śivā |

Devanagari:
एकविंशतिकाः श्लोका भ्रान्त्यन्तास्तेषु मन्त्रकाः |
प्रतिश्लोके त्रयो मन्त्रा ज्ञेयास्ते च त्रिषष्टिकाः ||
या देवी सर्वभूतेषु विष्णुमायेति शब्दिता |
नमस्तस्यै इति प्रोक्तो विंशत्यक्षरको मनुः ||
नमस्तस्यै इति प्रोक्तो द्वितीयश्चतुरक्षरः |
अष्टाक्षरस्तृतीयोऽपि नमस्तस्यै नमो नमः ||
एवं द्वाविंशतिश्लोके ज्ञेयं मन्त्रत्रयं बुधैः |
पुनः श्लोकात्मको मन्त्रस्त्रिमन्त्रः श्लोककः पुनः |
त्रयोविंशच्छ्लोकेषु मन्त्रा वै सप्तषष्टिकाः |
पूर्वैस्त्रयोदशैर्मन्त्रैः सहाशीतिरुदाहृता ||
स्तुता सुरैरिति श्लोकद्वय वैव पुना ऋषिः |
पुनः सप्तदशश्लोका ऋषिः श्लोकत्रयं ततः ||
दूतश्चैव नव श्लोका ऋषिरेकोऽम्बिका ततः |
एक इत्यस्यैकैकैक इत्यर्थः |
चतुःश्लोकी पुनर्दूतश्चतुःश्लोकी पुनः शिवा |

Bedeutung und Funktion: Es folgen einundzwanzig Verse bis zur Erscheinungsform bhrānti. In jedem gelten drei Mantras, zusammen dreiundsechzig. Als Beispiel nennt die Quelle: yā devī sarvabhūteṣu viṣṇumāyeti śabditā namas tasyai als zwanzigsilbigen ersten Mantra; namas tasyai als viersilbigen zweiten; namas tasyai namo namaḥ als achtsilbigen dritten. Sinngemäß: „Der Göttin, die in allen Wesen als Viṣṇumāyā bezeichnet wird, Verehrung; ihr Verehrung; ihr Verehrung, immer wieder Verehrung.“ Dieselbe Dreiteilung wird im nächsten Satz mit einer Zweiundzwanzigerangabe verbunden. Danach ein ganzer Vers als ein Mantra und ein weiterer als drei Mantras: Für dreiundzwanzig Verse werden siebenundsechzig Mantras genannt, zusammen mit den vorherigen dreizehn also achtzig. Die wechselnden Angaben einundzwanzig, zweiundzwanzig und dreiundzwanzig stehen in dieser Form im Druck. Dann folgen zwei Verse ab stutā suraiḥ, die Seherrede, siebzehn Verse, die Seherrede, drei Verse, der Bote, neun Verse, der Seher als eine Einheit und Ambikā. Der Kommentar betont, dass „einer“ jeweils einzeln zu verstehen sei. Es folgen vier Verse, nochmals der Bote, vier Verse und Śivā. Die Zählbeschreibung setzt sich auf der nächsten Seite fort.

M0899. Praśna-Verfahren – Buchorakel und Gebet
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1197–1198, Praśna-Verfahren – Buchorakel und Gebet
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha prasaṅgāt praśnavidhirucyate (tantravidhānamuktāvalī-)dhṛtavacanāni |
trayodaśadalaṃ padmaṃ likhitvā sumanoharam |
ekāṅkādikrameṇāṅkairdalāni paripūrayet ||
pratyadhyāye ślokasaṃkhyā pṛthagdaleṣvathāṅkitā |
pūjayet pustake durgāṃ navārṇena vidhānavit ||
devi durge namastubhyaṃ sarvajñe sarvadarśini |
siddhikāryasya vā siddhiṃ satyaṃ mahyaṃ pradarśaya ||
evaṃ saṃprārthya puṣpaṃ vā phalaṃ vā'kṣatameva vā |
kumāryā vā śiśorhastādadhyāyāṅkaṃ nidhāpayet ||
viditvā caivamadhyāyaṃ tatpadyāṅkaṃ nidhāpayet |
ślokaṃ jñātvā tato mantrī vācayet sphuṭākṣaram ||
ślokasyārthānusāreṇa jñeyaṃ vijñaiḥ śubhāśubham |

Devanagari:
अथ प्रसङ्गात् प्रश्नविधिरुच्यते (तन्त्रविधानमुक्तावली-)धृतवचनानि |
त्रयोदशदलं पद्मं लिखित्वा सुमनोहरम् |
एकाङ्कादिक्रमेणाङ्कैर्दलानि परिपूरयेत् ||
प्रत्यध्याये श्लोकसंख्या पृथग्दलेष्वथाङ्किता |
पूजयेत् पुस्तके दुर्गां नवार्णेन विधानवित् ||
देवि दुर्गे नमस्तुभ्यं सर्वज्ञे सर्वदर्शिनि |
सिद्धिकार्यस्य वा सिद्धिं सत्यं मह्यं प्रदर्शय ||
एवं संप्रार्थ्य पुष्पं वा फलं वाऽक्षतमेव वा |
कुमार्या वा शिशोर्हस्तादध्यायाङ्कं निधापयेत् ||
विदित्वा चैवमध्यायं तत्पद्याङ्कं निधापयेत् |
श्लोकं ज्ञात्वा ततो मन्त्री वाचयेत् स्फुटाक्षरम् ||
श्लोकस्यार्थानुसारेण ज्ञेयं विज्ञैः शुभाशुभम् |

Bedeutung und Funktion: Bei dieser Gelegenheit wird ein Praśna-Verfahren, eine divinatorische Befragung, erläutert; die Aussagen stammen aus der Tantravidhānamuktāvalī. Man zeichne einen schönen dreizehnblättrigen Lotus, trage in die Blätter fortlaufend die Zahlen ab eins ein und vermerke gesondert die Verszahlen der jeweiligen Kapitel. Der Regelkundige verehre Durgā im Buch mit dem Navārṇa-Mantra und bete: „Göttin Durgā, Verehrung dir, Allwissende, Allsehende! Zeige mir wahrheitsgemäß das Gelingen des Vorhabens.“ Die Druckform siddhikāryasya vā siddhim ist tautologisch beziehungsweise beschädigt; ein nicht gedrucktes Gegenteil „Misslingen“ wird nicht stillschweigend eingesetzt. Nach diesem Gebet lasse man durch die Hand eines Mädchens oder Kindes eine Blume, Frucht oder ungebrochene Reiskörner zur Bestimmung der Kapitelzahl niederlegen. Ist so das Kapitel ermittelt, lasse man die Verszahl bestimmen. Der Mantrakundige lese den gefundenen Vers mit deutlicher Aussprache. Nach dessen Sinn beurteilen die Kundigen das günstige oder ungünstige Zeichen. Dies ist die Beschreibung des historischen Buchorakels.

M0900. Mantra-Vollendung ohne Puraścaraṇa – Einleitung und Chiffre
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1200, Mantra-Vollendung ohne Puraścaraṇa – Einleitung und Chiffre
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha puraścaraṇavyatiriktena mantrasiddhiprakāro (vīratantre) atha samyak pravakṣyāmi guptasiddhiparamparām |
evaṃ jñātvā viśeṣajño gopayet śrīkhaye mama ||
etatprakāśanālloke mahāhāniḥ pade pade |
śivaśikhiśītabhānuṃ pañcamāntyasvarāḍhyaṃ dvitayamidamapūrvaṃ bījamagraprabhāyāḥ |
kṣaṇamapi ramaṇīnāṃ maṇḍalāntarvibhāvya kṣapayati duradṛṣṭaṃ vādirājāyate saḥ ||
śivo hakāraḥ |
śikhī vahnistadbījaṃ rephaḥ |
śītabhānustvakāraḥ |
pañcamāntyasvara ukārastena hrūmiti praṇavādivahnijāyāntasyoprabhāmantrasya dvitīyaṃ bījamityarthaḥ |

Devanagari:
अथ पुरश्चरणव्यतिरिक्तेन मन्त्रसिद्धिप्रकारो (वीरतन्त्रे) अथ सम्यक् प्रवक्ष्यामि गुप्तसिद्धिपरम्पराम् |
एवं ज्ञात्वा विशेषज्ञो गोपयेत् श्रीखये मम ||
एतत्प्रकाशनाल्लोके महाहानिः पदे पदे |
शिवशिखिशीतभानुं पञ्चमान्त्यस्वराढ्यं द्वितयमिदमपूर्वं बीजमग्रप्रभायाः |
क्षणमपि रमणीनां मण्डलान्तर्विभाव्य क्षपयति दुरदृष्टं वादिराजायते सः ||
शिवो हकारः |
शिखी वह्निस्तद्बीजं रेफः |
शीतभानुस्त्वकारः |
पञ्चमान्त्यस्वर उकारस्तेन ह्रूमिति प्रणवादिवह्निजायान्तस्योप्रभामन्त्रस्य द्वितीयं बीजमित्यर्थः |

Bedeutung und Funktion: Nun ein Verfahren der Mantra-Vollendung außerhalb des Puraścaraṇa, aus dem Vīratantra: Ich werde die verborgene Folge der Vollendung genau darlegen. Wer sie erkannt hat, bewahre sie als Sachkundiger geheim; die Wendung śrīkhaye mama ist beschädigt. Ihre Veröffentlichung in der Welt bringe nach der Quellenaussage auf Schritt und Tritt großen Verlust. Es folgt eine Silbenchiffre aus „Śiva“, „Feuer“, „kühlem Strahlenträger“ und einer als pañcamāntya bezeichneten Vokalzuordnung. Dieses neuartige zweifache Bīja der im Vers agraprabhā genannten Göttin soll im Kreis der Frauen auch nur einen Augenblick vergegenwärtigt werden; dann schwinde Unglück und man werde zum König der Redner. Der Kommentar entschlüsselt Śiva als ha und Feuer als ra; die Erläuterungen zum Mond und Vokal sind in der Druckform widersprüchlich. Er nennt jedoch ausdrücklich hrūm als Ergebnis und als zweites Bīja eines mit Om beginnenden und mit „Feuers Gattin“, also svāhā, endenden Mantras der im Kommentar ugraprabhā zu lesenden Göttin. Die abweichende Namensform und die unsichere Chiffre bleiben dokumentiert; daraus wird kein vollständiger Mantra erfunden.

M0901. Vīratantra – verschlüsselte Bīja-Folgen
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1201–1202, Vīratantra – verschlüsselte Bīja-Folgen
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
madanamadavagunā bījamuddhṛtya śaktiṃ tadanu kaṭhabījaṃ lokadhātrīṃ tadantaḥ ||
yadi japati madantabhīmāsāca sadyaḥ suranaragatistaḥ siddhavargaiḥ sa pūjyaḥ |
śivabhṛgumadapṛthvīśaktiyuktaṃ susiddhaṃ hariharacaturāsyasvasvabhūtiprabhūtam ||
paramacaradasaṃjñaḥ kṣobhakṛt kāminīmāmadhipatirapi vācāṃ śrīpatiḥ sārvabhaumaḥ |
bhṛgumadakathitāyāḥ kāmabījaṃ tadadhye bhuvanabhayavināśaḥ kṣobhiṇīṃ yojayitvā ||
japati yadi sakṛdvā cintyate vīrasiddhaḥ kulayuvatikulāntaḥ kṣobhakṛt kāmabhāvāt |
madanamadalatāyāḥ śaktibījaṃ niyojya smaraharaharirūpī kāmarūpaḥ kuberaḥ ||

Devanagari:
मदनमदवगुना बीजमुद्धृत्य शक्तिं तदनु कठबीजं लोकधात्रीं तदन्तः ||
यदि जपति मदन्तभीमासाच सद्यः सुरनरगतिस्तः सिद्धवर्गैः स पूज्यः |
शिवभृगुमदपृथ्वीशक्तियुक्तं सुसिद्धं हरिहरचतुरास्यस्वस्वभूतिप्रभूतम् ||
परमचरदसंज्ञः क्षोभकृत् कामिनीमामधिपतिरपि वाचां श्रीपतिः सार्वभौमः |
भृगुमदकथितायाः कामबीजं तदध्ये भुवनभयविनाशः क्षोभिणीं योजयित्वा ||
जपति यदि सकृद्वा चिन्त्यते वीरसिद्धः कुलयुवतिकुलान्तः क्षोभकृत् कामभावात् |
मदनमदलतायाः शक्तिबीजं नियोज्य स्मरहरहरिरूपी कामरूपः कुबेरः ||

Bedeutung und Funktion: Es folgt eine Folge verschlüsselter Mantra-Angaben. Zunächst werden ein aus madanam adavagunā gewonnenes Bīja, Śakti, danach ein als kaṭha bezeichnetes Bīja und die „Trägerin der Welt“ genannt. Die anschließende Rezitationsangabe madantabhīmāsā ist beschädigt; als Frucht wird die Verehrung durch Siddhas und eine Stellung unter Göttern und Menschen verheißen. Eine weitere Folge verbindet Śiva, Bhṛgu, mada, Erde und Śakti und wird mit den Kräften Haris, Haras und des Viergesichtigen, also Brahmās, gepriesen. Sie soll Frauen erregen, Herrschaft über Rede und Reichtum sowie universale Herrschaft verleihen; paramacaradasaṃjña ist unklar. Danach werden das Kāma-Bīja und Kṣobhiṇī in eine mit bhṛgumada bezeichnete Folge eingesetzt. Schon einmalige Rezitation oder Meditation soll einen Vīra zur Vollendung führen und im Kreis der Kula-Frauen Erregung bewirken. Die letzte Zeile setzt das Śakti-Bīja in die „Ranke von Madana und Mada“ ein und verheißt Gestalt oder Kräfte von Śiva, Hari, Kāma und Kubera. Diese Bezeichnungen sind Quellencipher; wegen mehrerer beschädigter Schlüsselwörter werden keine vermeintlich entschlüsselten Silbenketten hinzugefügt.

M0902. Vīratantra – weitere Mantracipher und Befreiungsverheißung
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1202, Vīratantra – weitere Mantracipher und Befreiungsverheißung
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ripukulahariṇākṣīlocanāmbhojaniryaddvipulajananiṣekāt khaṇḍitāntaḥpratāpaḥ |
śivabhṛgumadamūlaṃ lobhamūlaṃ bhajanti yadi vividhagurūṇāṃ vartmamalaṃ vimṛśya ||
nidhipatirapi nātho gīṣpatirbhedracetā yadi bhajati tadetanmukhyamanurpītitalam |
varuṇadalavivarjaṃ prāṇamekaṃ vivarjaṃ tadupari mṛgāṅkaṃ dvandvametadvidhānyā ||
nikhilamatavicārāṇāṃ mokṣadānekadakṣaḥ sadasatasamadharmā kṣemakṛnmantrarājaḥ |
śivaśāmanayugmaṃ bījametadvidhānyā analaśivasadharmāthādirājaṃ svatantram ||
tava samarayugmaṃ bījametadvānyā dvitayamapi visargaṃ yatkumārī maheśaḥ |
kimiha kamalajanmā janmadhārāsahasrairiti bhajati narāṇāṃ mantrarājaṃ sabhāgyaiḥ ||

Devanagari:
रिपुकुलहरिणाक्षीलोचनाम्भोजनिर्यद्द्विपुलजननिषेकात् खण्डितान्तःप्रतापः |
शिवभृगुमदमूलं लोभमूलं भजन्ति यदि विविधगुरूणां वर्त्ममलं विमृश्य ||
निधिपतिरपि नाथो गीष्पतिर्भेद्रचेता यदि भजति तदेतन्मुख्यमनुर्पीतितलम् |
वरुणदलविवर्जं प्राणमेकं विवर्जं तदुपरि मृगाङ्कं द्वन्द्वमेतद्विधान्या ||
निखिलमतविचाराणां मोक्षदानेकदक्षः सदसतसमधर्मा क्षेमकृन्मन्त्रराजः |
शिवशामनयुग्मं बीजमेतद्विधान्या अनलशिवसधर्माथादिराजं स्वतन्त्रम् ||
तव समरयुग्मं बीजमेतद्वान्या द्वितयमपि विसर्गं यत्कुमारी महेशः |
किमिह कमलजन्मा जन्मधारासहस्रैरिति भजति नराणां मन्त्रराजं सभाग्यैः ||

Bedeutung und Funktion: Die folgende Strophe verbindet die Bildsprache der tränengefüllten Lotusaugen von Frauen aus dem feindlichen Lager mit einer Minderung feindlicher Macht; die Fügung dvipulajananiṣeka ist beschädigt. Genannt werden dann eine Wurzel aus Śiva, Bhṛgu und Mada und eine „Wurzel des Begehrens“, nach Prüfung der verschiedenen Guru-Wege. Die nächste Strophe verheißt eine Stellung wie der Herr der Schätze und der Herr der Rede; die Worte bhedracetā und mukhyamanurpītitalam sind unklar. In einer weiteren Chiffre werden ein Varuṇa-Element und ein Prāṇa-Element ausgeschlossen, darüber der Mond gesetzt und eine Verdopplung genannt. Der daraus bezeichnete „König der Mantras“ wird als geschickt im Gewähren von Befreiung, als dem Seienden und Nichtseienden gleichermaßen zugehörig und als Wohltäter gerühmt. Danach folgen weitere unaufgelöste Chiffren mit Śiva, śāmana, Feuer, einem ursprünglichen Herrscher, einem Paar und Visarga. Kumārī, Maheśa und der Lotusgeborene werden als Größen des abschließenden Lobes genannt. Die Syntax ist mehrfach beschädigt; daher bleiben die vollständigen Silbenhinweise im Sanskrit erhalten, während die deutsche Fassung nur die erkennbaren Bestandteile und Verheißungen wiedergibt. Eine bestimmte Mantraform lässt sich daraus nicht sicher rekonstruieren.

M0903. Vīratantra – Hingabe, Kālī-Chiffre und Schluss
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1202–1203, Vīratantra – Hingabe, Kālī-Chiffre und Schluss
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
bhavati janani yuṣmatpādapadmaikabhaktastyajasi paruṣamāsa nedṛśaṃ kvāpi kāle |
na khalu vapurarthaṃ tasya kānti kadā cinnihitagurumukhābjā prāpya kasmādakasmāt ||
smararipupurāre mokṣacaryopāre paramapadavilīnaḥ sarvasaubhāgyabhogaḥ |
atalapuravibhāge kālikāntasthabījaṃ tadapi yadi vidadhyāddīkṣitaṃ daṇḍavarṇam ||
nayanayutalakāraṃ mastake nāmayuktaṃ tadanu vikaṭadaṃṣṭrāsaukaṭaṃ bījayuktam |
yadi japati samastaṃ guhyaguhyātiguhyaṃ trijagati kimihāste durlabhyaṃ kathaṃ cit ||
kramapacitamapūrvaṃ sarvamevānubaddhyaṃ manuparavibhāvyastasya madhyastharūpam |
bhajati yadi cidānandātmadhṛk kevalo'sau vividhabhuvanamukhyaḥ kautukī mānamukhyaḥ ||
iti te kathitaṃ sarvaṃ rahasyaṃ paramādbhutam |
yathānukramato loke kiṃ na sādhyati yogirāṭ ||

Devanagari:
भवति जननि युष्मत्पादपद्मैकभक्तस्त्यजसि परुषमास नेदृशं क्वापि काले |
न खलु वपुरर्थं तस्य कान्ति कदा चिन्निहितगुरुमुखाब्जा प्राप्य कस्मादकस्मात् ||
स्मररिपुपुरारे मोक्षचर्योपारे परमपदविलीनः सर्वसौभाग्यभोगः |
अतलपुरविभागे कालिकान्तस्थबीजं तदपि यदि विदध्याद्दीक्षितं दण्डवर्णम् ||
नयनयुतलकारं मस्तके नामयुक्तं तदनु विकटदंष्ट्रासौकटं बीजयुक्तम् |
यदि जपति समस्तं गुह्यगुह्यातिगुह्यं त्रिजगति किमिहास्ते दुर्लभ्यं कथं चित् ||
क्रमपचितमपूर्वं सर्वमेवानुबद्ध्यं मनुपरविभाव्यस्तस्य मध्यस्थरूपम् |
भजति यदि चिदानन्दात्मधृक् केवलोऽसौ विविधभुवनमुख्यः कौतुकी मानमुख्यः ||
इति ते कथितं सर्वं रहस्यं परमाद्भुतम् |
यथानुक्रमतो लोके किं न साध्यति योगिराट् ||

Bedeutung und Funktion: O Mutter, wer allein deinen Lotusfüßen hingegeben ist, den verlässt du niemals – so lautet der erkennbare Sinn des Beginns; die Wortgruppe tyajasi paruṣam āsa ist beschädigt. Die folgenden Zeilen erwähnen den vom Lotusmund des Gurus empfangenen Unterricht, den Weg zur Befreiung, das Aufgehen im höchsten Zustand und die Fülle allen Glücks; die grammatische Verbindung von Körper, Ziel und Glanz bleibt unsicher. Es folgt eine Kālī-Chiffre mit einem inneren Bīja, dem Daṇḍa-Buchstaben, la mit „Auge“, einem Namen am Scheitel und einer weiteren Bīja-Verbindung bei der Schrecklich-Bezahnten. Auch saukaṭa ist als Lesung unsicher. Wer dieses Geheimnis der Geheimnisse insgesamt rezitiert, für den, fragt der Text, was sollte in den drei Welten noch schwer erreichbar sein? Die letzte Strophe spricht vom Verbinden der geordneten Elemente und vom Meditieren ihrer mittleren Gestalt. Wer sie als Träger des Selbst von Bewusstsein und Wonne verehrt, wird als herausragend in den vielfältigen Welten gepriesen; mehrere Verbindungswörter sind beschädigt. Der ausdrückliche Schluss lautet: „So habe ich dir das ganze, höchst wunderbare Geheimnis erklärt. Was könnte der König der Yogis in der Welt nicht vollbringen, wenn er der Reihenfolge folgt?“ Damit endet diese Vīratantra-Passage.

M0904. Bhairava-Sādhana – Mantrabausteine und Vorbereitung
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1204, Bhairava-Sādhana – Mantrabausteine und Vorbereitung
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
vāmākāmāyākhyāstāro bījaṃ kramādbhavet |
pūrvādyūrdhvāntakānāṃ tadāmnāyānāṃ krameṇa ca ||
āmnāyabījaṃ grāmasya bījaṃ bhrā~ bhairavasya ca |
grāmanāma tataḥ procya pitṛgehe nivāsine ||
tatasteṣāṃ manumimaṃ japeddaśasahasrakam |
niśi śmaśāne ca baliṃ tadāmnāyoktavartmanā ||
japādau ca japānte ca nityaṃ dadyādananyadhīḥ |
baṭukoktairhuneddravyaṃ tarpaṇādi tataścaret ||
evaṃ siddhamanurmantrī bhūtānāṃ nigrahakṣamaḥ |
tasmin deśe bhavettasya pratyakṣīkaraṇaṃ śṛṇu ||
kṛtanityakriyaḥ prātaḥ sopavāso jitendriyaḥ |
sāyaṃ sandhyādikaṃ kṛtvā śāntipāṭhaṃ vidhāya ca ||
pragṛhitvā ca sāmagrīṃ sāyaṃ sottarasādhakaḥ |
vrajecchmaśānasāmagrīṃ śṛṇu susthiramāsanam ||

Devanagari:
वामाकामायाख्यास्तारो बीजं क्रमाद्भवेत् |
पूर्वाद्यूर्ध्वान्तकानां तदाम्नायानां क्रमेण च ||
आम्नायबीजं ग्रामस्य बीजं भ्राँ भैरवस्य च |
ग्रामनाम ततः प्रोच्य पितृगेहे निवासिने ||
ततस्तेषां मनुमिमं जपेद्दशसहस्रकम् |
निशि श्मशाने च बलिं तदाम्नायोक्तवर्त्मना ||
जपादौ च जपान्ते च नित्यं दद्यादनन्यधीः |
बटुकोक्तैर्हुनेद्द्रव्यं तर्पणादि ततश्चरेत् ||
एवं सिद्धमनुर्मन्त्री भूतानां निग्रहक्षमः |
तस्मिन् देशे भवेत्तस्य प्रत्यक्षीकरणं शृणु ||
कृतनित्यक्रियः प्रातः सोपवासो जितेन्द्रियः |
सायं सन्ध्यादिकं कृत्वा शान्तिपाठं विधाय च ||
प्रगृहित्वा च सामग्रीं सायं सोत्तरसाधकः |
व्रजेच्छ्मशानसामग्रीं शृणु सुस्थिरमासनम् ||

Bedeutung und Funktion: Die erste Zeile nennt eine gedrängte, beschädigte Bīja-Reihe vāmākāmāyākhyās tāra für die Āmnāyas vom Osten bis zur oberen Richtung; eine sichere Einzelzuordnung ist nicht möglich. Danach werden als Mantrabausteine das Āmnāya-Bīja, das Bīja des Dorfes, bhrāṃ für Bhairava, der Dorfname und pitṛgehe nivāsine („dem am Ort der Ahnen Wohnenden“) genannt. Diesen Mantra rezitiere man zehntausendmal. Zu Beginn und Ende des Japa bringe man nachts auf dem Verbrennungsplatz nach der betreffenden Tradition eine Bali-Gabe dar. Mit den für Baṭuka genannten Stoffen geschehen Homa, danach Tarpaṇa und die weiteren Glieder. So soll der Mantrakundige in dieser Gegend die Fähigkeit erhalten, Bhūtas zu bändigen. Nun wird die sichtbare Erscheinung beschrieben: Nach den morgendlichen täglichen Handlungen faste der Übende und beherrsche die Sinne; abends vollziehe er Sandhyā und Friedensrezitation. Mit den Ritualmitteln und einem Uttarasādhaka, einem unterstützenden Mitwirkenden, gehe er zum Verbrennungsplatz. Als erstes wird ein fester Sitz genannt.

M0905. Bhairava-Sādhana – Ritualmittel und Eingangsgebet
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1204–1205, Bhairava-Sādhana – Ritualmittel und Eingangsgebet
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ataṇḍulān jalatilān mudgāṃstadvanmasūrikān |
tathaiva caṇakān bhaktaṃ pāyasān pūpaśaṣkulīḥ ||
kanyakākartitaṃ sūtraṃ kuṅkumena surañjitam |
aṣṭau vitastidīrghāṃśca madhyasthūlāśca khādirāḥ ||
kīlā eko hastamātraṃ gandhapuṣpādikaṃ tathā |
balidravyaṃ ca pūrvoktaṃ pūrvāmnāye samastyakam ||
samāṃsaṃ paścimāmnāye samayaṃ cottaraṃ bhavet |
grāmamadhye śmaśāne ca ūrdhvāmnāye suraktakam ||
yathāyogyaṃ ca naivedyaṃ gacchecca bhayavarjitaḥ |
pādaprakṣālanaṃ kṛtvā tataḥ smṛtvāsya devatām ||
baddhāñjaliridaṃ vākyaṃ pravadet sādhakottamaḥ |
atra śmaśāne yāḥ kāściddevatā nivasanti hi ||
tāḥ prayacchantu me siddhiṃ prasannāḥ santu pāntu mām |

Devanagari:
अतण्डुलान् जलतिलान् मुद्गांस्तद्वन्मसूरिकान् |
तथैव चणकान् भक्तं पायसान् पूपशष्कुलीः ||
कन्यकाकर्तितं सूत्रं कुङ्कुमेन सुरञ्जितम् |
अष्टौ वितस्तिदीर्घांश्च मध्यस्थूलाश्च खादिराः ||
कीला एको हस्तमात्रं गन्धपुष्पादिकं तथा |
बलिद्रव्यं च पूर्वोक्तं पूर्वाम्नाये समस्त्यकम् ||
समांसं पश्चिमाम्नाये समयं चोत्तरं भवेत् |
ग्राममध्ये श्मशाने च ऊर्ध्वाम्नाये सुरक्तकम् ||
यथायोग्यं च नैवेद्यं गच्छेच्च भयवर्जितः |
पादप्रक्षालनं कृत्वा ततः स्मृत्वास्य देवताम् ||
बद्धाञ्जलिरिदं वाक्यं प्रवदेत् साधकोत्तमः |
अत्र श्मशाने याः काश्चिद्देवता निवसन्ति हि ||
ताः प्रयच्छन्तु मे सिद्धिं प्रसन्नाः सन्तु पान्तु माम् |

Bedeutung und Funktion: Die Materialliste nennt Reis beziehungsweise die unsichere Druckform ataṇḍula, Wasser und Sesam, Mungbohnen, Linsen, Kichererbsen, gekochten Reis, Milchspeise und die Gebäcke Pūpa und Śaṣkulī. Hinzu kommen ein von einem Mädchen gefertigter, mit Kuṅkuma gefärbter Faden, acht Khadira-Pflöcke von einer Spanne Länge und mittlerer Dicke sowie ein Pflock von einer Hasta, ferner Duftstoffe, Blumen und die zuvor genannten Bali-Gaben. Für die östliche Überlieferung steht im Druck samastyaka, vermutlich eine beschädigte Stoffangabe; für die westliche ausdrücklich Fleisch. Die Wendung samayaṃ cottaraṃ ist ebenfalls unklar. Für den oberen Āmnāya wird im Zusammenhang mit Dorfmitte und Verbrennungsplatz suraktaka genannt, ohne hier sichere Stoffidentifikation. Mit dem jeweils passenden Speiseopfer gehe der Übende furchtlos hin, wasche die Füße und erinnere sich an seine Gottheit. Mit gefalteten Händen spreche er: „Welche Gottheiten auch immer hier auf dem Verbrennungsplatz wohnen: Sie mögen mir Vollendung verleihen, mir gewogen sein und mich beschützen.“

M0906. Bhairava-Kavaca – Richtungen und Gesicht
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1205, Bhairava-Kavaca – Richtungen und Gesicht
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
pūrve māṃ śaṅkaraḥ pātu tathāgneyyāṃ ca śūladhṛk ||
kapālī dakṣiṇe pātu nairṛtye jaṭilo'vatu |
paścime pārvatībhartā vāyavyāṃ pramathādhipaḥ ||
uttare muṇḍamālāḍhya aiśāne vṛṣabhadhvajaḥ |
ūrdhvaṃ pātu tathā śambhuradhastādvalidhvaṃsaḥ ||
agrato bhairavaḥ pātu pṛṣṭhataḥ pātu khecaraḥ |
dakṣiṇe bhūdharaḥ pātu vāme tu piśitāśanaḥ ||
keśān pātu viśālākṣo mūrdhānaṃ ca mahāpriyaḥ |
mastakaṃ pātu bhṛgvīśo netre pātu mahāmanāḥ ||
kapolau pātu vīreśo gaṇḍau gaṇḍābhimardanaḥ |
uttaroṣṭhe virūpākṣastvadhare yoginīpriyaḥ ||
danteṣu dakṣavidhvaṃsī cibuke muṇḍamāladhṛk |
kaṇṭhaṃ rakṣatu māṃ devo nīlakaṇṭho jagadguruḥ ||

Devanagari:
पूर्वे मां शङ्करः पातु तथाऽऽग्नेय्यां च शूलधृक् ||
कपाली दक्षिणे पातु नैर्ऋत्ये जटिलोऽवतु |
पश्चिमे पार्वतीभर्ता वायव्यां प्रमथाधिपः ||
उत्तरे मुण्डमालाढ्य ऐशाने वृषभध्वजः |
ऊर्ध्वं पातु तथा शम्भुरधस्ताद्वलिध्वंसः ||
अग्रतो भैरवः पातु पृष्ठतः पातु खेचरः |
दक्षिणे भूधरः पातु वामे तु पिशिताशनः ||
केशान् पातु विशालाक्षो मूर्धानं च महाप्रियः |
मस्तकं पातु भृग्वीशो नेत्रे पातु महामनाः ||
कपोलौ पातु वीरेशो गण्डौ गण्डाभिमर्दनः |
उत्तरोष्ठे विरूपाक्षस्त्वधरे योगिनीप्रियः ||
दन्तेषु दक्षविध्वंसी चिबुके मुण्डमालधृक् |
कण्ठं रक्षतु मां देवो नीलकण्ठो जगद्गुरुः ||

Bedeutung und Funktion: „Im Osten schütze mich Śaṅkara, im Südosten der Dreizackträger. Im Süden schütze Kapālin, im Südwesten der Verfilzthaarige. Im Westen Pārvatīs Gatte, im Nordwesten der Herr der Pramathas. Im Norden der mit Schädelketten Geschmückte, im Nordosten der mit dem Stierbanner. Oben schütze Śambhu, unten der in der Druckform validhvaṃsa Genannte. Vorne schütze Bhairava, hinten der Himmelswanderer; rechts der Bergträger, links der Fleischverzehrer. Die Haare schütze der Großäugige, den Scheitel Mahāpriya; den Kopf der im Druck bhṛgvīśa Genannte, die Augen Mahāmanas. Die Wangen schütze Vīreśa, ihre Rundungen Gaṇḍābhimardana. Die Oberlippe Virūpākṣa, die Unterlippe der den Yoginīs Liebe. An den Zähnen sei Dakṣas Vernichter, am Kinn der Träger der Schädelkette. Den Hals schütze mir der blaukehlige Gott, der Lehrer der Welt.“ Die beiden unsicheren Beinamen validhvaṃsa und bhṛgvīśa werden als Drucklesungen erhalten.

M0907. Bhairava-Kavaca – Schultern bis Füße
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1206, Bhairava-Kavaca – Schultern bis Füße
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
dakṣaskandhe girīndreśo vāmaskandhe ca sundaraḥ |
bhujaṃ ca dakṣiṇaṃ sarvamantranāthaḥ sadā'vatu ||
vāme bhuje sārvabhaumo hṛdaye pātu pāṇḍuraḥ |
dakṣastanaṃ paśupatirvāmaṃ pātu maheśvaraḥ ||
udaraṃ sarvakalyāṇakārako'vatu māṃ sadā |
nābhau kāmapravidhvaṃsī jaṅghe pātu dayāmayaḥ ||
jānunī pātvajāmitro gulphau gaurīpatiḥ sadā |
pādapṛṣṭhaṃ jñānanidhistathā pādāṅgulīrharaḥ ||
pādādhaḥ pātu satataṃ vyomakeśo jagatpriyaḥ |
iti rakṣāṃ samāśrāya mantrarakṣāṃ tataścaret ||

Devanagari:
दक्षस्कन्धे गिरीन्द्रेशो वामस्कन्धे च सुन्दरः |
भुजं च दक्षिणं सर्वमन्त्रनाथः सदाऽवतु ||
वामे भुजे सार्वभौमो हृदये पातु पाण्डुरः |
दक्षस्तनं पशुपतिर्वामं पातु महेश्वरः ||
उदरं सर्वकल्याणकारकोऽवतु मां सदा |
नाभौ कामप्रविध्वंसी जङ्घे पातु दयामयः ||
जानुनी पात्वजामित्रो गुल्फौ गौरीपतिः सदा |
पादपृष्ठं ज्ञाननिधिस्तथा पादाङ्गुलीर्हरः ||
पादाधः पातु सततं व्योमकेशो जगत्प्रियः |
इति रक्षां समाश्राय मन्त्ररक्षां ततश्चरेत् ||

Bedeutung und Funktion: „An der rechten Schulter schütze der Herr des Bergfürsten, an der linken der Schöne. Den rechten Arm schütze immer der Herr aller Mantras, den linken der Weltherrscher. Am Herzen schütze der Helle. Die rechte Brust schütze Paśupati, die linke Maheśvara. Den Bauch beschütze mir stets der Bewirker allen Heils. Am Nabel sei Kāmas Vernichter; die Unterschenkel schütze der Barmherzige. Die Knie schütze Ajāmitra, die Knöchel stets Gaurīs Gatte. Den Fußrücken der Wissensschatz, die Zehen Hara. Unter den Füßen schütze stets der Himmelsbehaarte, der der Welt Liebe.“ Der Beiname ajāmitra bleibt in der Druckform stehen. Nachdem man diesen Schutz angenommen hat, folgt der Schutz durch Mantras.

M0908. Bhairava – Bīja-Schutz der Richtungen
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1206, Bhairava – Bīja-Schutz der Richtungen
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
oṃ hā~ hu~ hu~ hu~ ca pūrve oṃ hrīṃ hu~ hrauṃ hutāśane |
oṃ hrīṃ śrīṃ dakṣiṇe nyasya oṃ phluṃ sluṃ cāpi nairṛte ||
oṃ phluṃ sluṃ khluṃ pratīcyāṃ ca tāraḥ proṃ pruṃ samīraṇe |
oṃ śrāṃ bhairavaḥ saumyāyāṃ oṃ kluṃ phluṃ bhruṃ ca phaṭ śive ||
oṃ glauṃ kluṃ mūrdhni kaṃ adho srāṃ sruṃ sraṃ sraḥ svayaḥ smṛtam |
evaṃ rakṣāṃ samāsthāya kīlyāḥ kīlā diśāṣṭake ||
madhye mahākīlamatho dikpālārcanamārabhet |
tato mantramimaṃ brūyāt prārthayet premasaṃyutaḥ ||
bhrāṃ bhairava dviruccārya bhayaṅkarahare vadet |
māṃ rakṣa rakṣa hu~ phaṭ ca svāhā dvāviṃśavarṇakaḥ ||

Devanagari:
ॐ हाँ हुँ हुँ हुँ च पूर्वे ॐ ह्रीं हुँ ह्रौं हुताशने |
ॐ ह्रीं श्रीं दक्षिणे न्यस्य ॐ फ्लुं स्लुं चापि नैर्ऋते ||
ॐ फ्लुं स्लुं ख्लुं प्रतीच्यां च तारः प्रों प्रुं समीरणे |
ॐ श्रां भैरवः सौम्यायां ॐ क्लुं फ्लुं भ्रुं च फट् शिवे ||
ॐ ग्लौं क्लुं मूर्ध्नि कं अधो स्रां स्रुं स्रं स्रः स्वयः स्मृतम् |
एवं रक्षां समास्थाय कील्याः कीला दिशाष्टके ||
मध्ये महाकीलमथो दिक्पालार्चनमारभेत् |
ततो मन्त्रमिमं ब्रूयात् प्रार्थयेत् प्रेमसंयुतः ||
भ्रां भैरव द्विरुच्चार्य भयङ्करहरे वदेत् |
मां रक्ष रक्ष हुँ फट् च स्वाहा द्वाविंशवर्णकः ||

Bedeutung und Funktion: Die Quelle verteilt Bīja-Folgen auf die Richtungen: im Osten oṃ hāṃ huṃ huṃ huṃ; im Südosten oṃ hrīṃ huṃ hrauṃ; im Süden oṃ hrīṃ śrīṃ; im Südwesten oṃ phluṃ sluṃ; im Westen oṃ phluṃ sluṃ khluṃ; im Nordwesten Tāra, also Om, mit proṃ pruṃ; im Norden oṃ śrāṃ und Bhairava; im Nordosten oṃ kluṃ phluṃ bhruṃ phaṭ. Für oben folgen oṃ glauṃ kluṃ und für unten eine schwer lesbare Reihe kaṃ, srāṃ sruṃ sraṃ sraḥ. Insbesondere die l/u-Verbindungen und die letzte Zeile sind im Druck undeutlich; die Wiedergabe ist eine markierte lokale Lesung, keine gesicherte Ritualformel. Nach diesem Schutz werden Pflöcke in den acht Richtungen und der große Pflock in der Mitte eingesetzt; dann beginnt die Verehrung der Richtungswächter. Liebevoll bittend soll man den als 22-silbig bezeichneten Schutzmantra sprechen: bhrāṃ; bhairava zweimal; bhayaṅkarahare; māṃ rakṣa rakṣa huṃ phaṭ svāhā. Sinngemäß: „Bhairava, Bhairava, der du Schreckliches nimmst, schütze, schütze mich.“ Die im Text genannte Silbenzahl wird nicht gegen die gedruckten Bestandteile harmonisiert.

M0909. Bhairava – Indra-Anrufung
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1206–1207, Bhairava – Indra-Anrufung
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
palāśabhājane māṣān kṛtvā prāṅmukho vrajet tataḥ |
kīlasya nikaṭe cendramāvāhya paripūjayet ||
dhyānaṃ prāguktavat kṛtvā tatpuraścaturasrake |
mantreṇānena cendrāya maṇḍale balimarpayet ||
oṃ hā~ hīṃ hū~ samuccārya bho indra suranāyaka |
prasanno bhava me śīghraṃ dehi siddhiṃ sanātanīm ||
imaṃ baliṃ gṛhṇa gṛhṇa hū~ phaṭ nāgāgnivarṇakaḥ |
jalaṃ dattvā baliṃ tyaktvā natveyahāgnikīlakam |

Devanagari:
पलाशभाजने माषान् कृत्वा प्राङ्मुखो व्रजेत् ततः |
कीलस्य निकटे चेन्द्रमावाह्य परिपूजयेत् ||
ध्यानं प्रागुक्तवत् कृत्वा तत्पुरश्चतुरस्रके |
मन्त्रेणानेन चेन्द्राय मण्डले बलिमर्पयेत् ||
ॐ हाँ हीं हूँ समुच्चार्य भो इन्द्र सुरनायक |
प्रसन्नो भव मे शीघ्रं देहि सिद्धिं सनातनीम् ||
इमं बलिं गृह्ण गृह्ण हूँ फट् नागाग्निवर्णकः |
जलं दत्त्वा बलिं त्यक्त्वा नत्वेयहाग्निकीलकम् |

Bedeutung und Funktion: Māṣa-Bohnen werden in ein Palāśa-Gefäß gelegt. Nach Osten gewandt begibt sich der Übende zum Pflock, ruft Indra an und verehrt ihn mit der zuvor beschriebenen Meditation. In einem quadratischen Maṇḍala vor ihm wird die Bali-Gabe mit folgendem Mantra dargebracht: oṃ hāṃ hīṃ hūṃ bho indra suranāyaka prasanno bhava me śīghraṃ dehi siddhiṃ sanātanīm imaṃ baliṃ gṛhṇa gṛhṇa hūṃ phaṭ. „O Indra, Führer der Götter, sei mir rasch gewogen, schenke die beständige Vollendung; nimm, nimm diese Bali-Gabe an.“ Die Silbenzahl wird mit dem Zahlwort nāgāgni bezeichnet, hier in der üblichen Rückwärtslesung der Zahlbilder als 38 zu verstehen. Nach Wassergabe, Niederlegung der Bali-Gabe und Verneigung folgt der Gang zum Feuer-Pflock; die Schlussfügung natveyahāgni ist im Druck beschädigt.

M0910. Bhairava – Agni und Yama
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1207, Bhairava – Agni und Yama
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
agniṃ tatra samāvāhya prāgvaddhyātvā prapūjayet |
tadagre maṇḍalaṃ kṛtvā dadyānmantreṇa vai balim ||
oṃ raṃ rāṃ rūṃ rūṃ ca riṃ rīṃ tadagre'gnipadaṃ vadet |
tejonāyaka me śīghraṃ siddhiṃ dehi imaṃ vadet ||
mudgabaliṃ gṛhṇa gṛhṇa hū~ phaṭ devarṇako manuḥ |
tato dakṣiṇakīlasya nikaṭe yamamarcayet ||
maṃ bījena samāvāhya mantreṇa nivedbalim |
oṃ prāṃ prīṃ pruṃ tataḥ proṃ prauṃ praṃ bho yamapadaṃ vadet ||
pretādhipataye śīghraṃ prasanno bhava saṃvadet |
imaṃ me masuraṃ pātre baliṃ gṛhṇayugaṃ vadet ||
hū~ phaḍantaḥ samākhyāto mantro gopyamavarṇakaḥ |

Devanagari:
अग्निं तत्र समावाह्य प्राग्वद्ध्यात्वा प्रपूजयेत् |
तदग्रे मण्डलं कृत्वा दद्यान्मन्त्रेण वै बलिम् ||
ॐ रं रां रूं रूं च रिं रीं तदग्रेऽग्निपदं वदेत् |
तेजोनायक मे शीघ्रं सिद्धिं देहि इमं वदेत् ||
मुद्गबलिं गृह्ण गृह्ण हूँ फट् देवर्णको मनुः |
ततो दक्षिणकीलस्य निकटे यममर्चयेत् ||
मं बीजेन समावाह्य मन्त्रेण निवेद्बलिम् |
ॐ प्रां प्रीं प्रुं ततः प्रों प्रौं प्रं भो यमपदं वदेत् ||
प्रेताधिपतये शीघ्रं प्रसन्नो भव संवदेत् |
इमं मे मसुरं पात्रे बलिं गृह्णयुगं वदेत् ||
हूँ फडन्तः समाख्यातो मन्त्रो गोप्यमवर्णकः |

Bedeutung und Funktion: Agni wird angerufen, nach der früheren Weise meditiert und verehrt; vor ihm wird ein Maṇḍala und darin die Bali-Gabe dargebracht. Der Text gibt oṃ raṃ rāṃ rūṃ rūṃ riṃ rīṃ, danach agni, tejonāyaka me śīghraṃ siddhiṃ dehi imaṃ mudgabaliṃ gṛhṇa gṛhṇa hūṃ phaṭ. „Agni, Führer des Lichtglanzes, schenke mir rasch Vollendung; nimm, nimm diese Mungbohnen-Gabe an.“ Die doppelte rūṃ-Lesung und das Silbenzahlwort devarṇaka sind unsicher und bleiben vermerkt. Beim südlichen Pflock folgt Yama. Mit maṃ angerufen, erhält er die Gabe mit der Folge oṃ prāṃ prīṃ pruṃ proṃ prauṃ praṃ bho yama pretādhipataye śīghraṃ prasanno bhava imaṃ me masuraṃ pātre baliṃ gṛhṇa gṛhṇa hūṃ phaṭ. „O Yama, Herr der Toten, sei mir rasch gewogen; nimm, nimm diese Linsengabe im Gefäß an.“ Die Bīja-Reihe wird nach der lokalen Drucklesung bewahrt; das abschließende Silbenzahlwort gopyamavarṇaka ist beschädigt.

M0911. Bhairava – Nirṛti und Varuṇa
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1207–1208, Bhairava – Nirṛti und Varuṇa
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tato nairṛtyakīlasya nikaṭe nairṛtaṃ yajet ||
kṣaṃ bījena samāvāhya balimantro'tha kathyate |
oṃ preṃ praiṃ preṃ tato hū~ hū~ triḥ svaṃ hihīṃ ca bhoyugam ||
rakṣonātha padācchīghraṃ prasanno bhava saṃvadet |
imaṃ me caṇakabaliṃ gṛhṇa hū~ phaḍamanurmataḥ ||
ṣaṭtriṃśadvarṇo'tha tato vrajet paścimakīlakam |
vaṃ bījena samāvāhya varuṇaṃ tatra pūjayet ||
balimantro dhruvo bāṃ bīṃ bho bho varuṇa saṃvadet |
jalanāthapadasyānte prasanno bhava saṃvadet ||
imaṃ te codanabaliṃ gṛhṇa gṛhṇa ca hū~ ca phaṭ |
triṃśadvarṇo manuḥ prokto varuṇasya balerayam ||

Devanagari:
ततो नैर्ऋत्यकीलस्य निकटे नैर्ऋतं यजेत् ||
क्षं बीजेन समावाह्य बलिमन्त्रोऽथ कथ्यते |
ॐ प्रें प्रैं प्रें ततो हूँ हूँ त्रिः स्वं हिहीं च भोयुगम् ||
रक्षोनाथ पदाच्छीघ्रं प्रसन्नो भव संवदेत् |
इमं मे चणकबलिं गृह्ण हूँ फडमनुर्मतः ||
षट्त्रिंशद्वर्णोऽथ ततो व्रजेत् पश्चिमकीलकम् |
वं बीजेन समावाह्य वरुणं तत्र पूजयेत् ||
बलिमन्त्रो ध्रुवो बां बीं भो भो वरुण संवदेत् |
जलनाथपदस्यान्ते प्रसन्नो भव संवदेत् ||
इमं ते चोदनबलिं गृह्ण गृह्ण च हूँ च फट् |
त्रिंशद्वर्णो मनुः प्रोक्तो वरुणस्य बलेरयम् ||

Bedeutung und Funktion: Beim südwestlichen Pflock wird Nirṛti verehrt und mit kṣaṃ angerufen. Die Bīja-Einleitung der Bali-Formel ist stark gestört: oṃ preṃ praiṃ preṃ, danach hūṃ hūṃ, eine Dreifachangabe und die Folge svaṃ hihīṃ; dann zweimal bho. Der klare Wortlaut fährt fort: rakṣonātha śīghraṃ prasanno bhava imaṃ me caṇakabaliṃ gṛhṇa hūṃ phaṭ. „Herr der Rākṣasas, sei mir rasch gewogen; nimm diese Kichererbsen-Gabe an.“ Die Quelle bezeichnet ihn als 36-silbig. Danach geht der Übende zum westlichen Pflock und verehrt Varuṇa, mit vaṃ angerufen. Die Bali-Formel lautet nach den angegebenen Bausteinen oṃ bāṃ bīṃ bho bho varuṇa jalanātha prasanno bhava imaṃ te odanabaliṃ gṛhṇa gṛhṇa hūṃ phaṭ. „O Varuṇa, Herr des Wassers, sei gewogen; nimm, nimm diese Reisgabe für dich an.“ Der Text nennt dreißig Silben. Die auffällige bāṃ/bīṃ-Lesung wird nicht stillschweigend zu vāṃ/vīṃ geändert.

M0912. Bhairava – Vāyu, Kubera und Īśāna
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1208, Bhairava – Vāyu, Kubera und Īśāna
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tato vrajedvāyukoṇaṃ kīlasya nikaṭe'rcayet |
yaṃ bījena samāvāhya vāyuṃ śṛṇu balermanum ||
vāṃ vīṃ vaṃ tataḥ krāṃ krauṃ bho bho vāyo punaḥ punaḥ |
kṣipraṃ prasanno bhaveti mamedaṃ pāyasaṃti ca ||
baliṃ gṛhṇayugaṃ hū~ phaṭ pañcatriṃśākṣaro manuḥ |
udakkīlaṃ tato gatvā kuṃ bījena dhaneśvaram ||
āvāhayet pūjayitvā mantreṇa nivedbalim |
oṃ krāṃ krīṃ tataḥ krāṃ krauṃ bho bho yakṣapadaṃ vadet ||
nātha śīghraṃ prasanno me bhaveti ca padaṃ vadet |
mamāpūpabaliṃ gṛhṇa gṛhṇa hū~ phaḍdviradavarṇakaḥ ||
īśānakīlanikaṭe gatveśānaṃ samāhvayet |
haṃ bījena tataḥ pūjyabaliḥ syānmanunā'munā ||
oṃ śrāṃ śrīṃ śruṃ tataḥ śrāṃ śrīṃ śrīṃ śrīṃ syācchaṣkulīpadam |
baliṃ gṛhṇayugaṃ hū~ phaḍdvāviṃśativarṇakaḥ ||

Devanagari:
ततो व्रजेद्वायुकोणं कीलस्य निकटेऽर्चयेत् |
यं बीजेन समावाह्य वायुं शृणु बलेर्मनुम् ||
वां वीं वं ततः क्रां क्रौं भो भो वायो पुनः पुनः |
क्षिप्रं प्रसन्नो भवेति ममेदं पायसंति च ||
बलिं गृह्णयुगं हूँ फट् पञ्चत्रिंशाक्षरो मनुः |
उदक्कीलं ततो गत्वा कुं बीजेन धनेश्वरम् ||
आवाहयेत् पूजयित्वा मन्त्रेण निवेद्बलिम् |
ॐ क्रां क्रीं ततः क्रां क्रौं भो भो यक्षपदं वदेत् ||
नाथ शीघ्रं प्रसन्नो मे भवेति च पदं वदेत् |
ममापूपबलिं गृह्ण गृह्ण हूँ फड्द्विरदवर्णकः ||
ईशानकीलनिकटे गत्वेशानं समाह्वयेत् |
हं बीजेन ततः पूज्यबलिः स्यान्मनुनाऽमुना ||
ॐ श्रां श्रीं श्रुं ततः श्रां श्रीं श्रीं श्रीं स्याच्छष्कुलीपदम् |
बलिं गृह्णयुगं हूँ फड्द्वाविंशतिवर्णकः ||

Bedeutung und Funktion: Im Nordwesten wird Vāyu beim Pflock verehrt und mit yaṃ angerufen. Die Bali-Formel nennt vāṃ vīṃ vaṃ krāṃ krauṃ bho bho vāyo kṣipraṃ prasanno bhava mamedaṃ pāyasaṃ baliṃ gṛhṇa gṛhṇa hūṃ phaṭ: „O Vāyu, sei rasch gewogen; nimm, nimm diese meine Milchspeise-Gabe an.“ Sie wird als 35-silbig bezeichnet; die gedruckte Wendung punaḥ punaḥ ist eine Wiederholungsanweisung, deren Umfang offenbleibt. Am nördlichen Pflock ruft man den Herrn des Reichtums mit kuṃ an. Nach seiner Verehrung folgt oṃ krāṃ krīṃ krāṃ krauṃ bho bho yakṣanātha śīghraṃ prasanno me bhava mamāpūpabaliṃ gṛhṇa gṛhṇa hūṃ phaṭ: „O Herr der Yakṣas, sei mir rasch gewogen; nimm, nimm meine Pūpa-Gebäckgabe an.“ Das Zahlwort dvirada ist hier unsicher. Beim nordöstlichen Pflock wird Īśāna mit haṃ angerufen. Die gedruckte Bīja-Reihe lautet oṃ śrāṃ śrīṃ śruṃ śrāṃ śrīṃ śrīṃ śrīṃ; danach śaṣkulībaliṃ gṛhṇa gṛhṇa hūṃ phaṭ: „Nimm, nimm die Śaṣkulī-Gebäckgabe an.“ Die Quelle nennt 22 Silben. Wiederholungen und ungewöhnliche Vokale werden als lokale Drucklesung bewahrt, nicht normalisiert.

M0913. Bhairava – mittlerer Pfosten und Mahākavaca
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1208–1209, Bhairava – mittlerer Pfosten und Mahākavaca
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
puṣpākṣatān samādāya madhyastambhādadhaḥ sthitaḥ |
abhūtastambhāya namo mantro'yaṃ tu navākṣaraḥ ||
anena manunā stambhaṃ nirbhayaḥ paripūjayet |
mahākavacamantreṇa kuryāddehasya rakṣaṇam ||
oṃ hrāṃ hrīṃ hū~ tato hraṃ kṣāṃ kṣīṃ kṣuṃ kṣaḥ samuccaret |
strāṃ strīṃ struṃ straṃ straḥ thā prāṃ prīṃ proṃ prauṃ prāṃ prīṃ tato vadet ||
preṃ praiṃ preṃ praṃ tato proṃ prauṃ tridhoktena tridhā tridhā |
hū~ saptakaṃ samuccārya phaḍantaṃ sarvato vadet ||
rakṣa rakṣa padaṃ procya rakṣa rakṣeti bhairava |
nātha nātha phaḍanto'yamekapañcāśadakṣaraḥ ||

Devanagari:
पुष्पाक्षतान् समादाय मध्यस्तम्भादधः स्थितः |
अभूतस्तम्भाय नमो मन्त्रोऽयं तु नवाक्षरः ||
अनेन मनुना स्तम्भं निर्भयः परिपूजयेत् |
महाकवचमन्त्रेण कुर्याद्देहस्य रक्षणम् ||
ॐ ह्रां ह्रीं हूँ ततो ह्रं क्षां क्षीं क्षुं क्षः समुच्चरेत् |
स्त्रां स्त्रीं स्त्रुं स्त्रं स्त्रः था प्रां प्रीं प्रों प्रौं प्रां प्रीं ततो वदेत् ||
प्रें प्रैं प्रें प्रं ततो प्रों प्रौं त्रिधोक्तेन त्रिधा त्रिधा |
हूँ सप्तकं समुच्चार्य फडन्तं सर्वतो वदेत् ||
रक्ष रक्ष पदं प्रोच्य रक्ष रक्षेति भैरव |
नाथ नाथ फडन्तोऽयमेकपञ्चाशदक्षरः ||

Bedeutung und Funktion: Mit Blumen und ungebrochenen Reiskörnern tritt man an den mittleren Pfosten. Der als neunsilbig bezeichnete Mantra lautet in der Drucklesung abhūtastambhāya namaḥ: „Verehrung dem Abhūta-Pfosten.“ Das auffällige abhūta bleibt unverbessert. Furchtlos verehre man damit den Pfosten und schütze den Körper mit dem Mahākavaca-Mantra. Die Vorlage nennt eine lange Bīja-Folge, beginnend oṃ hrāṃ hrīṃ hūṃ, dann hraṃ kṣāṃ kṣīṃ kṣuṃ kṣaḥ, gefolgt von stra-/pra-Gruppen. Die Vokale und Wiederholungsanweisungen dieser Gruppen sind im Druck nicht sicher zu trennen; sie bleiben im Sanskrit in lokaler Lesung erhalten. Eindeutig folgen siebenmal hūṃ, ein phaṭ-Abschluss und die Schutzworte sarvato rakṣa rakṣa … rakṣa rakṣa bhairava nātha nātha phaṭ: „Beschütze, beschütze von allen Seiten … Bhairava, Herr, Herr.“ Die Quelle nennt 51 Silben, ohne dass sich die beschädigte Bīja-Reihe damit sicher rekonstruieren ließe.

M0914. Yoginī-Sādhana – Surasundarī, Einleitung und Nyāsa
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1210–1211, Yoginī-Sādhana – Surasundarī, Einleitung und Nyāsa
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha yoginīsādhanaṃ (bhūtaḍāmare) athātaḥ saṃpravakṣyāmi yoginīsādhanottamam |
sarvārthasādhanaṃ nāma dehināṃ sarvasiddhidam ||
atiguhyā mahāvidyā devānāmapi durlabhā |
yāsāmabhyarcanaṃ kṛtvā yakṣeśo'bhūt kulādhipaḥ ||
tāsāmādyāṃ pravakṣyāmi surāṇāṃ sundarīṃ priye |
asyā abhyarcanaineva rājatvaṃ labhate naraḥ ||
atha prātaḥ samutthāya kṛtvā snānādikaṃ śubham |
prāsādaṃ ca samāsādya kuryādācamanaṃ tataḥ ||
praṇavānte sahasrāre hū~ phaḍdigbandhanaṃ caret |
prāṇāyāmaṃ tataḥ kuryānmūlamantreṇa mantravit ||
ṣaḍaṅgaṃ māyayā kuryāt padmamaṣṭadalaṃ likhet |
tasmin patre mahāmantrabījanyāsaṃ samācaret ||
pīṭhe devīṃ samabhyarcya dhyāyeddevīṃ jagatpriyām |

Devanagari:
अथ योगिनीसाधनं (भूतडामरे) अथातः संप्रवक्ष्यामि योगिनीसाधनोत्तमम् |
सर्वार्थसाधनं नाम देहिनां सर्वसिद्धिदम् ||
अतिगुह्या महाविद्या देवानामपि दुर्लभा |
यासामभ्यर्चनं कृत्वा यक्षेशोऽभूत् कुलाधिपः ||
तासामाद्यां प्रवक्ष्यामि सुराणां सुन्दरीं प्रिये |
अस्या अभ्यर्चनैनेव राजत्वं लभते नरः ||
अथ प्रातः समुत्थाय कृत्वा स्नानादिकं शुभम् |
प्रासादं च समासाद्य कुर्यादाचमनं ततः ||
प्रणवान्ते सहस्रारे हूँ फड्दिग्बन्धनं चरेत् |
प्राणायामं ततः कुर्यान्मूलमन्त्रेण मन्त्रवित् ||
षडङ्गं मायया कुर्यात् पद्ममष्टदलं लिखेत् |
तस्मिन् पत्रे महामन्त्रबीजन्यासं समाचरेत् ||
पीठे देवीं समभ्यर्च्य ध्यायेद्देवीं जगत्प्रियाम् |

Bedeutung und Funktion: Nun die Yoginī-Sādhana aus dem Bhūtaḍāmara: Ich werde die vorzügliche Yoginī-Übung erklären, „Vollbringung aller Ziele“ genannt, die verkörperten Wesen sämtliche Vollendungen verleiht. Diese höchst geheime Mahāvidyā sei selbst für Götter schwer erreichbar. Durch Verehrung dieser Göttinnen sei der Yakṣa-Herr zum Kula-Herrscher geworden. Als erste wird Surasundarī, die Schöne der Götter, erklärt; allein ihre Verehrung soll Königsherrschaft verleihen. Frühmorgens steht der Übende auf, vollzieht Bad und weitere Reinigungen, begibt sich in einen Prāsāda, einen Tempel oder entsprechenden Bau, und führt Ācamana aus. Die nächste Zeile nennt Om, sahasrāre und hūṃ phaṭ beim Verschließen der Richtungen; ob sahasrāre hier Formelbestandteil oder Ortsangabe ist, bleibt in der knappen Fügung offen. Dann folgt Prāṇāyāma mit dem Mūlamantra, der sechsfach gegliederte Nyāsa mit dem Māyā-Bīja und das Zeichnen eines achtblättrigen Lotus. In dessen Blättern werden die Bījas des großen Mantras eingesetzt. Nach Verehrung der Göttin auf dem Pīṭha meditiert man sie als die der Welt Liebe.

M0915. Surasundarī – Meditation, Mantra und Monatsübung
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1211, Surasundarī – Meditation, Mantra und Monatsübung
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
dhyānaṃ yathā |
pūrṇacandramukhīṃ gaurīṃ vicitrāmbaradhāriṇīm |
pīnottuṅgakucāṃ vāmāṃ sarveṣāmabhayapradām ||
iti dhyātvā ca mūlānte dadyāt pādyādikaṃ śubham |
punarghyaṃ nivedyaiva naivedyaṃ mūlamantrataḥ ||
gandhacandanatāmbūlaṃ sakarpūraṃ suśobhanam |
praṇavānte bhuvaneśīmāgaccha surasundarī ||
vahnibhāryāṃ japenmantraṃ trisandhyaṃ ca dine dine |
sahasraikapramāṇena dhyātvā devīṃ sadā budhaḥ ||
māsānte hyāpya divasaṃ balipūjāṃ suśobhanām |
kṛtvā ca prajapenmantraṃ niśīthe yāti sundarī ||
sudṛḍhaṃ sādhakaṃ matvā mahiṣyā sādhakālaye |
suprasannā sādhakāya sadā smeramukhī tataḥ ||
dṛṣṭvā devīṃ sādhakendro dadyāt pādyādikaṃ śubham |
sucandanaṃ sumanasāṃ jñātvā'bhilaṣitaṃ vadet ||
mātaraṃ bhaginīṃ vāpi bhāryāṃ vā bhaktibhāvataḥ |
yadi mātā tadā vittaṃ divyaṃ ca sumanoharam ||

Devanagari:
ध्यानं यथा |
पूर्णचन्द्रमुखीं गौरीं विचित्राम्बरधारिणीम् |
पीनोत्तुङ्गकुचां वामां सर्वेषामभयप्रदाम् ||
इति ध्यात्वा च मूलान्ते दद्यात् पाद्यादिकं शुभम् |
पुनर्घ्यं निवेद्यैव नैवेद्यं मूलमन्त्रतः ||
गन्धचन्दनताम्बूलं सकर्पूरं सुशोभनम् |
प्रणवान्ते भुवनेशीमागच्छ सुरसुन्दरी ||
वह्निभार्यां जपेन्मन्त्रं त्रिसन्ध्यं च दिने दिने |
सहस्रैकप्रमाणेन ध्यात्वा देवीं सदा बुधः ||
मासान्ते ह्याप्य दिवसं बलिपूजां सुशोभनाम् |
कृत्वा च प्रजपेन्मन्त्रं निशीथे याति सुन्दरी ||
सुदृढं साधकं मत्वा महिष्या साधकालये |
सुप्रसन्ना साधकाय सदा स्मेरमुखी ततः ||
दृष्ट्वा देवीं साधकेन्द्रो दद्यात् पाद्यादिकं शुभम् |
सुचन्दनं सुमनसां ज्ञात्वाऽभिलषितं वदेत् ||
मातरं भगिनीं वापि भार्यां वा भक्तिभावतः |
यदि माता तदा वित्तं दिव्यं च सुमनोहरम् ||

Bedeutung und Funktion: Die Meditation: Sie hat ein Vollmondgesicht, helle Gestalt, bunte Gewänder, volle hohe Brüste, ist schön und gewährt allen Furchtlosigkeit. Nach dieser Meditation werden mit dem Mūlamantra Fußwasser und die weiteren Gaben dargebracht, dann Arghya, Speise, Duft, Sandel, Betel und Kampfer. Der Mantra wird aus Om, Bhuvaneśī-Bīja, āgaccha surasundari und „Feuers Gattin“, also svāhā, gebildet. Der Bīja-Name wird hier nicht eigens ausgeschrieben. Sinngemäß: „Komm herbei, Surasundarī, svāhā.“ Täglich zu den drei Tagesübergängen sind je tausend Wiederholungen mit beständiger Meditation vorgesehen. Am letzten Tag des Monats erfolgt eine festliche Bali-Verehrung und weitere Rezitation. Um Mitternacht, so die Erzählung, kommt Sundarī zum Haus des standhaften Übenden, gnädig und lächelnd; die Fügung mahiṣyā ist dabei unklar. Er bringt ihr Fußwasser, Sandel und Blumen dar und äußert seinen Wunsch: In Hingabe möchte er sie als Mutter, Schwester oder Gattin erfahren. Wird sie als Mutter angenommen, verheißt der Text wundervolles himmlisches Vermögen; die weitere Beschreibung folgt im nächsten Absatz.

M0916. Manoharā – Meditation und Mantra
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1212–1213, Manoharā – Meditation und Mantra
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha manoharāsādhanaṃ tatraiva |
tato'nyasādhanaṃ vakṣye nirmitaṃ brahmaṇā purā |
nadītīraṃ samāsādya kuryāt snānādikaṃ tataḥ ||
pūrvavat sakalaṃ kāryaṃ candanairmaṇḍalaṃ likhet |
svamantraṃ tatra saṃlikhyāvāhya dhyāyenmanoharām ||
dhyānaṃ yathā |
kuraṅganetrāṃ śaradinduvaktrāṃ bimbādharāṃ candanagandhaliptām |
celāṃśukāṃ pīnakucāṃ manojñāṃ śyāmāṃ sadā kāmadughāṃ vicitrām ||
evaṃ dhyātvā japeddevīmāgacchapadādikaiḥ |
gandhaṃ puṣpaṃ rasaṃ caiva tāmbūlādau ca mūlataḥ ||
tāraṃ māyā tathāgaccha manohare pāvakavallabhā |

Devanagari:
अथ मनोहरासाधनं तत्रैव |
ततोऽन्यसाधनं वक्ष्ये निर्मितं ब्रह्मणा पुरा |
नदीतीरं समासाद्य कुर्यात् स्नानादिकं ततः ||
पूर्ववत् सकलं कार्यं चन्दनैर्मण्डलं लिखेत् |
स्वमन्त्रं तत्र संलिख्यावाह्य ध्यायेन्मनोहराम् ||
ध्यानं यथा |
कुरङ्गनेत्रां शरदिन्दुवक्त्रां बिम्बाधरां चन्दनगन्धलिप्ताम् |
चेलांशुकां पीनकुचां मनोज्ञां श्यामां सदा कामदुघां विचित्राम् ||
एवं ध्यात्वा जपेद्देवीमागच्छपदादिकैः |
गन्धं पुष्पं रसं चैव ताम्बूलादौ च मूलतः ||
तारं माया तथाऽऽगच्छ मनोहरे पावकवल्लभा |

Bedeutung und Funktion: Nun die Manoharā-Sādhana aus derselben Quelle: Ich werde eine weitere, einst von Brahmā geschaffene Übung erklären. Am Flussufer erfolgen Bad und die übrigen Handlungen wie zuvor. Mit Sandel wird ein Maṇḍala gezeichnet, ihr Mantra hineingeschrieben, Manoharā angerufen und meditiert: „Mit Gazellenaugen, dem Gesicht des Herbstmondes und Lippen wie Bimba-Früchte; mit duftendem Sandel bestrichen, in feine Gewänder gehüllt, vollbusig, bezaubernd und dunkel, stets Wünsche spendend und wundervoll.“ Nach dieser Meditation rezitiert man die Anrufung mit āgaccha und bringt mit dem Mūlamantra Duft, Blumen, Saft beziehungsweise eine flüssige Gabe und Betel dar. Der Formelaufbau lautet Tāra, Māyā, āgaccha manohare und Pāvakavallabhā: Om, das Māyā-Bīja, „Komm herbei, Manoharā“, svāhā. Der Bīja bleibt wie in der Quelle zunächst unter seinem Namen bezeichnet.

M0917. Manoharā – Monatsübung und Zwangsformel
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1213, Manoharā – Monatsübung und Zwangsformel
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
svāhā'yutaṃ pratidinaṃ japenmantraṃ prasannadhīḥ ||
māsānte divasaṃ prāpya kuryācca japamuttamam |
āniśīthaṃ japenmantraṃ jñātvā ca sādhakaṃ dṛḍham ||
gatvā ca sādhakābhyāse suprasannā manoharā |
varaṃ varaya śīghraṃ tvaṃ yattanmanasi vartate ||
sādhakendro'pi tāṃ bhaktyā pādyādyairarcayenmudā |
prāṇāyāmaṃ ṣaḍaṅgaṃ ca māyayā ca samācaret ||
matsyamāṃsabaliṃ dattvā pūjayecca samāhitaḥ |
candanodakapuṣpeṇa phalena ca manoharām ||
tato'rcitā prasannā sā punāti prārthitaṃ varet |
suvarṇasya śataṃ bhāraṃ sā dadādi dine dine ||
saviśeṣaṃ vyayaṃ kuryāt sthite tattu na dāsyati |
anyastrīgamanaṃ tasya na bhavedidamīritam ||
avyāhatagatistasya bhavatīti na saṃśayaḥ |
sādhitā'pi vidhānena yadi nāyāti yakṣiṇī ||
viṣaṃ krodhātmakaṃ procyānukathyākṣiyataḥ param |
bhūteśāmmādanaṃ vāyudvayaṃ krodhāstrasaṃyutam ||
krodhenānena cākṛṣya japedaṣṭasahasrakam |
evaṃ kṛte samāyāti vāñchitārthaṃ prayacchati ||

Devanagari:
स्वाहाऽयुतं प्रतिदिनं जपेन्मन्त्रं प्रसन्नधीः ||
मासान्ते दिवसं प्राप्य कुर्याच्च जपमुत्तमम् |
आनिशीथं जपेन्मन्त्रं ज्ञात्वा च साधकं दृढम् ||
गत्वा च साधकाभ्यासे सुप्रसन्ना मनोहरा |
वरं वरय शीघ्रं त्वं यत्तन्मनसि वर्तते ||
साधकेन्द्रोऽपि तां भक्त्या पाद्याद्यैरर्चयेन्मुदा |
प्राणायामं षडङ्गं च मायया च समाचरेत् ||
मत्स्यमांसबलिं दत्त्वा पूजयेच्च समाहितः |
चन्दनोदकपुष्पेण फलेन च मनोहराम् ||
ततोऽर्चिता प्रसन्ना सा पुनाति प्रार्थितं वरेत् |
सुवर्णस्य शतं भारं सा ददादि दिने दिने ||
सविशेषं व्ययं कुर्यात् स्थिते तत्तु न दास्यति |
अन्यस्त्रीगमनं तस्य न भवेदिदमीरितम् ||
अव्याहतगतिस्तस्य भवतीति न संशयः |
साधिताऽपि विधानेन यदि नायाति यक्षिणी ||
विषं क्रोधात्मकं प्रोच्यानुकथ्याक्षियतः परम् |
भूतेशाम्मादनं वायुद्वयं क्रोधास्त्रसंयुतम् ||
क्रोधेनानेन चाकृष्य जपेदष्टसहस्रकम् |
एवं कृते समायाति वाञ्छितार्थं प्रयच्छति ||

Bedeutung und Funktion: Mit freudigem Geist rezitiere man den auf svāhā endenden Mantra täglich zehntausendmal. Am letzten Monatstag wird bis Mitternacht weiterrezitiert. Erkennt Manoharā die Standhaftigkeit, so erscheint sie gnädig und fordert zur Wahl des im Herzen gehegten Wunsches auf. Der Übende verehrt sie hingebungsvoll mit Fußwasser und weiteren Gaben, vollzieht Prāṇāyāma und sechsfachen Nyāsa mit dem Māyā-Bīja und bringt Fisch und Fleisch als Bali sowie Sandelwasser, Blumen und Früchte dar. Die anschließende Wendung punāti prārthitaṃ varet ist beschädigt; erkennbar ist die Gewährung des erbetenen Segens. Täglich verheißt der Text hundert Bhāras Gold. Dieses soll vollständig ausgegeben werden; bleibt es gehortet, gebe sie nichts mehr. Auch hier wird Verkehr mit anderen Frauen ausgeschlossen und ungehinderte Bewegungsfreiheit verheißen. Erscheint die Yakṣiṇī trotz regelgemäßer Übung nicht, folgt eine Krodha-Zwangsformel. Ihre Chiffre nennt viṣa, krodhātmaka, einen beschädigten Zwischenbestandteil anukathyākṣiyataḥ, Bhūteśa, āmmādana, zweimal Vāyu und Krodhāstra. Der genaue Silbenwortlaut bleibt ungesichert. Mit dieser Formel werden achttausend Wiederholungen genannt, um ihr Erscheinen und die Wunscherfüllung zu erzwingen. Dies wird als historischer Zwangsritus beschrieben; die zugehörige Mudrā-Anweisung folgt im nächsten Abschnitt.

M0918. Dhanadā – zwei Mantraformen und Nyāsa
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1214, Dhanadā – zwei Mantraformen und Nyāsa
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha dhanadāmantrastatraiva |
tatūryaṃ bindunā yuktaṃ lajjābījaṃ sabindukam |
lakṣmībījaṃ tato devi sambodhya ca ratipriyā ||
svāhānto manurākhyāto mantrarājottamottamaḥ |
mantrāntaram |
tatūryaṃ bindusaṃyuktaṃ lakṣmīḥ praṇava eva ca |
māyābījaṃ samuddhṛtya sambodhya ca ratipriyām ||
vahnijāyeti prokto mantrarājottamottamaḥ |
kubero'sya muniḥ proktaḥ paṅktiśchando'tha devatā ||
dhanadāprītaye tasyā viniyogaḥ prakīrtitaḥ |
ṣaḍdīrghamāyayā caiva karāṅganyāsa iṣyate ||

Devanagari:
अथ धनदामन्त्रस्तत्रैव |
ततूर्यं बिन्दुना युक्तं लज्जाबीजं सबिन्दुकम् |
लक्ष्मीबीजं ततो देवि सम्बोध्य च रतिप्रिया ||
स्वाहान्तो मनुराख्यातो मन्त्रराजोत्तमोत्तमः |
मन्त्रान्तरम् |
ततूर्यं बिन्दुसंयुक्तं लक्ष्मीः प्रणव एव च |
मायाबीजं समुद्धृत्य सम्बोध्य च रतिप्रियाम् ||
वह्निजायेति प्रोक्तो मन्त्रराजोत्तमोत्तमः |
कुबेरोऽस्य मुनिः प्रोक्तः पङ्क्तिश्छन्दोऽथ देवता ||
धनदाप्रीतये तस्या विनियोगः प्रकीर्तितः |
षड्दीर्घमायया चैव कराङ्गन्यास इष्यते ||

Bedeutung und Funktion: Nun der Dhanadā-Mantra aus derselben Quelle. Die erste Form nennt tatūrya mit Bindu, das Lajjā-Bīja mit Bindu, das Lakṣmī-Bīja und die Anrede Ratipriyā; sie endet auf svāhā und wird als vorzüglicher König der Mantras gerühmt. Tatūrya bezeichnet wörtlich das vierte Element einer ta-Reihe; die Vorlage erläutert es hier nicht weiter, weshalb die Silbe nicht stillschweigend ergänzt wird. Die zweite Form nennt wiederum tatūrya mit Bindu, Lakṣmī, Om und das Māyā-Bīja, dann die Anrede Ratipriyā und „Feuers Gattin“, also svāhā. Auch sie gilt als vorzüglich. Kubera ist der Seher, Paṅkti das Versmaß, Dhanadā die Gottheit; die Anwendung dient ihrem Wohlgefallen. Hand- und Gliedernyāsa werden mit dem Māyā-Bīja in sechs langen Vokalformen gelehrt. Die Anrede Ratipriyā bedeutet „die der Liebesfreude Zugewandte“. Beide Varianten bleiben mit ihrer unterschiedlichen Reihenfolge erhalten.

M0919. Apsaras-Sādhana – Mantracipher und erste Übung
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1216, Apsaras-Sādhana – Mantracipher und erste Übung
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
athāpsaraḥsādhanaṃ (bhūtaḍāmare) prāleyaṃ śrīḥ śaśī devyāḥ anādiḥ śrītilottamā |
tārādimantramuddhṛtya proktā kāñcanamālikā ||
tāraṃ śrīrvarmaṇā yuktā bhākhyā kuṇḍalahāriṇī |
tāraṃ varmasamāyuktaṃ rambhākhyeti pañcamī ||
tāraṃ brahmeti rambhākhyā viṣaṃ śrīrurvaśī parā |
anādibījamādau ca bhūtinīyapsarāḥ kramāt ||
krodhaṃ natvā pravakṣye'hamathāsāṃ siddhisādhanam |
śailaśṛṅgaṃ samāruhya japellakṣaṃ samāhitaḥ ||
paurṇamāsyāṃ samabhyarcya ghṛtadīpaṃ nivedayet |
prajapet sakalāṃ rātrimāyāti bandhanakṣaye ||
candanārgheṇa santuṣṭā varaṃ varaya bhāṣite |
kāmitā sā bhavedbhāryā prayacchati rasāyanam ||

Devanagari:
अथाप्सरःसाधनं (भूतडामरे) प्रालेयं श्रीः शशी देव्याः अनादिः श्रीतिलोत्तमा |
तारादिमन्त्रमुद्धृत्य प्रोक्ता काञ्चनमालिका ||
तारं श्रीर्वर्मणा युक्ता भाख्या कुण्डलहारिणी |
तारं वर्मसमायुक्तं रम्भाख्येति पञ्चमी ||
तारं ब्रह्मेति रम्भाख्या विषं श्रीरुर्वशी परा |
अनादिबीजमादौ च भूतिनीयप्सराः क्रमात् ||
क्रोधं नत्वा प्रवक्ष्येऽहमथासां सिद्धिसाधनम् |
शैलशृङ्गं समारुह्य जपेल्लक्षं समाहितः ||
पौर्णमास्यां समभ्यर्च्य घृतदीपं निवेदयेत् |
प्रजपेत् सकलां रात्रिमायाति बन्धनक्षये ||
चन्दनार्घेण सन्तुष्टा वरं वरय भाषिते |
कामिता सा भवेद्भार्या प्रयच्छति रसायनम् ||

Bedeutung und Funktion: Nun die Apsaras-Sādhana aus dem Bhūtaḍāmara. Die einleitende Mantracipher nennt Prāleya, Śrī, Mond, Anādi und Tilottamā; dann einen mit Tāra beginnenden Mantra für Kāñcanamālikā. Weitere Formeln verbinden Tāra, Śrī und Varman mit Kuṇḍalahāriṇī, Tāra und Varman mit Rambhā, danach Tāra und Brahma nochmals mit Rambhā; Viṣa und Śrī werden mit Urvaśī verbunden, ein anfängliches Anādi-Bīja mit Bhūtinī. Die Bezeichnungen, darunter die offenbar doppelte Rambhā-Zuordnung und das Wort pañcamī, sind nicht widerspruchsfrei; eine gesicherte Liste vollständig ausgeschriebener Mantras lässt sich daraus nicht herstellen. Nach Verneigung vor Krodha beginnt das Verfahren: Auf einer Bergspitze werden gesammelt hunderttausend Wiederholungen vollzogen; bei Vollmond folgen Verehrung und Butterlampe, dann Japa während der ganzen Nacht. Die Apsaras erscheint nach der Druckform bandhanakṣaye, wörtlich „beim Schwinden der Bindung“; der konkrete Zeitpunkt bleibt unklar. Mit Sandel-Arghya erfreut, fordert sie zur Wahl eines Segens auf, wird auf Wunsch Gattin und gibt Rasāyana. Die Zuordnung dieser ersten Übung zu einer bestimmten Apsaras ist im Absatz nicht ausdrücklich wiederholt.

M0920. Apsaras – Krodha- und Bindungsformeln, Schluss
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1219, Apsaras – Krodha- und Bindungsformeln, Schluss
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
krodharājaḥ punaḥ prāha yadi nāyāti sādhakaḥ |
anena krodhayogena japedapsarasāṃ cayam ||
viṣaṃ prāthamikaṃ bījamuddharecca kaṭudvayam |
amukīṃ krodhabījaṃ ca vātamādarasaṃyutam ||
japet sakṛt samuddhṛtya mantramaṣṭasahasrakam |
mriyate śīryate mūrdhni prasphuṭatyapsarati ca ||
bandhayedapsarovṛndaṃ mantreṇānena sādhakaḥ |
viṣabandhadvayaṃ procya hanadvayamudīrayet ||
amukīṃ krodhamantro'yamapsarovaśyakārakaḥ |
atha vakṣye'psarovaśyakārakaṃ manumuttamam ||
viṣaṃ caladvayaṃ procya amukīṃ vaśamānaya |
sakṛnmantrajapādevāpsarovaśyamiyāddhruvam ||
ityapsarassādhanam |

Devanagari:
क्रोधराजः पुनः प्राह यदि नायाति साधकः |
अनेन क्रोधयोगेन जपेदप्सरसां चयम् ||
विषं प्राथमिकं बीजमुद्धरेच्च कटुद्वयम् |
अमुकीं क्रोधबीजं च वातमादरसंयुतम् ||
जपेत् सकृत् समुद्धृत्य मन्त्रमष्टसहस्रकम् |
म्रियते शीर्यते मूर्ध्नि प्रस्फुटत्यप्सरति च ||
बन्धयेदप्सरोवृन्दं मन्त्रेणानेन साधकः |
विषबन्धद्वयं प्रोच्य हनद्वयमुदीरयेत् ||
अमुकीं क्रोधमन्त्रोऽयमप्सरोवश्यकारकः |
अथ वक्ष्येऽप्सरोवश्यकारकं मनुमुत्तमम् ||
विषं चलद्वयं प्रोच्य अमुकीं वशमानय |
सकृन्मन्त्रजपादेवाप्सरोवश्यमियाद्ध्रुवम् ||
इत्यप्सरस्साधनम् |

Bedeutung und Funktion: Krodharāja erklärt weitere Formeln für den Fall des Nichterscheinens; im ersten Satz steht auffällig sādhaka statt einer eindeutigen Bezeichnung der Apsaras. Eine Krodha-Formel verbindet das erste Viṣa-Bīja, zweimal kaṭu, den Platzhalter amukī („die betreffende [Apsaras]“), Krodha-Bīja und eine beschädigte Vāta-Zuordnung. Achttausend Wiederholungen werden genannt. Der Text droht dem angerufenen Wesen Tod, Zerfall, Aufplatzen des Kopfes oder Flucht an. Eine Bindungsformel besteht aus Viṣa, zweimal bandha und zweimal hana sowie amukī; sie wird als die Apsaras unterwerfender Krodha-Mantra bezeichnet. Eine weitere Formel nennt Viṣa, zweimal cala und amukīṃ vaśam ānaya, „bringe die betreffende [Apsaras] in meine Gewalt“. Schon einmaliger Japa soll Unterwerfung bewirken. Die Chiffren bleiben als solche erhalten; die Zwangs- und Gewaltvorstellungen werden als Inhalt der historischen Quelle wiedergegeben. Damit endet die Apsaras-Sādhana.

M0921. Jvālāmukhī – erster Mantra und Nyāsa
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1220, Jvālāmukhī – erster Mantra und Nyāsa
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha jvālāmukhīsādhanaṃ (phetkāriṇītantre) namo bhagavatītyuktvā jvālāmālinyataḥ param |
gṛdhragaṇaparivṛte dviṭhānto manurīritaḥ ||
oṃ namo hṛdayaṃ proktaṃ bhagavati śiraḥ smṛtam |
jvālāmālini ca śikhā gṛdhragaṇaparivṛte ||
varmasvāhāstramityetajjātiyuktaṃ nyasettanau |
akṣudratvā niyataṃ caitajjayamantraṃ japecca dhīḥ ||

Devanagari:
अथ ज्वालामुखीसाधनं (फेत्कारिणीतन्त्रे) नमो भगवतीत्युक्त्वा ज्वालामालिन्यतः परम् |
गृध्रगणपरिवृते द्विठान्तो मनुरीरितः ||
ॐ नमो हृदयं प्रोक्तं भगवति शिरः स्मृतम् |
ज्वालामालिनि च शिखा गृध्रगणपरिवृते ||
वर्मस्वाहास्त्रमित्येतज्जातियुक्तं न्यसेत्तनौ |
अक्षुद्रत्वा नियतं चैतज्जयमन्त्रं जपेच्च धीः ||

Bedeutung und Funktion: Nun die Jvālāmukhī-Sādhana aus dem Phetkāriṇītantra. Die erste Formel wird aus namo bhagavati, jvālāmālini, gṛdhragaṇaparivṛte und einem als dviṭha bezeichneten Abschluss gebildet. Sinngemäß: „Verehrung, o Göttin, Flammenbekränzte, von Geierscharen Umgebene.“ Die folgende Nyāsa-Erläuterung gibt Om ausdrücklich an: oṃ namo für das Herz, bhagavati für den Kopf, jvālāmālini für die Haarspitze und gṛdhragaṇaparivṛte für den Schutzpanzer; svāhā wird beim Astra genannt. Die jeweiligen Abschlussklassen werden am Körper eingesetzt. Die letzte Vorschrift fordert beständige Rezitation dieses Sieg-Mantras, enthält aber die unklare Form akṣudratvā; daraus wird kein gesichertes zusätzliches Gelübde abgeleitet. Der nur chiffriert bezeichnete erste Abschluss wird nicht unmarkiert ausgeschrieben.

M0922. Jvālāmukhī – zweite Formel und Überlieferung
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1220, Jvālāmukhī – zweite Formel und Überlieferung
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha mantrāntaraṃ tatraiva |
rudrāṅganāgnijāyābhyāṃ rudrajvālāmukhītyapi |
mantrāntaraṃ samākhyātaṃ jvālāmukhyā anantaram ||
dīpatelāktapādo'rdharātre gurudināditaḥ |
japedaṣṭasahasraṃ tu trayoviṃśativāsarān ||
pratyahaṃ palaṣaṭkaṃ ca dadātīti na saṃśayaḥ |
pūrvamantramāhātmyamāha |
nārāyaṇena kathitamagastyeḥ kathitaṃ punaḥ ||
susiddhimicchatā gopyo nāmāpi na samīrayet |
putrasya nṛpateścāpi dhārmikasya viśeṣataḥ ||
navadurgāvidhānena darśayet kāryagauravāt |
nṛpo'pi samyagācāro mantrajño vividhaṃ dhanam ||
nivedya vidhivat paścānmantragrahaṇamācaret |
smṛtimātreṇa vaivarṇān ripūn sarvān vināśayet ||
pradadyāddakṣiṇāṃ tasya sahasraṃ śatameva vā |
gavāṃ suvarṇaṃ niṣkāṇāṃ bhūmiṃ vā śasyaśālinīm ||
sarvaiśāntimavāpnoti sarvarakṣākṛtirbhavet ||
niṣkamalaṅkāraḥ |
iti jvālāmukhīsādhanam |

Devanagari:
अथ मन्त्रान्तरं तत्रैव |
रुद्राङ्गनाग्निजायाभ्यां रुद्रज्वालामुखीत्यपि |
मन्त्रान्तरं समाख्यातं ज्वालामुख्या अनन्तरम् ||
दीपतेलाक्तपादोऽर्धरात्रे गुरुदिनादितः |
जपेदष्टसहस्रं तु त्रयोविंशतिवासरान् ||
प्रत्यहं पलषट्कं च ददातीति न संशयः |
पूर्वमन्त्रमाहात्म्यमाह |
नारायणेन कथितमगस्त्येः कथितं पुनः ||
सुसिद्धिमिच्छता गोप्यो नामापि न समीरयेत् |
पुत्रस्य नृपतेश्चापि धार्मिकस्य विशेषतः ||
नवदुर्गाविधानेन दर्शयेत् कार्यगौरवात् |
नृपोऽपि सम्यगाचारो मन्त्रज्ञो विविधं धनम् ||
निवेद्य विधिवत् पश्चान्मन्त्रग्रहणमाचरेत् |
स्मृतिमात्रेण वैवर्णान् रिपून् सर्वान् विनाशयेत् ||
प्रदद्याद्दक्षिणां तस्य सहस्रं शतमेव वा |
गवां सुवर्णं निष्काणां भूमिं वा शस्यशालिनीम् ||
सर्वैशान्तिमवाप्नोति सर्वरक्षाकृतिर्भवेत् ||
निष्कमलङ्कारः |
इति ज्वालामुखीसाधनम् |

Bedeutung und Funktion: Eine weitere Formel derselben Quelle verbindet Rudrāṅganā und Agnijāyā mit rudrajvālāmukhī; die knappe Syntax lässt die genaue Anordnung der Bījas offen. Von einem Donnerstag an werden um Mitternacht mit lampenölbestrichenen Füßen achttausend Wiederholungen über dreiundzwanzig Tage genannt. Verheißen werden täglich sechs Palas, wobei der Stoff nicht bezeichnet wird. Zum Ruhm des ersten Mantras heißt es, Nārāyaṇa habe ihn gelehrt und Agastya erneut weitergegeben. Wer Vollendung wünsche, solle ihn geheim halten und nicht einmal seinen Namen nennen. Nur einem Sohn oder König, besonders einem rechtschaffenen, dürfe er nach dem Navadurgā-Verfahren bei gewichtiger Aufgabe gezeigt werden. Auch der König müsse guten Wandel besitzen, die Mantras kennen und vor ihrem Empfang vielfältige Gaben darbringen. Bloßes Gedenken solle alle feindlichen Gegner vernichten; vaivarṇān ist als Attribut unklar. Als Dakṣiṇā werden tausend oder hundert Kühe, Gold, Niṣkas oder ertragreiches Land genannt. Die abschließende grammatisch gestörte Zeile verheißt Frieden und umfassenden Schutz. Der Kommentar erklärt Niṣka ausdrücklich als Schmuckstück. Damit endet die Jvālāmukhī-Sādhana.

M0923. Karṇapiśācī – Mantra und Meditation
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1221, Karṇapiśācī – Mantra und Meditation
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha karṇapiśācīmantrastatraiva |
kahayugmaṃ kālike ca gṛhṇa yugmaṃ tathaiva ca |
piṇḍaṃ piśāci svāheti dvīpārṇaḥ kathito manuḥ ||
dhyānam |
dhyāyet piśācīṃ calaśūlahastāṃ śyāmāṃ sudīrghāṃ yuvatīṃ trinetrām |
kruddhāṃ vivarṇāṃ tanuvṛttamadhyāṃ guñjāphalaiḥ kalpitahārayaṣṭim ||

Devanagari:
अथ कर्णपिशाचीमन्त्रस्तत्रैव |
कहयुग्मं कालिके च गृह्ण युग्मं तथैव च |
पिण्डं पिशाचि स्वाहेति द्वीपार्णः कथितो मनुः ||
ध्यानम् |
ध्यायेत् पिशाचीं चलशूलहस्तां श्यामां सुदीर्घां युवतीं त्रिनेत्राम् |
क्रुद्धां विवर्णां तनुवृत्तमध्यां गुञ्जाफलैः कल्पितहारयष्टिम् ||

Bedeutung und Funktion: Nun der Karṇapiśācī-Mantra aus derselben Quelle: zweimal kaha, kālike, zweimal gṛhṇa, piṇḍaṃ piśāci svāhā. Sinngemäß: „Sprich, sprich, Kālikā; nimm, nimm den Speisekloß, Piśācī, svāhā.“ Kaha wird entsprechend der Quelle bewahrt; die Sanskrit-Normalisierung kathaya wird nicht eingesetzt. Der Mantra wird mit der symbolischen Zahl dvīpārṇa bezeichnet, also siebensilbig genannt, was zu den gedruckten Bausteinen nicht ohne Weiteres passt. Die Meditation: Man stelle sich die Piśācī mit bewegtem Dreizack in der Hand vor, dunkel, sehr hochgewachsen, jugendlich, dreiäugig, zornig, fahl und mit schlanker gerundeter Mitte; aus Guñjā-Früchten ist ihre Halskette gebildet.

M0924. Vibhūṣiṇī – Gruppe, Mantra und Meditation
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1221–1222, Vibhūṣiṇī – Gruppe, Mantra und Meditation
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha vibhūṣiṇyādisādhanāni (phetkāriṇītantre) ādyā vibhūṣiṇī devī parā kuṇḍaladhāriṇī |
hāriṇī siṃhinī caiva haṃsinī tu tato naṭī ||
devī kāmeśvarī caiva proktā devī ratipriyā |
vibhūṣiṇīmantramāha |
krodhāstradvayamāyānte bhūtinī ca trikūrcataḥ ||
tāralajjādvayāstradvayānte ca vibhīṣikā |
krodhadvayānto mantro'yaṃ vibhūṣiṇyā udīritaḥ ||
dhyānam |
kartrīṃ caiva kare pare naraśirastuṅgākṛtibhīṣaṇā dantāntargatamāṃsaśoṇitavasāsaṃyuktavaktrā bhūtavratā |
kālavyālakarālalasaccikaṭavyālambidaṃṣṭrāṅkurā yasyāḥ keśakulākulāvilasamahīlolā astu sā rakṣatu ||

Devanagari:
अथ विभूषिण्यादिसाधनानि (फेत्कारिणीतन्त्रे) आद्या विभूषिणी देवी परा कुण्डलधारिणी |
हारिणी सिंहिनी चैव हंसिनी तु ततो नटी ||
देवी कामेश्वरी चैव प्रोक्ता देवी रतिप्रिया |
विभूषिणीमन्त्रमाह |
क्रोधास्त्रद्वयमायान्ते भूतिनी च त्रिकूर्चतः ||
तारलज्जाद्वयास्त्रद्वयान्ते च विभीषिका |
क्रोधद्वयान्तो मन्त्रोऽयं विभूषिण्या उदीरितः ||
ध्यानम् |
कर्त्रीं चैव करे परे नरशिरस्तुङ्गाकृतिभीषणा दन्तान्तर्गतमांसशोणितवसासंयुक्तवक्त्रा भूतव्रता |
कालव्यालकराललसच्चिकटव्यालम्बिदंष्ट्राङ्कुरा यस्याः केशकुलाकुलाविलसमहीलोला अस्तु सा रक्षतु ||

Bedeutung und Funktion: Nun Übungen für Vibhūṣiṇī und weitere Göttinnen aus dem Phetkāriṇītantra. Genannt werden zuerst Vibhūṣiṇī, danach Kuṇḍaladhāriṇī, Hāriṇī, Siṃhinī, Haṃsinī, Naṭī, Kāmeśvarī und Ratipriyā. Die Mantrachiffre für Vibhūṣiṇī nennt zweimal Krodhāstra, Māyā, Bhūtinī, dreimal Kūrca, Tāra, zweimal Lajjā, zweimal Astra und Vibhīṣikā, mit zweimal Krodha am Schluss. Die Beziehung der ersten und zweiten Verszeile ist nicht eindeutig; eine vollständige Silbenfolge wird deshalb nicht vorgetäuscht. Die Meditation beschreibt eine schreckliche, hochgewachsene Gestalt mit einem Schneidemesser und einem Menschenkopf in den Händen; ihr Mund und ihre Zähne tragen Fleisch, Blut und Fett. Bhūtavrata bleibt als unklare Bestimmung stehen. Schwarze Schlangen, ragende Fangzähne und wirres Haar kennzeichnen sie. Die zusammengedrängte Schlusszeile ist beschädigt, doch die Bitte ist klar: „Sie möge beschützen.“ Das gewaltsame Bild wird als ikonographischer Quelleninhalt wiedergegeben.

M0925. Kuṇḍaladhāriṇī
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1222–1223, Kuṇḍaladhāriṇī
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha kuṇḍaladhāriṇīmantrastatraiva |
dhruvamāyāstrayugalī proktā kuṇḍaladhāriṇī |
japedaṣṭasahasraṃ tu māsamātraṃ dine dine ||
karṇe kuṇḍaladhāriṇī śāntakuṇḍaladhāriṇī |
āyāti rudhirārghyairdeyā tuṣṭā vadatyapi ||
kiṃ kartavyaṃ mayā vatsa māteti bhava sādhakaḥ |
pañcāśatā dinenāpi trailokyamapi dāsyati ||

Devanagari:
अथ कुण्डलधारिणीमन्त्रस्तत्रैव |
ध्रुवमायास्त्रयुगली प्रोक्ता कुण्डलधारिणी |
जपेदष्टसहस्रं तु मासमात्रं दिने दिने ||
कर्णे कुण्डलधारिणी शान्तकुण्डलधारिणी |
आयाति रुधिरार्घ्यैर्देया तुष्टा वदत्यपि ||
किं कर्तव्यं मया वत्स मातेति भव साधकः |
पञ्चाशता दिनेनापि त्रैलोक्यमपि दास्यति ||

Bedeutung und Funktion: Nun Kuṇḍaladhāriṇīs Mantra aus derselben Quelle. Er wird aus Dhruva, also Om, Māyā und zweimal Astra beschrieben; die genaue Einbindung des Namens Kuṇḍaladhāriṇī bleibt knapp. Einen Monat lang werden täglich achttausend Wiederholungen genannt. Die folgende Zeile nennt sie als die Ohrringe Tragende und enthält die unsichere Form śāntakuṇḍaladhāriṇī. Bei ihrem Erscheinen wird Blut-Arghya dargebracht. Zufrieden fragt sie: „Was soll ich tun, mein Kind?“ Der Übende soll sie als Mutter annehmen. Nach fünfzig Tagen verheißt der Text sogar die drei Welten. Die stark gedrängte Anrede māte ti bhava wird nicht zu einer ausführlicheren Formel erweitert.

M0926. Sindūrahāriṇī
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1223, Sindūrahāriṇī
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha sindūrahāriṇīmantrastatraiva |
krodhadvayāstrayugataḥ sindūrahāriṇīpadam |
kūrcatrayāntaḥ saṃproktaḥ sindūrahāriṇīmanuḥ ||
dhyānam |
svarṇālaṅkṛtihāriṇī caladalavyāloladaṃśāmbarā sotkaṇṭhīkṛtagātravākamasubhagā śubhrāṃśucandraprabhām |
antaḥ saṃtatakāntidantamalinā trailokyaśobhāspadā pāyādardhanavāṃśulalitikā sindūrahāriṇyasau ||
śūnyadevālayaṃ gatvā japedaṣṭasahasrakam |
śīghramāyātyāgatā sā bhāryā bhavati kāmitā ||
pañcaviṃśati dināni vastrālaṅkārabhūṣaṇam |
dadāti sādhakendrāya devī sindūrahāriṇī ||

Devanagari:
अथ सिन्दूरहारिणीमन्त्रस्तत्रैव |
क्रोधद्वयास्त्रयुगतः सिन्दूरहारिणीपदम् |
कूर्चत्रयान्तः संप्रोक्तः सिन्दूरहारिणीमनुः ||
ध्यानम् |
स्वर्णालङ्कृतिहारिणी चलदलव्यालोलदंशाम्बरा सोत्कण्ठीकृतगात्रवाकमसुभगा शुभ्रांशुचन्द्रप्रभाम् |
अन्तः संततकान्तिदन्तमलिना त्रैलोक्यशोभास्पदा पायादर्धनवांशुललितिका सिन्दूरहारिण्यसौ ||
शून्यदेवालयं गत्वा जपेदष्टसहस्रकम् |
शीघ्रमायात्यागता सा भार्या भवति कामिता ||
पञ्चविंशति दिनानि वस्त्रालङ्कारभूषणम् |
ददाति साधकेन्द्राय देवी सिन्दूरहारिणी ||

Bedeutung und Funktion: Sindūrahāriṇīs Mantra besteht nach der Chiffre aus zweimal Krodha, zweimal Astra, dem Namen Sindūrahāriṇī und dreimal Kūrca am Ende. Ihre Meditation beschreibt goldenen Schmuck, bewegte Gewänder, eine verlangende Körperhaltung und einen mondhellen Glanz. Die Wortgruppen caladalavyāloladaṃśāmbara, gātravākamasubhagā, dantamalinā und ardhanavāṃśulalitikā sind in dieser Überlieferung beschädigt; die vollständige Gestaltbeschreibung lässt sich nicht sicher verbinden. Erkennbar sind der Ruhm ihrer Schönheit in den drei Welten und die Bitte: „Diese Sindūrahāriṇī möge beschützen.“ Zur Mondglanz-Zeile gibt die Fußnote für die Exemplare 2, 3 und 5 die Variante śubhrāṃśucandrasmitā, „mit einem mondhellen Lächeln“, an. Im Verfahren geht man in einen verlassenen Tempel und rezitiert achttausendmal. Sie erscheint rasch und wird auf Wunsch Gattin. Fünfundzwanzig Tage lang schenkt sie dem Übenden Gewänder, Schmuck und Zierat.

M0927. Siṃhinī
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1223–1224, Siṃhinī
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha siṃhinīmantrastatraiva |
lajjādvayāstrayugalaṃ siṃhinīti padaṃ tataḥ |
krodhabījatrayādyantaḥ kīrtitaḥ siṃhinīmanuḥ ||
dhyānam |
śailāgradrumasvargadantavadane durgāṅgavedyasthitā keśā asthiramastaviṣṇucaraṇāgradhvaṃsacañcālinī |
yā dantāntaralambivadhāraraṇe prakṣubdhasiddhāṅganā seyaṃ pātu samastakaṇṭakakulavyākarmpamālākulā ||
gatvaikaliṅgaṃ yāminyāṃ prajapedayutaṃ manum |
tato hṛṣṭā'ciradā siṃhinyāyāti pūjitā ||
kiṃ karomi vadasvaivaṃ bhāryā bhavati kāmitā |
dīnāya vastrayugalaṃ dadyāt rasarasāyanam ||

Devanagari:
अथ सिंहिनीमन्त्रस्तत्रैव |
लज्जाद्वयास्त्रयुगलं सिंहिनीति पदं ततः |
क्रोधबीजत्रयाद्यन्तः कीर्तितः सिंहिनीमनुः ||
ध्यानम् |
शैलाग्रद्रुमस्वर्गदन्तवदने दुर्गाङ्गवेद्यस्थिता केशा अस्थिरमस्तविष्णुचरणाग्रध्वंसचञ्चालिनी |
या दन्तान्तरलम्बिवधाररणे प्रक्षुब्धसिद्धाङ्गना सेयं पातु समस्तकण्टककुलव्याकर्म्पमालाकुला ||
गत्वैकलिङ्गं यामिन्यां प्रजपेदयुतं मनुम् |
ततो हृष्टाऽचिरदा सिंहिन्यायाति पूजिता ||
किं करोमि वदस्वैवं भार्या भवति कामिता |
दीनाय वस्त्रयुगलं दद्यात् रसरसायनम् ||

Bedeutung und Funktion: Der Siṃhinī-Mantra nennt zweimal Lajjā, zweimal Astra, siṃhinī und eine dreifache Krodha-Bīja-Angabe am Anfang beziehungsweise Ende; ādyanta ist in der knappen Form nicht eindeutig verteilt. Die Meditation ist stark beschädigt. Sie nennt Bergspitze und Baum, einen furchterregenden Mund beziehungsweise Zähne, einen Durgā-Altar, unruhiges Haar, Viṣṇus Fußspitzen und im Kampf erregte Siddha-Frauen. Die Komposita ergeben in der Drucklesung keinen sicheren zusammenhängenden Bildsatz. Der erkennbare Abschluss bittet Siṃhinī um Schutz gegen alle feindlichen Hindernisse. Der Sanskritwortlaut bleibt deshalb neben der begrenzten Bedeutungswiedergabe erhalten. Zur Übung geht man nachts zu einem einzelnen Liṅga und rezitiert zehntausendmal. Verehrt, erscheint Siṃhinī erfreut und fragt: „Sage, was soll ich tun?“ Auf Wunsch wird sie Gattin und schenkt ein Paar Gewänder sowie Rasa und Rasāyana. Die Druckform dīnāya lautet „dem Bedürftigen“; sie wird nicht zu „täglich“ verbessert.

M0928. Haṃsinī
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1224, Haṃsinī
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha haṃsinīmantrastatraiva |
tāratrikūrcāstrayugāgre haṃsinī bhūtinī tataḥ |
kūrcatrayāntaḥ kathito haṃsinīmanuruttamaḥ ||
dhyānādya |
śubhrā śubhrasarojatulyanayanā dugdhāsave nācitā prārabdhadhvanimadhyamānavavadhūsaṃsevitā sādaram |
kiñciccañcadvilolāpāṅgavalitavyāmugdhamolaṃmukho muktāyutavilolahāralalitā śrīhaṃsinī pātu naḥ ||
vajrapāṇigṛhaṃ gatvā pratimāṃ śobhanāṃ likhet |
hayamāreṇa saṃpūjya japedayutasaṃkhyakam ||
yāvadardhaniśāṃ devī haṃsinyāyāti niścitam |
candanārghapradānena hṛṣṭā vadati sādhakam ||
kiṃ mayā te prakartavyaṃ kiṅkarī bhava sādhakaḥ |
vastrālaṅkāramolyādyaṃ vyayārthaṃ saṃprayacchati ||
taddaśokyathābhāve'llaṃ dadāti prakuryāti |

Devanagari:
अथ हंसिनीमन्त्रस्तत्रैव |
तारत्रिकूर्चास्त्रयुगाग्रे हंसिनी भूतिनी ततः |
कूर्चत्रयान्तः कथितो हंसिनीमनुरुत्तमः ||
ध्यानाद्य |
शुभ्रा शुभ्रसरोजतुल्यनयना दुग्धासवे नाचिता प्रारब्धध्वनिमध्यमानववधूसंसेविता सादरम् |
किञ्चिच्चञ्चद्विलोलापाङ्गवलितव्यामुग्धमोलंमुखो मुक्तायुतविलोलहारललिता श्रीहंसिनी पातु नः ||
वज्रपाणिगृहं गत्वा प्रतिमां शोभनां लिखेत् |
हयमारेण संपूज्य जपेदयुतसंख्यकम् ||
यावदर्धनिशां देवी हंसिन्यायाति निश्चितम् |
चन्दनार्घप्रदानेन हृष्टा वदति साधकम् ||
किं मया ते प्रकर्तव्यं किङ्करी भव साधकः |
वस्त्रालङ्कारमोल्याद्यं व्ययार्थं संप्रयच्छति ||
तद्दशोक्यथाभावेऽल्लं ददाति प्रकुर्याति |

Bedeutung und Funktion: Haṃsinīs Mantra wird aus Tāra, dreimal Kūrca, zweimal Astra, haṃsinī bhūtinī und dreimal Kūrca am Schluss beschrieben. Die Meditation: Sie ist weiß, hat Augen wie weiße Lotusse, wird mit Milch beziehungsweise einem milchhaltigen Getränk verbunden und von Frauen verehrt. Bewegte Seitenblicke und eine perlengeschmückte schwingende Halskette werden genannt. Mehrere Verbindungswörter, darunter nācitā, prārabdhadhvanimadhya und vyāmugdhamolamukha, sind beschädigt. Der Schluss ist klar: „Śrī Haṃsinī möge uns beschützen.“ Man begibt sich in ein Vajrapāṇi-Heiligtum, zeichnet ein schönes Bild und verehrt es mit dem als hayamāra bezeichneten Blumenstoff, dann folgen zehntausend Wiederholungen bis Mitternacht. Haṃsinī erscheint, wird mit Sandel-Arghya erfreut und fragt nach dem Wunsch. Der Übende bittet sie, seine Dienerin zu werden. Sie gibt Gewänder, Schmuck und Wertgegenstände für Ausgaben. Die letzte Zeile taddaśokyathābhāve ’llaṃ dadāti prakuryāti ist beschädigt; ein zusätzlicher klarer Anspruch lässt sich daraus nicht gewinnen.

M0929. Ceṭī – Formel, Meditation und Verfahren
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1224–1225, Ceṭī – Formel, Meditation und Verfahren
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha ceṭīsādhanaṃ tatraiva |
tataḥ kūrcayugaṃ cāstrayugaṃ ceṭī tataḥ param |
ṅe'ntaṃ krodhayugaṃ coktvā ceṭīyugmaṃ trapāṃ tataḥ ||
dhyānam |
gacchantī mitabhāṣiṇī śaśimukhī athottarīyādharā bibhrantī kalaśaṃ sarojayugalaṃ svarṇāntadīmantinī |
śrīkhaṇḍādivilepanāmalavapuḥsaurabhyasaṃbhāvitā kiñciddharmasaṃcarjitārpitakarā pāyādiyaṃ ceṭikā ||
kutrāpi bhīṣaṇasthāne nāmoccāraṇamātrataḥ |
dhruvaṃ ceṭī samāgatya ceṭīkarma karotyapi ||
atha vāsya gṛhadvāre tryahaṃ rātrau japaṃ caret |
āgatya niyataṃ devī ceṭīkarma karoti ca ||

Devanagari:
अथ चेटीसाधनं तत्रैव |
ततः कूर्चयुगं चास्त्रयुगं चेटी ततः परम् |
ङेऽन्तं क्रोधयुगं चोक्त्वा चेटीयुग्मं त्रपां ततः ||
ध्यानम् |
गच्छन्ती मितभाषिणी शशिमुखी अथोत्तरीयाधरा बिभ्रन्ती कलशं सरोजयुगलं स्वर्णान्तदीमन्तिनी |
श्रीखण्डादिविलेपनामलवपुःसौरभ्यसंभाविता किञ्चिद्धर्मसंचर्जितार्पितकरा पायादियं चेटिका ||
कुत्रापि भीषणस्थाने नामोच्चारणमात्रतः |
ध्रुवं चेटी समागत्य चेटीकर्म करोत्यपि ||
अथ वास्य गृहद्वारे त्र्यहं रात्रौ जपं चरेत् |
आगत्य नियतं देवी चेटीकर्म करोति च ||

Bedeutung und Funktion: Nun die Ceṭī-Sādhana: Die Formel nennt zweimal Kūrca, zweimal Astra, den Namen Ceṭī mit Dativendung, zweimal Krodha, zweimal Ceṭī und Trapā. Die Meditation beschreibt eine schreitende, wenig sprechende, mondgesichtige Gestalt mit Obergewand. Sie trägt einen Krug und zwei Lotusse und ist golden geschmückt. Ihr reiner, mit Sandel und anderen Salben bestrichener Körper duftet. Die Wendungen svarṇāntadīmantinī und kiñciddharmasaṃcarjitārpitakarā sind beschädigt; die genaue Handhaltung bleibt offen. „Diese Ceṭikā möge beschützen.“ An irgendeinem schreckenerregenden Ort soll sie bereits durch bloßes Aussprechen ihres Namens kommen und Dienerinnentätigkeiten ausführen. Alternativ wird drei Nächte lang Japa an der eigenen Haustür genannt; dann komme die Göttin ebenfalls zu diesem Dienst.

M0930. Kāmeśvarī
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1225, Kāmeśvarī
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha kāmeśvarīmantrastatraiva |
tārakūrcāstrayugkāmeśvari bhūtinyataḥ param |
ṅe'ntaṃ krodhatrayaṃ kāmeśvarīmantra udāhṛtaḥ ||
dhyānādya |
kāmaskandhasamāgatā madhulatāśāsantavuṣpānvitā gāyantī madhurādharasmitamukhī vīṇāvatī cañcalā |
raktāmbhojavilocanā madhumadairmattā samantādiyaṃ pāyāt puṣpadhanurdharā madhumatī kāmeśvarī bhūtinī ||
mātṛsthānaṃ samāgatya kṛtvā māṃsasya bhakṣaṇam |
māṃsādinā baliṃ dattvā sahasraṃ sapta vāsarān ||
japādiyatasamāyāti rudhirārghaṃ nivedayet |
kāmeśvarī bhavettuṣṭā bhāryā bhavati kāmitā ||
sarvecchāḥ pūrayatyeva rājyaṃ yacchati niścitam |

Devanagari:
अथ कामेश्वरीमन्त्रस्तत्रैव |
तारकूर्चास्त्रयुग्कामेश्वरि भूतिन्यतः परम् |
ङेऽन्तं क्रोधत्रयं कामेश्वरीमन्त्र उदाहृतः ||
ध्यानाद्य |
कामस्कन्धसमागता मधुलताशासन्तवुष्पान्विता गायन्ती मधुराधरस्मितमुखी वीणावती चञ्चला |
रक्ताम्भोजविलोचना मधुमदैर्मत्ता समन्तादियं पायात् पुष्पधनुर्धरा मधुमती कामेश्वरी भूतिनी ||
मातृस्थानं समागत्य कृत्वा मांसस्य भक्षणम् |
मांसादिना बलिं दत्त्वा सहस्रं सप्त वासरान् ||
जपादियतसमायाति रुधिरार्घं निवेदयेत् |
कामेश्वरी भवेत्तुष्टा भार्या भवति कामिता ||
सर्वेच्छाः पूरयत्येव राज्यं यच्छति निश्चितम् |

Bedeutung und Funktion: Der Kāmeśvarī-Mantra nennt Tāra, Kūrca und zweimal Astra, dann kāmeśvari bhūtini beziehungsweise eine ausdrücklich erwähnte Dativendung und dreimal Krodha. Die Meditation zeigt sie mit Kāma verbunden, mit einer honig- oder rauschbezogenen Blütenranke; der genaue Ausdruck madhulatāśāsantavuṣpa ist beschädigt. Sie singt, lächelt mit süßen Lippen, trägt die Vīṇā, ist beweglich und hat Augen wie rote Lotusse. Vom Madhu berauscht, hält sie den Blumenbogen. „Diese Madhumatī, Kāmeśvarī, Bhūtinī möge von allen Seiten beschützen.“ Als Ort wird eine Stätte der Mütter genannt. Der Text beschreibt Fleischverzehr, Bali mit Fleisch und anderen Gaben sowie tausend Wiederholungen über sieben Tage. Bei ihrem Erscheinen wird Blut-Arghya dargebracht. Zufrieden wird sie auf Wunsch Gattin, erfüllt alle Wünsche und gewährt Herrschaft. Die Erscheinungsformel japādiyata ist beschädigt; ein genauer zusätzlicher Zeitpunkt wird nicht ergänzt.

M0931. Ratipriyā – Mantra und Meditation
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1225–1226, Ratipriyā – Mantra und Meditation
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha ratipriyāmantrastatraiva |
tāraṃ lajjā ca kūrcāstradvayayutā ratipriyā |
krodhatrayāstrayukkāmeśvarīmantroktavat kriyā ||
dhyānam |
hemaprākāramadhye suraviṭapitaṭe hemapīṭhādhirūḍhā yakṣomālāvisarpatparimalakusumodbhāsisadhammillabhārā |
pīnottuṅgastanāḍhyā kuvalayanayanā raktavarṇā karābhyāṃ śrāmyadraktotpalābhā sakalasurayutā divyabhūṣāṅgarāgā ||

Devanagari:
अथ रतिप्रियामन्त्रस्तत्रैव |
तारं लज्जा च कूर्चास्त्रद्वययुता रतिप्रिया |
क्रोधत्रयास्त्रयुक्कामेश्वरीमन्त्रोक्तवत् क्रिया ||
ध्यानम् |
हेमप्राकारमध्ये सुरविटपितटे हेमपीठाधिरूढा यक्षोमालाविसर्पत्परिमलकुसुमोद्भासिसधम्मिल्लभारा |
पीनोत्तुङ्गस्तनाढ्या कुवलयनयना रक्तवर्णा कराभ्यां श्राम्यद्रक्तोत्पलाभा सकलसुरयुता दिव्यभूषाङ्गरागा ||

Bedeutung und Funktion: Nun Ratipriyās Mantra aus derselben Quelle: Tāra, Lajjā, Kūrca und zweimal Astra werden mit Ratipriyā verbunden; dreimal Krodha und Astra folgen. Das Verfahren entspricht dem beim Kāmeśvarī-Mantra beschriebenen. Meditation: Innerhalb einer goldenen Umfassung sitzt sie unter einem Götterbaum auf einem goldenen Sitz. Duftende Blüten schmücken ihr dichtes Haar; die einleitende Wortverbindung yakṣomālā ist unsicher. Sie hat volle, hohe Brüste, Augen wie blaue Lotusse und rote Körperfarbe. Die Wendung karābhyāṃ śrāmyadraktotpalābhā verbindet ihre Hände mit roten Lotussen, ist grammatisch jedoch beschädigt. Alle Götter umgeben sie; göttlicher Schmuck und duftende Körperfarbe zieren sie.

M0932. Dharitrī – Einführung, Ort und Mantra
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1226–1227, Dharitrī – Einführung, Ort und Mantra
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha dharitrīsādhanam |
taduktaṃ vaiṣṇave kalpe |
athātaḥ saṃpravakṣyāmi dharitrīsādhanaṃ param |
rahasyātirahasyaṃ ca sarvatantreṣu gopitam ||
sarvaiśvaryakaraṃ nṝṇāṃ durlabhaṃ paramāndutam |
yajjñātvā sādhakaśreṣṭho dhanadena samo bhavet ||
śaratkāle ca kedāramadhye kamalasaṃkule |
vinirmāya kuṭīṃ ramyāṃ sthāpayet kalaśaṃ śubham ||
bhaumāṣṭamyāmāhṛtayā mṛdā naktaṃ vinirmitam |
gandhapaṅkairliptaṃ veṣṭitaṃ śuklavāsasā ||
vakṣyamāṇena mantreṇa tatrāvāhya vasundharām |
nānopacārasambhāraistrisandhyaṃ pūjayet sudhīḥ ||
bhūbījaṃ tāramāyāntaṃ ṅe'ntā caiva vasundharā |
hṛdayaṃ vahnijāyānto dvādaśārṇo manuḥ smṛtaḥ ||
mahāvarāho'sya munirgāyatrī chanda īritam |
vasundharā devatā ca bhūbījaṃ bījamucyate ||
māyābījaṃ dharitryāśca viniyogaḥ prasādane |
mantravarṇaiḥ ṣaḍaṅgāni kṛtvā dhyāyedvasundharām ||

Devanagari:
अथ धरित्रीसाधनम् |
तदुक्तं वैष्णवे कल्पे |
अथातः संप्रवक्ष्यामि धरित्रीसाधनं परम् |
रहस्यातिरहस्यं च सर्वतन्त्रेषु गोपितम् ||
सर्वैश्वर्यकरं नॄणां दुर्लभं परमान्दुतम् |
यज्ज्ञात्वा साधकश्रेष्ठो धनदेन समो भवेत् ||
शरत्काले च केदारमध्ये कमलसंकुले |
विनिर्माय कुटीं रम्यां स्थापयेत् कलशं शुभम् ||
भौमाष्टम्यामाहृतया मृदा नक्तं विनिर्मितम् |
गन्धपङ्कैर्लिप्तं वेष्टितं शुक्लवाससा ||
वक्ष्यमाणेन मन्त्रेण तत्रावाह्य वसुन्धराम् |
नानोपचारसम्भारैस्त्रिसन्ध्यं पूजयेत् सुधीः ||
भूबीजं तारमायान्तं ङेऽन्ता चैव वसुन्धरा |
हृदयं वह्निजायान्तो द्वादशार्णो मनुः स्मृतः ||
महावराहोऽस्य मुनिर्गायत्री छन्द ईरितम् |
वसुन्धरा देवता च भूबीजं बीजमुच्यते ||
मायाबीजं धरित्र्याश्च विनियोगः प्रसादने |
मन्त्रवर्णैः षडङ्गानि कृत्वा ध्यायेद्वसुन्धराम् ||

Bedeutung und Funktion: Nun die Sādhana der Erdgöttin Dharitrī, nach dem Vaiṣṇava-Kalpa: „Ich werde die höchste Dharitrī-Sādhana erklären, das Geheimnis der Geheimnisse, in allen Tantras verborgen. Sie soll alle Arten von Wohlstand bringen, ist schwer zu erlangen und höchst wunderbar; wer sie kennt, soll Kubera gleich werden.“ Im Herbst wird in einem lotusreichen Feld eine schöne Hütte gebaut und dort ein glückverheißender Krug aufgestellt. Er wird nachts aus Erde gefertigt, die an einer auf einen Dienstag fallenden Aṣṭamī geholt wurde; Duftpaste und ein weißes Tuch schmücken ihn. Mit dem folgenden Mantra wird Vasundharā in ihn eingeladen und zu den drei Tagesübergängen vielfältig verehrt. Die Mantrachiffre nennt Bhū-Bīja, Tāra und Māyā, Vasundharā mit Dativendung, Hṛdaya und Vahnijāyā am Ende; zwölf Silben werden angegeben. Die knappe Reihenfolge wird nicht zu einer vermeintlich gesicherten Vollform ergänzt. Ṛṣi ist Mahāvarāha, Versmaß Gāyatrī, Gottheit Vasundharā, Bīja das Bhū-Bīja. Māyā-Bīja wird ebenfalls genannt; die genaue Funktionsbezeichnung fehlt. Die Anwendung gilt der Gunst der Erde. Aus den Mantrabuchstaben werden sechs Aṅgas eingesetzt, dann wird Vasundharā meditiert. Die beschädigte Druckform paramāndutam ist im Sinn von „höchst wunderbar“ wiedergegeben.

M0933. Gebet an Vasundharā
Fundstelle: Zwölfter Taraṅga, Band III, S. 1227–1228, Gebet an Vasundharā
Quellenformeln im Ritualzusammenhang; lokale Lesungshinweise beachten. Verschlüsselte Formeln nicht ungesichert ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ślokārdhapañcakitamantraḥ |
namastubhyaṃ bhagavati jagaddhātri vasundhare |
viṣṇupatni varāhasya daṃṣṭrākoṭikṛtālaye ||
viśvambhare namastubhyaṃ sarvabhūtāśraye dhare |
ratnānāṃ ca nidhīnāṃ ca tvadabhyantaravāsinām ||
labdhukāmo'smi kalyāṇi prasādāt tava medinī |

Devanagari:
श्लोकार्धपञ्चकितमन्त्रः |
नमस्तुभ्यं भगवति जगद्धात्रि वसुन्धरे |
विष्णुपत्नि वराहस्य दंष्ट्राकोटिकृतालये ||
विश्वम्भरे नमस्तुभ्यं सर्वभूताश्रये धरे |
रत्नानां च निधीनां च त्वदभ्यन्तरवासिनाम् ||
लब्धुकामोऽस्मि कल्याणि प्रसादात् तव मेदिनी |

Bedeutung und Funktion: Der Text bezeichnet dies als Mantra aus fünf halben Ślokas: „Verehrung dir, erhabene Vasundharā, Trägerin der Welt! Gattin Viṣṇus, die du auf der Spitze von Varāhas Hauer Wohnung genommen hast! Verehrung dir, Welternährerin, Erde, Zuflucht aller Wesen! Durch deine Gunst, Heilvolle, Medinī, möchte ich die Edelsteine und Schätze erlangen, die in deinem Innern wohnen.“

M0934. Anrufung
Fundstelle: Taraṅga1, Anrufung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
śrīdakṣiṇāmūrtigurubhyo namaḥ |

Devanagari:
श्रीदक्षिणामूर्तिगुरुभ्यो नमः |

Bedeutung und Funktion: Verehrung den Gurus, deren Gestalt Shri Dakshinamurti ist.

M0935. S. 38, zufällig erlangte Mantras
Fundstelle: Taraṅga1, S. 38, zufällig erlangte Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tathā gaurīyāmale— yadṛcchayā śrutaṃ mantraṃ chadmanātha balena ca |
patre sthitaṃ tu gāthāvat prajaptamapi niṣphalam ||
yoginītantre— adīkṣitā ye kurvanti japapūjādikāḥ kriyāḥ |
na bhavantu phalaṃ teṣāṃ śilāyāmuptabījavat ||

Devanagari:
तथा गौरीयामले— यदृच्छया श्रुतं मन्त्रं छद्मनाथ बलेन च |
पत्रे स्थितं तु गाथावत् प्रजप्तमपि निष्फलम् ||
योगिनीतन्त्रे— अदीक्षिता ये कुर्वन्ति जपपूजादिकाः क्रियाः |
न भवन्तु फलं तेषां शिलायामुप्तबीजवत् ||

Bedeutung und Funktion: Ebenso im Gauriyamala: „Ein zufällig gehörter, durch Täuschung oder Gewalt erlangter oder auf einem Blatt vorgefundener Mantra bleibt, selbst wenn man ihn wie einen Vers wiederholt, ohne Frucht.“ Im Yogini Tantra: „Wer uneingeweiht Japa, Puja und entsprechende Handlungen ausführt, für den entsteht keine Frucht – wie bei einem auf Stein ausgesäten Samen.“

M0936. S. 39, Matsyasukta über fehlende Einweihung
Fundstelle: Taraṅga1, S. 39, Matsyasukta über fehlende Einweihung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
matsyasūkte— adīkṣitānāṃ martyānāṃ śṛṇu devi maheśvari |
annaṃ viṣṭhāsamaṃ tasya jalaṃ mūtrasamaṃ smṛtam ||
tatkṛtaṃ tasya vā śrāddhaṃ sarvaṃ saṃyātyadhogatim |

Devanagari:
मत्स्यसूक्ते— अदीक्षितानां मर्त्यानां शृणु देवि महेश्वरि |
अन्नं विष्ठासमं तस्य जलं मूत्रसमं स्मृतम् ||
तत्कृतं तस्य वा श्राद्धं सर्वं संयात्यधोगतिम् |

Bedeutung und Funktion: Im Matsya-Sukta: „Höre von den uneingeweihten Sterblichen, o große Göttin: Ihre Speise gilt als Kot gleich, ihr Wasser als Urin gleich. Ein von einem solchen Menschen oder für ihn vollzogenes Shraddha geht gänzlich einem niederen Ziel entgegen.“

M0937. S. 40, Agamasara über Mantra-Sadhana
Fundstelle: Taraṅga1, S. 40, Agamasara über Mantra-Sadhana
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
āgamasāre— gurormukhānmahāvidyāṃ gṛhṇīyāt pāpanāśinīm |
tasmādyatnād guruṃ kṛtvā mantrasādhanamācaret ||

Devanagari:
आगमसारे— गुरोर्मुखान्महाविद्यां गृह्णीयात् पापनाशिनीम् |
तस्माद्यत्नाद् गुरुं कृत्वा मन्त्रसाधनमाचरेत् ||

Bedeutung und Funktion: Im Agamasara: „Aus dem Mund des Gurus empfange man die Mahavidya, die Schuld vernichtet. Deshalb soll man sich sorgfältig einen Guru nehmen und Mantra-Sadhana ausüben.“

M0938. S. 41, Bedeutung des Wortes Mantra
Fundstelle: Taraṅga1, S. 41, Bedeutung des Wortes Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mantrapadārthamāha piṅgalāmate— mananādviśvavijñānaṃ trāṇaṃ saṃsārabandhanāt |
yataḥ karoti saṃsiddhiṃ mantra ityucyate tataḥ ||

Devanagari:
मन्त्रपदार्थमाह पिङ्गलामते— मननाद्विश्वविज्ञानं त्राणं संसारबन्धनात् |
यतः करोति संसिद्धिं मन्त्र इत्युच्यते ततः ||

Bedeutung und Funktion: Die Bedeutung des Wortes Mantra wird im Pingalamata erklärt: „Weil er durch Betrachtung Erkenntnis des Alls, Rettung aus der Bindung an Samsara und vollkommene Verwirklichung bewirkt, wird er Mantra genannt.“

M0939. S. 41, Größe des Mantras
Fundstelle: Taraṅga1, S. 41, Größe des Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mantramāhātmyamāha merutantre— mantra eveśvaraḥ sākṣānmantra eva mahauṣadham |
nahi mantrāt paraṃ kiṃcit sarvasiddhipradāyakaḥ ||
tatraiva— sādhakānāṃ phalaṃ dātuṃ tattadrūpaṃ dhṛtaṃ suraiḥ |
mukhyasvarūpaṃ teṣāṃ tu mantrā eva na cetarat ||

Devanagari:
मन्त्रमाहात्म्यमाह मेरुतन्त्रे— मन्त्र एवेश्वरः साक्षान्मन्त्र एव महौषधम् |
नहि मन्त्रात् परं किंचित् सर्वसिद्धिप्रदायकः ||
तत्रैव— साधकानां फलं दातुं तत्तद्रूपं धृतं सुरैः |
मुख्यस्वरूपं तेषां तु मन्त्रा एव न चेतरत् ||

Bedeutung und Funktion: Die Größe des Mantras wird im Meru Tantra erklärt: „Der Mantra ist unmittelbar der Herr; der Mantra ist das große Heilmittel. Nichts übertrifft den Mantra; er schenkt alle Vollendungen.“ Ebendort: „Um den Sadhakas Frucht zu gewähren, haben die Gottheiten ihre jeweiligen Gestalten angenommen. Ihr eigentliches Wesen sind jedoch die Mantras selbst und nichts anderes.“

M0940. S. 50, Verlassen von Guru und Mantra
Fundstelle: Taraṅga1, S. 50, Verlassen von Guru und Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
liṅgāgame— śiṣyaśca sadgurormantraṃ gṛhītvā taṃ parityajet |
gurutyāgakaraḥ śiṣyaḥ prāyaścittī bhaveddhruvam ||
rudrayāmale— gurutyāgādbhavenmṛtyurmantratyāgāddaridratā |
gurumantraparityāgādrauravaṃ narakaṃ vrajet ||

Devanagari:
लिङ्गागमे— शिष्यश्च सद्गुरोर्मन्त्रं गृहीत्वा तं परित्यजेत् |
गुरुत्यागकरः शिष्यः प्रायश्चित्ती भवेद्ध्रुवम् ||
रुद्रयामले— गुरुत्यागाद्भवेन्मृत्युर्मन्त्रत्यागाद्दरिद्रता |
गुरुमन्त्रपरित्यागाद्रौरवं नरकं व्रजेत् ||

Bedeutung und Funktion: Im Linga-Agama: „Wenn ein Schüler vom wahren Guru einen Mantra empfangen hat und ihn dann verlässt, muss dieser Schüler, der den Guru aufgegeben hat, gewiss eine Sühne vollziehen.“ Im Rudrayamala: „Aus dem Aufgeben des Gurus entsteht Tod, aus dem Aufgeben des Mantras Armut. Wer Guru und Mantra aufgibt, gelangt in die Raurava-Hölle.“

M0941. S. 53, im Traum empfangener Mantra
Fundstelle: Taraṅga1, S. 53, im Traum empfangener Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
vaiśampāyanasaṃhitāyām— svapnalabdhaṃ striyā dattaṃ saṃskāreṇaiva siddhyati |
saṃskāraśca tatraiva— svapnalabdhe ca kalaśe guroḥ prāṇān niveśayet |
vaṭapatre kuṅkumena likhitvā grahaṇaṃ kṛtam ||
tataḥ siddhimavāpnoti viphalaṃ tvanyathā bhavet |

Devanagari:
वैशम्पायनसंहितायाम्— स्वप्नलब्धं स्त्रिया दत्तं संस्कारेणैव सिद्ध्यति |
संस्कारश्च तत्रैव— स्वप्नलब्धे च कलशे गुरोः प्राणान् निवेशयेत् |
वटपत्रे कुङ्कुमेन लिखित्वा ग्रहणं कृतम् ||
ततः सिद्धिमवाप्नोति विफलं त्वन्यथा भवेत् |

Bedeutung und Funktion: In der Vaishampayana-Samhita: „Ein im Traum empfangener oder von einer Frau gegebener Mantra gelangt erst durch eine Weihe zur Vollendung.“ Die Weihe wird ebendort beschrieben: „Bei einem im Traum empfangenen Mantra versetze man die Lebenskräfte des Gurus in einen Krug. Nachdem man den Mantra mit Kumkum auf ein Banyanblatt geschrieben hat, empfängt man ihn. Dann erlangt man Siddhi; anders bleibt es ohne Frucht.“

M0942. S. 53, Guru mit verwirklichtem Mantra
Fundstelle: Taraṅga1, S. 53, Guru mit verwirklichtem Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
siddhamantragrahaṇe tu na kaścidvicāraḥ |
taduktaṃ śaktiyāmale— siddhamantro yadi bhavettadā patnīṃ sudīkṣayet |
śaktitvena varārohe na ca sā putrikā bhavet ||
pitā tathāvidhaḥ putryai tathā dīkṣāṃ samācaret |
bhrātā siddhamanurbhūyāt gururbhrātustu śaktitaḥ ||
siddhamantro naraḥ sarvamayogyaṃ yogyatāṃ nayet |

Devanagari:
सिद्धमन्त्रग्रहणे तु न कश्चिद्विचारः |
तदुक्तं शक्तियामले— सिद्धमन्त्रो यदि भवेत्तदा पत्नीं सुदीक्षयेत् |
शक्तित्वेन वरारोहे न च सा पुत्रिका भवेत् ||
पिता तथाविधः पुत्र्यै तथा दीक्षां समाचरेत् |
भ्राता सिद्धमनुर्भूयात् गुरुर्भ्रातुस्तु शक्तितः ||
सिद्धमन्त्रो नरः सर्वमयोग्यं योग्यतां नयेत् |

Bedeutung und Funktion: Beim Empfang eines bereits verwirklichten Mantras ist hingegen keine solche Erwägung nötig. So heißt es im Shaktiyamala: „Hat jemand seinen Mantra verwirklicht, darf er seine Frau vollständig einweihen. Sie bleibt dabei seine Shakti, o Schönhüftige, und wird nicht zu seiner Tochter. Ein Vater von solcher Beschaffenheit darf ebenso seiner Tochter Diksha erteilen. Ein Bruder mit verwirklichtem Mantra kann kraft seiner Fähigkeit Guru seines Bruders werden. Ein Mensch mit verwirklichtem Mantra führt alles Ungeeignete zur Eignung.“

M0943. S. 54, Beschränkung vedischer Mantras
Fundstelle: Taraṅga1, S. 54, Beschränkung vedischer Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mahākapilapañcarātre— na mantre cādhikāro'sti śūdrāṇāṃ niyamaḥ paraḥ |
mantrābhāvādamantreṇa bhāṣitaṃ sarvakarma hi ||
sātātapasaṃhitāyām— yāvantyarṇāni mantrāṇāṃ strīśūdrādeḥ pradāpayet |
tāvatyo brahmahatyāḥ syuḥ svayamāha prajāpatiḥ ||
iti vaidikādimantraparam |

Devanagari:
महाकपिलपञ्चरात्रे— न मन्त्रे चाधिकारोऽस्ति शूद्राणां नियमः परः |
मन्त्राभावादमन्त्रेण भाषितं सर्वकर्म हि ||
सातातपसंहितायाम्— यावन्त्यर्णानि मन्त्राणां स्त्रीशूद्रादेः प्रदापयेत् |
तावत्यो ब्रह्महत्याः स्युः स्वयमाह प्रजापतिः ||
इति वैदिकादिमन्त्रपरम् |

Bedeutung und Funktion: Im Mahakapila-Pancharatra: „Shudras haben keine Berechtigung zum Mantra; dies ist die höchste Regel. Da sie keinen Mantra besitzen, werden sämtliche Verrichtungen für sie ohne Mantra angeordnet.“ In der Satatapa-Samhita: „So viele Mantrasilben man Frauen, Shudras und anderen gibt, ebenso viele Tötungen eines Brahmanen entsprechen der daraus entstehenden Schuld. Das hat Prajapati selbst gesagt.“ Dies bezieht sich auf vedische und entsprechende Mantras.

M0944. S. 54, Berechtigung und Mantraform
Fundstelle: Taraṅga1, S. 54, Berechtigung und Mantraform
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
bhaviṣyottare— brāhmaṇāḥ kṣatriyā vaiśyāḥ śūdrā ye śucayo'malāḥ |
teṣāṃ mantrāḥ pradeyā vai na tu saṃkīrṇavarṇinām ||
devīyāmale— svāhāpraṇavasaṃyuktaṃ mantraṃ śūdre dadaddvijaḥ |
śūdro nirayagāmī syādvipraḥ śūdratvamāpnuyāt ||
brahmapurāṇe— vaidiko miśrito vāpi viprādīnāṃ vidhīyate |
tāntriko viprabhaktasya śūdrasyāpi prakīrtitaḥ ||

Devanagari:
भविष्योत्तरे— ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्रा ये शुचयोऽमलाः |
तेषां मन्त्राः प्रदेया वै न तु संकीर्णवर्णिनाम् ||
देवीयामले— स्वाहाप्रणवसंयुक्तं मन्त्रं शूद्रे ददद्द्विजः |
शूद्रो निरयगामी स्याद्विप्रः शूद्रत्वमाप्नुयात् ||
ब्रह्मपुराणे— वैदिको मिश्रितो वापि विप्रादीनां विधीयते |
तान्त्रिको विप्रभक्तस्य शूद्रस्यापि प्रकीर्तितः ||

Bedeutung und Funktion: Im Bhavishyottara: „Brahmanen, Kshatriyas, Vaishyas und Shudras, die rein und unbefleckt sind, sollen Mantras erhalten, Menschen gemischter Stände jedoch nicht.“ Im Deviyamala: „Gibt ein Zweimalgeborener einem Shudra einen Mantra mit Svaha und Pranava, so gelangt der Shudra in die Hölle und der Brahmane in den Shudra-Stand.“ Im Brahma-Purana: „Der vedische oder gemischte Weg wird für Brahmanen und die entsprechenden Stände vorgeschrieben; der tantrische wird auch für einen Shudra gelehrt, der den Brahmanen ergeben ist.“

M0945. S. 55, Mantras mit Namah
Fundstelle: Taraṅga1, S. 55, Mantras mit Namah
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
nāradapañcarātre— strīśūdrebhyo manuṃ dadyāt svāhāpraṇavavarjitam |
kulārṇave— strīśūdrāṇāmayaṃ mantro namo'ntaśca sukhāvahaḥ |
etajjñātvā maheśāni cāṇḍālānapi dīkṣayet ||
yājñavalkyasaṃhitāyām— na vaidikaṃ japecchūdraḥ striyaścaiva kadā ca na |
namo'ntaṃ śaivamantraṃ vā vaiṣṇavaṃ ceṣyate budhaiḥ ||

Devanagari:
नारदपञ्चरात्रे— स्त्रीशूद्रेभ्यो मनुं दद्यात् स्वाहाप्रणववर्जितम् |
कुलार्णवे— स्त्रीशूद्राणामयं मन्त्रो नमोऽन्तश्च सुखावहः |
एतज्ज्ञात्वा महेशानि चाण्डालानपि दीक्षयेत् ||
याज्ञवल्क्यसंहितायाम्— न वैदिकं जपेच्छूद्रः स्त्रियश्चैव कदा च न |
नमोऽन्तं शैवमन्त्रं वा वैष्णवं चेष्यते बुधैः ||

Bedeutung und Funktion: Im Narada-Pancharatra: „Frauen und Shudras gebe man einen Mantra ohne Svaha und Pranava.“ Im Kularnava: „Dieser auf Namah endende Mantra bringt Frauen und Shudras Glück. In diesem Wissen, o große Herrin, soll man auch Chandalas einweihen.“ In der Yajnavalkya-Samhita: „Ein Shudra und ebenso Frauen sollen niemals einen vedischen Mantra wiederholen. Die Weisen billigen für sie einen auf Namah endenden Shiva- oder Vishnu-Mantra.“

M0946. S. 56, Bija-Gruppen nach dem Sautramani Tantra
Fundstelle: Taraṅga1, S. 56, Bija-Gruppen nach dem Sautramani Tantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
sautrāmaṇitantre— māyābījaṃ brāhmaṇaḥ syātklībījaṃ kṣatriyaḥ smṛtaḥ |
kāmabījaṃ bhavedvaiśyo vāgbhavaṃ śūdra īritaḥ ||
caturbījaparityakto mantraḥ paulastyasaṃjñakaḥ |
caturbījaṃ brāhmaṇānāṃ kṣatriyāṇāṃ tribījakam ||
bījadvayaṃ tu vaiśyānāṃ śūdrāṇāṃ tvekabījakam |

Devanagari:
सौत्रामणितन्त्रे— मायाबीजं ब्राह्मणः स्यात्क्लीबीजं क्षत्रियः स्मृतः |
कामबीजं भवेद्वैश्यो वाग्भवं शूद्र ईरितः ||
चतुर्बीजपरित्यक्तो मन्त्रः पौलस्त्यसंज्ञकः |
चतुर्बीजं ब्राह्मणानां क्षत्रियाणां त्रिबीजकम् ||
बीजद्वयं तु वैश्यानां शूद्राणां त्वेकबीजकम् |

Bedeutung und Funktion: Im Sautramani Tantra: „Das Maya-Bija ist ein Brahmane, das Kli-Bija gilt als Kshatriya, das Kama-Bija als Vaishya und Vagbhava wird als Shudra bezeichnet. Ein Mantra ohne diese vier Bijas heißt Paulastya. Für Brahmanen sind vier Bijas vorgesehen, für Kshatriyas drei, für Vaishyas zwei und für Shudras eines.“ Lesungshinweis: kli steht im Druck als Bezeichnung vor bija. Da die zugehörige Lautform hier nicht zuverlässig ausgeschrieben ist, wird sie nicht zu einer Rezitationssilbe ergänzt.

M0947. S. 57, Name als Mantra
Fundstelle: Taraṅga1, S. 57, Name als Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
brahmapurāṇe— oṃkārādisamāyuktaṃ namaskārāntamīritam |
svanāma sarvasattvānāṃ mantra ityabhidhīyate ||

Devanagari:
ब्रह्मपुराणे— ओंकारादिसमायुक्तं नमस्कारान्तमीरितम् |
स्वनाम सर्वसत्त्वानां मन्त्र इत्यभिधीयते ||

Bedeutung und Funktion: Im Brahma-Purana: „Der eigene Name eines jeden Wesens, mit Om am Anfang verbunden und mit der Verehrungsformel am Ende ausgesprochen, wird als Mantra bezeichnet.“

M0948. S. 59, vier Beziehungen zum Mantra
Fundstelle: Taraṅga1, S. 59, vier Beziehungen zum Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ādau catuścatuṣkoṣṭhe siddhādīn parikalpayet |
pradakṣiṇakramādeva svanāmākṣaramādyataḥ ||
siddhasādhyasusiddhārikrameṇa gaṇayedbudhaḥ |
siddhādīn siddhidaḥ siddho japāt sādhyo hutādibhiḥ ||
susiddhaḥ prāptimātreṇa sādhakaṃ bhakṣayedariḥ |
siddhārṇā bāndhavā jñeyāḥ sādhyāste sevakā matāḥ ||
susiddhāḥ poṣakāścaivaṃ śatravo ghātakāḥ smṛtāḥ |
piṅgalāmate— siddhaḥ siddhyati kālena sādhyastu japahomataḥ |
susiddho grahaṇādeva śatrurmūlāni kṛntati ||

Devanagari:
आदौ चतुश्चतुष्कोष्ठे सिद्धादीन् परिकल्पयेत् |
प्रदक्षिणक्रमादेव स्वनामाक्षरमाद्यतः ||
सिद्धसाध्यसुसिद्धारिक्रमेण गणयेद्बुधः |
सिद्धादीन् सिद्धिदः सिद्धो जपात् साध्यो हुतादिभिः ||
सुसिद्धः प्राप्तिमात्रेण साधकं भक्षयेदरिः |
सिद्धार्णा बान्धवा ज्ञेयाः साध्यास्ते सेवका मताः ||
सुसिद्धाः पोषकाश्चैवं शत्रवो घातकाः स्मृताः |
पिङ्गलामते— सिद्धः सिद्ध्यति कालेन साध्यस्तु जपहोमतः |
सुसिद्धो ग्रहणादेव शत्रुर्मूलानि कृन्तति ||

Bedeutung und Funktion: „Zuerst ordne man den vier Gruppen aus je vier Feldern Siddha und die weiteren Klassen zu. Vom Anfangsbuchstaben des eigenen Namens aus zähle der Verständige im Uhrzeigersinn in der Reihenfolge Siddha, Sadhya, Susiddha und Ari. Ein Siddha-Mantra gewährt Vollendung durch Japa, ein Sadhya durch Feueropfer und weitere Handlungen, ein Susiddha allein durch seinen Empfang; ein Ari verschlingt den Sadhaka. Siddha-Buchstaben sind als Verwandte zu verstehen, Sadhya als Diener, Susiddha als Ernährer und die feindlichen als Vernichter.“ Im Pingalamata: „Ein Siddha verwirklicht sich mit der Zeit, ein Sadhya durch Japa und Homa, ein Susiddha schon durch den Empfang; der feindliche Mantra schneidet die Wurzeln ab.“

M0949. S. 59–60, Unterteilung der Mantraklassen
Fundstelle: Taraṅga1, S. 59–60, Unterteilung der Mantraklassen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
merutantre— ādau jñeyaṃ catuṣkeṣu siddhādyaṃ vidiśāsu ca |
tatsthānasamakoṣṭhāt tu punargaṇyaṃ gurūktitaḥ ||
piṅgalāmate— siddhādīn śodhayenmantrī punaḥ siddhādibhiḥ smṛtaḥ |
siddhisiddho japāt siddhirdviguṇāt siddhasādhyakaḥ ||
siddhaḥ susiddho'rdhajapāt siddhārirhanti bāndhavān |
sādhyasiddho dviguṇakaḥ sādhyasādhyo nirarthakaḥ ||
sādhyasusiddho'rdhajapāt sādhyārirhanti gotrajān |
susiddhasiddho'rdhajapāt phalaṃ dadyādyathepsitam ||
susiddhasādhyaṃ satataṃ japāt siddhirna cānyathā |
susiddhasiddho yo mantraḥ pūrvajanmakṛtaśramaḥ ||
tasmāttaṃ sarvasiddhīnāṃ sādhane yojayenmanum |
susiddhārirviśeṣeṇa svakulaṃ nāśayeddhruvam ||
arisiddhaḥ sutaṃ hanti arisādhyastu kanyakām |
patnīmapi susiddhastu aryarirmūlaghātakaḥ ||

Devanagari:
मेरुतन्त्रे— आदौ ज्ञेयं चतुष्केषु सिद्धाद्यं विदिशासु च |
तत्स्थानसमकोष्ठात् तु पुनर्गण्यं गुरूक्तितः ||
पिङ्गलामते— सिद्धादीन् शोधयेन्मन्त्री पुनः सिद्धादिभिः स्मृतः |
सिद्धिसिद्धो जपात् सिद्धिर्द्विगुणात् सिद्धसाध्यकः ||
सिद्धः सुसिद्धोऽर्धजपात् सिद्धारिर्हन्ति बान्धवान् |
साध्यसिद्धो द्विगुणकः साध्यसाध्यो निरर्थकः ||
साध्यसुसिद्धोऽर्धजपात् साध्यारिर्हन्ति गोत्रजान् |
सुसिद्धसिद्धोऽर्धजपात् फलं दद्याद्यथेप्सितम् ||
सुसिद्धसाध्यं सततं जपात् सिद्धिर्न चान्यथा |
सुसिद्धसिद्धो यो मन्त्रः पूर्वजन्मकृतश्रमः ||
तस्मात्तं सर्वसिद्धीनां साधने योजयेन्मनुम् |
सुसिद्धारिर्विशेषेण स्वकुलं नाशयेद्ध्रुवम् ||
अरिसिद्धः सुतं हन्ति अरिसाध्यस्तु कन्यकाम् |
पत्नीमपि सुसिद्धस्तु अर्यरिर्मूलघातकः ||

Bedeutung und Funktion: Im Meru Tantra: „Zuerst sind Siddha und die anderen Klassen in den Vierergruppen und Zwischenrichtungen zu bestimmen. Vom entsprechenden Feld dieser Stellung aus ist nach der Unterweisung des Gurus erneut zu zählen.“ Im Pingalamata: „Der Mantrakundige soll die Klassen Siddha und die weiteren wiederum durch Siddha und die weiteren prüfen. Siddha-Siddha gelangt durch die vorgeschriebene Japa-Zahl zur Vollendung, Siddha-Sadhya durch die doppelte. Siddha-Susiddha verwirklicht sich mit der halben Japa-Zahl; Siddha-Ari tötet die Verwandten. Sadhya-Siddha verlangt die doppelte Zahl; Sadhya-Sadhya bleibt ohne Nutzen. Sadhya-Susiddha gelingt mit der halben Japa-Zahl; Sadhya-Ari tötet Angehörige des Geschlechts. Susiddha-Siddha gewährt mit der halben Japa-Zahl die gewünschte Frucht. Susiddha-Sadhya erlangt Vollendung durch unablässigen Japa, auf keine andere Weise. Ein Mantra der Klasse Susiddha-Siddha beruht auf Anstrengung in einem früheren Leben; deshalb setze man ihn zur Erlangung aller Siddhis ein. Susiddha-Ari vernichtet gewiss die eigene Familie. Ari-Siddha tötet den Sohn, Ari-Sadhya die Tochter, Ari-Susiddha die Ehefrau; Ari-Ari vernichtet die Wurzel.“ Lesungshinweis: Die Hauptlesung nennt Susiddha-Siddha zweimal; beim zweiten Vorkommen wurde sie nicht stillschweigend in Susiddha-Susiddha geändert.

M0950. S. 61, Schuldenbeziehung zwischen Mantra und Sadhaka
Fundstelle: Taraṅga1, S. 61, Schuldenbeziehung zwischen Mantra und Sadhaka
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha ṛṇidhanicakram |
tacca mantrāṇāṃ sādhakānāṃ ṛṇitve dhanitve ca hetumāha tantrarāje— pūrvajanmakṛtābhyāsāt pāpādasyāphalādhikāt |
pāpe naṣṭe phalāvāptiḥ kāle dehakṣayādṛṇī ||
mantrasaṃprāptimātreṇa prākkṛtaḥ siddhaye bhavet |
siddhamantrān gurorlabdhvā mantrī yatsiddhibhāgyabhūḥ ||
lakṣmīvān sa sadā pūjyo mantrabhogamavāpnuyāt |
sa mantro'sya ṛṇī jñeyo bhajanaṃ tasya pūrvagam ||
tasmādṛṇaviśuddhistu kāryā sarvaistu sarvataḥ ||

Devanagari:
अथ ऋणिधनिचक्रम् |
तच्च मन्त्राणां साधकानां ऋणित्वे धनित्वे च हेतुमाह तन्त्रराजे— पूर्वजन्मकृताभ्यासात् पापादस्याफलाधिकात् |
पापे नष्टे फलावाप्तिः काले देहक्षयादृणी ||
मन्त्रसंप्राप्तिमात्रेण प्राक्कृतः सिद्धये भवेत् |
सिद्धमन्त्रान् गुरोर्लब्ध्वा मन्त्री यत्सिद्धिभाग्यभूः ||
लक्ष्मीवान् स सदा पूज्यो मन्त्रभोगमवाप्नुयात् |
स मन्त्रोऽस्य ऋणी ज्ञेयो भजनं तस्य पूर्वगम् ||
तस्मादृणविशुद्धिस्तु कार्या सर्वैस्तु सर्वतः ||

Bedeutung und Funktion: Nun das Rini-Dhani-Chakra. Den Grund dafür, dass Mantra und Sadhaka in einem Verhältnis von Schuldner und Gläubiger stehen, erklärt das Tantraraja: „Aufgrund der Übung in einem früheren Leben und aufgrund überwiegender Schuld bleibt seine Frucht aus. Wenn die Schuld vergangen ist, wird die Frucht erlangt; durch den zeitbedingten Verfall des Körpers bleibt er Schuldner [die Satzverknüpfung dieser Anfangsverse ist unsicher]. Ein bereits früher geübter Mantra kann schon durch seinen erneuten Empfang zur Vollendung führen. Hat der Mantrakundige verwirklichte Mantras vom Guru empfangen und ist er dadurch Träger des Glücks der Vollendung, so erlangt er, von Wohlergehen erfüllt und stets verehrungswürdig, den Genuss der Mantrafrucht. Dieser Mantra ist als sein Schuldner zu verstehen, weil seine Verehrung schon vorausging. Daher sollen alle diese Schuldenbeziehung gründlich prüfen.“

M0951. S. 73, Arten und Endungen der Mantras
Fundstelle: Taraṅga1, S. 73, Arten und Endungen der Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
taduktaṃ śāradāyām— mātṛkāvarṇabhedebhyaḥ sarve mantrāḥ prajajñire |
mantravidyāvibhedena dvividhā mantrajātayaḥ ||
mantrāḥ puṃdevatā jñeyā vidyāḥ strīdevatāḥ smṛtāḥ |
puṃstrīnapuṃsakātmāno mantrāḥ sarve samīritāḥ ||
puṃmantrā hū~phaḍantāḥ syurdviṭhāntāḥ syuḥ striyo matāḥ |
napuṃsakā namo'ntāḥ syurityuktā manavastridhā ||

Devanagari:
तदुक्तं शारदायाम्— मातृकावर्णभेदेभ्यः सर्वे मन्त्राः प्रजज्ञिरे |
मन्त्रविद्याविभेदेन द्विविधा मन्त्रजातयः ||
मन्त्राः पुंदेवता ज्ञेया विद्याः स्त्रीदेवताः स्मृताः |
पुंस्त्रीनपुंसकात्मानो मन्त्राः सर्वे समीरिताः ||
पुंमन्त्रा हूँफडन्ताः स्युर्द्विठान्ताः स्युः स्त्रियो मताः |
नपुंसका नमोऽन्ताः स्युरित्युक्ता मनवस्त्रिधा ||

Bedeutung und Funktion: Dazu heißt es in der Sharada: „Alle Mantras entstanden aus den verschiedenen Matrika-Buchstaben. Nach der Unterscheidung von Mantra und Vidya sind die Mantragattungen zweifach: Mantras gehören zu männlichen Gottheiten, Vidyas zu weiblichen. Alle Mantras werden ferner als männlich, weiblich oder neutral beschrieben. Männliche Mantras enden auf Hum und Phat; die auf zwei Tha endenden gelten als weiblich. Die neutralen enden auf Namah. So werden die Mantras dreifach gelehrt.“ Erläuterung der Druckausgabe: Die verschlüsselte Endung „zwei Tha“ bezeichnet Svaha. Die Nasalzeichenform des gedruckten Hum bleibt in der Mantrasammlung als Lesungsfrage gekennzeichnet.

M0952. S. 73, Gopala und weitere prüfungsfreie Mantras
Fundstelle: Taraṅga1, S. 73, Gopala und weitere prüfungsfreie Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
sanatkumārasaṃhitāyām— siddhaḥ sādhyaḥ susiddhaśca ariścaiva ca nārada |
gopāleṣu na boddhavyaḥ svaprakāśo yataḥ svayam ||
gaṇeśavimarśinyām— ekākṣare tathā kūṭe mālāmantre tribījake |
svapnalabdhe striyā datte siddhādīn naiva śodhayet ||
mālāmantralakṣaṇaṃ ca nārāyaṇītantre— viṃśatyarṇādhikā mantrā mālāmantrāḥ prakīrtitāḥ |

Devanagari:
सनत्कुमारसंहितायाम्— सिद्धः साध्यः सुसिद्धश्च अरिश्चैव च नारद |
गोपालेषु न बोद्धव्यः स्वप्रकाशो यतः स्वयम् ||
गणेशविमर्शिन्याम्— एकाक्षरे तथा कूटे मालामन्त्रे त्रिबीजके |
स्वप्नलब्धे स्त्रिया दत्ते सिद्धादीन् नैव शोधयेत् ||
मालामन्त्रलक्षणं च नारायणीतन्त्रे— विंशत्यर्णाधिका मन्त्रा मालामन्त्राः प्रकीर्तिताः |

Bedeutung und Funktion: In der Sanatkumara-Samhita: „Siddha, Sadhya, Susiddha und Ari, o Narada, sind bei Gopala-Mantras nicht zu bestimmen, weil er selbst aus sich leuchtet.“ In der Ganesha-Vimarshini: „Bei einem einsilbigen Mantra, einem Kuta, einem Mala-Mantra, einem aus drei Bijas bestehenden, einem im Traum empfangenen oder von einer Frau gegebenen Mantra soll man Siddha und die weiteren Klassen nicht prüfen.“ Das Merkmal eines Mala-Mantras wird im Narayani Tantra erklärt: „Mantras mit mehr als zwanzig Silben werden Mala-Mantras genannt.“

M0953. S. 74, Gautamiya über Krishna-Mantras und Diksha
Fundstelle: Taraṅga1, S. 74, Gautamiya über Krishna-Mantras und Diksha
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
gautamīye— sarveṣu mantravarṇeṣu śreṣṭho vaiṣṇava ucyate |
vaiṣṇaveṣu ca sarveṣu kṛṣṇamantrāḥ phalādhikāḥ ||
viśeṣato daśārṇo'yaṃ japamātreṇa siddhyati |
striyā dīkṣā śubhā proktā mātuścāṣṭaguṇādhikā ||
svapnalabdhā ca yā vidyā tatra nāsti vicāraṇā |

Devanagari:
गौतमीये— सर्वेषु मन्त्रवर्णेषु श्रेष्ठो वैष्णव उच्यते |
वैष्णवेषु च सर्वेषु कृष्णमन्त्राः फलाधिकाः ||
विशेषतो दशार्णोऽयं जपमात्रेण सिद्ध्यति |
स्त्रिया दीक्षा शुभा प्रोक्ता मातुश्चाष्टगुणाधिका ||
स्वप्नलब्धा च या विद्या तत्र नास्ति विचारणा |

Bedeutung und Funktion: Im Gautamiya: „Unter allen Mantragruppen gilt die vishnuitische als die höchste; unter allen vishnuitischen Mantras tragen die Krishna-Mantras besonders große Frucht. Insbesondere dieser zehnsilbige gelangt allein durch Japa zur Vollendung. Die Einweihung durch eine Frau wird als segensreich bezeichnet, die durch die Mutter als achtmal vorzüglicher. Bei einer im Traum empfangenen Vidya gibt es diese Prüfung nicht.“

M0954. S. 75, Monatsfrüchte für Gopala-Mantras
Fundstelle: Taraṅga2, S. 75, Monatsfrüchte für Gopala-Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
gopālamantradīkṣāyāṃ tu caitro'pi praśastaḥ |
taduktaṃ gautamena |
mantrārambhastu caitre syāt samastapuruṣārthadaḥ |
vaiśākhe ratnalābhaḥ syāt jyeṣṭhe tu maraṇaṃ dhruvam ||
āṣāḍhe bandhunāśaḥ syāt pūrṇāyuḥ śrāvaṇe bhavet |
prajānāśo bhavedbhādre āśvine ratnasaṃcayaḥ ||
kārtike mantrasiddhiḥ syānmārgaśīrṣe tathā bhavet |
pauṣe tu śatrupīḍā syānmāghe medhāvivardhanam ||
phālgune sarvakāmāḥ syurmalamāsaṃ vivarjayet |

Devanagari:
गोपालमन्त्रदीक्षायां तु चैत्रोऽपि प्रशस्तः |
तदुक्तं गौतमेन |
मन्त्रारम्भस्तु चैत्रे स्यात् समस्तपुरुषार्थदः |
वैशाखे रत्नलाभः स्यात् ज्येष्ठे तु मरणं ध्रुवम् ||
आषाढे बन्धुनाशः स्यात् पूर्णायुः श्रावणे भवेत् |
प्रजानाशो भवेद्भाद्रे आश्विने रत्नसंचयः ||
कार्तिके मन्त्रसिद्धिः स्यान्मार्गशीर्षे तथा भवेत् |
पौषे तु शत्रुपीडा स्यान्माघे मेधाविवर्धनम् ||
फाल्गुने सर्वकामाः स्युर्मलमासं विवर्जयेत् |

Bedeutung und Funktion: Bei der Einweihung in einen Gopala-Mantra wird jedoch auch Chaitra empfohlen. Gautama sagt dazu: „Beginnt die Mantrapraxis im Chaitra, gewährt sie sämtliche Lebensziele. Im Vaishakha gewinnt man Edelsteine, im Jyeshtha tritt gewiss Tod ein. Im Ashadha entsteht Verlust von Verwandten, im Shravana eine volle Lebensspanne. Im Bhadra geht die Nachkommenschaft zugrunde, im Ashvina sammeln sich Edelsteine an. Im Karttika entsteht Mantra-Siddhi, ebenso im Margashirsha. Im Pausha wird man von Feinden bedrängt, im Magha wächst die Einsicht. Im Phalguna werden alle Wünsche erfüllt. Den eingeschobenen Zusatzmonat soll man meiden.“

M0955. S. 84, Ursprung der Mantraflüche
Fundstelle: Taraṅga2, S. 84, Ursprung der Mantraflüche
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha mantraviśeṣeṣu devatāviśeṣāṇāṃ śāpāḥ proktāḥ merutantre— surayā sudhayā pūrvadevā devā vimohitāḥ |
yadā tadā tu bhagavān provāca madhusūdanaḥ ||
kaḥ pūjyo bhavatāṃ madhye śreṣṭhastanme nigadyatām |
unmattāśca tadā devāḥ śreṣṭho'hamiti cābruvan ||
kiṃcit smitvā tu bhagavān mohayannātmamāyayā |
ityavocadatha yasya vākyaṃ śāpe cānugrahe kṣamam ||
sa eva devaḥ śreṣṭho'tra pūrvo vāpyaparo'pi vā |
iti śrutvā vaco viṣṇoraśapaṃśca parasparam ||
mantrarūpāṇyato devi saṃskāraiḥ śāpamokṣaṇam |
vinā tu śāpamokṣeṇa kaḥ siddhiṃ prāpnuyājjanaḥ ||

Devanagari:
अथ मन्त्रविशेषेषु देवताविशेषाणां शापाः प्रोक्ताः मेरुतन्त्रे— सुरया सुधया पूर्वदेवा देवा विमोहिताः |
यदा तदा तु भगवान् प्रोवाच मधुसूदनः ||
कः पूज्यो भवतां मध्ये श्रेष्ठस्तन्मे निगद्यताम् |
उन्मत्ताश्च तदा देवाः श्रेष्ठोऽहमिति चाब्रुवन् ||
किंचित् स्मित्वा तु भगवान् मोहयन्नात्ममायया |
इत्यवोचदथ यस्य वाक्यं शापे चानुग्रहे क्षमम् ||
स एव देवः श्रेष्ठोऽत्र पूर्वो वाप्यपरोऽपि वा |
इति श्रुत्वा वचो विष्णोरशपंश्च परस्परम् ||
मन्त्ररूपाण्यतो देवि संस्कारैः शापमोक्षणम् |
विना तु शापमोक्षेण कः सिद्धिं प्राप्नुयाज्जनः ||

Bedeutung und Funktion: Nun werden im Meru Tantra die Flüche bestimmter Gottheiten über bestimmte Mantras beschrieben: „Als einst die früheren Götter und die Götter durch Wein und Nektar berauscht waren, sprach der erhabene Madhusudana: ‚Wer unter euch ist der höchste und verehrungswürdigste? Sagt es mir.‘ Da riefen die berauschten Götter: ‚Ich bin der Höchste!‘ Der Erhabene lächelte ein wenig und verblendete sie durch seine eigene Maya. Dann sagte er: ‚Wessen Wort die Kraft hat, zu verfluchen und zu segnen, der ist hier der höchste Gott, ob er nun früher oder später gekommen ist.‘ Als sie diese Worte Vishnus gehört hatten, verfluchten sie gegenseitig ihre Mantragestalten. Daher, o Göttin, ist durch Samskaras die Befreiung von diesen Flüchen zu bewirken. Welcher Mensch könnte ohne Befreiung vom Fluch Siddhi erlangen?“

M0956. S. 85, zerschnittener Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 85, zerschnittener Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ādimadhyāvasāneṣu vāyuryasya vyavasthitaḥ |
caturādyau caikabījo'nekadhā yatra saṃgataḥ ||
kenāpyathavā samākrāntaḥ sa mantraśchedito'sinā |
kārttikeyena tacchāpācchidyante'sya manorathāḥ ||

Devanagari:
आदिमध्यावसानेषु वायुर्यस्य व्यवस्थितः |
चतुराद्यौ चैकबीजोऽनेकधा यत्र संगतः ||
केनाप्यथवा समाक्रान्तः स मन्त्रश्छेदितोऽसिना |
कार्त्तिकेयेन तच्छापाच्छिद्यन्तेऽस्य मनोरथाः ||

Bedeutung und Funktion: „Ein Mantra, bei dem am Anfang, in der Mitte und am Ende das Luft-Bija steht, bei dem [die Wendung über vier und weitere Anordnungen ist unklar] ein einzelnes Bija mehrfach verbunden oder von einem anderen überlagert ist, gilt als durch Karttikeya mit dem Schwert zerschnitten. Aufgrund dieses Fluches werden die Wünsche des Übenden zerschnitten.“

M0957. S. 85, blockierter Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 85, blockierter Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ādau madhye'vasāne vā bhūbījayugalaṃ bhavet |
ādau yadvā dvidhā vahnirtridhā madhye tato dvidhā ||
ruddhaḥ śakrasya śāpena bhuktimuktivivarjito |
jāto mantro vāmadakṣamargayorapi sevito ||

Devanagari:
आदौ मध्येऽवसाने वा भूबीजयुगलं भवेत् |
आदौ यद्वा द्विधा वह्निर्त्रिधा मध्ये ततो द्विधा ||
रुद्धः शक्रस्य शापेन भुक्तिमुक्तिविवर्जितो |
जातो मन्त्रो वामदक्षमर्गयोरपि सेवितो ||

Bedeutung und Funktion: „Befindet sich am Anfang, in der Mitte oder am Ende ein Paar Erd-Bijas, oder steht Feuer am Anfang zweimal, in der Mitte dreimal und danach zweimal, so ist der Mantra durch Shakras Fluch blockiert. Er bleibt ohne Genuss und Befreiung als Frucht, auch wenn er auf dem linken oder rechten Weg verehrt wird.“

M0958. S. 85, seiner Shakti beraubter Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 85, seiner Shakti beraubter Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
[bījapāṭho'spaṣṭaḥ] vaikatamaṃ yatra bījaṃ na dṛśyate |
hū~kāro vā sa mantrastu śaktihīnaḥ kṛtaḥ suraiḥ ||
etādṛśaścet saṃjaptaḥ sāmarthyaṃ hanti mantriṇaḥ |
śaktihīnasya vāmasya maraṇaṃ nātra saṃśayaḥ ||

Devanagari:
[बीजपाठोऽस्पष्टः] वैकतमं यत्र बीजं न दृश्यते |
हूँकारो वा स मन्त्रस्तु शक्तिहीनः कृतः सुरैः ||
एतादृशश्चेत् संजप्तः सामर्थ्यं हन्ति मन्त्रिणः |
शक्तिहीनस्य वामस्य मरणं नात्र संशयः ||

Bedeutung und Funktion: „Wo keines der genannten Bijas [die vier ausgeschriebenen Silben sind im vorliegenden Druck nicht hinreichend sicher gelesen] und auch Hum nicht zu sehen ist, haben die Götter den Mantra seiner Shakti beraubt. Wird ein solcher Mantra wiederholt, zerstört er die Kraft des Mantrakundigen. Für einen seiner Kraft beraubten Anhänger des linken Weges entsteht Tod, daran besteht kein Zweifel.“ Lesungshinweis: Die beschädigte Bija-Reihe wird in den Sanskritfassungen als lokale Lesungslücke gekennzeichnet und nicht aus bekannten Mantra-Listen ergänzt.

M0959. S. 85, abgewandter Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 85, abgewandter Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
nādau hrī~ na ca madhye klī~ krau~ti vā naiva dṛśyate |
asau parāṅmukho mantro jātaḥ sūryasya śāpataḥ ||
parāṅmukhaṃ bhajenmantrī devatā syāt parāṅmukhī |
daivāt kārye'pi saṃsiddhe lokaḥ syācca parāṅmukhaḥ ||

Devanagari:
नादौ ह्रीँ न च मध्ये क्लीँ क्रौँति वा नैव दृश्यते |
असौ पराङ्मुखो मन्त्रो जातः सूर्यस्य शापतः ||
पराङ्मुखं भजेन्मन्त्री देवता स्यात् पराङ्मुखी |
दैवात् कार्येऽपि संसिद्धे लोकः स्याच्च पराङ्मुखः ||

Bedeutung und Funktion: „Wenn das am Anfang genannte Bija nicht steht und die für die Mitte genannten Bijas nicht zu erkennen sind, ist der Mantra durch den Fluch der Sonne abgewandt geworden. Verehrt ein Mantrakundiger einen abgewandten Mantra, so wendet sich die Gottheit ab. Selbst wenn das Vorhaben durch ein Geschick gelingt, wenden sich die Menschen ab.“ Lesungshinweis: Die drei ausgeschriebenen Bija-Lesungen sind im Sanskrit lokal als unsicher gekennzeichnet; ihre Lautgestalt wird hier nicht als gesicherte Formel wiedergegeben.

M0960. S. 85, tauber Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 85, tauber Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ādāvante tathā madhye ha~ vā sa~ vā na dṛśyate |
badhirāste kṛtā mantrā devācāryeṇa śāpataḥ ||
japte tu badhire mantre vismṛtistasya jāyate |
jāyate badhiro nūnaṃ mahākālena bhāṣitam ||

Devanagari:
आदावन्ते तथा मध्ये हँ वा सँ वा न दृश्यते |
बधिरास्ते कृता मन्त्रा देवाचार्येण शापतः ||
जप्ते तु बधिरे मन्त्रे विस्मृतिस्तस्य जायते |
जायते बधिरो नूनं महाकालेन भाषितम् ||

Bedeutung und Funktion: „Ist am Anfang, am Ende und in der Mitte weder die nasalisierte Ha- noch die nasalisierte Sa-Silbe zu erkennen, so sind diese Mantras durch den Fluch des Lehrers der Götter taub gemacht worden. Wird ein tauber Mantra wiederholt, entsteht beim Übenden Vergesslichkeit; er wird gewiss taub. So hat Mahakala gesprochen.“

M0961. S. 85–86, augenloser Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 85–86, augenloser Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
sūryabījaṃ hakāraḥ syāccandrabījaṃ tu saḥ smṛtaḥ |
repho'gnibījamuddiṣṭametannetratrayaṃ mama ||
pañcākṣare yatra mantre yatraikamapi nāsti cet |
mama śāpānnetrahīno duḥkhaśokāmayapradaḥ ||

Devanagari:
सूर्यबीजं हकारः स्याच्चन्द्रबीजं तु सः स्मृतः |
रेफोऽग्निबीजमुद्दिष्टमेतन्नेत्रत्रयं मम ||
पञ्चाक्षरे यत्र मन्त्रे यत्रैकमपि नास्ति चेत् |
मम शापान्नेत्रहीनो दुःखशोकामयप्रदः ||

Bedeutung und Funktion: „Ha ist das Sonnen-Bija, Sa gilt als Mond-Bija und Ra wird als Feuer-Bija bezeichnet. Diese drei sind meine Augen. Fehlt in einem fünfsilbigen Mantra auch nur eines von ihnen, so ist er durch meinen Fluch augenlos und bringt Leid, Kummer und Krankheit.“

M0962. S. 86, festgenagelter Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 86, festgenagelter Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
nādau madhye na cānte vā hraisau~ vā haṃsa vātha hai~ |
ai~ vā phrai~ vāthavā hū~ vā namo vā hrī~ manuḥ sa tu ||
śāpena kīlito devi rājadevena pārvati |
yadā tu kīlito mantro na siddhimupagacchati ||

Devanagari:
नादौ मध्ये न चान्ते वा ह्रैसौँ वा हंस वाथ हैँ |
ऐँ वा फ्रैँ वाथवा हूँ वा नमो वा ह्रीँ मनुः स तु ||
शापेन कीलितो देवि राजदेवेन पार्वति |
यदा तु कीलितो मन्त्रो न सिद्धिमुपगच्छति ||

Bedeutung und Funktion: „Sind weder am Anfang, in der Mitte noch am Ende die hier genannten Silbenfolgen oder die Verehrungsformel vorhanden, so ist dieser Mantra durch den Fluch Rajadevas festgenagelt, o Göttin Parvati. Ist ein Mantra festgenagelt, gelangt er nicht zur Vollendung.“ Lesungshinweis: Mehrere Bija-Silben dieser Reihe bleiben unsicher. Die Aussage über ihr Fehlen wird übersetzt; eine gesicherte Rezitationsfolge wird daraus nicht hergestellt.

M0963. S. 86, erstarrter Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 86, erstarrter Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
madhye eko lakāro vā phaṭ vānte ladvayaṃ yadi |
phaṭdvayaṃ vā trayaṃ vānte na cet sa stambhito manuḥ ||
śāpena bhairaveṇāsmāt siddhaṃ bhavati śobhanam |
kadācinnaiva duḥkhaṃ ca prāyaśo bahulaṃ bhavet ||

Devanagari:
मध्ये एको लकारो वा फट् वान्ते लद्वयं यदि |
फट्द्वयं वा त्रयं वान्ते न चेत् स स्तम्भितो मनुः ||
शापेन भैरवेणास्मात् सिद्धं भवति शोभनम् |
कदाचिन्नैव दुःखं च प्रायशो बहुलं भवेत् ||

Bedeutung und Funktion: „Wenn in der Mitte ein einzelnes La oder Phat steht, am Ende zwei La, oder wenn zweimal oder dreimal Phat am Ende nicht vorkommt, ist dieser Mantra erstarrt. Durch Bhairavas Fluch entsteht aus ihm niemals eine gute Vollendung; meist entsteht vielmehr großes Leid.“ Textverständnis: Die Verknüpfung der Bedingungen im ersten Vers ist unsicher; sie wurde nicht zu einer vermeintlich eindeutigen Regel geglättet.

M0964. S. 86, verbrannter Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 86, verbrannter Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ādau tu yasya mantrasya kramāt saptākṣarāṇi cet |
repheṇa vā yakāreṇa saṃyuktāni manuḥ sa tu ||
vāḍavāgniśāpasaṃdagdhaḥ sādhakaṃ paritāpayet |
tasmāt saṃskārayeddevi siddhaye sādhakottamaḥ ||

Devanagari:
आदौ तु यस्य मन्त्रस्य क्रमात् सप्ताक्षराणि चेत् |
रेफेण वा यकारेण संयुक्तानि मनुः स तु ||
वाडवाग्निशापसंदग्धः साधकं परितापयेत् |
तस्मात् संस्कारयेद्देवि सिद्धये साधकोत्तमः ||

Bedeutung und Funktion: „Sind am Anfang eines Mantras sieben aufeinanderfolgende Silben mit Ra oder Ya verbunden, so ist dieser Mantra durch den Fluch des untermeerischen Feuers verbrannt und quält den Sadhaka. Deshalb soll der vorzügliche Sadhaka ihn zur Erlangung der Vollendung weihen lassen, o Göttin.“

M0965. S. 86, verschlungener Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 86, verschlungener Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
dvābhyāṃ tribhiratho ṣaḍbhiraṣṭabhirvā pradṛśyate |
yadākṣarairantaritaḥ phaṭkāraḥ sa nigadyate ||
nārasiṃhasya śāpena grastaḥ saṃtrāsayet sadā |
svapnādau sādhanaṃ naiva siddhiḥ saṃdṛśyate kvacit ||

Devanagari:
द्वाभ्यां त्रिभिरथो षड्भिरष्टभिर्वा प्रदृश्यते |
यदाक्षरैरन्तरितः फट्कारः स निगद्यते ||
नारसिंहस्य शापेन ग्रस्तः संत्रासयेत् सदा |
स्वप्नादौ साधनं नैव सिद्धिः संदृश्यते क्वचित् ||

Bedeutung und Funktion: „Wenn die Phat-Silbe mit Abständen von zwei, drei, sechs oder acht Silben erscheint, wird dieser Mantra als durch Narasimhas Fluch verschlungen bezeichnet. Er erschreckt beständig, auch im Traum und in ähnlichen Zuständen. Weder erfolgreiche Ausführung noch Vollendung wird irgendwo sichtbar.“

M0966. S. 86, verängstigter Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 86, verängstigter Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
śrau~ vā ha~ vā sakāro vā nādau bhīto manuḥ sa tu |
brahmaśāpāddhīnasiddhirbhavedatyantakaṣṭadaḥ ||

Devanagari:
श्रौँ वा हँ वा सकारो वा नादौ भीतो मनुः स तु |
ब्रह्मशापाद्धीनसिद्धिर्भवेदत्यन्तकष्टदः ||

Bedeutung und Funktion: „Fehlt am Anfang die genannte Bija-Silbe, die nasalisierte Ha-Silbe oder Sa, so ist der Mantra verängstigt. Durch Brahmas Fluch fehlt ihm die Vollendung, und er bringt äußerst großes Leid.“ Lesungshinweis: Die erste Bija-Silbe bleibt unsicher gelesen.

M0967. S. 86–87, unreiner, zurückgewiesener und gespaltener Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 86–87, unreiner, zurückgewiesener und gespaltener Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ādimadhyāvasāneṣu militvā macatuṣṭayam |
sa mantro malino māyāśāpānmālinyakārakaḥ ||
hū~ cādau vā mantramadhye vānte phaṭyugalaṃ bhavet |
tiraskṛto rudraśāpāt sādhyaṃ kuryāt tiraskṛtam ||
ādau tāradvayaṃ cānte vaṣaḍastraṃ ca madhyagam |
kuṭumbakalahaṃ kuryādvālāśāpena bheditaḥ ||

Devanagari:
आदिमध्यावसानेषु मिलित्वा मचतुष्टयम् |
स मन्त्रो मलिनो मायाशापान्मालिन्यकारकः ||
हूँ चादौ वा मन्त्रमध्ये वान्ते फट्युगलं भवेत् |
तिरस्कृतो रुद्रशापात् साध्यं कुर्यात् तिरस्कृतम् ||
आदौ तारद्वयं चान्ते वषडस्त्रं च मध्यगम् |
कुटुम्बकलहं कुर्याद्वालाशापेन भेदितः ||

Bedeutung und Funktion: „Sind am Anfang, in der Mitte und am Ende zusammen vier Ma vorhanden, so ist der Mantra durch Mayas Fluch unrein und bewirkt Unreinheit. Steht Hum am Anfang oder in der Mitte des Mantras und ein Paar Phat am Ende, so ist er durch Rudras Fluch zurückgewiesen und lässt das angestrebte Ziel zurückgewiesen werden. Zwei Tara-Silben am Anfang, Vashat am Ende und die Astra-Silbe in der Mitte: Ein solcher Mantra ist durch Balas Fluch gespalten und verursacht Streit in der Familie.“

M0968. S. 87, schlafender, berauschter und ohnmächtiger Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 87, schlafender, berauschter und ohnmächtiger Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
hakāreṇa sakāreṇa rahitastryakṣarastu yaḥ |
suṣuptaḥ siṃhaśāpena prokto'bhīṣṭaphalāpahaḥ ||
aṣṭādaśākṣarādiryaḥ pañcaphaṭkārapūrvakaḥ |
cāmuṇḍāśāpato jāto madonmatto na śobhanaḥ ||
madhye cet pañca phaṭkārāḥ kālikāśāpataḥ sa tu |
mūrchito mūrchitaṃ kuryādvāminaṃ tu viśeṣataḥ ||
evamante ca phaṭkārapañcakaṃ sa tu rambhayā |
hatavīryastu śāpena kṛtaḥ kṣīṇatvakārakaḥ ||

Devanagari:
हकारेण सकारेण रहितस्त्र्यक्षरस्तु यः |
सुषुप्तः सिंहशापेन प्रोक्तोऽभीष्टफलापहः ||
अष्टादशाक्षरादिर्यः पञ्चफट्कारपूर्वकः |
चामुण्डाशापतो जातो मदोन्मत्तो न शोभनः ||
मध्ये चेत् पञ्च फट्काराः कालिकाशापतः स तु |
मूर्छितो मूर्छितं कुर्याद्वामिनं तु विशेषतः ||
एवमन्ते च फट्कारपञ्चकं स तु रम्भया |
हतवीर्यस्तु शापेन कृतः क्षीणत्वकारकः ||

Bedeutung und Funktion: „Ein dreisilbiger Mantra ohne Ha und Sa heißt durch den Fluch des Löwen tief schlafend; er nimmt die ersehnte Frucht fort. Ein Mantra von achtzehn oder mehr Silben, dem fünf Phat vorangestellt sind, ist durch Chamundas Fluch berauscht und bringt kein Heil. Stehen fünf Phat in der Mitte, so ist er durch Kalikas Fluch ohnmächtig und macht besonders einen Anhänger des linken Weges ohnmächtig. Stehen fünf Phat am Ende, so hat Rambha ihn durch ihren Fluch seiner Kraft beraubt; er bewirkt Schwächung.“

M0969. S. 87, verminderter und zerstörter Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 87, verminderter und zerstörter Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
catvāro yatra phaṭkārā ādimadhyāvasānikāḥ |
aṣṭādaśākṣaro hīno hānirbhairavaśāpataḥ ||
ekonaviṃśatyarṇaśca hrī~klīmoṅkārasaṃyutaḥ |
pradhvastaḥ kāmaśāpena dhvaṃsayet kāmakāraṇāt ||

Devanagari:
चत्वारो यत्र फट्कारा आदिमध्यावसानिकाः |
अष्टादशाक्षरो हीनो हानिर्भैरवशापतः ||
एकोनविंशत्यर्णश्च ह्रीँक्लीमोङ्कारसंयुतः |
प्रध्वस्तः कामशापेन ध्वंसयेत् कामकारणात् ||

Bedeutung und Funktion: „Ein achtzehnsilbiger Mantra mit vier Phat am Anfang, in der Mitte und am Ende ist vermindert; durch Bhairavas Fluch entsteht Verlust. Ein neunzehnsilbiger Mantra, der mit den beiden genannten Bijas und Om verbunden ist, ist durch Kamas Fluch zerstört und richtet durch Begierde zugrunde.“ Lesungshinweis: Die beiden ausgeschriebenen Bijas vor Om sind in der Sanskritfassung als unsicher gelesen gekennzeichnet.

M0970. S. 87, Altersstufen und durchbohrter Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 87, Altersstufen und durchbohrter Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
saptavarṇo manurbālaḥ kumāro'ṣṭākṣaraḥ smṛtaḥ |
ṣoḍaśārṇastu taruṇaḥ prauḍho vyomābdhivarṇakaḥ ||
triṃśatkalāḥ śataṃ vedakāṣṭhāvarṇāstu yatra tu |
sakṛddhi ete kālena śaptā duḥkhāni kurvate ||
navārṇi śrau~kārayutaścāmuṇḍāśāpato manuḥ |
nistriṃśaḥ sādhakaṃ chindyānnistriṃśena na saṃśayaḥ ||

Devanagari:
सप्तवर्णो मनुर्बालः कुमारोऽष्टाक्षरः स्मृतः |
षोडशार्णस्तु तरुणः प्रौढो व्योमाब्धिवर्णकः ||
त्रिंशत्कलाः शतं वेदकाष्ठावर्णास्तु यत्र तु |
सकृद्धि एते कालेन शप्ता दुःखानि कुर्वते ||
नवार्णि श्रौँकारयुतश्चामुण्डाशापतो मनुः |
निस्त्रिंशः साधकं छिन्द्यान्निस्त्रिंशेन न संशयः ||

Bedeutung und Funktion: „Ein siebensilbiger Mantra ist ein Kind, ein achtsilbiger gilt als Knabe; ein sechzehnsilbiger ist ein Jüngling, ein vierzigsilbiger ein Erwachsener. Wo dreißig, sechzehn, hundert, vier oder [das Zahlwort Kashtha bleibt hier unklar] Silben vorkommen: Diese wurden einst von Kala verflucht und verursachen Leiden. Ein neunsilbiger Mantra, der mit dem genannten Bija verbunden ist, heißt durch Chamundas Fluch Schwert; er zerschneidet den Sadhaka mit dem Schwert, daran besteht kein Zweifel.“ Lesungshinweis: Die Zahlenreihe und das ausgeschriebene Bija im letzten Vers bleiben unsicher.

M0971. S. 88, samenloser Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 88, samenloser Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ante namo vā svāhā vā nāsti vā yasya madhyataḥ |
vaṣaṭ vauṣaṭ sahū~phaṭ ca etadvā nāstyasau manuḥ ||
nirbīja iti saṃjño'sau bhuvaneśyāsya sādhakaḥ |
sevāṃ kuryāllabhedvaṃśanāśaṃ vaṃśādyāditaḥ ||

Devanagari:
अन्ते नमो वा स्वाहा वा नास्ति वा यस्य मध्यतः |
वषट् वौषट् सहूँफट् च एतद्वा नास्त्यसौ मनुः ||
निर्बीज इति संज्ञोऽसौ भुवनेश्यास्य साधकः |
सेवां कुर्याल्लभेद्वंशनाशं वंशाद्यादितः ||

Bedeutung und Funktion: „Fehlen am Ende Namah oder Svaha oder in der Mitte Vashat, Vaushat und die anschließend genannte Silbenverbindung, so heißt dieser Mantra samenlos. Verehrt sein Sadhaka ihn, so erlangt er durch Bhuvaneshvari den Untergang seines Geschlechts, vom Anfang der Familienlinie an.“ Lesungshinweis: Die Verbindung unmittelbar vor und mit Phat sowie die Syntax des letzten Halbverses sind unsicher.

M0972. S. 88, erfolgloser, träger, Kuta- und kraftloser Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 88, erfolgloser, träger, Kuta- und kraftloser Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ādimadhyāvasāneṣu phaṭphaṭkārastu yasya tu |
kaumāryāstu sa śāpena siddhihīno na siddhikṛt ||
daśākṣaro yastu mantraḥ sa gaṇeśasya śāpataḥ |
mando japastu mūrkhatvaṃ kuryājjanmani janmani ||
ādivyañjanasaṃyoga eka eva svaro bhavet |
tat kūṭaṃ kūṭato hānirmātaṅgyāḥ śāpataḥ smṛtaḥ ||
dvivarṇaḥ sattvahīnaḥ syādāśvineyasya śāpataḥ |
nāśayet sādhakabalaṃ rājñaḥ sainyaṃ vināśayet ||

Devanagari:
आदिमध्यावसानेषु फट्फट्कारस्तु यस्य तु |
कौमार्यास्तु स शापेन सिद्धिहीनो न सिद्धिकृत् ||
दशाक्षरो यस्तु मन्त्रः स गणेशस्य शापतः |
मन्दो जपस्तु मूर्खत्वं कुर्याज्जन्मनि जन्मनि ||
आदिव्यञ्जनसंयोग एक एव स्वरो भवेत् |
तत् कूटं कूटतो हानिर्मातङ्ग्याः शापतः स्मृतः ||
द्विवर्णः सत्त्वहीनः स्यादाश्विनेयस्य शापतः |
नाशयेत् साधकबलं राज्ञः सैन्यं विनाशयेत् ||

Bedeutung und Funktion: „Ein Mantra mit Phat-Phat am Anfang, in der Mitte und am Ende ist durch Kaumaris Fluch ohne Siddhi und bewirkt keine Vollendung. Ein zehnsilbiger Mantra ist durch Ganeshas Fluch träge; sein Japa verursacht Torheit von Geburt zu Geburt. Besteht die Verbindung der anfänglichen Konsonanten mit nur einem einzigen Vokal, heißt dies Kuta; durch Matangis Fluch entsteht daraus Verderben durch Täuschung. Ein zweisilbiger Mantra ist durch den Fluch des Ashvineya ohne Lebenskraft; er zerstört die Stärke des Sadhaka und vernichtet die Armee eines Königs.“

M0973. S. 88, schielender und weiterer samenloser Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 88, schielender und weiterer samenloser Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
caturvarṇaḥ kekarastu jātaḥ sūryatiśāpataḥ |
japitvā kekaraṃ mantraṃ cakṣuṣā naiva paśyati ||
ṣaḍakṣarāṇi bījahīnā jātā rāvaṇaśāpataḥ |
nāśayet sādhakabalaṃ rājñaḥ sainyaṃ vināśayet ||
vaṃśavṛddhirna tajjāpādanyathā strīsukhaṃ na hi |

Devanagari:
चतुर्वर्णः केकरस्तु जातः सूर्यतिशापतः |
जपित्वा केकरं मन्त्रं चक्षुषा नैव पश्यति ||
षडक्षराणि बीजहीना जाता रावणशापतः |
नाशयेत् साधकबलं राज्ञः सैन्यं विनाशयेत् ||
वंशवृद्धिर्न तज्जापादन्यथा स्त्रीसुखं न हि |

Bedeutung und Funktion: „Ein viersilbiger Mantra ist durch den übermächtigen Fluch der Sonne schielend geworden. Wer einen schielenden Mantra wiederholt, sieht nicht mehr mit den Augen. Sechssilbige Mantras wurden durch Ravanas Fluch ihres Samens beraubt; sie zerstören die Stärke des Sadhaka und vernichten die Armee eines Königs. Durch ihren Japa wächst die Familienlinie nicht; auch das Glück mit einer Frau entsteht nicht.“

M0974. S. 88, rauchiger, umarmter und verblendender Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 88, rauchiger, umarmter und verblendender Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
sārdhatrisaptasūryārṇo dhūmāvatyāśca śāpataḥ ||
dhūmatāvyākulaṃ cittaṃ jāyate sādhakasya tu |
viṃśat tathaikaviṃśacca triṃśadvarṇastu tārayā ||
śapta āliṅgitaścāyaṃ japāt svapnarate mṛtiḥ |
dvāviṃśatyakṣaro mantraḥ sarasvatyāstu śāpataḥ ||
mohitaṃ sādhakaṃ kuryāt pānādivyasanākulam |

Devanagari:
सार्धत्रिसप्तसूर्यार्णो धूमावत्याश्च शापतः ||
धूमताव्याकुलं चित्तं जायते साधकस्य तु |
विंशत् तथैकविंशच्च त्रिंशद्वर्णस्तु तारया ||
शप्त आलिङ्गितश्चायं जपात् स्वप्नरते मृतिः |
द्वाविंशत्यक्षरो मन्त्रः सरस्वत्यास्तु शापतः ||
मोहितं साधकं कुर्यात् पानादिव्यसनाकुलम् |

Bedeutung und Funktion: „Ein Mantra von [die Silbenzahl sar­dh­a-tri-sapta-surya ist nicht eindeutig auflösbar] ist durch Dhumavatis Fluch rauchig; der Geist des Sadhaka wird verwirrt. Ein zwanzig-, einundzwanzig- oder dreißigsilbiger Mantra ist von Tara verflucht und wird umarmt genannt; durch seinen Japa entsteht Tod bei Vereinigung im Traum [die Verknüpfung ist unsicher]. Ein zweiundzwanzigsilbiger Mantra macht den Sadhaka durch Sarasvatis Fluch verblendet und von Trinken und anderen Lastern beherrscht.“

M0975. S. 89, hungriger, hochmütiger und gliederloser Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 89, hungriger, hochmütiger und gliederloser Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
caturviṃśativarṇo yaḥ saptaviṃśativarṇakaḥ ||
kṣudhārto rājamātaṅgyāḥ śāpāddāridryakārakaḥ |
trayoviṃśāstrayo rudrā varṇāḥ kaulikaśāpataḥ ||
mantrā hṛṣṭāstajjapena chāndaso jāyate janaḥ |
ṣaḍviṃśadekonatriṃśat triṃśat ṣaṭtriṃśadakṣaraḥ ||
pūṣṇaḥ śāpādaṅgahīnaḥ kāmanāpūrako na hi |

Devanagari:
चतुर्विंशतिवर्णो यः सप्तविंशतिवर्णकः ||
क्षुधार्तो राजमातङ्ग्याः शापाद्दारिद्र्यकारकः |
त्रयोविंशास्त्रयो रुद्रा वर्णाः कौलिकशापतः ||
मन्त्रा हृष्टास्तज्जपेन छान्दसो जायते जनः |
षड्विंशदेकोनत्रिंशत् त्रिंशत् षट्त्रिंशदक्षरः ||
पूष्णः शापादङ्गहीनः कामनापूरको न हि |

Bedeutung und Funktion: „Ein vierundzwanzig- oder siebenundzwanzigsilbiger Mantra ist durch Rajamatangis Fluch hungrig und verursacht Armut. Mantras mit dreiundzwanzig und [‚dreimal Rudra‘: Zuordnung der Zahlwörter unsicher] Silben sind durch den Fluch des Kaulika übermütig; durch ihren Japa wird ein Mensch eigenwillig. Ein sechsundzwanzig-, neunundzwanzig-, dreißig- oder sechsunddreißigsilbiger Mantra ist durch Pushans Fluch gliederlos und erfüllt keine Wünsche.“

M0976. S. 89, grausamer und zorniger Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 89, grausamer und zorniger Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
aṣṭāviṃśadekatriṃśadvarṇo nandīśaśāpataḥ ||
atikrūraḥ sādhyanāśaṃ kṛtvā naśyecca sādhakaḥ |
aṣṭatriṃśākṣaro mantro mātṛkāṇāṃ tu śāpataḥ ||
atikruddhastajjapena svakṛtaḥ svasya saṃkṣayaḥ |

Devanagari:
अष्टाविंशदेकत्रिंशद्वर्णो नन्दीशशापतः ||
अतिक्रूरः साध्यनाशं कृत्वा नश्येच्च साधकः |
अष्टत्रिंशाक्षरो मन्त्रो मातृकाणां तु शापतः ||
अतिक्रुद्धस्तज्जपेन स्वकृतः स्वस्य संक्षयः |

Bedeutung und Funktion: „Ein achtundzwanzig- oder einunddreißigsilbiger Mantra ist durch Nandishas Fluch überaus grausam. Nachdem das angestrebte Ziel zerstört ist, geht auch der Sadhaka zugrunde. Ein achtunddreißigsilbiger Mantra ist durch den Fluch der Matrikas überaus zornig; durch seinen Japa verursacht man selbst den eigenen Untergang.“

M0977. S. 89, beschämter, beruhigter und entwurzelter Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 89, beschämter, beruhigter und entwurzelter Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
catvāriṃśat samārabhya triṣaṣṭiṃ yāvadakṣaram ||
savrīḍā mālikāśāpāt savrīḍāstasya sādhakāḥ |
pañcaṣaṣṭyakṣarā ye syurmantrāste śāntamānasāḥ ||
kāmaśāpena tajjāpādyogasya phalaṃ na hi |
ṣaṭṣaṣṭito navanavatiparyantaṃ kulasya tu ||
sthānabhraṣṭāstu śāpena jātāstādṛk ca sādhakaḥ |

Devanagari:
चत्वारिंशत् समारभ्य त्रिषष्टिं यावदक्षरम् ||
सव्रीडा मालिकाशापात् सव्रीडास्तस्य साधकाः |
पञ्चषष्ट्यक्षरा ये स्युर्मन्त्रास्ते शान्तमानसाः ||
कामशापेन तज्जापाद्योगस्य फलं न हि |
षट्षष्टितो नवनवतिपर्यन्तं कुलस्य तु ||
स्थानभ्रष्टास्तु शापेन जातास्तादृक् च साधकः |

Bedeutung und Funktion: „Mantras von vierzig bis dreiundsechzig Silben sind durch Malikas Fluch beschämt; ebenso werden ihre Sadhakas beschämt. Mantras mit fünfundsechzig Silben sind durch Kamas Fluch innerlich beruhigt; ihr Japa bringt jedoch keine Frucht des Yoga. Mantras von sechsundsechzig bis neunundneunzig Silben sind durch den Fluch des Kula von ihrem Platz vertrieben; ebenso ergeht es ihrem Sadhaka.“

M0978. S. 89, furchterregende und überalte Mantras
Fundstelle: Taraṅga2, S. 89, furchterregende und überalte Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
kāntidhṛtivyatidhṛtiḥ kaṅkayugmaṃ digokarāḥ ||
śatatrayaṃ yatra varṇāḥ śāpitāśchinnamastayā |
yūyaṃ bhavata niḥsnehāḥ sādhakānāṃ bhayāvahāḥ ||
niṣkāmamatibhirjaptāḥ saṃsārasnehanāśakāḥ |
catuḥśatānyathārabhya yāvadvarṇasahasrakam ||
ativṛddhā yajñaśāpāt pauṣṭikādiṣu varjitāḥ |

Devanagari:
कान्तिधृतिव्यतिधृतिः कङ्कयुग्मं दिगोकराः ||
शतत्रयं यत्र वर्णाः शापिताश्छिन्नमस्तया |
यूयं भवत निःस्नेहाः साधकानां भयावहाः ||
निष्काममतिभिर्जप्ताः संसारस्नेहनाशकाः |
चतुःशतान्यथारभ्य यावद्वर्णसहस्रकम् ||
अतिवृद्धा यज्ञशापात् पौष्टिकादिषु वर्जिताः |

Bedeutung und Funktion: „Mantras mit den durch Kanti, Dhriti, Vyatidhriti und die weiteren Zahlwörter bezeichneten Silbenzahlen sowie mit dreihundert Silben wurden von Chhinnamasta verflucht: ‚Werdet frei von Zuneigung und flößt den Sadhakas Furcht ein!‘ Werden sie jedoch von Menschen mit wunschfreier Haltung wiederholt, zerstören sie die Bindung an Samsara. Mantras von vierhundert bis tausend Silben sind durch Yajnas Fluch überalt und werden bei nährenden und entsprechenden Riten ausgeschlossen.“ Lesungshinweis: Die erste Zahlwortreihe ist nicht sicher lesbar und wird nicht durch vermutete Zahlen ersetzt.

M0979. S. 89–90, gequälte und zerbrochene Mantras
Fundstelle: Taraṅga2, S. 89–90, gequälte und zerbrochene Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
sahasrārṇādhikā mantrā daṇḍapāṇestu śāpataḥ ||
daṇḍakākhyāḥ pīḍitāśca tajjapāt kaṣṭamāpnuyāt |
dvisahasrādhikā mantrā bhārgavasya tu śāpataḥ ||
khaṇḍīkṛtāḥ saptadhā te siddhikhaṇḍakarāḥ smṛtāḥ ||

Devanagari:
सहस्रार्णाधिका मन्त्रा दण्डपाणेस्तु शापतः ||
दण्डकाख्याः पीडिताश्च तज्जपात् कष्टमाप्नुयात् |
द्विसहस्राधिका मन्त्रा भार्गवस्य तु शापतः ||
खण्डीकृताः सप्तधा ते सिद्धिखण्डकराः स्मृताः ||

Bedeutung und Funktion: „Mantras mit mehr als tausend Silben heißen durch Dandapanis Fluch Dandaka und sind gequält; durch ihren Japa erlangt man Bedrängnis. Mantras mit mehr als zweitausend Silben sind durch Bhargavas Fluch in sieben Teile zerbrochen und gelten als Zerstörer der Vollendung.“

M0980. S. 90, Vorbereitung der Mantrareinigung
Fundstelle: Taraṅga2, S. 90, Vorbereitung der Mantrareinigung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
guruḥ siddhāsane saṃstho gudameḍhrāntaraṃ haṭham |
vāmena pārṣṇināpīḍya tasyopari tu vinyaset ||
pādaṃ tu dakṣiṇaṃ gulphagranthyoranyonyamardanam |
yathā syāt tat prakartavyaṃ tato dakṣiṇapārṣṇinā ||
liṅgamūlaṃ viniṣpīḍya sthirakāya upāviśet |
gudamākuñcya pavanamapānākhyaṃ tathā guruḥ ||
utthāpayet tataḥ prāṇavāyuṃ samyaṅnirodhayet |
apānaprāṇayoḥ kuryāt saṃghaṭṭaṃ caikalakṣyamanāḥ ||
mūlādhāre citsvarūpakuṇḍalyāṃ paramātmani |
jātadoṣaṃ svasya mantraṃ cintayet tatra sadguruḥ ||
tasya mantrasyākṣarāṇi kramādekaikaśastataḥ |
suṣumṇāyāstu mārgeṇa mūlādhāre praveśayet ||
svādhiṣṭhāne tataścakre maṇipūre hyanāhate |

Devanagari:
गुरुः सिद्धासने संस्थो गुदमेढ्रान्तरं हठम् |
वामेन पार्ष्णिनापीड्य तस्योपरि तु विन्यसेत् ||
पादं तु दक्षिणं गुल्फग्रन्थ्योरन्योन्यमर्दनम् |
यथा स्यात् तत् प्रकर्तव्यं ततो दक्षिणपार्ष्णिना ||
लिङ्गमूलं विनिष्पीड्य स्थिरकाय उपाविशेत् |
गुदमाकुञ्च्य पवनमपानाख्यं तथा गुरुः ||
उत्थापयेत् ततः प्राणवायुं सम्यङ्निरोधयेत् |
अपानप्राणयोः कुर्यात् संघट्टं चैकलक्ष्यमनाः ||
मूलाधारे चित्स्वरूपकुण्डल्यां परमात्मनि |
जातदोषं स्वस्य मन्त्रं चिन्तयेत् तत्र सद्गुरुः ||
तस्य मन्त्रस्याक्षराणि क्रमादेकैकशस्ततः |
सुषुम्णायास्तु मार्गेण मूलाधारे प्रवेशयेत् ||
स्वाधिष्ठाने ततश्चक्रे मणिपूरे ह्यनाहते |

Bedeutung und Funktion: „Der Guru nehme Siddhasana ein, drücke mit der linken Ferse fest auf den Bereich zwischen After und Geschlechtsorgan und lege den rechten Fuß darüber. Dies geschehe so, dass die beiden Fußknöchel einander drücken. Dann drücke er mit der rechten Ferse auf die Wurzel des Geschlechtsorgans und sitze mit unbewegtem Körper. Er ziehe den After zusammen und lasse den Apana genannten Lebenswind aufsteigen. Dann halte er den Prana-Wind sorgfältig zurück und lasse Apana und Prana zusammenstoßen, mit dem Geist auf ein einziges Ziel gerichtet. Im Muladhara, in Kundalini als Bewusstsein und höchstem Selbst, betrachte der wahre Guru seinen mit Fehlern behafteten Mantra. Dann führe er dessen Silben nacheinander einzeln durch den Weg der Sushumna in das Muladhara ein; danach in das Svadhishthana-Chakra, in Manipura und Anahata …“ Die Anweisung setzt sich auf der folgenden Seite fort.

M0981. S. 91, Aufstieg und Rückführung der Mantrasilben
Fundstelle: Taraṅga2, S. 91, Aufstieg und Rückführung der Mantrasilben
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
viśuddha ājñācakre ca bhittvā bhittvā praveśayet ||
evaṃ nītvā brahmarandhraṃ tatratyāt somamaṇḍalāt |
nirgatāmṛtasaṃsiktān mantrārṇān suvibhāvayet ||
punaḥ suṣumṇāmārgeṇa ājñācakre'vatārayet |
viśuddhe'nāhate vāpi maṇipūre ca cakrake ||
svādhiṣṭhāne tato bhedānmūlādhāre praveśayet |
tatastanmantraṛṣyādinyāsapūrvaṃ japet punaḥ ||
aṣṭottarasahasraṃ tu tena śuddho bhavenmanuḥ |
anuktaśāpādvinirmuktaṃ paścādupadiśecca tam ||
anuktaśāpāditi mānasaśāpādityarthaḥ |
vācikaśāpānāṃ tu vakṣyamāṇadaśasaṃskāranāśyatvāditi bhāvaḥ |

Devanagari:
विशुद्ध आज्ञाचक्रे च भित्त्वा भित्त्वा प्रवेशयेत् ||
एवं नीत्वा ब्रह्मरन्ध्रं तत्रत्यात् सोममण्डलात् |
निर्गतामृतसंसिक्तान् मन्त्रार्णान् सुविभावयेत् ||
पुनः सुषुम्णामार्गेण आज्ञाचक्रेऽवतारयेत् |
विशुद्धेऽनाहते वापि मणिपूरे च चक्रके ||
स्वाधिष्ठाने ततो भेदान्मूलाधारे प्रवेशयेत् |
ततस्तन्मन्त्रऋष्यादिन्यासपूर्वं जपेत् पुनः ||
अष्टोत्तरसहस्रं तु तेन शुद्धो भवेन्मनुः |
अनुक्तशापाद्विनिर्मुक्तं पश्चादुपदिशेच्च तम् ||
अनुक्तशापादिति मानसशापादित्यर्थः |
वाचिकशापानां तु वक्ष्यमाणदशसंस्कारनाश्यत्वादिति भावः |

Bedeutung und Funktion: „… und in Vishuddha und das Ajna-Chakra führe er sie ein, die Stufen jeweils durchdringend. So bringe er sie zum Brahmarandhra und stelle sich die Mantrasilben als durchtränkt von dem Nektar vor, der aus dem dortigen Mondkreis strömt. Dann lasse er sie auf dem Weg der Sushumna wieder in das Ajna-Chakra herabsteigen, danach in Vishuddha, Anahata und Manipura, dann in Svadhishthana und schließlich in Muladhara. Anschließend vollziehe er den Rishi-Nyasa und die weiteren Nyasas dieses Mantras und wiederhole ihn 1008-mal. Dadurch wird der Mantra rein. Von dem unausgesprochenen Fluch befreit, soll er danach weitergegeben werden.“ „Unausgesprochener Fluch“ bedeutet ein gedanklich ausgesprochener Fluch. Gemeint ist: Gesprochene Flüche werden hingegen durch die nachfolgend beschriebenen zehn Samskaras beseitigt. Lesartenhinweis: Der Druck verzeichnet aus dem Meru Tantra die Variante „von dem genannten Fluch befreit“ statt „vom unausgesprochenen Fluch befreit“.

M0982. S. 91, Yoni-Mudra und Mantrakraft
Fundstelle: Taraṅga2, S. 91, Yoni-Mudra und Mantrakraft
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
chinnatvādidoṣāṇāmuktayonibandhanāśyatvaṃ cāgamāntare'pyuktam |
chinnā ruddhāstambhitāḥ kīlakā ye suptā mantrā mūrchitā hīnavīryāḥ |
dagdhagrastāḥ śatrupakṣe sthitā ye bālā vṛddhā garvitā yauvanena ||
ye nirjīvā ye ca sattvena hīnāḥ parāṅmukhībhūtāścāṅgamantrairvihīnāḥ |
ete mudrābandhanenaiva yonyā mantrāḥ sarve vīryavanto bhavanti ||

Devanagari:
छिन्नत्वादिदोषाणामुक्तयोनिबन्धनाश्यत्वं चागमान्तरेऽप्युक्तम् |
छिन्ना रुद्धास्तम्भिताः कीलका ये सुप्ता मन्त्रा मूर्छिता हीनवीर्याः |
दग्धग्रस्ताः शत्रुपक्षे स्थिता ये बाला वृद्धा गर्विता यौवनेन ||
ये निर्जीवा ये च सत्त्वेन हीनाः पराङ्मुखीभूताश्चाङ्गमन्त्रैर्विहीनाः |
एते मुद्राबन्धनेनैव योन्या मन्त्राः सर्वे वीर्यवन्तो भवन्ति ||

Bedeutung und Funktion: Dass die Fehler des Zerschnittenseins und die weiteren Mängel durch den genannten Yoni-Bandha beseitigt werden, heißt es auch in einem anderen Agama: „Zerschnittene, blockierte, erstarrte, festgenagelte, schlafende, ohnmächtige und ihrer Kraft beraubte Mantras; verbrannte, verschlungene und auf der Seite des Feindes stehende; kindliche, alte und auf ihre Jugend stolze; leblose, ihrer Lebenskraft beraubte, abgewandte und ohne Gliedermantras: Sie alle werden allein durch das Binden der Yoni-Mudra kraftvoll.“

M0983. S. 92, Mantras und ihre Fehler
Fundstelle: Taraṅga2, S. 92, Mantras und ihre Fehler
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
śāradāyām— doṣānimānavijñāya yo mantrān bhajate jaḍaḥ |
siddhirna jāyate tasya kalpakoṭiśatairapi ||

Devanagari:
शारदायाम्— दोषानिमानविज्ञाय यो मन्त्रान् भजते जडः |
सिद्धिर्न जायते तस्य कल्पकोटिशतैरपि ||

Bedeutung und Funktion: In der Sharada: „Ein Unverständiger, der diese Fehler nicht kennt und Mantras verehrt, erlangt selbst in Hunderten von Millionen Kalpas keine Vollendung.“

M0984. S. 92, zehn Mantra-Samskaras
Fundstelle: Taraṅga2, S. 92, zehn Mantra-Samskaras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mantrāṇāṃ daśasaṃskārāstatraiva |
jananaṃ jīvanaṃ paścāt tāḍanaṃ bodhanaṃ tathā ||
tathābhiṣeko vimalīkaraṇāpyāyane punaḥ |
tarpaṇaṃ dīpanaṃ guptirdaśaitā mantrasaṃskriyāḥ ||

Devanagari:
मन्त्राणां दशसंस्कारास्तत्रैव |
जननं जीवनं पश्चात् ताडनं बोधनं तथा ||
तथाभिषेको विमलीकरणाप्यायने पुनः |
तर्पणं दीपनं गुप्तिर्दशैता मन्त्रसंस्क्रियाः ||

Bedeutung und Funktion: Die zehn Samskaras der Mantras werden ebendort genannt: „Hervorbringen, Beleben, danach Schlagen und Erwecken, ferner Abhisheka, Reinigung, Erfüllung, Tarpana, Entfachen und Geheimhalten: Dies sind die zehn Mantra-Weihen.“

M0985. S. 93, Abhisheka des Mantras
Fundstelle: Taraṅga2, S. 93, Abhisheka des Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
merau— prāgvat pīṭhe ca tairdravyaiḥ padmamaṣṭadalaṃ likhet ||
tatkarṇikāyāṃ mālatyā likhet kalikayaikayā |
ekaikarṇaṃ tu mantrasya tanmantrākṣarasaṃkhyayā ||
bodhidrupallavān gṛhya tamevaṃ mantramuccaran |
abhiṣiñcāmyamuṃ mantraṃ nama ityabhiṣecayet ||
nānāsugandhitoyena pallavaikena cākṣaram |
ekamaṣṭottaraśatamabhiṣiñcedayaṃ smṛtaḥ ||
abhiṣeko mantraśuddhiṃ kuryānnṛṇāṃ yathā jalam |

Devanagari:
मेरौ— प्राग्वत् पीठे च तैर्द्रव्यैः पद्ममष्टदलं लिखेत् ||
तत्कर्णिकायां मालत्या लिखेत् कलिकयैकया |
एकैकर्णं तु मन्त्रस्य तन्मन्त्राक्षरसंख्यया ||
बोधिद्रुपल्लवान् गृह्य तमेवं मन्त्रमुच्चरन् |
अभिषिञ्चाम्यमुं मन्त्रं नम इत्यभिषेचयेत् ||
नानासुगन्धितोयेन पल्लवैकेन चाक्षरम् |
एकमष्टोत्तरशतमभिषिञ्चेदयं स्मृतः ||
अभिषेको मन्त्रशुद्धिं कुर्यान्नृणां यथा जलम् |

Bedeutung und Funktion: Im Meru Tantra: „Auf der Unterlage zeichne man wie zuvor mit denselben Stoffen einen achtblättrigen Lotus. In seine Mitte schreibe man mit einer einzelnen Malati-Knospe die Silben des Mantras einzeln. Man nehme so viele Blätter des Bodhi-Baums, wie der Mantra Silben hat, und übergieße sie, während man den Mantra und die Worte ausspricht: ‚Ich vollziehe die Weihebegießung dieses Mantras; Verehrung.‘ Mit vielfältig duftendem Wasser und jeweils einem Blatt begieße man jede einzelne Silbe 108-mal. Dies heißt Abhisheka; es reinigt den Mantra, wie Wasser die Menschen reinigt.“ Erläuterung der Druckausgabe: Bodhi-Baum bezeichnet hier den Ashvattha.

M0986. S. 94, Dipana und Gupti
Fundstelle: Taraṅga2, S. 94, Dipana und Gupti
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
oṃhrī~śrī~pūrvakaṃ mantraṃ japedaṣṭottaraṃ śatam ||
japedetaddīpanaṃ syāt sarvamantreṣvapīṣyate |
japyamānasya mantrasya gopanaṃ tvaprakāśanam ||
saṃskārā daśa saṃproktāḥ sarvatantreṣu gopitāḥ |
yān kṛtvā saṃpradāyena mantrī vāñchitamaśnute ||

Devanagari:
ॐह्रीँश्रीँपूर्वकं मन्त्रं जपेदष्टोत्तरं शतम् ||
जपेदेतद्दीपनं स्यात् सर्वमन्त्रेष्वपीष्यते |
जप्यमानस्य मन्त्रस्य गोपनं त्वप्रकाशनम् ||
संस्कारा दश संप्रोक्ताः सर्वतन्त्रेषु गोपिताः |
यान् कृत्वा संप्रदायेन मन्त्री वाञ्छितमश्नुते ||

Bedeutung und Funktion: „Man wiederhole den Mantra 108-mal, wobei ihm Om und die beiden genannten Bijas vorangestellt werden. Diese Wiederholung heißt Dipana, Entfachen; sie wird für alle Mantras empfohlen. Das Geheimhalten des wiederholten Mantras bedeutet, ihn nicht öffentlich bekanntzumachen. Die zehn Samskaras wurden dargelegt, die in allen Tantras verborgen gehalten werden. Wer sie entsprechend der Überlieferung ausführt, erlangt als Mantrakundiger das Erwünschte.“ Lesartenhinweis: Der letzte Vers steht nach Angabe des Herausgebers nicht in seinem Grundexemplar des Meru Tantra; er gehört jedoch zum hier vorliegenden Werkdruck.

M0987. S. 94, Einleitung zur Erweckung der Mantras
Fundstelle: Taraṅga2, S. 94, Einleitung zur Erweckung der Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha mantrāṇāṃ jāgṛtistatraiva |
athādau sarvamantrāṇāṃ jāgṛtiḥ procyate mayā |
guruṇā sā prakartavyā śiṣyasya siddhihetave ||

Devanagari:
अथ मन्त्राणां जागृतिस्तत्रैव |
अथादौ सर्वमन्त्राणां जागृतिः प्रोच्यते मया |
गुरुणा सा प्रकर्तव्या शिष्यस्य सिद्धिहेतवे ||

Bedeutung und Funktion: Nun die Erweckung der Mantras, ebenfalls dort: „Jetzt erkläre ich zunächst die Erweckung aller Mantras. Der Guru soll sie ausführen, damit der Schüler Siddhi erlangt.“

M0988. S. 95, feurige und lunare Mantras
Fundstelle: Taraṅga2, S. 95, feurige und lunare Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tārāntyāgni viyadyuk ca yasminnāgneyakaḥ sa tu |
anyaḥ saumyaḥ svāpakāle iḍāyāmadhirūpiṇaḥ ||
saumyasya piṅgalāyāṃ syāt tayoranyatra jāgṛtiḥ |
prabodhakāle saṃjapto jāgrato jāyate manuḥ ||

Devanagari:
तारान्त्याग्नि वियद्युक् च यस्मिन्नाग्नेयकः स तु |
अन्यः सौम्यः स्वापकाले इडायामधिरूपिणः ||
सौम्यस्य पिङ्गलायां स्यात् तयोरन्यत्र जागृतिः |
प्रबोधकाले संजप्तो जाग्रतो जायते मनुः ||

Bedeutung und Funktion: „Ein Mantra, in dem Tara, Antya, Agni und Viyat verbunden sind, ist feurig; ein anderer ist lunar. Der feurige schläft, wenn der Atem in Ida fließt, der lunare, wenn er in Pingala fließt. Im jeweils anderen Zustand sind sie wach. Zur Zeit seines Erwachens wiederholt, wird der Mantra wach.“ Erläuterung der Druckanmerkung: Gemeint sind gehäuft auftretende Lautbestandteile, nicht bereits ein einziges Vorkommen. Tara bezeichnet Om, Antya Ksha, Agni Ra und Viyat Ha. Die alternative Lesung nennt anstelle von Viyat die Endung Phat. Die Grundtextsyntax zur Schlafphase ist verkürzt; die Erläuterung folgt der zugehörigen Druckanmerkung.

M0989. S. 95, zweite Weise der Mantra-Erweckung
Fundstelle: Taraṅga2, S. 95, zweite Weise der Mantra-Erweckung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha vā saṃpuṭīkṛtya lāntānādyān sa bindukān |
punaśca savisargāntān lakāraṃ kevalaṃ paṭhet ||
evaṃ japto yadīṣṭaścet prabuddhaḥ śīghrasiddhidaḥ |

Devanagari:
अथ वा संपुटीकृत्य लान्तानाद्यान् स बिन्दुकान् |
पुनश्च सविसर्गान्तान् लकारं केवलं पठेत् ||
एवं जप्तो यदीष्टश्चेत् प्रबुद्धः शीघ्रसिद्धिदः |

Bedeutung und Funktion: „Oder man umschließe [den Mantra] mit den betreffenden Lauten, zuerst mit Bindu, dann mit Visarga, und spreche den Laut La allein. Der erwünschte Mantra, auf diese Weise wiederholt, ist erwacht und verleiht rasch Siddhi.“ Lesungshinweis: Die genaue Buchstabenreihe im ersten Halbvers ist nicht sicher verständlich. Der Druck lautet annähernd lāntānādyān; daraus wird keine zusätzliche Rezitationsfolge hergestellt.

M0990. S. 95–96, Erweckung der Shabara-Mantras
Fundstelle: Taraṅga2, S. 95–96, Erweckung der Shabara-Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
śāvaramantreṣu viśeṣa uktastatraiva |
atha śāvaramantrāṇāṃ jāgṛtiṃ śṛṇu pārvati ||
kāṃsyabhājanamānīya śuddhaṃ bhasmādibhiḥ kṛtam |
prajapedravirātrau tu yāme yāme śatāṣṭakam ||
khādiryā tāḍayedyaṣṭyā kāṃsyapātraṃ vadediti |
jāgrato bhava mantrasya bhāṣayā'tha turīyake ||
yāme dadyādbaliṃ kālyā mantrajaṃ bhairavasya tu |
kukkuṭaṃ tvanyadeveṣu sphoṭayennārikerakam ||
mantrasya bhāṣayeti |
yaddeśīyabhāṣātmakaḥ śāvaramantrastaddeśīyabhāṣayaiva mantraṃ saṃbodhya tvaṃ jāgrato bhaveti vadedityarthaḥ |

Devanagari:
शावरमन्त्रेषु विशेष उक्तस्तत्रैव |
अथ शावरमन्त्राणां जागृतिं शृणु पार्वति ||
कांस्यभाजनमानीय शुद्धं भस्मादिभिः कृतम् |
प्रजपेद्रविरात्रौ तु यामे यामे शताष्टकम् ||
खादिर्या ताडयेद्यष्ट्या कांस्यपात्रं वदेदिति |
जाग्रतो भव मन्त्रस्य भाषयाऽथ तुरीयके ||
यामे दद्याद्बलिं काल्या मन्त्रजं भैरवस्य तु |
कुक्कुटं त्वन्यदेवेषु स्फोटयेन्नारिकेरकम् ||
मन्त्रस्य भाषयेति |
यद्देशीयभाषात्मकः शावरमन्त्रस्तद्देशीयभाषयैव मन्त्रं संबोध्य त्वं जाग्रतो भवेति वदेदित्यर्थः |

Bedeutung und Funktion: Eine besondere Vorschrift für Shabara-Mantras wird ebenfalls dort genannt: „Höre nun, Parvati, wie die Shabara-Mantras erweckt werden. Man hole eine Schale aus Bronze, die mit Asche und entsprechenden Mitteln gereinigt wurde. In der Sonntagnacht wiederhole man den Mantra in jeder Nachtwache 800-mal. Man schlage die Bronzeschale mit einem Stab aus Khadira-Holz und spreche in der Sprache des Mantras: ‚Werde wach!‘ In der vierten Nachtwache bringe man für Kali das durch ihren Mantra bestimmte Bali-Opfer dar; für Bhairava einen Hahn. Bei den anderen Gottheiten zerbreche man eine Kokosnuss.“ „In der Sprache des Mantras“ bedeutet: In eben jener Landessprache, aus der der Shabara-Mantra besteht, soll man den Mantra anreden und sagen: „Du, werde wach!“

M0991. S. 103, Formel und Abschluss der vier Methoden
Fundstelle: Taraṅga2, S. 103, Formel und Abschluss der vier Methoden
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
dharaṇīdhāraṇī[aspaṣṭam] namaḥ, iti śalyoddhāraṇamantra iti viśeṣa uktaḥ |
anyatsarvaṃ brahmayāmaloktavaditi |
catvāraḥ śalyoddhāraprakārā darśitāḥ eteṣāmanyatamena prakāreṇa śalyoddhāraṃ vidhāya nirdoṣāṃ bhūmiṃ jñātvā vakṣyamāṇaprakāreṇa vāstuyāgaṃ vidhāya tatra maṇḍapaṃ kuryāt |
śalyoddhāraprakārāntareṇa bhūmeḥ parīkṣā kartavyā tatprakāraśca prayogasāre |

Devanagari:
धरणीधारणी[अस्पष्टम्] नमः, इति शल्योद्धारणमन्त्र इति विशेष उक्तः |
अन्यत्सर्वं ब्रह्मयामलोक्तवदिति |
चत्वारः शल्योद्धारप्रकारा दर्शिताः एतेषामन्यतमेन प्रकारेण शल्योद्धारं विधाय निर्दोषां भूमिं ज्ञात्वा वक्ष्यमाणप्रकारेण वास्तुयागं विधाय तत्र मण्डपं कुर्यात् |
शल्योद्धारप्रकारान्तरेण भूमेः परीक्षा कर्तव्या तत्प्रकारश्च प्रयोगसारे |

Bedeutung und Funktion: Als besondere Vorschrift wird eine Formel zur Entfernung des Fremdkörpers genannt: „Verehrung …“ Lesungshinweis: Ihr Anfang nennt Dharani und Dharani; die anschließende Lautfolge ist auch im Scan nicht sicher zu lesen. Eine vollständige Formel oder vollständige Bedeutung wird deshalb nicht erfunden. Alles Übrige ist wie im Brahmayamala beschrieben. Vier Arten der Entfernung von Fremdkörpern wurden dargestellt. Nachdem man nach einer dieser Methoden die Fremdkörper entfernt und den Boden als fehlerfrei erkannt hat, vollziehe man den noch zu beschreibenden Vastu-Yaga und errichte dort den Pavillon. Neben diesen Methoden ist eine weitere Bodenprüfung auszuführen. Ihre Form steht im Prayogasara:

M0992. S. 106, Anrufung und Altar des Vastu-Yaga
Fundstelle: Taraṅga2, S. 106, Anrufung und Altar des Vastu-Yaga
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha vāstuyāgavidhistatraiva |
śṛṇvantu tadvidhiṃ devā vāmadakṣiṇamārgataḥ |
pāṣāṇe pratimāyāṃ vā vāstoṣpate pratijānīti ||
iti vaidikamantreṇa tasyāvāhanapūjanam |
nāmamantreṇa cānyeṣāṃ pūjāṃ kṛtvā prapūjayet ||
nairṛtyakoṇe gehasya caturasrākṛtiṃ śubhām |
kṛtvā samatalāṃ bhūmiṃ vitastyuccāṃ ca vedikām ||
vistārāyāmato hastamātrāṃ tatra likhedbudhaḥ |

Devanagari:
अथ वास्तुयागविधिस्तत्रैव |
शृण्वन्तु तद्विधिं देवा वामदक्षिणमार्गतः |
पाषाणे प्रतिमायां वा वास्तोष्पते प्रतिजानीति ||
इति वैदिकमन्त्रेण तस्यावाहनपूजनम् |
नाममन्त्रेण चान्येषां पूजां कृत्वा प्रपूजयेत् ||
नैर्ऋत्यकोणे गेहस्य चतुरस्राकृतिं शुभाम् |
कृत्वा समतलां भूमिं वितस्त्युच्चां च वेदिकाम् ||
विस्तारायामतो हस्तमात्रां तत्र लिखेद्बुधः |

Bedeutung und Funktion: Nun das Verfahren des Vastu-Yaga, ebenfalls dort: „Hört, ihr Götter, das Verfahren nach dem linken und dem rechten Weg. Auf einem Stein oder in einem Bild rufe man ihn mit dem vedischen Mantra an, der mit ‚Herr der Wohnstätte, erkenne …‘ beginnt, und verehre ihn. Die anderen Gottheiten verehre man mit ihrem jeweiligen Namensmantra. In der südwestlichen Ecke des Hauses bereite man einen günstigen, viereckigen, ebenen Platz und einen Altar von einer Spanne Höhe, einer Elle Breite und einer Elle Länge. Darauf zeichne der Kundige [das Mandala].“ Quellenhinweis: Der vedische Mantra wird hier nur durch seinen Anfang bezeichnet; der Druck schreibt keine vollständige Formel aus.

M0993. S. 113, Anrufung der Mandala-Gottheiten
Fundstelle: Taraṅga2, S. 113, Anrufung der Mandala-Gottheiten
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
evaṃ catuḥṣaṣṭipadaṃ vāstumaṇḍalakaṃ nirmāya pañcarajobhiḥ padāni paripūrya madhye'ṣṭadalaṃ vakṣyamāṇarītyā nirmāya tanmadhye brahmāṇaṃ dhyātvāvāhya tattatpadeṣu tattaddevatāvāvāhya praṇavādinamo'ntaistattannāmamantraiḥ pūjayet |
maṇḍalādbahiḥkoṣṭheṣu koṣṭhacatuṣṭayamatiriktaṃ nirmāya tatra gurugaṇeśadurgākṣetrapālān pūjayet |
aiśānyāṃ kalaśaṃ saṃsthāpya varuṇaṃ yathāvidhi pūjayediti rāghavabhaṭṭāḥ |

Devanagari:
एवं चतुःषष्टिपदं वास्तुमण्डलकं निर्माय पञ्चरजोभिः पदानि परिपूर्य मध्येऽष्टदलं वक्ष्यमाणरीत्या निर्माय तन्मध्ये ब्रह्माणं ध्यात्वावाह्य तत्तत्पदेषु तत्तद्देवतावावाह्य प्रणवादिनमोऽन्तैस्तत्तन्नाममन्त्रैः पूजयेत् |
मण्डलाद्बहिःकोष्ठेषु कोष्ठचतुष्टयमतिरिक्तं निर्माय तत्र गुरुगणेशदुर्गाक्षेत्रपालान् पूजयेत् |
ऐशान्यां कलशं संस्थाप्य वरुणं यथाविधि पूजयेदिति राघवभट्टाः |

Bedeutung und Funktion: So lege man das Vastu-Mandala mit vierundsechzig Feldern an und fülle die Felder mit fünf Farbpulvern. In der Mitte zeichne man nach der noch zu beschreibenden Weise einen achtblättrigen Lotus. In dessen Mitte meditiere man über Brahma und rufe ihn herbei. In den jeweiligen Feldern rufe man die zugehörigen Gottheiten an und verehre sie mit ihren Namensmantras, die mit Pranava beginnen und mit Namah enden. Außerhalb des Mandalas lege man vier zusätzliche Felder an und verehre dort Guru, Ganesha, Durga und Kshetrapala. Im Nordosten stelle man einen Kalasha auf und verehre Varuna nach der Vorschrift. So erklärt Raghavabhatta.

M0994. S. 114–115, Verehrung und Feueropfer
Fundstelle: Taraṅga2, S. 114–115, Verehrung und Feueropfer
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
evaṃ dhyātvā pañcopacāraiḥ saṃpūjya vāstupuruṣamapi yathoktaṃ dhyātvā vaidikamate uktavaidikamantreṇa tāntrikamate tu oṃ vāstoṣpataye namaḥ iti mantreṇa pañcopacāraiḥ saṃpūjya tatpūrvadiśi tatpaścimadiśi vā hastamātraṃ trimekhalaṃ kuṇḍaṃ sthaṇḍilaṃ vā nirmāya tatra vakṣyamāṇakrameṇāgnimupasamādhāya maṇḍalādbrahmādidevatāstatrāvāhya tebhyaḥ pūrvoktasaṃkhyayā āhutīrhutvā pūrṇāhutiṃ vidhāya punarmaṇḍale devānānīya tebhyaḥ pratyekaṃ baliṃ dadyāt |

Devanagari:
एवं ध्यात्वा पञ्चोपचारैः संपूज्य वास्तुपुरुषमपि यथोक्तं ध्यात्वा वैदिकमते उक्तवैदिकमन्त्रेण तान्त्रिकमते तु ओं वास्तोष्पतये नमः इति मन्त्रेण पञ्चोपचारैः संपूज्य तत्पूर्वदिशि तत्पश्चिमदिशि वा हस्तमात्रं त्रिमेखलं कुण्डं स्थण्डिलं वा निर्माय तत्र वक्ष्यमाणक्रमेणाग्निमुपसमाधाय मण्डलाद्ब्रह्मादिदेवतास्तत्रावाह्य तेभ्यः पूर्वोक्तसंख्यया आहुतीर्हुत्वा पूर्णाहुतिं विधाय पुनर्मण्डले देवानानीय तेभ्यः प्रत्येकं बलिं दद्यात् |

Bedeutung und Funktion: Nachdem man sie so visualisiert hat, verehre man sie mit den fünf Upacharas. Auch den Vastu-Purusha meditiere man in der beschriebenen Weise und verehre ihn mit fünf Upacharas: nach vedischer Auffassung mit dem genannten vedischen Mantra, nach tantrischer Auffassung mit der Formel „Om, Verehrung dem Herrn der Wohnstätte“. Östlich oder westlich davon errichte man eine Kunda von einer Elle Größe mit drei Umfassungsstufen oder einen Sthandila. Darin entfache man das Feuer nach der noch zu beschreibenden Ordnung. Brahma und die übrigen Gottheiten rufe man aus dem Mandala dorthin. Man bringe ihnen die zuvor genannte Zahl an Ahutis dar, vollziehe die Purnahuti und führe die Gottheiten wieder in das Mandala zurück. Dann gebe man jeder einzeln ein Bali-Opfer.

M0995. S. 115, Einleitung zu den Bali-Formeln
Fundstelle: Taraṅga2, S. 115, Einleitung zu den Bali-Formeln
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
balimantrā dravyabhedāśca gautamīyamahākapilapañcarātrayoḥ |

Devanagari:
बलिमन्त्रा द्रव्यभेदाश्च गौतमीयमहाकपिलपञ्चरात्रयोः |

Bedeutung und Funktion: Die Bali-Mantras und die unterschiedlichen Opferstoffe werden im Gautamiya und im Mahakapila Pancharatra beschrieben:

M0996. S. 115, Bali-Formel für Brahma
Fundstelle: Taraṅga2, S. 115, Bali-Formel für Brahma
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
pāyasodanalājaiśca yuktaṃ dhūpaprasūnakaiḥ |
annādibhiśca saṃyuktaṃ māṣabhaktādimaṇḍitam ||
gṛhāṇemaṃ baliṃ brahman vāstudoṣaṃ praṇāśaya |

Devanagari:
पायसोदनलाजैश्च युक्तं धूपप्रसूनकैः |
अन्नादिभिश्च संयुक्तं माषभक्तादिमण्डितम् ||
गृहाणेमं बलिं ब्रह्मन् वास्तुदोषं प्रणाशय |

Bedeutung und Funktion: „Mit Payasa, gekochtem Reis und Puffreis, mit Räucherwerk und Blüten versehen, mit Speisen verbunden und mit einem Gericht aus Masha-Bohnen und weiteren Gaben geschmückt: Nimm dieses Bali an, Brahma! Beseitige den Fehler des Baugrundes!“

M0997. S. 115, Bali-Formel für Aryaka
Fundstelle: Taraṅga2, S. 115, Bali-Formel für Aryaka
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
gandhādiśarkarārūpaṃ pāyasoparisaṃyutam ||
āryakākhya gṛhāṇemaṃ sarvadoṣaṃ praṇāśaya |

Devanagari:
गन्धादिशर्करारूपं पायसोपरिसंयुतम् ||
आर्यकाख्य गृहाणेमं सर्वदोषं प्रणाशय |

Bedeutung und Funktion: „Aus Duftstoffen und Zucker bestehend und mit Payasa versehen: Du, der Aryaka heißt, nimm dieses an! Beseitige jeden Fehler!“ Lesungshinweis: Der zusammengesetzte Ausdruck für die Beigabe zum Payasa ist verkürzt; Aryaka wird als gedruckte Namensform beibehalten.

M0998. S. 115, Bali-Formel für Vivasvat
Fundstelle: Taraṅga2, S. 115, Bali-Formel für Vivasvat
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
candanādyarcitaṃ nātha karpūrāgurumaṇḍitam ||
vivasvan vai gṛhāṇemaṃ sarvadoṣaṃ praṇāśaya |

Devanagari:
चन्दनाद्यर्चितं नाथ कर्पूरागुरुमण्डितम् ||
विवस्वन् वै गृहाणेमं सर्वदोषं प्रणाशय |

Bedeutung und Funktion: „Mit Sandel und weiteren Stoffen verehrt, o Herr, mit Kampfer und Aguru geschmückt: Vivasvat, nimm dieses an! Beseitige jeden Fehler!“

M0999. S. 115, Bali-Formel für Mitra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 115, Bali-Formel für Mitra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
saguḍaṃ pāyasaṃ nātha puṣpādisusamanvitam ||
gṛhāṇemaṃ baliṃ havyaṃ mitra śāntiṃ prayaccha me |

Devanagari:
सगुडं पायसं नाथ पुष्पादिसुसमन्वितम् ||
गृहाणेमं बलिं हव्यं मित्र शान्तिं प्रयच्छ मे |

Bedeutung und Funktion: „Payasa mit Rohzucker, o Herr, reichlich mit Blumen und weiteren Gaben versehen: Nimm dieses als Opfergabe dienende Bali an, Mitra! Gewähre mir Frieden!“

M1000. S. 115, Bali-Formel für Mahibhrit
Fundstelle: Taraṅga2, S. 115, Bali-Formel für Mahibhrit
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
māṣaudanaṃ samāṃsaṃ ca gandhādikṣīrasaṃyutam ||
gṛhāṇemaṃ mahībhṛt tvaṃ sarvadoṣaṃ praṇāśaya |

Devanagari:
माषौदनं समांसं च गन्धादिक्षीरसंयुतम् ||
गृहाणेमं महीभृत् त्वं सर्वदोषं प्रणाशय |

Bedeutung und Funktion: „Ein Gericht aus Masha-Bohnen und Reis, mit Fleisch, Duftstoffen und Milch verbunden: Nimm dieses an, Mahibhrit, Träger der Erde! Beseitige jeden Fehler!“

M1001. S. 115, Bali-Formel für Apa
Fundstelle: Taraṅga2, S. 115, Bali-Formel für Apa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
kṣīrakhaṇḍasamāyuktaṃ puṣpādibhiralaṅkṛtam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ gṛhyamāpa śāntiṃ prayaccha me ||

Devanagari:
क्षीरखण्डसमायुक्तं पुष्पादिभिरलङ्कृतम् |
गृहाणेमं बलिं गृह्यमाप शान्तिं प्रयच्छ मे ||

Bedeutung und Funktion: „Mit Milch und Kandiszucker verbunden, mit Blumen und weiteren Gaben geschmückt: Nimm dieses anzunehmende Bali an, Apa! Gewähre mir Frieden!“

M1002. S. 116, Bali-Formel für Vatsa
Fundstelle: Taraṅga2, S. 116, Bali-Formel für Vatsa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
dadhīdaṃ guḍasaṃmiśraṃ gandhādibhiḥ susaṃyutam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ vatsa vighnamatra praṇāśaya ||

Devanagari:
दधीदं गुडसंमिश्रं गन्धादिभिः सुसंयुतम् |
गृहाणेमं बलिं वत्स विघ्नमत्र प्रणाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Diese Dickmilch, mit Rohzucker vermischt und reichlich mit Duftstoffen versehen: Nimm dieses Bali an, Vatsa! Beseitige hier das Hindernis!“

M1003. S. 116, Bali-Formel für Savitra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 116, Bali-Formel für Savitra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
puṣpādikuśapānīyaṃ śarkarāguruvāsitam |
sāvitra vai gṛhāṇemaṃ śāntimatra prayaccha me ||

Devanagari:
पुष्पादिकुशपानीयं शर्करागुरुवासितम् |
सावित्र वै गृहाणेमं शान्तिमत्र प्रयच्छ मे ||

Bedeutung und Funktion: „Wasser mit Blumen und Kusha-Gras, durch Zucker und Aguru duftend: Savitra, nimm dieses an! Gewähre mir hier Frieden!“

M1004. S. 116, Bali-Formel für Surya
Fundstelle: Taraṅga2, S. 116, Bali-Formel für Surya
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
piṣṭakaṃ saguḍaṃ nātha raktagandhādiśobhitam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ sūrya vighnamatra praṇāśaya ||

Devanagari:
पिष्टकं सगुडं नाथ रक्तगन्धादिशोभितम् |
गृहाणेमं बलिं सूर्य विघ्नमत्र प्रणाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Ein Teiggebäck mit Rohzucker, o Herr, mit roten Duftstoffen und weiteren Gaben geschmückt: Nimm dieses Bali an, Surya! Beseitige hier das Hindernis!“

M1005. S. 116, Bali-Formel für Shakra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 116, Bali-Formel für Shakra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
śītamannaṃ tathā puṣpaṃ kuṅkumādisumaṇḍitam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ gṛhyaṃ śakradeva namo'stu te ||

Devanagari:
शीतमन्नं तथा पुष्पं कुङ्कुमादिसुमण्डितम् |
गृहाणेमं बलिं गृह्यं शक्रदेव नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Kalte Speise und Blumen, mit Kumkum und weiteren Gaben schön geschmückt: Nimm dieses anzunehmende Bali an, Gott Shakra! Verehrung sei dir!“

M1006. S. 116, Bali-Formel für Indrajaya
Fundstelle: Taraṅga2, S. 116, Bali-Formel für Indrajaya
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
odanaṃ ghṛtasaṃyuktaṃ vastragandhādimaṇḍitam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ gṛhyamindrajaya namo'stu te ||

Devanagari:
ओदनं घृतसंयुक्तं वस्त्रगन्धादिमण्डितम् |
गृहाणेमं बलिं गृह्यमिन्द्रजय नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Gekochter Reis mit Ghee, mit Gewand, Duftstoffen und weiteren Gaben geschmückt: Nimm dieses anzunehmende Bali an, Indrajaya! Verehrung sei dir!“

M1007. S. 116, Bali-Formel für Rudra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 116, Bali-Formel für Rudra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
pakvāpakvamidaṃ māṃsaṃ vastrapuṣpādisaṃyutam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ gṛhyaṃ rudradeva namo'stu te ||

Devanagari:
पक्वापक्वमिदं मांसं वस्त्रपुष्पादिसंयुतम् |
गृहाणेमं बलिं गृह्यं रुद्रदेव नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Dieses gekochte und ungekochte Fleisch, mit Gewand, Blumen und weiteren Gaben verbunden: Nimm dieses anzunehmende Bali an, Gott Rudra! Verehrung sei dir!“

M1008. S. 116, Bali-Formel für Rudrajaya
Fundstelle: Taraṅga2, S. 116, Bali-Formel für Rudrajaya
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
samāṃsaṃ ghṛtasaṃparkaṃ gandhapuṣpādisaṃyutam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ rudrajaya svasti namo'stu te ||

Devanagari:
समांसं घृतसंपर्कं गन्धपुष्पादिसंयुतम् |
गृहाणेमं बलिं रुद्रजय स्वस्ति नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Mit Fleisch versehen, mit Ghee verbunden, mit Duftstoffen, Blumen und weiteren Gaben: Nimm dieses Bali an, Rudrajaya! Heil! Verehrung sei dir!“

M1009. S. 116, Bali-Formel für Vidari
Fundstelle: Taraṅga2, S. 116, Bali-Formel für Vidari
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
raktapuṣpaṃ samāṃsaṃ vai raktavastrādisaṃyutam |
vidāri vai gṛhāṇemaṃ rakṣovighnaṃ vināśaya ||

Devanagari:
रक्तपुष्पं समांसं वै रक्तवस्त्रादिसंयुतम् |
विदारि वै गृहाणेमं रक्षोविघ्नं विनाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Rote Blumen mit Fleisch, mit rotem Gewand und weiteren Gaben verbunden: Vidari, nimm dieses an! Beseitige das Hindernis durch Rakshasas!“

M1010. S. 116, Bali-Formel für Putana
Fundstelle: Taraṅga2, S. 116, Bali-Formel für Putana
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
pittaraktāsthisaṃyuktaṃ raktagandhādimaṇḍitam |
gṛhāṇemaṃ pūtane tvaṃ rakṣovighnaṃ vināśaya ||

Devanagari:
पित्तरक्तास्थिसंयुक्तं रक्तगन्धादिमण्डितम् |
गृहाणेमं पूतने त्वं रक्षोविघ्नं विनाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Mit Galle, Blut und Knochen verbunden, mit roten Duftstoffen und weiteren Gaben geschmückt: Nimm dieses an, Putana! Beseitige das Hindernis durch Rakshasas!“

M1011. S. 116, Bali-Formel für Sharva
Fundstelle: Taraṅga2, S. 116, Bali-Formel für Sharva
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
saghṛtaṃ māṣabhaktaṃ ca raktagandhādisaṃyutam |
baliṃ gṛhāṇa śarva tvaṃ rakṣovighnaṃ vināśaya ||

Devanagari:
सघृतं माषभक्तं च रक्तगन्धादिसंयुतम् |
बलिं गृहाण शर्व त्वं रक्षोविघ्नं विनाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Ein Gericht aus Masha-Bohnen mit Ghee, mit roten Duftstoffen und weiteren Gaben verbunden: Nimm das Bali an, Sharva! Beseitige das Hindernis durch Rakshasas!“

M1012. S. 116, Bali-Formel für Skanda
Fundstelle: Taraṅga2, S. 116, Bali-Formel für Skanda
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
māṃsapuṣpādisaṃyuktaṃ māṣabhaktopaśobhitam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ skanda rakṣovighnaṃ vināśaya ||

Devanagari:
मांसपुष्पादिसंयुक्तं माषभक्तोपशोभितम् |
गृहाणेमं बलिं स्कन्द रक्षोविघ्नं विनाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Mit Fleisch, Blumen und weiteren Gaben verbunden, mit einem Gericht aus Masha-Bohnen geschmückt: Nimm dieses Bali an, Skanda! Beseitige das Hindernis durch Rakshasas!“

M1013. S. 116, Bali-Formel für Aryaman
Fundstelle: Taraṅga2, S. 116, Bali-Formel für Aryaman
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
śvamāṃsaṃ piṣṭakairyuktaṃ pakvamāṃsaudakānvitam |
aryaman vai gṛhāṇemaṃ sarvavighnaṃ vināśaya ||

Devanagari:
श्वमांसं पिष्टकैर्युक्तं पक्वमांसौदकान्वितम् |
अर्यमन् वै गृहाणेमं सर्वविघ्नं विनाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Hundefleisch mit Teiggebäck, dazu gekochtes Fleisch und Fleischbrühe: Aryaman, nimm dieses an! Beseitige jedes Hindernis!“

M1014. S. 117, Bali-Formel für Jambhaka
Fundstelle: Taraṅga2, S. 117, Bali-Formel für Jambhaka
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
raktamāṃsaudanaṃ matsyaṃ gandhadhūpasamanvitam |
jambhaka tvaṃ gṛhāṇemaṃ rakṣovighnaṃ vināśaya ||

Devanagari:
रक्तमांसौदनं मत्स्यं गन्धधूपसमन्वितम् |
जम्भक त्वं गृहाणेमं रक्षोविघ्नं विनाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Blut, Fleisch, gekochter Reis und Fisch, mit Duftstoffen und Räucherwerk verbunden: Jambhaka, nimm dieses an! Beseitige das Hindernis durch Rakshasas!“

M1015. S. 117, Bali-Formel für Pilapiccha
Fundstelle: Taraṅga2, S. 117, Bali-Formel für Pilapiccha
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
chāgakarṇānvitaṃ māṃsaṃ vastragandhādisaṃyutam |
pilapicche gṛhāṇemaṃ rakṣovighnaṃ vināśaya ||

Devanagari:
छागकर्णान्वितं मांसं वस्त्रगन्धादिसंयुतम् |
पिलपिच्छे गृहाणेमं रक्षोविघ्नं विनाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Fleisch mit einem Ziegenohr, mit Gewand, Duftstoffen und weiteren Gaben verbunden: Pilapiccha, nimm dieses an! Beseitige das Hindernis durch Rakshasas!“

M1016. S. 117, Bali-Formel für Charaki
Fundstelle: Taraṅga2, S. 117, Bali-Formel für Charaki
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ghṛtena sādhitaṃ māṃsaṃ vastragandhādisaṃyutam |
caraki tvaṃ gṛhāṇemaṃ rakṣovighnaṃ vināśaya ||

Devanagari:
घृतेन साधितं मांसं वस्त्रगन्धादिसंयुतम् |
चरकि त्वं गृहाणेमं रक्षोविघ्नं विनाशय ||

Bedeutung und Funktion: „In Ghee zubereitetes Fleisch, mit Gewand, Duftstoffen und weiteren Gaben verbunden: Charaki, nimm dieses an! Beseitige das Hindernis durch Rakshasas!“

M1017. S. 117, Bali-Formel für Isha
Fundstelle: Taraṅga2, S. 117, Bali-Formel für Isha
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
saghṛtaṃ sākṣataṃ bhaktaṃ vastragandhādyalaṅkṛtam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ tvīśa vāstudoṣāpahārakam ||

Devanagari:
सघृतं साक्षतं भक्तं वस्त्रगन्धाद्यलङ्कृतम् |
गृहाणेमं बलिं त्वीश वास्तुदोषापहारकम् ||

Bedeutung und Funktion: „Eine Speise mit Ghee und unversehrten Reiskörnern, mit Gewand, Duftstoffen und weiteren Gaben geschmückt: Nimm dieses Bali an, Isha, das den Fehler des Baugrundes fortnimmt!“

M1018. S. 117, Bali-Formel für den Wolkenkönig
Fundstelle: Taraṅga2, S. 117, Bali-Formel für den Wolkenkönig
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
utpalaṃ pāyasairyuktaṃ vastrādikasamanvitam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ gṛhyaṃ megharāja namo'stu te ||

Devanagari:
उत्पलं पायसैर्युक्तं वस्त्रादिकसमन्वितम् |
गृहाणेमं बलिं गृह्यं मेघराज नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Ein blauer Lotus mit Payasa, mit Gewand und weiteren Gaben verbunden: Nimm dieses anzunehmende Bali an, König der Wolken! Verehrung sei dir!“

M1019. S. 117, Bali-Formel für Jishnus Sohn
Fundstelle: Taraṅga2, S. 117, Bali-Formel für Jishnus Sohn
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
pañcahastaṃ supītaṃ ca dhvajaṃ bhaktādimaṇḍitam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ gṛhyaṃ jiṣṇusuta namo'stu te ||

Devanagari:
पञ्चहस्तं सुपीतं च ध्वजं भक्तादिमण्डितम् |
गृहाणेमं बलिं गृह्यं जिष्णुसुत नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Ein fünf Ellen messendes, leuchtend gelbes Banner, mit Speise und weiteren Gaben geschmückt: Nimm dieses anzunehmende Bali an, Sohn Jishnus! Verehrung sei dir!“

M1020. S. 117, Bali-Formel für den Götterkönig
Fundstelle: Taraṅga2, S. 117, Bali-Formel für den Götterkönig
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
odanaṃ ghṛtasaṃpūrṇaṃ pañcaratnādimaṇḍitam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ havyaṃ devarāja namo'stu te ||

Devanagari:
ओदनं घृतसंपूर्णं पञ्चरत्नादिमण्डितम् |
गृहाणेमं बलिं हव्यं देवराज नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Gekochter Reis, reichlich mit Ghee getränkt und mit fünf Edelsteinen und weiteren Gaben geschmückt: Nimm dieses als Opfergabe dienende Bali an, Götterkönig! Verehrung sei dir!“

M1021. S. 117, Bali-Formel für Bhaskara
Fundstelle: Taraṅga2, S. 117, Bali-Formel für Bhaskara
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
raktapuṣpayutaṃ bhaktaṃ raktagandhādibhiryutam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ havyaṃ bhāskarasya namo'stu te ||

Devanagari:
रक्तपुष्पयुतं भक्तं रक्तगन्धादिभिर्युतम् |
गृहाणेमं बलिं हव्यं भास्करस्य नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Speise mit roten Blumen, mit roten Duftstoffen und weiteren Gaben verbunden: Nimm dieses als Opfergabe dienende Bali an! Bhaskara, Verehrung sei dir!“ Lesungshinweis: Der Druck hat die grammatisch auffällige Form bhāskarasya; der gemeinte Adressat ist aus dem Namen erkennbar.

M1022. S. 117, Bali-Formel für Satya
Fundstelle: Taraṅga2, S. 117, Bali-Formel für Satya
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
vitānaṃ dhūmravarṇābhaṃ gandhādikasuśobhitam |
raktapuṣpaṃ gṛhāṇemaṃ baliṃ satya namo'stu te ||

Devanagari:
वितानं धूम्रवर्णाभं गन्धादिकसुशोभितम् |
रक्तपुष्पं गृहाणेमं बलिं सत्य नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Ein rauchfarbener Baldachin, mit Duftstoffen schön geschmückt, und rote Blumen: Nimm dieses Bali an, Satya! Verehrung sei dir!“

M1023. S. 117, Bali-Formel für Vrisha
Fundstelle: Taraṅga2, S. 117, Bali-Formel für Vrisha
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
idaṃ tu māṃsabhaktaṃ vai vastragandhādipūjanam |
gṛhāṇemaṃ vṛṣa baliṃ vāstudoṣaṃ vināśaya ||

Devanagari:
इदं तु मांसभक्तं वै वस्त्रगन्धादिपूजनम् |
गृहाणेमं वृष बलिं वास्तुदोषं विनाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Diese Speise mit Fleisch, mit Gewand, Duftstoffen und weiteren Verehrungsgaben: Nimm dieses Bali an, Vrisha! Beseitige den Fehler des Baugrundes!“

M1024. S. 117, Bali-Formel für Vyoma
Fundstelle: Taraṅga2, S. 117, Bali-Formel für Vyoma
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
idaṃ tu śādalaṃ māṃsaṃ naivedyādisaṃyutam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ havyaṃ vyoma śāntiṃ prayaccha me ||

Devanagari:
इदं तु शादलं मांसं नैवेद्यादिसंयुतम् |
गृहाणेमं बलिं हव्यं व्योम शान्तिं प्रयच्छ मे ||

Bedeutung und Funktion: „Dieses [als śādala bezeichnete] Fleisch mit Speisegaben und weiteren Gaben: Nimm dieses als Opfergabe dienende Bali an, Vyoma! Gewähre mir Frieden!“ Lesungshinweis: Die Fleischbezeichnung śādala bleibt unklar; keine Tierart wird ergänzt.

M1025. S. 117–118, Bali-Formel für den Siebenzüngigen
Fundstelle: Taraṅga2, S. 117–118, Bali-Formel für den Siebenzüngigen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
suvarṇaṃ piṣṭakaṃ cātha vastragandhādibhiryutam |
ghṛtānvitaṃ gṛhāṇemaṃ saptajihva namo'stu te ||

Devanagari:
सुवर्णं पिष्टकं चाथ वस्त्रगन्धादिभिर्युतम् |
घृतान्वितं गृहाणेमं सप्तजिह्व नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Gold und Teiggebäck, mit Gewand, Duftstoffen und weiteren Gaben versehen, mit Ghee verbunden: Nimm dieses an, Siebenzüngiger! Verehrung sei dir!“

M1026. S. 118, Bali-Formel für Pushan
Fundstelle: Taraṅga2, S. 118, Bali-Formel für Pushan
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
kṣīraṃ lājāsamāyuktaṃ gandhapuṣpādisaṃyutam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ havyaṃ pūṣadeva namo'stu te ||

Devanagari:
क्षीरं लाजासमायुक्तं गन्धपुष्पादिसंयुतम् |
गृहाणेमं बलिं हव्यं पूषदेव नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Milch mit Puffreis, mit Duftstoffen, Blumen und weiteren Gaben verbunden: Nimm dieses als Opfergabe dienende Bali an, Gott Pushan! Verehrung sei dir!“

M1027. S. 118, Bali-Formel für Vitatha
Fundstelle: Taraṅga2, S. 118, Bali-Formel für Vitatha
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
māṃsaudanaṃ gandhamālyayutaṃ vastrādibhūṣitam |
vitatheśa baliṃ gṛhṇan vāstudoṣaṃ vināśaya ||

Devanagari:
मांसौदनं गन्धमाल्ययुतं वस्त्रादिभूषितम् |
वितथेश बलिं गृह्णन् वास्तुदोषं विनाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Fleisch und gekochter Reis, mit Duftstoffen und Kränzen versehen, mit Gewand und weiteren Gaben geschmückt: Herr Vitatha, nimm das Bali an und beseitige den Fehler des Baugrundes!“

M1028. S. 118, Bali-Formel für Yama
Fundstelle: Taraṅga2, S. 118, Bali-Formel für Yama
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
matsyamāṃsayutaṃ bhaktaṃ gandhapuṣpādyalaṅkṛtam |
yamarāja gṛhāṇemaṃ baliṃ śāntiṃ prayaccha me ||

Devanagari:
मत्स्यमांसयुतं भक्तं गन्धपुष्पाद्यलङ्कृतम् |
यमराज गृहाणेमं बलिं शान्तिं प्रयच्छ मे ||

Bedeutung und Funktion: „Speise mit Fisch und Fleisch, mit Duftstoffen, Blumen und weiteren Gaben geschmückt: König Yama, nimm dieses Bali an! Gewähre mir Frieden!“

M1029. S. 118, Bali-Formel für Griharaksha
Fundstelle: Taraṅga2, S. 118, Bali-Formel für Griharaksha
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
pakvamāṃsaudananavanītaṃ vastrādimaṇḍitam |
gṛhāṇemaṃ prītikaraṃ gṛharakṣa namo'stu te ||

Devanagari:
पक्वमांसौदननवनीतं वस्त्रादिमण्डितम् |
गृहाणेमं प्रीतिकरं गृहरक्ष नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Gekochtes Fleisch, Reis und frische Butter, mit Gewand und weiteren Gaben geschmückt: Nimm diese erfreuende Gabe an, Beschützer des Hauses! Verehrung sei dir!“

M1030. S. 118, Bali-Formel für Gandharva
Fundstelle: Taraṅga2, S. 118, Bali-Formel für Gandharva
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
nānāgandhasamāyuktaṃ raktagandhādibhiryutam |
baliṃ gṛhāṇa gandharva sarvadoṣaṃ praṇāśaya ||

Devanagari:
नानागन्धसमायुक्तं रक्तगन्धादिभिर्युतम् |
बलिं गृहाण गन्धर्व सर्वदोषं प्रणाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Mit vielerlei Düften verbunden, mit roten Duftstoffen und weiteren Gaben versehen: Nimm das Bali an, Gandharva! Beseitige jeden Fehler!“

M1031. S. 118, Bali-Formel für Bhringaraja
Fundstelle: Taraṅga2, S. 118, Bali-Formel für Bhringaraja
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
imāṃ tu śākunīṃ jihvāṃ māṣabhaktoparisthitām |
gṛhāṇemaṃ bhṛṅgarāja baliṃ śāntiṃ prayaccha me ||

Devanagari:
इमां तु शाकुनीं जिह्वां माषभक्तोपरिस्थिताम् |
गृहाणेमं भृङ्गराज बलिं शान्तिं प्रयच्छ मे ||

Bedeutung und Funktion: „Diese Vogelzunge, auf ein Gericht aus Masha-Bohnen gelegt: Nimm dieses Bali an, Bhringaraja! Gewähre mir Frieden!“

M1032. S. 118, Bali-Formel für Mriga
Fundstelle: Taraṅga2, S. 118, Bali-Formel für Mriga
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
evaṃ tilaghṛtopetaṃ gandhapuṣpādibhiryutam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ havyaṃ mṛgadeva namo'stu te ||

Devanagari:
एवं तिलघृतोपेतं गन्धपुष्पादिभिर्युतम् |
गृहाणेमं बलिं हव्यं मृगदेव नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „So mit Sesam und Ghee versehen, mit Duftstoffen, Blumen und weiteren Gaben verbunden: Nimm dieses als Opfergabe dienende Bali an, Gott Mriga! Verehrung sei dir!“

M1033. S. 118, Bali-Formel für den Rakshasa-König
Fundstelle: Taraṅga2, S. 118, Bali-Formel für den Rakshasa-König
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
śarkarāmaṇḍitaṃ khaṇḍaṃ vastragandhādyalaṅkṛtam |
prīto baliṃ gṛhāṇemaṃ rakṣorāja namo'stu te ||

Devanagari:
शर्करामण्डितं खण्डं वस्त्रगन्धाद्यलङ्कृतम् |
प्रीतो बलिं गृहाणेमं रक्षोराज नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Ein mit Zucker versehenes Stück [Zuckerspeise], mit Gewand, Duftstoffen und weiteren Gaben geschmückt: Nimm erfreut dieses Bali an, König der Rakshasas! Verehrung sei dir!“

M1034. S. 118, Bali-Formel für Dauvarika
Fundstelle: Taraṅga2, S. 118, Bali-Formel für Dauvarika
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
candanāgurukākhaṇḍaṃ vastragandhādibhiryutam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ havyaṃ dauvārika namo'stu te ||

Devanagari:
चन्दनागुरुकाखण्डं वस्त्रगन्धादिभिर्युतम् |
गृहाणेमं बलिं हव्यं दौवारिक नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Stücke von Sandel und Aguru, mit Gewand, Duftstoffen und weiteren Gaben verbunden: Nimm dieses als Opfergabe dienende Bali an, Dauvarika! Verehrung sei dir!“

M1035. S. 118, Bali-Formel für Sugriva
Fundstelle: Taraṅga2, S. 118, Bali-Formel für Sugriva
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
idaṃ tu pāyasaṃ nātha gandhapuṣpādimiśritam |
sugrīva vai gṛhāṇemaṃ baliṃ śāntiṃ prayaccha me ||

Devanagari:
इदं तु पायसं नाथ गन्धपुष्पादिमिश्रितम् |
सुग्रीव वै गृहाणेमं बलिं शान्तिं प्रयच्छ मे ||

Bedeutung und Funktion: „Dieses Payasa, o Herr, mit Duftstoffen, Blumen und weiteren Gaben vermischt: Sugriva, nimm dieses Bali an! Gewähre mir Frieden!“

M1036. S. 118, Bali-Formel für den Wassergott
Fundstelle: Taraṅga2, S. 118, Bali-Formel für den Wassergott
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
yavāgvalaṅkṛtaṃ dugdhaṃ bhaktoparisamanvitam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ havyaṃ jaladeva namo'stu te ||

Devanagari:
यवाग्वलङ्कृतं दुग्धं भक्तोपरिसमन्वितम् |
गृहाणेमं बलिं हव्यं जलदेव नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Milch, mit Getreidebrei versehen und zur Speise gegeben: Nimm dieses als Opfergabe dienende Bali an, Wassergott! Verehrung sei dir!“

M1037. S. 119, Bali-Formel für Pushpadanta
Fundstelle: Taraṅga2, S. 119, Bali-Formel für Pushpadanta
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
māṣabhaktaṃ kuśāstambaṃ ghṛtagandhādisaṃyutam |
puṣpadanta gṛhāṇemaṃ vāstudoṣaṃ praṇāśaya ||

Devanagari:
माषभक्तं कुशास्तम्बं घृतगन्धादिसंयुतम् |
पुष्पदन्त गृहाणेमं वास्तुदोषं प्रणाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Ein Gericht aus Masha-Bohnen und ein Büschel Kusha-Gras, mit Ghee, Duftstoffen und weiteren Gaben verbunden: Pushpadanta, nimm dieses an! Beseitige den Fehler des Baugrundes!“

M1038. S. 119, Bali-Formel für den Asura-Herrn
Fundstelle: Taraṅga2, S. 119, Bali-Formel für den Asura-Herrn
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
madhunā sādhitaṃ piṣṭaṃ gandhādyairupaśobhitam |
baliṃ gṛhāṇāsurendra sarvadoṣaṃ praṇāśaya ||

Devanagari:
मधुना साधितं पिष्टं गन्धाद्यैरुपशोभितम् |
बलिं गृहाणासुरेन्द्र सर्वदोषं प्रणाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Mit Honig zubereiteter Teig, mit Duftstoffen und weiteren Gaben geschmückt: Nimm das Bali an, Herr der Asuras! Beseitige jeden Fehler!“

M1039. S. 119, Bali-Formel für Shosha
Fundstelle: Taraṅga2, S. 119, Bali-Formel für Shosha
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ghṛtaṃ cānnasamāyuktaṃ karpūrādisamāyutam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ śoṣa sarvaśāntiṃ prayaccha me ||

Devanagari:
घृतं चान्नसमायुक्तं कर्पूरादिसमायुतम् |
गृहाणेमं बलिं शोष सर्वशान्तिं प्रयच्छ मे ||

Bedeutung und Funktion: „Ghee mit Speise, mit Kampfer und weiteren Gaben verbunden: Nimm dieses Bali an, Shosha! Gewähre mir umfassenden Frieden!“

M1040. S. 119, Bali-Formel für Roga
Fundstelle: Taraṅga2, S. 119, Bali-Formel für Roga
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
yavajaṃ taṇḍulaṃ nātha gandhapuṣpādiśobhitam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ roga sarvadoṣaṃ praṇāśaya ||

Devanagari:
यवजं तण्डुलं नाथ गन्धपुष्पादिशोभितम् |
गृहाणेमं बलिं रोग सर्वदोषं प्रणाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Geschälte Gerstenkörner, o Herr, mit Duftstoffen, Blumen und weiteren Gaben geschmückt: Nimm dieses Bali an, Roga! Beseitige jeden Fehler!“

M1041. S. 119, Bali-Formel für Mrigavaha
Fundstelle: Taraṅga2, S. 119, Bali-Formel für Mrigavaha
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
saghṛtaṃ modakaṃ cedamannādyairupaśobhitam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ havyaṃ mṛgavāha namo'stu te ||

Devanagari:
सघृतं मोदकं चेदमन्नाद्यैरुपशोभितम् |
गृहाणेमं बलिं हव्यं मृगवाह नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Dieses Modaka-Konfekt mit Ghee, mit Speisen und weiteren Gaben geschmückt: Nimm dieses als Opfergabe dienende Bali an, dessen Reittier die Antilope ist! Verehrung sei dir!“ Lesartenhinweis: Für modaka nennt die Druckanmerkung maṇḍaka, eine andere Gebäckbezeichnung.

M1042. S. 119, Bali-Formel für den Herrn Patalas
Fundstelle: Taraṅga2, S. 119, Bali-Formel für den Herrn Patalas
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
idaṃ tu kṛsarānnaṃ me dugdhagandhādisādhitam |
pātāleśa gṛhāṇemaṃ vighnamatra praṇāśaya ||

Devanagari:
इदं तु कृसरान्नं मे दुग्धगन्धादिसाधितम् |
पातालेश गृहाणेमं विघ्नमत्र प्रणाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Diese meine Krisara-Speise, mit Milch, Duftstoffen und weiteren Zutaten bereitet: Herr Patalas, nimm dieses an! Beseitige hier das Hindernis!“

M1043. S. 119, Bali-Formel für Mukhya
Fundstelle: Taraṅga2, S. 119, Bali-Formel für Mukhya
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
nārikelodakaṃ bhaktaṃ pītavastrādisaṃyutam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ mukhya vāstudoṣaṃ praṇāśaya ||

Devanagari:
नारिकेलोदकं भक्तं पीतवस्त्रादिसंयुतम् |
गृहाणेमं बलिं मुख्य वास्तुदोषं प्रणाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Kokoswasser und Speise, mit gelbem Gewand und weiteren Gaben verbunden: Nimm dieses Bali an, Mukhya! Beseitige den Fehler des Baugrundes!“

M1044. S. 119, Bali-Formel für Soma
Fundstelle: Taraṅga2, S. 119, Bali-Formel für Soma
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
dadhigandhādibhiryuktaṃ pītapuṣpasamanvitam |
baliḥ pragṛhyatāṃ soma sarvadoṣaṃ praṇāśaya ||

Devanagari:
दधिगन्धादिभिर्युक्तं पीतपुष्पसमन्वितम् |
बलिः प्रगृह्यतां सोम सर्वदोषं प्रणाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Mit Dickmilch, Duftstoffen und weiteren Zutaten verbunden, mit gelben Blumen versehen: Möge dieses Bali angenommen werden, Soma! Beseitige jeden Fehler!“

M1045. S. 119, Bali-Formel für Bhallataka
Fundstelle: Taraṅga2, S. 119, Bali-Formel für Bhallataka
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
odanaṃ ghṛtasaṃmiśraṃ gandhapuṣpasamanvitam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ gṛhyaṃ bhallāṭaka namo'stu te ||

Devanagari:
ओदनं घृतसंमिश्रं गन्धपुष्पसमन्वितम् |
गृहाणेमं बलिं गृह्यं भल्लाटक नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Gekochter Reis, mit Ghee vermischt, mit Duftstoffen und Blumen versehen: Nimm dieses anzunehmende Bali an, Bhallataka! Verehrung sei dir!“

M1046. S. 119, Bali-Formel für Argala
Fundstelle: Taraṅga2, S. 119, Bali-Formel für Argala
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
māṣānnaṃ tu ghṛtābhyaktaṃ gandhapuṣpādimaṇḍitam |
gṛhāṇemaṃ baliṃ havyamargalākhya namo'stu te ||

Devanagari:
माषान्नं तु घृताभ्यक्तं गन्धपुष्पादिमण्डितम् |
गृहाणेमं बलिं हव्यमर्गलाख्य नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Eine Masha-Bohnenspeise, mit Ghee übergossen, mit Duftstoffen, Blumen und weiteren Gaben geschmückt: Nimm dieses als Opfergabe dienende Bali an, der du Argala heißt! Verehrung sei dir!“

M1047. S. 119, Bali-Formel für die Mutter der Daityas
Fundstelle: Taraṅga2, S. 119, Bali-Formel für die Mutter der Daityas
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
kṣīrakhaṇḍasamāyuktaṃ nānāpuṣpopaśobhitam |
daityamātargṛhāṇemaṃ sarvadoṣaṃ praṇāśaya ||

Devanagari:
क्षीरखण्डसमायुक्तं नानापुष्पोपशोभितम् |
दैत्यमातर्गृहाणेमं सर्वदोषं प्रणाशय ||

Bedeutung und Funktion: „Mit Milch und Kandiszucker verbunden, mit vielerlei Blumen geschmückt: Mutter der Daityas, nimm dieses an! Beseitige jeden Fehler!“

M1048. S. 120, Bali-Formel für die Göttermutter
Fundstelle: Taraṅga2, S. 120, Bali-Formel für die Göttermutter
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
paurikāṃ madhusaṃmiśrāṃ vastragandhādisaṃyutām |
gṛhāṇemaṃ baliṃ gṛhyaṃ devamātarnamo'stu te ||

Devanagari:
पौरिकां मधुसंमिश्रां वस्त्रगन्धादिसंयुताम् |
गृहाणेमं बलिं गृह्यं देवमातर्नमोऽस्तु ते ||

Bedeutung und Funktion: „Paurika-Gebäck, mit Honig vermischt, mit Gewand, Duftstoffen und weiteren Gaben verbunden: Nimm dieses anzunehmende Bali an, Göttermutter! Verehrung sei dir!“

M1049. S. 120, Bali-Formel für die versammelten Wesen
Fundstelle: Taraṅga2, S. 120, Bali-Formel für die versammelten Wesen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
svargapātālamartyeṣu devatā vāstudevatāḥ |
gṛhṇantvimaṃ baliṃ havyaṃ tuṣṭā yāntu svamandiram ||
mātaro bhūtavetālā ye cānye balikāṅkṣiṇaḥ |
viṣṇoḥ pāriṣadā ye ca te'pi gṛhṇantvimaṃ balim ||

Devanagari:
स्वर्गपातालमर्त्येषु देवता वास्तुदेवताः |
गृह्णन्त्विमं बलिं हव्यं तुष्टा यान्तु स्वमन्दिरम् ||
मातरो भूतवेताला ये चान्ये बलिकाङ्क्षिणः |
विष्णोः पारिषदा ये च तेऽपि गृह्णन्त्विमं बलिम् ||

Bedeutung und Funktion: „Die Gottheiten und Vastu-Gottheiten im Himmel, in Patala und in der Menschenwelt mögen dieses als Opfergabe dienende Bali annehmen und zufrieden an ihre eigenen Wohnstätten zurückkehren. Die Mütter, Bhutas, Vetalas und alle anderen, die Bali begehren, ebenso Vishnus Gefolgsleute – auch sie mögen dieses Bali annehmen!“

M1050. S. 121, Verabschiedungs-Mantra
Fundstelle: Taraṅga2, S. 121, Verabschiedungs-Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
visarjanamantro yathā |
yāntu devagaṇāḥ sarve pūjāmādāya pārthivīm |
iṣṭakāmasamṛddhyarthaṃ punarāgamanāya ca ||
iti devān visṛjya kudālaṃ pūjayet |

Devanagari:
विसर्जनमन्त्रो यथा |
यान्तु देवगणाः सर्वे पूजामादाय पार्थिवीम् |
इष्टकामसमृद्ध्यर्थं पुनरागमनाय च ||
इति देवान् विसृज्य कुदालं पूजयेत् |

Bedeutung und Funktion: Der Mantra der Verabschiedung lautet: „Alle Scharen der Gottheiten mögen gehen, nachdem sie die irdische Verehrung angenommen haben, zur Erfüllung der erwünschten Ziele und um wiederzukehren.“ Nachdem man die Gottheiten so verabschiedet hat, verehre man die Hacke.

M1051. S. 121, Vishvakarma-Dhyana und Anrufung
Fundstelle: Taraṅga2, S. 121, Vishvakarma-Dhyana und Anrufung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
dvibhujaḥ pītadehastu jaṭādhārī kujāsanaḥ |
viśvakarmā sadā gauro jñānamudrākṣasūtrabhṛt ||
viśvakarman jagadvyāpin saṃsārasṛṣṭikāraka |
atra kudālahastastvaṃ viśvakarmannamo'stu te ||
ekāśītikoṣṭhabhede vāstau viśvātmakarmaka |
kudālaṃ gṛhyatāmatra khananaṃ kuru sāmpratam ||
iti taddhaste kudālaṃ dakṣiṇāṃ ca dadyāt |
tataḥ pṛthivīṃ prārthayet |

Devanagari:
द्विभुजः पीतदेहस्तु जटाधारी कुजासनः |
विश्वकर्मा सदा गौरो ज्ञानमुद्राक्षसूत्रभृत् ||
विश्वकर्मन् जगद्व्यापिन् संसारसृष्टिकारक |
अत्र कुदालहस्तस्त्वं विश्वकर्मन्नमोऽस्तु ते ||
एकाशीतिकोष्ठभेदे वास्तौ विश्वात्मकर्मक |
कुदालं गृह्यतामत्र खननं कुरु साम्प्रतम् ||
इति तद्धस्ते कुदालं दक्षिणां च दद्यात् |
ततः पृथिवीं प्रार्थयेत् |

Bedeutung und Funktion: „Vishvakarma ist zweiarmig, hat einen gelben Leib, trägt verfilzte Haare und sitzt [auf einem als kujāsana bezeichneten Sitz]. Er ist stets hell und hält Jnana-Mudra und Gebetskette. Vishvakarma, der du die Welt durchdringst und die Schöpfung des Samsara hervorbringst: Hier trägst du die Hacke in der Hand. Vishvakarma, Verehrung sei dir! Im Vastu mit einundachtzig Feldern, o universell Wirkender, nimm hier die Hacke und beginne jetzt zu graben!“ Dann gebe man ihm die Hacke und Dakshina in die Hand. Darauf richte man eine Bitte an die Erde. Lesungshinweis: Die Sitzbezeichnung kujāsana und das Kompositum viśvātmakarmaka sind im Druck auffällig und werden nicht stillschweigend normalisiert.

M1052. S. 125, Benennungen und vedische Mantra-Anfänge
Fundstelle: Taraṅga2, S. 125, Benennungen und vedische Mantra-Anfänge
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
suśobhanaṃ tu pūrvasyāmṛgvedādisumantritam |
iṣe tveti ca mantreṇa subhadrākhyaṃ tu dakṣiṇe ||
sukarmākhyaṃ tu vāruṇyāṃ sāmavedādikena tu |
śanno devīti mantreṇa suhotramuttare nyaset ||
ṛgvedādīti |
agnimīḻe purohitamiti mantreṇābhimantritamityarthaḥ |
sāmavedādikena agna āyāhīti mantreṇa |

Devanagari:
सुशोभनं तु पूर्वस्यामृग्वेदादिसुमन्त्रितम् |
इषे त्वेति च मन्त्रेण सुभद्राख्यं तु दक्षिणे ||
सुकर्माख्यं तु वारुण्यां सामवेदादिकेन तु |
शन्नो देवीति मन्त्रेण सुहोत्रमुत्तरे न्यसेत् ||
ऋग्वेदादीति |
अग्निमीळे पुरोहितमिति मन्त्रेणाभिमन्त्रितमित्यर्थः |
सामवेदादिकेन अग्न आयाहीति मन्त्रेण |

Bedeutung und Funktion: „Im Osten stelle man Sushobhana auf, mit dem Anfang des Rigveda geweiht. Im Süden das Subhadra genannte Torana mit dem Mantra, der ‚Für Nahrung dich …‘ beginnt. Im Westen das Sukarma genannte mit dem Anfang des Samaveda. Im Norden setze man Suhotra ein, mit dem Mantra, der ‚Zu unserem Heil mögen die göttlichen …‘ beginnt.“ „Mit dem Anfang des Rigveda“ bedeutet: mit dem Mantra „Agni preise ich, den vorangestellten Priester …“. „Mit dem Anfang des Samaveda“ bedeutet: mit dem Mantra „Agni, komm her …“. Quellenhinweis: Dies sind ausdrücklich Anfangszitate und Verweise, keine vollständig ausgeschriebenen vedischen Mantras.

M1053. S. 149, Ausgleich eines ungünstigen Zeichens
Fundstelle: Taraṅga3, S. 149, Ausgleich eines ungünstigen Zeichens
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
amaṅgalasthānapāte prāyaścittaṃ samācaret ||
aṣṭādhikasahasraṃ vā śataṃ vā viṃśatireva vā |
astrasaṃpuṭitenaiṣāṃ nāmnā svāhānvitena ca ||
doṣān jahi jahītyevaṃ padaṃ nāmāvasānakam |
kevalājyena juhuyādaduṣṭasvapne'pyevameva hi ||

Devanagari:
अमङ्गलस्थानपाते प्रायश्चित्तं समाचरेत् ||
अष्टाधिकसहस्रं वा शतं वा विंशतिरेव वा |
अस्त्रसंपुटितेनैषां नाम्ना स्वाहान्वितेन च ||
दोषान् जहि जहीत्येवं पदं नामावसानकम् |
केवलाज्येन जुहुयाददुष्टस्वप्नेऽप्येवमेव हि ||

Bedeutung und Funktion: „Fällt es auf eine ungünstige Stelle, vollziehe man Prayaschitta. Man bringe 1008, hundert oder zwanzig Opfergaben dar, mit dem betreffenden Namen, der vom Astra-Mantra umschlossen und mit Svaha verbunden wird. Nach dem Namen stehen die Worte: ‚Beseitige die Fehler, beseitige sie!‘ Man opfere ausschließlich Ghee. Ebenso verfahre man bei einem [ungünstigen] Traum.“ Lesungshinweis: Die gedruckte Form aduṣṭasvapna bedeutet dem Wortlaut nach „nicht schlechter Traum“, widerspricht aber dem Prayaschitta-Zusammenhang. Die Wiedergabe „ungünstig“ ist deshalb als kontextuelle Deutung markiert.

M1054. S. 150, Vorbereitung und Bitte um Reinigung
Fundstelle: Taraṅga3, S. 150, Vorbereitung und Bitte um Reinigung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
siddhāntasaṃgrahe gurumupakramya |
yajñavāṭaṃ parikramya prakṣālya caraṇau karau |
ācānto dvāradeśastho gurudevaṃ ca dikpatim ||
natvā pāpāpanodārthaṃ mantradvayamudīrayet |
he deva prākṛtaṃ cittaṃ pāpākrāntamidaṃ mama ||
tanniḥsāraya cittānme pāpaṃ phaṭphaṭca te namaḥ |

Devanagari:
सिद्धान्तसंग्रहे गुरुमुपक्रम्य |
यज्ञवाटं परिक्रम्य प्रक्षाल्य चरणौ करौ |
आचान्तो द्वारदेशस्थो गुरुदेवं च दिक्पतिम् ||
नत्वा पापापनोदार्थं मन्त्रद्वयमुदीरयेत् |
हे देव प्राकृतं चित्तं पापाक्रान्तमिदं मम ||
तन्निःसारय चित्तान्मे पापं फट्फट्च ते नमः |

Bedeutung und Funktion: Im Siddhantasamgraha wird mit Bezug auf den Guru gesagt: „Nachdem er den Opferplatz umschritten und Füße und Hände gewaschen hat, vollziehe er Achamana. Am Eingang verneige er sich vor Guru, Gottheit und Richtungswächter und spreche zwei Mantras zur Entfernung von Verfehlungen: ‚O Gott, dieses mein gewöhnliches Gemüt ist von Verfehlung ergriffen. Entferne diese Verfehlung aus meinem Gemüt. [Es folgen die zweimal gesprochene Phat-Silbe und die Verehrung:] Verehrung sei dir!‘“

M1055. S. 150, Abschluss der Reinigung
Fundstelle: Taraṅga3, S. 150, Abschluss der Reinigung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
[bījapāṭho'spaṣṭaḥ] phaṭ iti bruvan krodhadṛṣṭyā paśyecca pārśvayoḥ ||
evaṃ kṛte mahāpāpaṃ yattaddūre'vatiṣṭhate |
tatkṣaṇādeva naśyanti pāpānyanyāni mantriṇaḥ ||
pūjane tyaktapāpasya kāmamiṣṭaṃ kṣaṇādbhavet |
tata ācamanaṃ kṛtvā sāmānyārghyaṃ prakalpayet ||

Devanagari:
[बीजपाठोऽस्पष्टः] फट् इति ब्रुवन् क्रोधदृष्ट्या पश्येच्च पार्श्वयोः ||
एवं कृते महापापं यत्तद्दूरेऽवतिष्ठते |
तत्क्षणादेव नश्यन्ति पापान्यन्यानि मन्त्रिणः ||
पूजने त्यक्तपापस्य काममिष्टं क्षणाद्भवेत् |
तत आचमनं कृत्वा सामान्यार्घ्यं प्रकल्पयेत् ||

Bedeutung und Funktion: „Während er die angegebene Bija-Formel mit Phat spricht, blicke er mit zornigem Blick nach beiden Seiten. Ist dies getan, bleibt die große Verfehlung fern; andere Verfehlungen des Mantrapraktizierenden schwinden augenblicklich. Wer sich bei der Puja von Verfehlungen gelöst hat, dessen erwünschtes Ziel wird unverzüglich erfüllt. Danach vollziehe man Achamana und bereite das allgemeine Arghya.“ Lesungshinweis: Die genaue Vokal- und Nasalzeichenform der Silbe unmittelbar vor Phat bleibt im Scan unsicher und wird nicht zu einer gesicherten Rezitationsformel ergänzt.

M1056. S. 153, Reinigung von Mantra und Materialien
Fundstelle: Taraṅga3, S. 153, Reinigung von Mantra und Materialien
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
gṛhītvā mātṛkāvarṇān mūlamantrākṣarāṇi ca |
kramātkramāddvirāvṛttirmantraśuddhiriyaṃ matā ||
pūjādravyādi saṃprokṣya mūlāstrābhyāṃ vidhānataḥ |
darśayeddhenumudrāṃ ca dravyaśuddhiriyaṃ matā ||

Devanagari:
गृहीत्वा मातृकावर्णान् मूलमन्त्राक्षराणि च |
क्रमात्क्रमाद्द्विरावृत्तिर्मन्त्रशुद्धिरियं मता ||
पूजाद्रव्यादि संप्रोक्ष्य मूलास्त्राभ्यां विधानतः |
दर्शयेद्धेनुमुद्रां च द्रव्यशुद्धिरियं मता ||

Bedeutung und Funktion: „Man nehme die Matrika-Buchstaben und die Silben des Mula-Mantras und wiederhole sie zweimal in der angegebenen Folge. Dies gilt als Reinigung des Mantras. Man besprenge die Puja-Materialien vorschriftsmäßig mit Mula- und Astra-Mantra und zeige die Dhenu-Mudra. Dies gilt als Reinigung der Materialien.“ Lesungshinweis: Der Druck wiederholt kramāt; eine möglicherweise gemeinte rückläufige Reihenfolge wird nicht still in den Text eingesetzt.

M1057. S. 153, Mantra-Anfänge für die fünf Kuhprodukte
Fundstelle: Taraṅga3, S. 153, Mantra-Anfänge für die fünf Kuhprodukte
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
smṛtiśāstre |
gāyatryādāya gomūtraṃ gandhadvāreti gomayam |
āpyāyasveti ca kṣīraṃ dadhikrāvṇoti vai dadhi ||
tejo'sīti ghṛtaṃ caiva devasya tvā kuśodakam |
mantrādyaparijñāne tu praṇavenaiva śodhayet ||

Devanagari:
स्मृतिशास्त्रे |
गायत्र्याऽऽदाय गोमूत्रं गन्धद्वारेति गोमयम् |
आप्यायस्वेति च क्षीरं दधिक्राव्णोति वै दधि ||
तेजोऽसीति घृतं चैव देवस्य त्वा कुशोदकम् |
मन्त्राद्यपरिज्ञाने तु प्रणवेनैव शोधयेत् ||

Bedeutung und Funktion: Im Smriti Shastra: „Mit der Gayatri nehme man Kuhurin, mit dem Anfang ‚Duftend an der Pforte …‘ den Kuhdung, mit ‚Erfülle dich …‘ die Milch, mit dem Dadhikravan-Anfang die Dickmilch, mit ‚Du bist Glanz …‘ das Ghee und mit ‚Des Gottes … dich …‘ das Kusha-Wasser. Kennt man die Mantras und ihre Anfänge nicht, reinige man allein mit Pranava.“ Quellenhinweis: Die verkürzten Anfänge verweisen auf längere Formeln; fehlende Wörter werden nicht hinzugefügt.

M1058. S. 154, Formel zur Entfernung der Hindernisse
Fundstelle: Taraṅga3, S. 154, Formel zur Entfernung der Hindernisse
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
vighnotsāraṇamantro merutantre |
nārācamudrayā samyagastramantreṇa deśikaḥ |
apakrāmantu bhūtāni piśācāḥ pretaguhyakāḥ ||
ye cātra nivasantyanye devatā bhuvi saṃsthitāḥ |
apasarpantu te bhūtā ye bhūtā bhuvi saṃsthitāḥ ||
ye bhūtā vighnakartāraste naśyantu śivājñayā |
ślokayorantataścāstraṃ paṭhan nārācamudrayā ||
kṣiptvā tānmaṇḍapasya … iti |

Devanagari:
विघ्नोत्सारणमन्त्रो मेरुतन्त्रे |
नाराचमुद्रया सम्यगस्त्रमन्त्रेण देशिकः |
अपक्रामन्तु भूतानि पिशाचाः प्रेतगुह्यकाः ||
ये चात्र निवसन्त्यन्ये देवता भुवि संस्थिताः |
अपसर्पन्तु ते भूता ये भूता भुवि संस्थिताः ||
ये भूता विघ्नकर्तारस्ते नश्यन्तु शिवाज्ञया |
श्लोकयोरन्ततश्चास्त्रं पठन् नाराचमुद्रया ||
क्षिप्त्वा तान्मण्डपस्य … इति |

Bedeutung und Funktion: Der Mantra zur Entfernung der Hindernisse steht im Meru Tantra: „Der Lehrer vollziehe dies mit der Naracha-Mudra und dem Astra-Mantra: ‚Die Bhutas, Pishachas, Pretas und Guhyakas sollen weichen, ebenso die anderen hier wohnenden Gottheiten, die auf der Erde stehen. Diese Wesen auf der Erde sollen sich entfernen. Diejenigen Wesen, die Hindernisse schaffen, mögen auf Shivas Geheiß verschwinden.‘ Am Ende der beiden Verse spreche er jeweils den Astra-Mantra und werfe mit der Naracha-Mudra die Streugaben im Pavillon …“ Die Handlungsanweisung bricht im Druck mit Auslassungspunkten ab. Der Astra-Mantra wird benannt, nicht ausgeschrieben.

M1059. S. 158, Zuordnung des Sitz-Mantras
Fundstelle: Taraṅga3, S. 158, Zuordnung des Sitz-Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tathā |
merupṛṣṭha ṛṣiḥ proktaḥ sutalaṃ chanda īritam |
kūrmo'tra daivatā proktā āsanopaniveśane ||
viniyogaśca kathitaḥ paṭheddhṛtvāsanaṃ tataḥ |

Devanagari:
तथा |
मेरुपृष्ठ ऋषिः प्रोक्तः सुतलं छन्द ईरितम् |
कूर्मोऽत्र दैवता प्रोक्ता आसनोपनिवेशने ||
विनियोगश्च कथितः पठेद्धृत्वासनं ततः |

Bedeutung und Funktion: Ferner: „Meruprishtha wird als Rishi genannt, Sutala als Versmaß, Kurma als Gottheit. Als Anwendung ist das Niederlassen auf dem Sitz angegeben. Dann halte man den Sitz und spreche:“

M1060. S. 159, Bildung des eigenen Mantras
Fundstelle: Taraṅga3, S. 159, Bildung des eigenen Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ātmamantrastu |
svanāmādyakṣaraṃ puṃsaḥ somasāmisamanvitam |
ātmamantraṃ vijānīyāt .... .... .... ||
iti siddhāntasaṃgrahe proktaḥ |
somasāmīti candrārdhamityarthaḥ |

Devanagari:
आत्ममन्त्रस्तु |
स्वनामाद्यक्षरं पुंसः सोमसामिसमन्वितम् |
आत्ममन्त्रं विजानीयात् .... .... .... ||
इति सिद्धान्तसंग्रहे प्रोक्तः |
सोमसामीति चन्द्रार्धमित्यर्थः |

Bedeutung und Funktion: Der eigene Mantra wird im Siddhantasangraha so erklärt: „Man erkenne den Anfangsbuchstaben des eigenen Namens, versehen mit einem halben Mond, als Atma-Mantra …“ Der Ausdruck Somasami bedeutet „Halbmond“. Das Zitat ist bereits im Druck verkürzt; es gibt ein Bildungsschema, keine für alle gleiche ausgeschriebene Formel.

M1061. S. 159, Arghya an die Sonne
Fundstelle: Taraṅga3, S. 159, Arghya an die Sonne
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(nibandhe) tataḥ saṃkalpya vidhivat sūryāyārghaṃ nivedayet |
sūryāyārghadānamantra ukto (merutantre) hā~ hī~ saḥ sagraharāśinakṣatrapadamuccaret |
tataśca yogakaraṇaparivṛtāsaneti ca ||
saṃsthitaśrīsūryāyaiṣa te'rghaḥ svāhā manuḥ smṛtaḥ |
catustriṃśadakṣaro'yaṃ sūryasyārghanivedane ||

Devanagari:
(निबन्धे) ततः संकल्प्य विधिवत् सूर्यायार्घं निवेदयेत् |
सूर्यायार्घदानमन्त्र उक्तो (मेरुतन्त्रे) हाँ हीँ सः सग्रहराशिनक्षत्रपदमुच्चरेत् |
ततश्च योगकरणपरिवृतासनेति च ||
संस्थितश्रीसूर्यायैष तेऽर्घः स्वाहा मनुः स्मृतः |
चतुस्त्रिंशदक्षरोऽयं सूर्यस्यार्घनिवेदने ||

Bedeutung und Funktion: Im Nibandha: „Nachdem man vorschriftsgemäß den Sankalpa, die rituelle Absicht, gefasst hat, bringe man der Sonne Arghya dar.“ Das Meru Tantra nennt den Mantra dieser Gabe: „Man spreche die drei angegebenen Bija-Silben, dann die Worte ‚mit Planeten, Tierkreiszeichen und Mondhäusern‘, anschließend ‚auf einem von Yoga und Karana umgebenen Sitz befindlich‘, und: ‚Dem ehrwürdigen Surya – dies ist dein Arghya; Svaha.‘ Dieser Mantra zur Arghya-Gabe an die Sonne zählt vierunddreißig Silben.“ Die Quelle führt die Formel durch eine Anweisung zur Wortfolge vor. Yoga und Karana bezeichnen hier Kalendergrößen.

M1062. S. 160–161, Verehrung des Gurus
Fundstelle: Taraṅga3, S. 160–161, Verehrung des Gurus
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tataḥ kṛtāñjalipuṭo vāmadakṣiṇapārśvayoḥ |
guruṃ gaṇapatiṃ natvā purataḥ sveṣṭadevatām ||
(yāmale) akhaṇḍamaṇḍalākāraṃ vyāptaṃ yena carācaram |
tatpadaṃ darśitaṃ yena tasmai śrīgurave namaḥ ||
iti natvā guruṃ mantrī karaśuddhyādikaṃ caret |

Devanagari:
ततः कृताञ्जलिपुटो वामदक्षिणपार्श्वयोः |
गुरुं गणपतिं नत्वा पुरतः स्वेष्टदेवताम् ||
(यामले) अखण्डमण्डलाकारं व्याप्तं येन चराचरम् |
तत्पदं दर्शितं येन तस्मै श्रीगुरवे नमः ||
इति नत्वा गुरुं मन्त्री करशुद्ध्यादिकं चरेत् |

Bedeutung und Funktion: „Dann verneige er sich mit zusammengelegten Händen vor Guru und Ganapati zu seiner linken und rechten Seite und vor seiner erwählten Gottheit vor sich.“ Im Yamala: „Verehrung dem ehrwürdigen Guru, der jenen Zustand gezeigt hat: die Gestalt der ungeteilten Ganzheit, von der alles Bewegliche und Unbewegliche durchdrungen ist.“ Nachdem der Mantrakundige den Guru so verehrt hat, vollziehe er die Reinigung der Hände und die weiteren Handlungen.

M1063. S. 161, Reinigung der Hände und Abwehrvers
Fundstelle: Taraṅga3, S. 161, Reinigung der Hände und Abwehrvers
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
karaśuddheḥ prakārastu (merutantre) sugandhipuṣpāṇyādāya candanāktāni mantravit |
ha~sau~ mantreṇa karayorastramantreṇa mardayet ||
tatpuṣpaṃ vāmahastena samādāya ca mastakam |
bhrāmayet paritastāraṃ japannāghrāya tat punaḥ ||
hau~ oṃ pūrvaṃ paṭhecchlokamimaṃ sa ca nigadyate |
te sarve vilayaṃ yāntu ye māṃ hiṃsanti hiṃsakāḥ ||
mṛtyurogabhayakleśāḥ patantu ripumastake |
astramantreṇa nārācamudrayeśadiśi tyajet ||

Devanagari:
करशुद्धेः प्रकारस्तु (मेरुतन्त्रे) सुगन्धिपुष्पाण्यादाय चन्दनाक्तानि मन्त्रवित् |
हँसौँ मन्त्रेण करयोरस्त्रमन्त्रेण मर्दयेत् ||
तत्पुष्पं वामहस्तेन समादाय च मस्तकम् |
भ्रामयेत् परितस्तारं जपन्नाघ्राय तत् पुनः ||
हौँ ॐ पूर्वं पठेच्छ्लोकमिमं स च निगद्यते |
ते सर्वे विलयं यान्तु ये मां हिंसन्ति हिंसकाः ||
मृत्युरोगभयक्लेशाः पतन्तु रिपुमस्तके |
अस्त्रमन्त्रेण नाराचमुद्रयेशदिशि त्यजेत् ||

Bedeutung und Funktion: Die Art der Handreinigung wird im Meru Tantra erklärt: „Der Mantrakundige nehme duftende, mit Sandel bestrichene Blumen und zerreibe sie mit dem angegebenen Mantra und dem Astra-Mantra in den Händen. Dann nehme er die Blume in die linke Hand, führe sie um den Kopf, wiederhole dabei Tara [Om] und rieche erneut an ihr. Mit dem angegebenen Bija und Om vorangestellt spreche er diesen Vers: ‚Alle Gewalttäter, die mir Schaden zufügen, mögen zugrunde gehen. Tod, Krankheit, Furcht und Leiden mögen auf das Haupt des Feindes fallen.‘ Mit dem Astra-Mantra und der Naracha-Mudra werfe er die Blume nach Nordosten.“ Lesungshinweis: Die nasalisierten Mantrasilben vor dem Abwehrvers und bei der Handreinigung sind nicht vollständig sicher. Der Abwehrvers wird als historische Ritualformel übersetzt.

M1064. S. 162, Mantras zur Atemübung
Fundstelle: Taraṅga3, S. 162, Mantras zur Atemübung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(kālīkrame) prāṇāyāmatrayaṃ kuryānmūlena praṇavena vā |
atha vā mantrabījena yathoktavidhinā sudhīḥ ||
kvacit |
prāṇāyāmaṃ tataḥ kuryād vāgbhavena samāhitaḥ—ityuktam |

Devanagari:
(कालीक्रमे) प्राणायामत्रयं कुर्यान्मूलेन प्रणवेन वा |
अथ वा मन्त्रबीजेन यथोक्तविधिना सुधीः ||
क्वचित् |
प्राणायामं ततः कुर्याद् वाग्भवेन समाहितः—इत्युक्तम् |

Bedeutung und Funktion: Im Kali-Krama: „Der Verständige vollziehe nach der gelehrten Vorschrift drei Pranayamas mit dem Mula-Mantra, mit Pranava oder mit dem Mantra-Bija.“ An anderer Stelle heißt es: „Dann vollziehe der Gesammelte Pranayama mit Vagbhava.“ Vagbhava wird hier nur benannt; die Silbe wird nicht ausgeschrieben.

M1065. S. 168, Bedeutung des Matrika-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 168, Bedeutung des Matrika-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(merutantre) prāṇāyāmatrayaṃ kṛtvā mātṛkānyāsamācaret |
(phetkāriṇītantre) mantrā mūkatvamāyānti vinyāsena vinā lipeḥ |
sarvamantraprasiddhyarthaṃ tasmādādau lipiṃ nyaset ||

Devanagari:
(मेरुतन्त्रे) प्राणायामत्रयं कृत्वा मातृकान्यासमाचरेत् |
(फेत्कारिणीतन्त्रे) मन्त्रा मूकत्वमायान्ति विन्यासेन विना लिपेः |
सर्वमन्त्रप्रसिद्ध्यर्थं तस्मादादौ लिपिं न्यसेत् ||

Bedeutung und Funktion: Im Meru Tantra: „Nachdem man drei Pranayamas vollzogen hat, führe man Matrika-Nyasa aus.“ Im Phetkarini-Tantra: „Ohne das Einsetzen der Schriftzeichen werden die Mantras stumm. Deshalb setze man zuerst die Schriftzeichen ein, damit alle Mantras ihre Wirksamkeit entfalten.“

M1066. S. 168, Beginn des inneren Matrika-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 168, Beginn des inneren Matrika-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tatrādāvantarmātṛkānyāsaḥ |
(merutantre) athāntarmātṛkānyāsaṃ vakṣye te śuddhikārakam |
yaṃ kṛtvā yogināṃ cittaṃ pātake na pravartate ||
mūlādhāradhvaniṃ śrutvā prabuddhā śaktikuṇḍalī |
jvalatpāvakasaṃkāśā sūkṣmā tejaḥsvarūpiṇī ||
mūlādhārācchiraḥpadmaṃ spṛśantī vidyudākṛtiḥ |
tayā spṛṣṭaśiraḥpadmādamṛtaughasvarūpiṇā ||

Devanagari:
तत्रादावन्तर्मातृकान्यासः |
(मेरुतन्त्रे) अथान्तर्मातृकान्यासं वक्ष्ये ते शुद्धिकारकम् |
यं कृत्वा योगिनां चित्तं पातके न प्रवर्तते ||
मूलाधारध्वनिं श्रुत्वा प्रबुद्धा शक्तिकुण्डली |
ज्वलत्पावकसंकाशा सूक्ष्मा तेजःस्वरूपिणी ||
मूलाधाराच्छिरःपद्मं स्पृशन्ती विद्युदाकृतिः |
तया स्पृष्टशिरःपद्मादमृतौघस्वरूपिणा ||

Bedeutung und Funktion: Zuerst kommt der innere Matrika-Nyasa. Im Meru Tantra: „Nun werde ich dir den reinigenden inneren Matrika-Nyasa lehren. Haben Yogis ihn vollzogen, wendet sich ihr Geist nicht der Verfehlung zu. Durch das Hören des Klanges im Muladhara erwacht die Shakti Kundali, fein, von der Natur des Lichtes und dem lodernden Feuer gleich. Blitzgestaltig reicht sie vom Muladhara bis zum Lotus des Kopfes. Aus diesem von ihr berührten Kopflotus [strömt etwas] in Gestalt einer Flut von Nektar …“ Der Satz setzt sich auf der nächsten Seite fort.

M1067. S. 169, Ajna und Ausführung des inneren Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 169, Ajna und Ausführung des inneren Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ājñākhyacakraṃ bhrūmadhye dvidalaṃ kamalākṛti |
ha~ kṣa~ dhyāyedayaṃ kāryo manasā kevalena tu ||
svadehe'nāmayā kāryaḥ puṣpeṇa suramūrtiṣu |
anāditvānna ṛṣyādirbrahmavaddhyānamasya tu ||

Devanagari:
आज्ञाख्यचक्रं भ्रूमध्ये द्विदलं कमलाकृति |
हँ क्षँ ध्यायेदयं कार्यो मनसा केवलेन तु ||
स्वदेहेऽनामया कार्यः पुष्पेण सुरमूर्तिषु |
अनादित्वान्न ऋष्यादिर्ब्रह्मवद्ध्यानमस्य तु ||

Bedeutung und Funktion: „Das Ajna genannte Chakra liegt zwischen den Brauen und gleicht einem zweiblättrigen Lotus. Man meditiere darin über die nasalisierten Laute Ha und Ksha. Dieser Nyasa soll allein im Geist vollzogen werden. Am eigenen Körper wird er mit dem Ringfinger ausgeführt, an Götterbildern mit einer Blume. Da er anfangslos ist, hat er keine Zuordnung von Rishi und den übrigen Größen; seine Meditation ist wie die über Brahman.“ Die Aussagen über rein geistige Ausführung und Berührung stehen nacheinander im Quelltext; ihre Reichweite wird dort nicht näher abgegrenzt.

M1068. S. 169, Zuordnungen des äußeren Matrika-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 169, Zuordnungen des äußeren Matrika-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha bahirmātṛkānyāsaḥ |
(śāradāyām) ṛṣirbrahmā samuddiṣṭo gāyatrī chanda īritam |
sarasvatī samākhyātā devatā deśikottamaiḥ ||
aklīvahrasvadīrghāntagataiḥ ṣaḍvargakaiḥ kramāt |
ṣaḍaṅgāni vidheyāni jātiyuktāni deśikaiḥ ||

Devanagari:
अथ बहिर्मातृकान्यासः |
(शारदायाम्) ऋषिर्ब्रह्मा समुद्दिष्टो गायत्री छन्द ईरितम् |
सरस्वती समाख्याता देवता देशिकोत्तमैः ||
अक्लीवह्रस्वदीर्घान्तगतैः षड्वर्गकैः क्रमात् |
षडङ्गानि विधेयानि जातियुक्तानि देशिकैः ||

Bedeutung und Funktion: Nun folgt der äußere Matrika-Nyasa. In der Sharada: „Als Rishi wird Brahma angegeben, als Versmaß Gayatri und als Gottheit Sarasvati von den hervorragenden Lehrern. Die Lehrer sollen der Reihe nach die sechs Glieder mit den sechs Buchstabengruppen versehen, verbunden mit den zugehörigen Lautklassen und kurzen beziehungsweise langen Endvokalen unter Auslassung der als geschlechtslos bezeichneten.“ Lesungshinweis: Die verdichtete Lautbildungsanweisung des zweiten Verses ist nicht vollständig eindeutig; daraus werden hier keine sechs neuen Formeln gebildet.

M1069. S. 170, Schöpfung und Auflösung im Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 170, Schöpfung und Auflösung im Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(śāradāyām) nyaset sargānvitān sṛṣṭyā dhyāyedevaṃ yathāvidhi |
binduyuktān nyaset tatra saṃhṛtyāpratilomataḥ ||
(merutantre) kṣamārabhya akārānto nyāsaścet kriyate yadi |
saṃhāranyāsanāmā syādbindunyāsa itīritaḥ ||

Devanagari:
(शारदायाम्) न्यसेत् सर्गान्वितान् सृष्ट्या ध्यायेदेवं यथाविधि |
बिन्दुयुक्तान् न्यसेत् तत्र संहृत्याप्रतिलोमतः ||
(मेरुतन्त्रे) क्षमारभ्य अकारान्तो न्यासश्चेत् क्रियते यदि |
संहारन्यासनामा स्याद्बिन्दुन्यास इतीरितः ||

Bedeutung und Funktion: In der Sharada: „Bei der Schöpfungsfolge setze man die Buchstaben mit Visarga ein und meditiere vorschriftsgemäß auf diese Weise. Bei der Auflösungsfolge setze man sie in umgekehrter Richtung mit Bindu ein.“ Im Meru Tantra: „Wird der Nyasa von Ksha ausgehend bis zum A durchgeführt, heißt er Samhara-Nyasa, Nyasa der Auflösung; er wird auch Bindu-Nyasa genannt.“

M1070. S. 171, Kala-Matrika-Nyasa und seine Zuordnungen
Fundstelle: Taraṅga3, S. 171, Kala-Matrika-Nyasa und seine Zuordnungen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha kalāmātṛkānyāsastatraiva |
vakṣye kalāmātṛkāyā nyāsaṃ tasya ṛṣiḥ smṛtaḥ |
prajāpatiśca gāyatrī chandastasyāstu devatā ||
sarasvatī mātṛkākhyā niyogo'bhīṣṭatuṣṭaye |
tāraiḥ ṣaḍaṅgaṃ kurvīta hrasvadīrghāntarasthitaiḥ ||

Devanagari:
अथ कलामातृकान्यासस्तत्रैव |
वक्ष्ये कलामातृकाया न्यासं तस्य ऋषिः स्मृतः |
प्रजापतिश्च गायत्री छन्दस्तस्यास्तु देवता ||
सरस्वती मातृकाख्या नियोगोऽभीष्टतुष्टये |
तारैः षडङ्गं कुर्वीत ह्रस्वदीर्घान्तरस्थितैः ||

Bedeutung und Funktion: Nun folgt ebendort der Kala-Matrika-Nyasa: „Ich werde den Nyasa der Kala-Matrika lehren. Sein Rishi ist Prajapati, sein Versmaß Gayatri und seine Gottheit Sarasvati, die Matrika genannt wird. Seine Anwendung dient der gewünschten Erfüllung. Die sechs Glieder soll man mit Tara-Lauten bilden, in denen kurze und lange Laute enthalten sind.“

M1071. S. 172, Bildung der Kala-Formeln
Fundstelle: Taraṅga3, S. 172, Bildung der Kala-Formeln
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
dhyātvaivaṃ tārapūrvāṃ tāmakārādyāṃ ca mātṛkām |
binduyuktāṃ ṅe'ntakalānāmādyāṃ namasānvitām ||
pūrvoktaśuddhamātrāṇāṃ nyāsasthāneṣu vinyaset |
tārapūrvāmityādi |
etena oṃ aṃ nivṛttyai nama ityādayaḥ prayogāḥ saṃpannāḥ |

Devanagari:
ध्यात्वैवं तारपूर्वां तामकाराद्यां च मातृकाम् |
बिन्दुयुक्तां ङेऽन्तकलानामाद्यां नमसान्विताम् ||
पूर्वोक्तशुद्धमात्राणां न्यासस्थानेषु विन्यसेत् |
तारपूर्वामित्यादि |
एतेन ॐ अं निवृत्त्यै नम इत्यादयः प्रयोगाः संपन्नाः |

Bedeutung und Funktion: „Nachdem man so meditiert hat, setze man die mit A beginnende Matrika ein, mit Tara vorangestellt und Bindu versehen, gefolgt vom Namen der Kala im Dativ und verbunden mit Namah. Dies geschehe an den zuvor genannten Nyasa-Stellen der reinen Buchstaben.“ Durch die Anweisung „mit Tara vorangestellt“ und die folgenden Angaben ergeben sich Formeln wie: „Om, [nasalisiertes A], Verehrung der Nivritti.“

M1072. S. 173, Zuordnungen des Keshava-Matrika-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 173, Zuordnungen des Keshava-Matrika-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha keśavādimātṛkānyāsa uktastatraiva |
keśavādimātṛkāyāḥ sādhyanārāyaṇo muniḥ |
amṛtādyā tu gāyatrī chando lakṣmīhariḥ suraḥ ||
dviruktaiḥ śaktiśrīkāmaiḥ ṣaḍaṅgāni samācaret |
śaktirlajjā |

Devanagari:
अथ केशवादिमातृकान्यास उक्तस्तत्रैव |
केशवादिमातृकायाः साध्यनारायणो मुनिः |
अमृताद्या तु गायत्री छन्दो लक्ष्मीहरिः सुरः ||
द्विरुक्तैः शक्तिश्रीकामैः षडङ्गानि समाचरेत् |
शक्तिर्लज्जा |

Bedeutung und Funktion: Nun wird ebendort der Keshava-Matrika-Nyasa beschrieben: „Sein Rishi ist Sadhya-Narayana, sein Versmaß die mit Amrita bezeichnete Gayatri und seine Gottheit Lakshmi-Hari. Die sechs Glieder vollziehe man mit den jeweils zweimal gesprochenen Bijas Shakti, Shri und Kama.“ Mit Shakti ist hier Lajja gemeint. Die Bijas werden an dieser Stelle nur benannt.

M1073. S. 175, Zwei Beispiele des Keshava-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 175, Zwei Beispiele des Keshava-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
asya prayogastu |
oṃ hrī~ śrī~ klī~ aṃ keśavakīrtibhyāṃ hrī~ śrī~ klī~ nama ityādi |
yādiyoga iti |
oṃ hrī~ śrī~ klī~ yaṃ tvagātmabhyāṃ vasudāpuruṣottamābhyāṃ hrī~ śrī~ klī~ nama ityādikrameṇa yakārādiṣu tvagādiyoga ityarthaḥ |

Devanagari:
अस्य प्रयोगस्तु |
ॐ ह्रीँ श्रीँ क्लीँ अं केशवकीर्तिभ्यां ह्रीँ श्रीँ क्लीँ नम इत्यादि |
यादियोग इति |
ॐ ह्रीँ श्रीँ क्लीँ यं त्वगात्मभ्यां वसुदापुरुषोत्तमाभ्यां ह्रीँ श्रीँ क्लीँ नम इत्यादिक्रमेण यकारादिषु त्वगादियोग इत्यर्थः |

Bedeutung und Funktion: Die Anwendung lautet beispielsweise: „Om; die drei genannten Bijas; der nasalisierte A-Laut; Verehrung Keshava und Kirti“, mit erneuter Bija-Folge vor Namah. Die Verbindung bei Ya wird so erläutert: „Om; die drei Bijas; der nasalisierte Ya-Laut; Verehrung Vasuda und Purushottama, deren Wesen die Haut ist“, wiederum mit der Bija-Folge vor Namah. Damit ist gemeint, dass bei Ya und den folgenden Buchstaben jeweils Haut und die weiteren Körperbestandteile hinzugefügt werden. Die vollständigen Formeln stehen in den Sanskritausgaben und im Mantra-Abschnitt.

M1074. S. 175, Zuordnungen des Shrikantha-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 175, Zuordnungen des Shrikantha-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha śrīkaṇṭhādimātṛkānyāsastatraiva |
atha śaivahitāṃ vakṣye śrīkaṇṭhādikamātṛkāḥ |
muniḥ syāddakṣiṇāmūrtirgāyatrī chanda īritam ||
ardhādrijo haro devo niyogaḥ sarvasiddhaye |
halo bījāni guhye tu pādayoḥ svaraśaktayaḥ ||
hrasvadīrghāntare kṛtvā prāgvadvarṇān hsairayam |
ṣaḍdīrghasaṃyutaiḥ kṛtvā ṣaḍaṅgāni nyasettanau ||

Devanagari:
अथ श्रीकण्ठादिमातृकान्यासस्तत्रैव |
अथ शैवहितां वक्ष्ये श्रीकण्ठादिकमातृकाः |
मुनिः स्याद्दक्षिणामूर्तिर्गायत्री छन्द ईरितम् ||
अर्धाद्रिजो हरो देवो नियोगः सर्वसिद्धये |
हलो बीजानि गुह्ये तु पादयोः स्वरशक्तयः ||
ह्रस्वदीर्घान्तरे कृत्वा प्राग्वद्वर्णान् ह्सैरयम् |
षड्दीर्घसंयुतैः कृत्वा षडङ्गानि न्यसेत्तनौ ||

Bedeutung und Funktion: Nun folgt ebendort der Shrikantha-Matrika-Nyasa: „Jetzt werde ich die mit Shrikantha beginnenden Matrikas lehren, die den Shaivas förderlich sind. Der Rishi ist Dakshinamurti, das Versmaß Gayatri; die Gottheit ist Hara, dessen eine Hälfte die Tochter des Berges ist. Die Anwendung dient allen Siddhis. Die Konsonanten sind die Bijas und gehören zum verborgenen Körperbereich; die Vokale als Shaktis gehören zu den Füßen. Wie zuvor verbinde man die Buchstaben mit kurzen und langen Lauten und mit der Hs-Lautverbindung samt den sechs langen Vokalen. Nachdem die sechs Glieder so gebildet sind, setze man sie in den Körper ein.“ Lesungshinweis: Die Lautbildungsanweisung ist verdichtet und teilweise unsicher; das folgende Beispiel wird als solches erhalten.

M1075. S. 176, Namen und Körperbestandteile im Shiva-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 176, Namen und Körperbestandteile im Shiva-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
hsau~ ca mātṛkāmuktvā devānte ceśamuccaret |
ṅe'ntaṃ ṅe'ntāṃ ca tacchaktiṃ namo'ntān mātṛkāsthale ||
tvagasṛṅmāṃsamedo'sthimajjāśukrāṇyasūn vadet |
śaktiṃ krodhaṃ tathātmānaṃ ṅe'ntaṃ yādidaśasvapi ||
hsau~ a~ śrīkaṇṭheśāya pūrṇodaryai nama iti prayogaḥ |
tvagiti |
hsau~ ya~ tvagātmane vālīśāya sumukhyai nama ityevaṃ yādidaśavarṇeṣu tvagādiyogaḥ kartavya ityarthaḥ |

Devanagari:
ह्सौँ च मातृकामुक्त्वा देवान्ते चेशमुच्चरेत् |
ङेऽन्तं ङेऽन्तां च तच्छक्तिं नमोऽन्तान् मातृकास्थले ||
त्वगसृङ्मांसमेदोऽस्थिमज्जाशुक्राण्यसून् वदेत् |
शक्तिं क्रोधं तथाऽऽत्मानं ङेऽन्तं यादिदशस्वपि ||
ह्सौँ अँ श्रीकण्ठेशाय पूर्णोदर्यै नम इति प्रयोगः |
त्वगिति |
ह्सौँ यँ त्वगात्मने वालीशाय सुमुख्यै नम इत्येवं यादिदशवर्णेषु त्वगादियोगः कर्तव्य इत्यर्थः |

Bedeutung und Funktion: „Man spreche Hsaum und den Matrika-Buchstaben, füge dem Gottheitsnamen Isha hinzu und setze sowohl ihn als auch seine Shakti in den Dativ, mit Namah am Ende, an der jeweiligen Matrika-Stelle. Bei den zehn Buchstaben von Ya an nenne man Haut, Blut, Fleisch, Fett, Knochen, Mark, Samen, Lebensatem, Shakti und Zorn, jeweils mit Atman verbunden und im Dativ.“ Das erste Beispiel bedeutet: „Verehrung Shrikanthesha und Purnodari“, mit den angegebenen Anfangssilben. Das Haut-Beispiel bedeutet: „Verehrung Valisha, dessen Wesen die Haut ist, und Sumukhi“, ebenfalls mit den Anfangssilben. Auf diese Weise sind bei den zehn Buchstaben von Ya an die Körperbestandteile hinzuzufügen. Lesungshinweis: Die Anfangssilbe Hsaum ist nach dem Druck wiedergegeben; ihre genaue graphische Form bleibt prüfbedürftig. Die Druckfußnote überliefert andere Einrahmungen der Beispiele, unter anderem mit Hrī, Ha und Hsaum; sie werden hier nicht mit dem Haupttext vermischt.

M1076. S. 178, Bhuvaneshvari-Matrika-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 178, Bhuvaneshvari-Matrika-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha bhuvaneśvarīmātṛkānyāsamāha tatraiva |
yenopāsyā mahāvidyā iṣṭā tasyādhikāritā |
bhuvaneśībījapūrvamātṛkānyāsane surāḥ ||
ṛṣiḥ śaktistu gāyatrī chandaḥ syānmātṛkāmayī |
bhuvaneśī devatā'tha niyogaḥ sveṣṭasiddhaye ||
hrasvadīrghāntaragataiḥ ṣaḍvargairdīrghasaṃyutaiḥ |
prāgvaddhraiḥ ṣaḍaṅgaṃ syādaṅguṣṭhādi tathaiva ca ||
hrairiti |
ākārādiṣaḍdīrghasvarayuktairhakārarakārairityarthaḥ |
prayogastu |
a~ ka~ kha~ ga~ gha~ ṅa~ ā~ hrā~ hṛdayāya nama ityādi |

Devanagari:
अथ भुवनेश्वरीमातृकान्यासमाह तत्रैव |
येनोपास्या महाविद्या इष्टा तस्याधिकारिता |
भुवनेशीबीजपूर्वमातृकान्यासने सुराः ||
ऋषिः शक्तिस्तु गायत्री छन्दः स्यान्मातृकामयी |
भुवनेशी देवताऽथ नियोगः स्वेष्टसिद्धये ||
ह्रस्वदीर्घान्तरगतैः षड्वर्गैर्दीर्घसंयुतैः |
प्राग्वद्ध्रैः षडङ्गं स्यादङ्गुष्ठादि तथैव च ||
ह्रैरिति |
आकारादिषड्दीर्घस्वरयुक्तैर्हकाररकारैरित्यर्थः |
प्रयोगस्तु |
अँ कँ खँ गँ घँ ङँ आँ ह्राँ हृदयाय नम इत्यादि |

Bedeutung und Funktion: Nun wird ebendort der Bhuvaneshvari-Matrika-Nyasa gelehrt: „Ihr Götter, wer die Mahavidya als erwählte Gottheit verehrt, ist zu dem Matrika-Nyasa berechtigt, dem das Bhuvaneshi-Bija vorangestellt ist. Der Rishi ist Shakti, das Versmaß Gayatri, die Gottheit Bhuvaneshi in Gestalt der Matrika. Die Anwendung dient der Verwirklichung des eigenen erwünschten Ziels. Die sechs Glieder werden wie zuvor mit den sechs Buchstabengruppen und kurzen und langen Lauten sowie der Hr-Verbindung mit langen Vokalen gebildet; ebenso verfahre man von den Daumen an.“ Mit Hr sind Ha und Ra, verbunden mit den sechs langen Vokalen von A an, gemeint. Das Beispiel endet nach der angegebenen Lautfolge mit: „Dem Herzen Verehrung.“ Lesungshinweis: Die genaue Bija-Schreibung im gedruckten Beispiel bleibt unsicher; die Bildungsanweisung wird nicht als bereits gesicherte Rezitationsformel ausgegeben.

M1077. S. 178, Beginn des Lakshmi-Matrika-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 178, Beginn des Lakshmi-Matrika-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha lakṣmīmātṛkānyāsastatraiva |
śrībījapūrvakaḥ kāryo lakṣmīkāmairgṛhasthitaiḥ |

Devanagari:
अथ लक्ष्मीमातृकान्यासस्तत्रैव |
श्रीबीजपूर्वकः कार्यो लक्ष्मीकामैर्गृहस्थितैः |

Bedeutung und Funktion: Nun folgt ebendort der Lakshmi-Matrika-Nyasa: „Haushälter, die Lakshmi ersehnen, sollen ihn mit dem Shri-Bija vorangestellt vollziehen.“

M1078. S. 179, Zuordnungen des Lakshmi-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 179, Zuordnungen des Lakshmi-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ṛṣirbhṛguśca gāyatrī chando mātṛsvarūpiṇī ||
lakṣmīstu devatā proktā harasthāne śarau kuru |
nyāsārthaṃ tu ṣaḍaṅgādiḥ śeṣaṃ śrībījapūrvakam ||
harasthāne śarau iti |
bhuvaneśīmātṛkoktahakārarakārayoḥ sthāne śakārarakārau dadyādityarthaḥ |
tena hrāmityādeḥ sthāne śrāmityādi sidhyati |

Devanagari:
ऋषिर्भृगुश्च गायत्री छन्दो मातृस्वरूपिणी ||
लक्ष्मीस्तु देवता प्रोक्ता हरस्थाने शरौ कुरु |
न्यासार्थं तु षडङ्गादिः शेषं श्रीबीजपूर्वकम् ||
हरस्थाने शरौ इति |
भुवनेशीमातृकोक्तहकाररकारयोः स्थाने शकाररकारौ दद्यादित्यर्थः |
तेन ह्रामित्यादेः स्थाने श्रामित्यादि सिध्यति |

Bedeutung und Funktion: „Der Rishi ist Bhrigu, das Versmaß Gayatri und die Gottheit Lakshmi in der Gestalt der Mutter. Anstelle von Ha und Ra verwende man Sha und Ra. Für den Nyasa bilde man so die sechs Glieder und das Weitere; dem übrigen Ablauf wird das Shri-Bija vorangestellt.“ Das bedeutet: An die Stelle der bei der Bhuvaneshi-Matrika genannten Laute Ha und Ra treten Sha und Ra. So ergibt sich etwa Shra anstelle von Hra, jeweils mit der entsprechenden Vokalbildung. Die Quelle erläutert die Ersetzung am zitierten Laut; die hier nicht eindeutig ausgeschriebenen Nasalierungen werden nicht ergänzt.

M1079. S. 179, Sammohana-Matrika-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 179, Sammohana-Matrika-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha saṃmohanamātṛkānyāsastatraiva |
kāmanāmātrasiddhyarthaṃ kāmabījādi pūrvavat |
kuryācca mātṛkānyāsaṃ muniḥ saṃmohano mataḥ ||
gāyatrī chanda uddiṣṭaṃ devatā mātṛkāmayī |
saṃmohinī nāma devī pūrvayuktyā ṣaḍaṅgakam ||
pūrvayuktyeti |
lakṣmīmātṛkoktayuktyā saṃmohanamātṛkāyāḥ kāmabījapūrvakatvena hakārarakārayoḥ sthāne saṃyuktakakāralakārau dattvā ṣaḍaṅganyāsaḥ kārya ityarthaḥ |

Devanagari:
अथ संमोहनमातृकान्यासस्तत्रैव |
कामनामात्रसिद्ध्यर्थं कामबीजादि पूर्ववत् |
कुर्याच्च मातृकान्यासं मुनिः संमोहनो मतः ||
गायत्री छन्द उद्दिष्टं देवता मातृकामयी |
संमोहिनी नाम देवी पूर्वयुक्त्या षडङ्गकम् ||
पूर्वयुक्त्येति |
लक्ष्मीमातृकोक्तयुक्त्या संमोहनमातृकायाः कामबीजपूर्वकत्वेन हकाररकारयोः स्थाने संयुक्तककारलकारौ दत्त्वा षडङ्गन्यासः कार्य इत्यर्थः |

Bedeutung und Funktion: Nun folgt ebendort der Sammohana-Matrika-Nyasa: „Zur Erfüllung eines jeden Wunsches vollziehe man den Matrika-Nyasa wie zuvor, mit dem Kama-Bija am Anfang. Als Rishi gilt Sammohana, als Versmaß Gayatri und als Gottheit die Göttin Sammohini in Matrika-Gestalt. Die sechs Glieder werden nach der zuvor beschriebenen Methode gebildet.“ Gemeint ist das beim Lakshmi-Nyasa erläuterte Verfahren: Da der Sammohana-Matrika das Kama-Bija vorangestellt wird, sind anstelle von Ha und Ra die verbundenen Laute Ka und La einzusetzen und damit die sechs Glieder zu bilden.

M1080. S. 179–180, Mahasammohana und Mantra-Mängel
Fundstelle: Taraṅga3, S. 179–180, Mahasammohana und Mantra-Mängel
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
saṃmohanamātṛkānantaramāha |
śaktiśrīkāmabījādimātṛkānyāsato nṛṇām |
śatrutvādyā mantradoṣā naśyanti bahuvarṇajāḥ ||
mahāsaṃmohana ṛṣirgāyatrī chanda īritam |
saṃmohinī nāma devī nyāsaḥ prāṅmātṛkāsamaḥ ||

Devanagari:
संमोहनमातृकानन्तरमाह |
शक्तिश्रीकामबीजादिमातृकान्यासतो नृणाम् |
शत्रुत्वाद्या मन्त्रदोषा नश्यन्ति बहुवर्णजाः ||
महासंमोहन ऋषिर्गायत्री छन्द ईरितम् |
संमोहिनी नाम देवी न्यासः प्राङ्मातृकासमः ||

Bedeutung und Funktion: Nach dem Sammohana-Matrika-Nyasa wird gelehrt: „Durch den Matrika-Nyasa mit Shakti-, Shri- und Kama-Bija am Anfang vergehen für die Menschen Mantra-Mängel wie Feindschaft, die aus den verschiedenen Buchstaben entstehen. Der Rishi ist Mahasammohana, das Versmaß Gayatri und die Göttin heißt Sammohini. Der Nyasa entspricht dem zuvor beschriebenen Matrika-Nyasa.“

M1081. S. 180, Zuordnungen des Ganesha-Matrika-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 180, Zuordnungen des Ganesha-Matrika-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha gaṇeśamātṛkānyāsastatraiva |
sarvavighnanirāsārthamavaśyaṃ nyāsamācaret |
gaṇeśamātṛkāyāstu munirgaṇaka īritaḥ ||
nivṛdgāyatrikā chando devaḥ śaktivināyakaḥ |
smṛtyā dīrghānvayā tvaṅgaṃ kṛtvā dhyāyedgajānanam ||
smṛtirgakāraḥ |

Devanagari:
अथ गणेशमातृकान्यासस्तत्रैव |
सर्वविघ्ननिरासार्थमवश्यं न्यासमाचरेत् |
गणेशमातृकायास्तु मुनिर्गणक ईरितः ||
निवृद्गायत्रिका छन्दो देवः शक्तिविनायकः |
स्मृत्या दीर्घान्वया त्वङ्गं कृत्वा ध्यायेद्गजाननम् ||
स्मृतिर्गकारः |

Bedeutung und Funktion: Nun folgt ebendort der Ganesha-Matrika-Nyasa: „Zur Beseitigung aller Hindernisse soll man diesen Nyasa unbedingt ausführen. Sein Rishi heißt Ganaka, sein Versmaß Nivrid-Gayatri und seine Gottheit Shakti-Vinayaka. Nachdem man die Glieder mit Smriti, verbunden mit den langen Vokalen, gebildet hat, meditiere man über den Elefantengesichtigen.“ Smriti bezeichnet den Buchstaben Ga.

M1082. S. 180, Meditation und Bildung des Ganesha-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 180, Meditation und Bildung des Ganesha-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
dhyānaṃ yathā |
śūlāṅkuśavarābhītipāṇiṃ raktābjahastayā |
priyayāliṅgitaṃ raktaṃ trinetraṃ gaṇapaṃ bhaje ||
evaṃ dhyātvā nyaset svīyabījapūrvākṣarānvitam |
svīyeti |
svīyabījaṃ gamiti bījaṃ pūrvaṃ yeṣāṃ tādṛśāni yānyakṣarāṇi akārādīni tairanvitaṃ yathā bhavati tathā vakṣyamāṇaśaktisaṃyuktān vakṣyamāṇagaṇeśān nyasedityarthaḥ |

Devanagari:
ध्यानं यथा |
शूलाङ्कुशवराभीतिपाणिं रक्ताब्जहस्तया |
प्रिययाऽऽलिङ्गितं रक्तं त्रिनेत्रं गणपं भजे ||
एवं ध्यात्वा न्यसेत् स्वीयबीजपूर्वाक्षरान्वितम् |
स्वीयेति |
स्वीयबीजं गमिति बीजं पूर्वं येषां तादृशानि यान्यक्षराणि अकारादीनि तैरन्वितं यथा भवति तथा वक्ष्यमाणशक्तिसंयुक्तान् वक्ष्यमाणगणेशान् न्यसेदित्यर्थः |

Bedeutung und Funktion: Die Meditation lautet: „Ich verehre den roten, dreiaugigen Ganapa, dessen Hände Dreizack, Elefantenstachel, Segensgeste und Geste der Furchtlosigkeit zeigen. Er wird von seiner Geliebten umarmt, die einen roten Lotus in der Hand hält.“ „Nach dieser Meditation setze man die Buchstaben mit dem eigenen Bija vorangestellt ein.“ Das bedeutet: Die im Folgenden genannten Ganesha-Formen werden jeweils mit ihrer Shakti eingesetzt, verbunden mit den Buchstaben von A an, denen das eigene Bija Ga vorangeht. Lesungshinweis: Die Prosa schreibt gam iti; ob damit Ga im Zitatsandhi oder eine nasalisierte Bija-Endung gemeint ist, wird hier nicht durch Vermutung entschieden.

M1083. S. 182, Zugeschriebene Früchte der Bija-Anfänge
Fundstelle: Taraṅga3, S. 182, Zugeschriebene Früchte der Bija-Anfänge
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(siddhāntasāre) vāgbhavādyā vākpradā syāt tritārādyā tu kāmadā |
śrībījādyā mahaiśvaryadāyinī mātṛkā smṛtā ||

Devanagari:
(सिद्धान्तसारे) वाग्भवाद्या वाक्प्रदा स्यात् त्रिताराद्या तु कामदा |
श्रीबीजाद्या महैश्वर्यदायिनी मातृका स्मृता ||

Bedeutung und Funktion: Im Siddhantasara: „Die mit Vagbhava beginnende Matrika verleiht Redegabe; die mit den drei Taras beginnende erfüllt Wünsche. Die mit dem Shri-Bija beginnende gilt als Spenderin großer Fülle und Herrschaft.“

M1084. S. 183, Fingerstellungen des Matrika-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 183, Fingerstellungen des Matrika-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mātṛkānyāsamudrā uktāstantrāntare |
lalāṭe'nāmikāmadhye nyasecca mukhavṛttake |
tarjanīmadhyamānāmā vinyaseccaiva netrayoḥ ||
tarjanyanāme saṃyojya nyaset sādhakasattamaḥ |
aṅguṣṭhaṃ karṇayonyasya kaniṣṭhāṅguṣṭhakau nasoḥ ||
madhyamāṃ gaṇḍayornyasya madhyamāmoṣṭhayornyaset |
anāmāṃ dantayornyasya madhyamāmuttamāṅgake ||
mukhe'nāmāṃ madhyamāṃ ca haste pāde ca pārśvayoḥ |
kaniṣṭhānāmikāmadhyā nyastavyāḥ pṛṣṭhatastathā ||
tāḥ sāṅguṣṭhā nābhideśe sarvāḥ kukṣau ca vinyaset |
hṛdaye sādhakaḥ sarvā aṃsayośca kakutsthale ||
hṛtpūrvahastapatkukṣimukheṣu talameva ca |
etāstu mātṛkāmudrāḥ krameṇa parikīrtitāḥ ||
ajñātvā vinyasedyastu nyāsaḥ syāt tasya niṣphalaḥ |

Devanagari:
मातृकान्यासमुद्रा उक्तास्तन्त्रान्तरे |
ललाटेऽनामिकामध्ये न्यसेच्च मुखवृत्तके |
तर्जनीमध्यमानामा विन्यसेच्चैव नेत्रयोः ||
तर्जन्यनामे संयोज्य न्यसेत् साधकसत्तमः |
अङ्गुष्ठं कर्णयोन्यस्य कनिष्ठाङ्गुष्ठकौ नसोः ||
मध्यमां गण्डयोर्न्यस्य मध्यमामोष्ठयोर्न्यसेत् |
अनामां दन्तयोर्न्यस्य मध्यमामुत्तमाङ्गके ||
मुखेऽनामां मध्यमां च हस्ते पादे च पार्श्वयोः |
कनिष्ठानामिकामध्या न्यस्तव्याः पृष्ठतस्तथा ||
ताः साङ्गुष्ठा नाभिदेशे सर्वाः कुक्षौ च विन्यसेत् |
हृदये साधकः सर्वा अंसयोश्च ककुत्स्थले ||
हृत्पूर्वहस्तपत्कुक्षिमुखेषु तलमेव च |
एतास्तु मातृकामुद्राः क्रमेण परिकीर्तिताः ||
अज्ञात्वा विन्यसेद्यस्तु न्यासः स्यात् तस्य निष्फलः |

Bedeutung und Funktion: Die Mudras des Matrika-Nyasa werden in einem anderen Tantra genannt: „An der Stirn setze man Ring- und Mittelfinger ein; am Gesichtsumkreis Zeige-, Mittel- und Ringfinger. An den Augen verbinde der hervorragende Übende Zeige- und Ringfinger. An den Ohren setze er den Daumen ein, an der Nase kleinen Finger und Daumen. An den Wangen und Lippen verwende er den Mittelfinger, an den Zähnen den Ringfinger, am Scheitel den Mittelfinger und am Mund Ring- und Mittelfinger. An Händen, Füßen, Seiten und Rücken sind kleiner Finger, Ring- und Mittelfinger einzusetzen; am Nabel dieselben mit dem Daumen; am Bauch alle Finger. Ebenso verwende der Übende alle Finger am Herzen, an beiden Schultern und am Nacken. Bei den vom Herzen ausgehenden Einsetzungen an Händen, Füßen, Bauch und Mund verwende er die Handfläche. Dies sind die Matrika-Mudras in ihrer Reihenfolge. Wer den Nyasa ohne ihre Kenntnis vollzieht, dessen Nyasa bleibt fruchtlos.“

M1085. S. 184, Weitere Nyasas nach der Matrika
Fundstelle: Taraṅga3, S. 184, Weitere Nyasas nach der Matrika
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(ḍāmare) kṛtvā tu mātṛkānyāsaṃ nyāsānanyān samācaret |
mūlamantrasya ṛṣyādikarāṅgādi tato nyaset |
(yoginītantre) ṛṣyādīn vinyaseddevi caturthīhṛdayāntakān |

Devanagari:
(डामरे) कृत्वा तु मातृकान्यासं न्यासानन्यान् समाचरेत् |
मूलमन्त्रस्य ऋष्यादिकराङ्गादि ततो न्यसेत् |
(योगिनीतन्त्रे) ऋष्यादीन् विन्यसेद्देवि चतुर्थीहृदयान्तकान् |

Bedeutung und Funktion: Im Damara: „Nachdem man den Matrika-Nyasa vollzogen hat, führe man die anderen Nyasas aus. Dann setze man Rishi und die übrigen Zuordnungen des Mula-Mantras sowie Hände, Glieder und Weiteres ein.“ Im Yogini-Tantra: „Göttin, man setze Rishi und die übrigen Größen im Dativ und mit dem Herz-Abschluss ein.“

M1086. S. 184, Körperstellen der Mantra-Zuordnungen
Fundstelle: Taraṅga3, S. 184, Körperstellen der Mantra-Zuordnungen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(bṛhanmatsyasūkte) ṛṣinyāso mūrdhni deśe chandastu mukhapaṅkaje |
devatā hṛdaye caiva bījaṃ tu guhyadeśake ||
śaktiṃ ca pādayoścaiva sarvāṅge kīlakaṃ nyaset |
(merutantre) ṛṣergurutvācchirasi varṇatvācchandaso mukhe |
dhāraṇaṃ procyate citte jñeyatvāddevatā hṛdi ||

Devanagari:
(बृहन्मत्स्यसूक्ते) ऋषिन्यासो मूर्ध्नि देशे छन्दस्तु मुखपङ्कजे |
देवता हृदये चैव बीजं तु गुह्यदेशके ||
शक्तिं च पादयोश्चैव सर्वाङ्गे कीलकं न्यसेत् |
(मेरुतन्त्रे) ऋषेर्गुरुत्वाच्छिरसि वर्णत्वाच्छन्दसो मुखे |
धारणं प्रोच्यते चित्ते ज्ञेयत्वाद्देवता हृदि ||

Bedeutung und Funktion: Im Brihanmatsya-Sukta: „Der Rishi wird auf dem Scheitel eingesetzt, das Versmaß im Lotus des Mundes, die Gottheit im Herzen, das Bija im verborgenen Körperbereich, die Shakti an den Füßen und Kilaka am gesamten Körper.“ Im Meru Tantra: „Wegen seiner Lehrerschaft wird der Rishi am Kopf eingesetzt; wegen seines Lautwesens das Versmaß am Mund. Die Gottheit wird im Herzen gehalten, weil sie Gegenstand der Erkenntnis ist.“

M1087. S. 184, Wer ein Rishi des Mantras ist
Fundstelle: Taraṅga3, S. 184, Wer ein Rishi des Mantras ist
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ṛṣistu |
maheśvaramukhājjñātvā yaḥ sākṣāt tapasā manum |
saṃsādhayati śuddhātmā sa tasya ṛṣirīritaḥ ||
iti (kālānalatantre) proktam |
(tathā) gurutvānmastake cāsya nyāsaśca parikīrtitaḥ ||
(merutantre) ṛ gatāviti dhātostu ṛvarṇaḥ prāpako mataḥ |
ṣivarṇārthastu vijñānamatastatprāpakastu saḥ ||

Devanagari:
ऋषिस्तु |
महेश्वरमुखाज्ज्ञात्वा यः साक्षात् तपसा मनुम् |
संसाधयति शुद्धात्मा स तस्य ऋषिरीरितः ||
इति (कालानलतन्त्रे) प्रोक्तम् |
(तथा) गुरुत्वान्मस्तके चास्य न्यासश्च परिकीर्तितः ||
(मेरुतन्त्रे) ऋ गताविति धातोस्तु ऋवर्णः प्रापको मतः |
षिवर्णार्थस्तु विज्ञानमतस्तत्प्रापकस्तु सः ||

Bedeutung und Funktion: Über den Rishi heißt es im Kalanala-Tantra: „Wer reinen Selbstes den Mantra unmittelbar aus Maheshvaras Mund erkannt hat und ihn durch Tapas verwirklicht, wird dessen Rishi genannt.“ Weiter: „Wegen seiner Stellung als Lehrer ist seine Einsetzung am Kopf vorgeschrieben.“ Im Meru Tantra: „Aus der Wurzel ṛ, ‚gehen‘, wird der Laut ṛ als das Hinführende verstanden; die Bedeutung des Lautes ṣi ist Erkenntnis. Daher ist der Rishi derjenige, der zu dieser Erkenntnis führt.“ Dies ist die traditionelle Lautdeutung des Textes.

M1088. S. 185, Innere Bedeutung der sechs Glieder
Fundstelle: Taraṅga3, S. 185, Innere Bedeutung der sechs Glieder
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ṣaḍaṅgārthamāha |
hṛdayāyeti śabdena hṛtstho devaḥ savigrahaḥ |
ucyate nama ityasya jñānaṃ tadviṣayaṃ param ||
śiraḥśabdo devatāyā utkṛṣṭatvābhidhāyakaḥ |
svāheti viṣayāḥ sarve devatāyāṃ samarpitāḥ ||
śikhāyai tatsvarūpatvaṃ vaṣaḍvāpi taducyate |
devatāyā vyāpakatvaṃ kavacāyābhidhīyate ||
humiti vyāpakaṃ tejo devatāyāḥ prakāśyate |
netraśabdena devasya nityajñānaṃ prakāśyate ||
vauṣaḍiti tadaiśvaryamastraśabdena vāraṇam |
aniṣṭasya phaṭśabde chādakaṃ teja ucyate ||
jñātvaivamaṅgamantrārthamaṅganyāsaṃ karoti yaḥ |
karasthāstasya saṅghārthāḥ pūjyate tridaśairapi ||

Devanagari:
षडङ्गार्थमाह |
हृदयायेति शब्देन हृत्स्थो देवः सविग्रहः |
उच्यते नम इत्यस्य ज्ञानं तद्विषयं परम् ||
शिरःशब्दो देवताया उत्कृष्टत्वाभिधायकः |
स्वाहेति विषयाः सर्वे देवतायां समर्पिताः ||
शिखायै तत्स्वरूपत्वं वषड्वापि तदुच्यते |
देवताया व्यापकत्वं कवचायाभिधीयते ||
हुमिति व्यापकं तेजो देवतायाः प्रकाश्यते |
नेत्रशब्देन देवस्य नित्यज्ञानं प्रकाश्यते ||
वौषडिति तदैश्वर्यमस्त्रशब्देन वारणम् |
अनिष्टस्य फट्शब्दे छादकं तेज उच्यते ||
ज्ञात्वैवमङ्गमन्त्रार्थमङ्गन्यासं करोति यः |
करस्थास्तस्य सङ्घार्थाः पूज्यते त्रिदशैरपि ||

Bedeutung und Funktion: Die Bedeutung der sechs Glieder wird erklärt: „Mit dem Wort ‚dem Herzen‘ wird die im Herzen gegenwärtige Gottheit in ihrer Gestalt bezeichnet. Namah bedeutet die höchste, auf sie gerichtete Erkenntnis. Das Wort ‚Kopf‘ bezeichnet die Erhabenheit der Gottheit; mit Svaha werden ihr alle Gegenstände der Erfahrung dargebracht. ‚Der Shikha‘ bezeichnet das Einssein mit ihrem Wesen; dies drückt auch Vashat aus. ‚Dem Schutzpanzer‘ bezeichnet die alldurchdringende Gegenwart der Gottheit. Mit Hum wird ihr alles durchdringender Glanz offenbar. Mit dem Wort ‚Augen‘ wird ihre ewige Erkenntnis ausgedrückt; Vaushat bezeichnet ihre Herrschaft. ‚Astra‘ bedeutet das Abwehren des Unerwünschten; mit Phat wird die schützende Kraft bezeichnet. Wer in Kenntnis dieser Bedeutung der Glieder-Mantras den Anga-Nyasa vollzieht, dem liegen die gemeinsam erstrebten Ziele in der Hand; selbst die Götter verehren ihn.“ Lesungshinweis: Das Schlusskompositum saṅghārthāḥ ist nicht sicher zu deuten.

M1089. S. 185–186, Gottheit und Herz-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 185–186, Gottheit und Herz-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(merutantre) krīḍārthakāddivo dhātoḥ saṃpūrṇaṃ devatāpadam |
sādhakāya dadātīti devatā parikīrtitā ||
rajyamāno hṛdātmānaṃ hṛdaye'sti cidātmakaḥ |
tasmāt tatra namaskuryānmukhyāṅguṣṭhena saṃspṛśet ||

Devanagari:
(मेरुतन्त्रे) क्रीडार्थकाद्दिवो धातोः संपूर्णं देवतापदम् |
साधकाय ददातीति देवता परिकीर्तिता ||
रज्यमानो हृदाऽऽत्मानं हृदयेऽस्ति चिदात्मकः |
तस्मात् तत्र नमस्कुर्यान्मुख्याङ्गुष्ठेन संस्पृशेत् ||

Bedeutung und Funktion: Im Meru Tantra: „Das Wort Devata wird vollständig aus der Wurzel div mit der Bedeutung ‚spielen‘ hergeleitet. Weil sie dem Übenden gibt, wird sie Devata genannt. Die ihrem Wesen nach Bewusstsein ist, weilt im Herzen und erfreut das Selbst durch das Herz. Deshalb soll man sich dort verneigen und die Stelle mit dem vorrangigen Daumen berühren.“ Lesungshinweis: Die Herleitung und der Satz um rajyamānaḥ sind in der Quelle verkürzt und sprachlich nicht eindeutig.

M1090. S. 186, Weitere Deutungen der Glieder
Fundstelle: Taraṅga3, S. 186, Weitere Deutungen der Glieder
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
svāhayā kriyate samyagviṣayāharaṇaṃ yataḥ |
anāmātarjanībhyāṃ tairākṛṣṭeḥ kaṃ niṣevyate ||
śikhā maho vaṣaḍvā'ṅgaṃ śikhayātmanugrahaḥ |
yasmāt tasmādvaṣaḍiti kriyate'ṅgulamadhyayā ||
grahaṇārthaḥ kavacadhāturhuṃ mantreṇa sa yujyate |
śarīre'tastu kavacaṃ tarjanyā'nāmayā'pi tat |
yathārthajñānakṛdvauṣaṭ tannetrābhyāṃ prajāyate ||
tasmāduktaṃ tatra vauṣaṭ tarjanyādyaistu tat smṛtam |
ekākṣatvāt kuverādidevate ṅe'ntamuccaret ||
bhyāmantaṃ viṣṇvādike rudrādau tu netratrayātmakam |
ādhyātmikādirūpaṃ yat sādhakasya vināśayet ||
avidyājātamastraṃ tat phaṭtālābhyāṃ prapañcyate |

Devanagari:
स्वाहया क्रियते सम्यग्विषयाहरणं यतः |
अनामातर्जनीभ्यां तैराकृष्टेः कं निषेव्यते ||
शिखा महो वषड्वाऽङ्गं शिखयाऽऽत्मनुग्रहः |
यस्मात् तस्माद्वषडिति क्रियतेऽङ्गुलमध्यया ||
ग्रहणार्थः कवचधातुर्हुं मन्त्रेण स युज्यते |
शरीरेऽतस्तु कवचं तर्जन्याऽनामयाऽपि तत् |
यथार्थज्ञानकृद्वौषट् तन्नेत्राभ्यां प्रजायते ||
तस्मादुक्तं तत्र वौषट् तर्जन्याद्यैस्तु तत् स्मृतम् |
एकाक्षत्वात् कुवेरादिदेवते ङेऽन्तमुच्चरेत् ||
भ्यामन्तं विष्ण्वादिके रुद्रादौ तु नेत्रत्रयात्मकम् |
आध्यात्मिकादिरूपं यत् साधकस्य विनाशयेत् ||
अविद्याजातमस्त्रं तत् फट्तालाभ्यां प्रपञ्च्यते |

Bedeutung und Funktion: „Da durch Svaha die Gegenstände der Erfahrung vollständig herangezogen werden, wird mit Ring- und Zeigefinger das Haupt verehrt. Shikha ist Glanz; Vashat bezeichnet das Glied. Durch die Shikha geschieht die Begünstigung des Selbst; deshalb wird Vashat mit dem Mittelfinger vollzogen. Die Wurzel kavaca wird im Sinne des Ergreifens verstanden und mit dem Mantra Hum verbunden. Daher wird der Schutzpanzer am Körper mit Zeige- und Ringfinger eingesetzt. Vaushat bewirkt wirklichkeitsgemäße Erkenntnis, die durch die Augen entsteht; deshalb wird dort Vaushat mit den beim Zeigefinger beginnenden Fingern verwendet. Bei Kubera und anderen einäugigen Gottheiten steht der Augenname im Dativ Singular; bei Vishnu und anderen im Dual; bei Rudra und anderen bezieht er sich auf die drei Augen. Was die aus Unwissenheit entstandenen, im eigenen Inneren und anderweitig auftretenden Leiden des Übenden vernichtet, ist Astra; dies wird durch Phat und Händeklatschen ausgedrückt.“ Lesungshinweis: Mehrere Wortverbindungen dieses Abschnitts, insbesondere śikhā maho und ātmanugrahaḥ, bleiben unsicher. Abweichende Fingerangaben gegenüber dem vorangehenden Zitat werden beibehalten.

M1091. S. 186, Sechs Abschlusswörter
Fundstelle: Taraṅga3, S. 186, Sechs Abschlusswörter
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(yāmale) nyasedaṅguṣṭhamukhyeṣu jātibhirnamasā'tha vā |
hṛdādiṣu ṣaḍaṅgeṣu jātiṣaṭkena vinyaset ||
namaḥ svāhā vaṣaṭ hū~ vauṣaṭ phaḍetāśca jātayaḥ |
anyatrāpi |
jātiṣaṭkamiti proktaṃ hṛdādyastrāntasaṃyutam |

Devanagari:
(यामले) न्यसेदङ्गुष्ठमुख्येषु जातिभिर्नमसाऽथ वा |
हृदादिषु षडङ्गेषु जातिषट्केन विन्यसेत् ||
नमः स्वाहा वषट् हूँ वौषट् फडेताश्च जातयः |
अन्यत्रापि |
जातिषट्कमिति प्रोक्तं हृदाद्यस्त्रान्तसंयुतम् |

Bedeutung und Funktion: Im Yamala: „An den Daumen und den folgenden Fingern setze man mit den Jati-Abschlüssen oder mit Namah ein; an den sechs Gliedern vom Herzen an mit den sechs Jatis. Diese sind Namah, Svaha, Vashat, Hum, Vaushat und Phat.“ Auch anderswo heißt es: „Die Gruppe der sechs Jatis wird mit den Gliedern vom Herzen bis zu Astra verbunden.“

M1092. S. 186–187, Ausgeschriebene Glieder-Mantras
Fundstelle: Taraṅga3, S. 186–187, Ausgeschriebene Glieder-Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tathā ca (śāradāyām) hṛdayādiṣu vinyasedaṅgamantrāṃstataḥ sudhīḥ |
hṛdayāya namaḥ pūrvaṃ śirase vahnivallabhām ||
śikhāyai vaṣaḍityuktaṃ kavacāya humīritam |
netratrayāya vauṣaṭ syādastrāya phaḍiti kramāt ||
ṣaḍaṅgamantrānityuktān ṣaḍaṅgeṣu niyojayet |

Devanagari:
तथा च (शारदायाम्) हृदयादिषु विन्यसेदङ्गमन्त्रांस्ततः सुधीः |
हृदयाय नमः पूर्वं शिरसे वह्निवल्लभाम् ||
शिखायै वषडित्युक्तं कवचाय हुमीरितम् |
नेत्रत्रयाय वौषट् स्यादस्त्राय फडिति क्रमात् ||
षडङ्गमन्त्रानित्युक्तान् षडङ्गेषु नियोजयेत् |

Bedeutung und Funktion: So heißt es in der Sharada: „Dann setze der Kundige die Glieder-Mantras am Herzen und den übrigen Stellen ein. Zuerst: ‚Dem Herzen Verehrung‘; dann: ‚Dem Kopf‘ mit der Feuergefährtin [Svaha]; anschließend: ‚Der Shikha Vashat‘, ‚Dem Schutzpanzer Hum‘, ‚Den drei Augen Vaushat‘ und ‚Dem Astra Phat‘. Die so genannten sechs Glieder-Mantras wende man an den sechs Gliedern an.“ Die zweite Formel bezeichnet ihren Abschluss durch einen Namen; die übrigen werden ausgeschrieben genannt.

M1093. S. 187, Verbindlichkeit des Anga-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 187, Verbindlichkeit des Anga-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
aṅganyāsasya nityatoktā (jñānamālāyām) pūjājapārcanāhomāḥ siddhamantrakṛtā api |
aṅganyāsena vidhurā na dāsyanti phalānyamī ||
(merutantre) ṣaḍaṅgaṃ vinyasenmantrī pañcāṅgaṃ vā yathāvidhi |
yasya mantrasya pañcāṅgaṃ netraṃ tasya vihīyate ||
aṅgairvihīnasya manoraṅgaṃ tenaiva kalpayet |

Devanagari:
अङ्गन्यासस्य नित्यतोक्ता (ज्ञानमालायाम्) पूजाजपार्चनाहोमाः सिद्धमन्त्रकृता अपि |
अङ्गन्यासेन विधुरा न दास्यन्ति फलान्यमी ||
(मेरुतन्त्रे) षडङ्गं विन्यसेन्मन्त्री पञ्चाङ्गं वा यथाविधि |
यस्य मन्त्रस्य पञ्चाङ्गं नेत्रं तस्य विहीयते ||
अङ्गैर्विहीनस्य मनोरङ्गं तेनैव कल्पयेत् |

Bedeutung und Funktion: Die Verbindlichkeit des Anga-Nyasa wird in der Jnanamala gelehrt: „Puja, Japa, Verehrung und Homa bringen ohne Anga-Nyasa keine Früchte, selbst wenn sie mit einem verwirklichten Mantra ausgeführt werden.“ Im Meru Tantra: „Der Mantrakundige setze vorschriftsgemäß sechs oder fünf Glieder ein. Bei einem Mantra mit fünf Gliedern wird der Augen-Nyasa ausgelassen. Für einen Mantra, dem besondere Glieder fehlen, bilde man sie aus diesem Mantra selbst.“

M1094. S. 187, Schutz und Umfang des Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 187, Schutz und Umfang des Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tathā |
āgamoktena mārgeṇa nyāsān nityaṃ karoti yaḥ |
devatābhāvamāpnoti mantrasiddhiḥ prajāyate ||
yo nyāsakavacacchanno mantraṃ japati taṃ priye |
dṛṣṭvā vighnāḥ palāyante siṃhaṃ dṛṣṭvā yathā gajāḥ ||
akṛtvā nyāsajālaṃ yo mūḍhātmā kurute japam |
vighnaiḥ sa bādhyate nūnaṃ vyāghrairmṛgaśiśuryathā ||
nyāsānāṃ pracuratvena phalānāmapi bhūritā |
uktanyāso na hi tyājastvadhikaṃ kāmataścaret |

Devanagari:
तथा |
आगमोक्तेन मार्गेण न्यासान् नित्यं करोति यः |
देवताभावमाप्नोति मन्त्रसिद्धिः प्रजायते ||
यो न्यासकवचच्छन्नो मन्त्रं जपति तं प्रिये |
दृष्ट्वा विघ्नाः पलायन्ते सिंहं दृष्ट्वा यथा गजाः ||
अकृत्वा न्यासजालं यो मूढात्मा कुरुते जपम् |
विघ्नैः स बाध्यते नूनं व्याघ्रैर्मृगशिशुर्यथा ||
न्यासानां प्रचुरत्वेन फलानामपि भूरिता |
उक्तन्यासो न हि त्याजस्त्वधिकं कामतश्चरेत् |

Bedeutung und Funktion: Weiter: „Wer die Nyasas täglich nach dem in den Agamas gelehrten Weg ausführt, erlangt den Seinszustand der Gottheit; Mantra-Siddhi entsteht. Vor demjenigen, der durch den Nyasa-Schutzpanzer geschützt Japa übt, fliehen die Hindernisse, Geliebte, wie Elefanten beim Anblick eines Löwen. Wer unverständig Japa übt, ohne die Folge der Nyasas vollzogen zu haben, wird von Hindernissen bedrängt wie ein junges Reh von Tigern. Mit der Fülle der Nyasas wächst auch die Fülle ihrer Früchte. Der vorgeschriebene Nyasa darf nicht ausgelassen werden; darüber hinausgehende Nyasas kann man nach Wunsch ausführen.“

M1095. S. 189, Mantras beim Bilden und Lösen der Mudras
Fundstelle: Taraṅga3, S. 189, Mantras beim Bilden und Lösen der Mudras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mudrābandhane tatpradarśanatyāgayośca mantrabhedā (merutantre) uktāḥ |
oṃ hrī~miti tu bījābhyāṃ mudrāyā bandhanaṃ smṛtam |
darśayenmūlamantreṇa hsau~ bījena saṃtyajet ||

Devanagari:
मुद्राबन्धने तत्प्रदर्शनत्यागयोश्च मन्त्रभेदा (मेरुतन्त्रे) उक्ताः |
ॐ ह्रीँमिति तु बीजाभ्यां मुद्राया बन्धनं स्मृतम् |
दर्शयेन्मूलमन्त्रेण ह्सौँ बीजेन संत्यजेत् ||

Bedeutung und Funktion: Für das Bilden, Zeigen und Lösen einer Mudra nennt das Meru Tantra verschiedene Mantras: „Mit den beiden angegebenen Bijas Om und Hri wird die Mudra gebildet; mit dem Mula-Mantra wird sie gezeigt; mit dem Hsaum-Bija wird sie gelöst.“ Lesungshinweis: Das Zeichenbild des letzten Bija bleibt unsicher. Mula wird nur als Bezeichnung genannt.

M1096. S. 190, Erstes geistiges Feueropfer
Fundstelle: Taraṅga3, S. 190, Erstes geistiges Feueropfer
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(merutantre) mūlādhāre catuṣkoṇamagnikuṇḍaṃ vicintayet |
tatrāgniṃ kuṇḍalīrūpaṃ dhyāyenmūlaṃ samuccaret ||
dharmādharmahavirdīpte ātmāgnau manasā srucā |
suṣumṇāvartmanā nityamakṣavṛttirjuhomyaham ||
puṇyaṃ juhomi svāheti ślokānte proccaret punaḥ |
punarmūlaṃ punaḥ ślokaṃ punaḥ pāpaṃ juhomi ca ||
kṛtyākṛtye ca saṃkalpo vikalpo dharma eva ca |
hutvā pṛthak ca svāhāntaṃ punaḥ ślokamimaṃ paṭhet ||

Devanagari:
(मेरुतन्त्रे) मूलाधारे चतुष्कोणमग्निकुण्डं विचिन्तयेत् |
तत्राग्निं कुण्डलीरूपं ध्यायेन्मूलं समुच्चरेत् ||
धर्माधर्महविर्दीप्ते आत्माग्नौ मनसा स्रुचा |
सुषुम्णावर्त्मना नित्यमक्षवृत्तिर्जुहोम्यहम् ||
पुण्यं जुहोमि स्वाहेति श्लोकान्ते प्रोच्चरेत् पुनः |
पुनर्मूलं पुनः श्लोकं पुनः पापं जुहोमि च ||
कृत्याकृत्ये च संकल्पो विकल्पो धर्म एव च |
हुत्वा पृथक् च स्वाहान्तं पुनः श्लोकमिमं पठेत् ||

Bedeutung und Funktion: Im Meru Tantra: „Man vergegenwärtige sich im Muladhara eine viereckige Feuergrube und meditiere darin über das Feuer in Gestalt der Kundali; dabei spreche man den Mula-Mantra. ‚In das Feuer des Selbst, das von den Opfergaben Dharma und Adharma aufleuchtet, opfere ich beständig auf dem Weg der Sushumna die Tätigkeiten der Sinne, mit dem Geist als Opferlöffel.‘ Am Ende des Verses spreche man: ‚Ich opfere Verdienst; Svaha.‘ Dann wieder den Mula-Mantra, wieder den Vers und anschließend: ‚Ich opfere Verfehlung.‘ Ebenso bringe man getrennt das zu Tuende und das nicht zu Tuende, Entschluss, Unterscheidung und Dharma dar, jeweils mit Svaha am Ende. Danach spreche man den folgenden Vers.“ Lesungshinweis: akṣavṛttiḥ steht im Druck grammatisch nicht erwartungsgemäß; der erkennbare Sinn wird wiedergegeben, ohne den Sanskrittext still zu ändern.

M1097. S. 190, Opfer im Feuer der Fülle
Fundstelle: Taraṅga3, S. 190, Opfer im Feuer der Fülle
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
prakāśāmarṣahastābhyāmavalambyonmanīsruvam |
dharmādharmakalāsnehaṃ pūrṇavahnau juhomyaham ||
svāhāntenāhutiṃ dattvā prāṇāyāmanirodhataḥ |
nirastanikhilopādhimātmānaṃ cinmayaṃ smaret ||

Devanagari:
प्रकाशामर्षहस्ताभ्यामवलम्ब्योन्मनीस्रुवम् |
धर्माधर्मकलास्नेहं पूर्णवह्नौ जुहोम्यहम् ||
स्वाहान्तेनाहुतिं दत्त्वा प्राणायामनिरोधतः |
निरस्तनिखिलोपाधिमात्मानं चिन्मयं स्मरेत् ||

Bedeutung und Funktion: „Mit den Händen des Lichtes und des inneren Erfassens halte ich den Unmani-Opferlöffel und opfere die Essenz der Anteile von Dharma und Adharma in das Feuer der Fülle. Nachdem man die Gabe mit Svaha am Ende dargebracht hat, vergegenwärtige man sich durch die Stillstellung im Pranayama das eigene Selbst als reines Bewusstsein, frei von allen begrenzenden Bestimmungen.“ Lesungshinweis: Die gedruckte Lesung prakāśāmarṣa ist gegenüber der erwartbaren Verbindung von Prakasha und Vimarsha auffällig; die Deutung bleibt vorläufig und wird nicht still in den Sanskrittext zurückgetragen.

M1098. S. 190, Erste Gabe nach dem Shyama-Rahasya
Fundstelle: Taraṅga3, S. 190, Erste Gabe nach dem Shyama-Rahasya
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(śyāmārahasyādau) tu mūlānte |
nābhicaitanyarūpāgnau haviṣā manasā srucā |
jñānapradīpite nityamakṣavṛttirjuhomyaham ||
svāhā iti prathamāhutiḥ |

Devanagari:
(श्यामारहस्यादौ) तु मूलान्ते |
नाभिचैतन्यरूपाग्नौ हविषा मनसा स्रुचा |
ज्ञानप्रदीपिते नित्यमक्षवृत्तिर्जुहोम्यहम् ||
स्वाहा इति प्रथमाहुतिः |

Bedeutung und Funktion: Im Shyama-Rahasya und anderen Quellen folgt dagegen auf den Mula-Mantra: „In das Feuer im Nabel, das die Gestalt des Bewusstseins hat und durch Erkenntnis entzündet ist, opfere ich beständig die Tätigkeiten der Sinne, mit der Opfergabe und mit dem Geist als Opferlöffel. Svaha.“ Dies ist die erste Gabe. Lesungshinweis: Die Verbindung haviṣā und die Form akṣavṛttiḥ bleiben im Sanskrit nach der gedruckten Lesung erhalten.

M1099. S. 191, Abschluss der zweiten inneren Gabe
Fundstelle: Taraṅga3, S. 191, Abschluss der zweiten inneren Gabe
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
svāhā—iti dvitīyāhutiḥ |

Devanagari:
स्वाहा—इति द्वितीयाऽऽहुतिः |

Bedeutung und Funktion: „Svaha.“ Dies ist die zweite Gabe.

M1100. S. 191, Dritte innere Gabe
Fundstelle: Taraṅga3, S. 191, Dritte innere Gabe
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mūlānte |
prakāśākāśahastābhyāmavalambyonmanīsrucā |
dharmādharmakalāsnehaṃ pūrṇamagnau juhomyaham ||
svāhā—iti tṛtīyāhutiḥ |

Devanagari:
मूलान्ते |
प्रकाशाकाशहस्ताभ्यामवलम्ब्योन्मनीस्रुचा |
धर्माधर्मकलास्नेहं पूर्णमग्नौ जुहोम्यहम् ||
स्वाहा—इति तृतीयाऽऽहुतिः |

Bedeutung und Funktion: Nach dem Mula-Mantra: „Mit den Händen des Lichtes und des Raumes, den Unmani-Opferlöffel haltend, opfere ich vollständig die Essenz der Anteile von Dharma und Adharma in das Feuer. Svaha.“ Dies ist die dritte Gabe. Lesungshinweis: Die Verbindung avalambyonmanīsrucā ist grammatisch auffällig. Die Wortfolge unterscheidet sich von der zuvor angeführten Meru-Fassung und wird nicht angeglichen.

M1101. S. 191, Vierte innere Gabe
Fundstelle: Taraṅga3, S. 191, Vierte innere Gabe
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mūlānte |
antarnirantaranirindhanamedhamāne mohāndhakāraparipanthini saṃvidagnau |
kasmiṃścidadbhutamarīcivikāśabhūmau viśvaṃ juhomi vasudhādiśivāvasānam ||
svāhā—iti caturthāhutiḥ |
iti ślokacatuṣṭayenāhuticatuṣṭayamuktam |

Devanagari:
मूलान्ते |
अन्तर्निरन्तरनिरिन्धनमेधमाने मोहान्धकारपरिपन्थिनि संविदग्नौ |
कस्मिंश्चिदद्भुतमरीचिविकाशभूमौ विश्वं जुहोमि वसुधादिशिवावसानम् ||
स्वाहा—इति चतुर्थाहुतिः |
इति श्लोकचतुष्टयेनाहुतिचतुष्टयमुक्तम् |

Bedeutung und Funktion: Nach dem Mula-Mantra: „In das Feuer des Bewusstseins, das im Inneren unaufhörlich ohne Brennstoff auflodert und der Finsternis der Verblendung entgegenwirkt – in diese wunderbare Stätte sich entfaltender Strahlen –, opfere ich das Weltganze, von der Erde bis hin zu Shiva. Svaha.“ Dies ist die vierte Gabe. So werden mit vier Versen vier Opfergaben gelehrt.

M1102. S. 194, Anrufung und Verehrung des Kruges
Fundstelle: Taraṅga3, S. 194, Anrufung und Verehrung des Kruges
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tīrthaṃ tatra samāvāhya hetivarmasvamūlakaiḥ |
mantraiḥ saṃrakṣyāvaguṇṭhya saṃvīkṣyābhyukṣya mantravit ||
pūjayedgandhapuṣpādyairācchādya matsyamudrayā |
mantreṇānena deveśi kalaśaṃ cābhimantrayet ||

Devanagari:
तीर्थं तत्र समावाह्य हेतिवर्मस्वमूलकैः |
मन्त्रैः संरक्ष्यावगुण्ठ्य संवीक्ष्याभ्युक्ष्य मन्त्रवित् ||
पूजयेद्गन्धपुष्पाद्यैराच्छाद्य मत्स्यमुद्रया |
मन्त्रेणानेन देवेशि कलशं चाभिमन्त्रयेत् ||

Bedeutung und Funktion: „Nachdem der Mantrakundige die heiligen Wasser dort angerufen hat, schütze er den Krug mit Heti-, Varma- und dem eigenen Mula-Mantra, verhülle ihn, betrachte und besprenge ihn. Er verehre ihn mit Duftstoffen, Blumen und weiteren Gaben, bedecke ihn mit der Matsya-Mudra und bespreche ihn, Herrin der Götter, mit dem folgenden Mantra.“

M1103. S. 197, Weihe der Feuerunterlage
Fundstelle: Taraṅga3, S. 197, Weihe der Feuerunterlage
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mūlānte cāmukādhārapātraṃ saṃsthāpayāmi ca |
uktvā śaṅkhādikādhāraṃ maṇḍale sthāpayedatha ||
ma~ ra~ dharmapradetyuktvā vadeddaśakalātmane |
ṅe'ntaṃ vahnermaṇḍalaṃ ca devanāma ca kīrtayet ||
tato'rghyapātrādhārāya namaḥ proktvā prapūjayet |
vahnerdaśakalāḥ pūjyāstatra proktāḥ pradakṣiṇam ||
atra śaṅkhārghyayorabhidhānamuktavidhānaśaṅkhaviśeṣārghyasthāpanasādhāraṇyāditi bodhyam |

Devanagari:
मूलान्ते चामुकाधारपात्रं संस्थापयामि च |
उक्त्वा शङ्खादिकाधारं मण्डले स्थापयेदथ ||
मँ रँ धर्मप्रदेत्युक्त्वा वदेद्दशकलात्मने |
ङेऽन्तं वह्नेर्मण्डलं च देवनाम च कीर्तयेत् ||
ततोऽर्घ्यपात्राधाराय नमः प्रोक्त्वा प्रपूजयेत् |
वह्नेर्दशकलाः पूज्यास्तत्र प्रोक्ताः प्रदक्षिणम् ||
अत्र शङ्खार्घ्ययोरभिधानमुक्तविधानशङ्खविशेषार्घ्यस्थापनसाधारण्यादिति बोध्यम् |

Bedeutung und Funktion: „Nach dem Mula-Mantra spreche man: ‚Ich stelle die Unterlage für dieses [genannte] Gefäß auf‘, und stelle die Unterlage der Muschel oder des anderen Gefäßes in das Mandala. Man spreche die beiden angegebenen Bijas, dann ‚Dharma spendend‘ und ‚dessen Wesen die zehn Kalas sind‘; man nenne den Feuerkreis und den Namen der Gottheit im Dativ. Dann verehre man mit ‚Der Unterlage des Arghya-Gefäßes Verehrung‘. Die zehn genannten Feuer-Kalas sind dort im Uhrzeigersinn zu verehren.“ Dass hier sowohl Muschel als auch Arghya genannt werden, ist daraus zu verstehen, dass dieses Verfahren der Muschelaufstellung und der Aufstellung des besonderen Arghya gemeinsam ist.

M1104. S. 198, Füllen der Muschel und Mond-Mantra
Fundstelle: Taraṅga3, S. 198, Füllen der Muschel und Mond-Mantra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tataḥ sudhāmayaistoyairmūlānte mātṛkāṃ paṭhan ||
vilomāṃ pūrayet tasmin pūjako manunā'munā |
u~ sa~ kāmapradetyuktvā ṣoḍaśeti kalātmane ||
namaḥ pañcadaśārṇo'yaṃ mantraḥ śaṅkhaprapūraṇe |
tathā tantrāntare'pi |
karṇacandrau binduyutau kāmapradapadaṃ tataḥ |
ṣoḍaśānte kalāśabdamātmānte hṛdayāṇunā ||
gandhapuṣpaiḥ samabhyarcya kalāṣoḍaśakaṃ yajet |

Devanagari:
ततः सुधामयैस्तोयैर्मूलान्ते मातृकां पठन् ||
विलोमां पूरयेत् तस्मिन् पूजको मनुनाऽमुना |
उँ सँ कामप्रदेत्युक्त्वा षोडशेति कलात्मने ||
नमः पञ्चदशार्णोऽयं मन्त्रः शङ्खप्रपूरणे |
तथा तन्त्रान्तरेऽपि |
कर्णचन्द्रौ बिन्दुयुतौ कामप्रदपदं ततः |
षोडशान्ते कलाशब्दमात्मान्ते हृदयाणुना ||
गन्धपुष्पैः समभ्यर्च्य कलाषोडशकं यजेत् |

Bedeutung und Funktion: „Dann fülle der Verehrer die Muschel mit nektargleichem Wasser, während er nach dem Mula-Mantra die Matrika in umgekehrter Reihenfolge spricht. Dabei verwende er diesen Mantra: die beiden angegebenen Bijas, ‚Wünsche erfüllend‘, ‚dessen Wesen die sechzehn Kalas sind‘ und Namah. Dieser Mantra zum Füllen der Muschel hat fünfzehn Silben.“ Ebenso heißt es in einem anderen Tantra: „Karna und Chandra, beide mit Bindu, dann das Wort ‚Wünsche erfüllend‘; nach ‚sechzehn‘ das Wort Kala, darauf Atman und der Herz-Abschluss. Nachdem man mit Duftstoffen und Blumen verehrt hat, verehre man die sechzehn Kalas.“

M1105. S. 198, Streit um eine oder zwei Bija-Silben
Fundstelle: Taraṅga3, S. 198, Streit um eine oder zwei Bija-Silben
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atra karṇa ukāraścandro'rdhacandro binduranusvārastena u~mityekameva bījaṃ vidhāya muktāvalyāmuddhṛtam |
sa eva prakāro nṛsiṃhaṭhakkurairapyavicārya svīyagranthe tārābhaktisudhārṇave dhṛtaḥ |
vastutaḥ karṇa ukāraścandraḥ sakārastayorvinduyogācca u~ sa~miti bījadvayameva |
sakāraḥ śaktināmā ca candrapīyūṣaśītalaḥ |
iti varṇakośāt |

Devanagari:
अत्र कर्ण उकारश्चन्द्रोऽर्धचन्द्रो बिन्दुरनुस्वारस्तेन उँमित्येकमेव बीजं विधाय मुक्तावल्यामुद्धृतम् |
स एव प्रकारो नृसिंहठक्कुरैरप्यविचार्य स्वीयग्रन्थे ताराभक्तिसुधार्णवे धृतः |
वस्तुतः कर्ण उकारश्चन्द्रः सकारस्तयोर्विन्दुयोगाच्च उँ सँमिति बीजद्वयमेव |
सकारः शक्तिनामा च चन्द्रपीयूषशीतलः |
इति वर्णकोशात् |

Bedeutung und Funktion: Hier wurde in der Muktavali Karna als U, Chandra als Halbmond und Bindu als Anusvara verstanden und daraus nur ein einziges Bija, das nasalisierte U, gebildet und zitiert. Dieselbe Ausführung, so der Verfasser, habe auch Nrisimha Thakkura ungeprüft in sein Werk Tarabhakti-Sudharnava übernommen. Tatsächlich bezeichne Karna jedoch U und Chandra Sa; durch die Verbindung beider mit Bindu ergeben sich zwei Bijas, das nasalisierte U und das nasalisierte Sa. Als Beleg wird der Varnakosha angeführt: „Der Buchstabe Sa trägt die Namen Shakti, Chandra, Piyusha und Shitala.“ Die Kritik ist die Position des hier übersetzten Verfassers. Die Nasalzeichen werden im Sanskrit nach dem vorliegenden Druck wiedergegeben.

M1106. S. 208, Anrufung namentlich bekannter Gurus
Fundstelle: Taraṅga3, S. 208, Anrufung namentlich bekannter Gurus
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
evaṃ tattadvidyāgurupaṅktayastattatkalpebhyo'vagantavyāḥ |
eṣāṃ tarpaṇaṃ tu śrīamukānandanāthaśrīpādukāṃ tarpayāmi |
evaṃ śrīamukyambāśrīpādukāṃ tarpayāmi ityādi |

Devanagari:
एवं तत्तद्विद्यागुरुपङ्क्तयस्तत्तत्कल्पेभ्योऽवगन्तव्याः |
एषां तर्पणं तु श्रीअमुकानन्दनाथश्रीपादुकां तर्पयामि |
एवं श्रीअमुक्यम्बाश्रीपादुकां तर्पयामि इत्यादि |

Bedeutung und Funktion: So sind die Guru-Folgen der jeweiligen Vidya aus den zugehörigen Kalpas zu entnehmen. Ihr Tarpana lautet: „Ich bringe den ehrwürdigen Padukas des ehrwürdigen [Name]-Anandanatha Tarpana dar.“ Ebenso: „Ich bringe den ehrwürdigen Padukas der ehrwürdigen [Name]-Amba Tarpana dar“, und entsprechend weiter. Die Quelle verwendet Platzhalter für die Namen; sie werden nicht mit erfundenen Personen gefüllt.

M1107. S. 208, Sieben Formeln der Tattva-Reinigung
Fundstelle: Taraṅga3, S. 208, Sieben Formeln der Tattva-Reinigung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha tattvaśuddhiryathā |
tatra oṃ śrutiḥ prāṇāpānavyānodānasamānā me śudhyantāṃ jyotirahaṃ virajā vipāpmā bhūyāsaṃ svāhā |
oṃ pṛthivyaptejovāyvākāśāni me śudhyantāṃ jyotirityādi |
oṃ prakṛtyahaṃkārabuddhimanaḥśrotrāṇi me śudhyantāmityādi |
oṃ vākcakṣuḥśrotrajihvāghrāṇavacāṃsi me śudhyantāmityādi |
oṃ pāṇipādapāyūpasthaśabdā me śudhyantāmityādi |
oṃ sparśarūparasākāśā me śudhyantāmityādi |
oṃ vāyutejaḥsalilabhūmyātmano me śudhyantāmityādi |
sapta mantrān paṭhan hastābhyāṃ saptadhā sarvāṅgaṃ spṛśediti tattvaśuddhiḥ |

Devanagari:
अथ तत्त्वशुद्धिर्यथा |
तत्र ॐ श्रुतिः प्राणापानव्यानोदानसमाना मे शुध्यन्तां ज्योतिरहं विरजा विपाप्मा भूयासं स्वाहा |
ॐ पृथिव्यप्तेजोवाय्वाकाशानि मे शुध्यन्तां ज्योतिरित्यादि |
ॐ प्रकृत्यहंकारबुद्धिमनःश्रोत्राणि मे शुध्यन्तामित्यादि |
ॐ वाक्चक्षुःश्रोत्रजिह्वाघ्राणवचांसि मे शुध्यन्तामित्यादि |
ॐ पाणिपादपायूपस्थशब्दा मे शुध्यन्तामित्यादि |
ॐ स्पर्शरूपरसाकाशा मे शुध्यन्तामित्यादि |
ॐ वायुतेजःसलिलभूम्यात्मनो मे शुध्यन्तामित्यादि |
सप्त मन्त्रान् पठन् हस्ताभ्यां सप्तधा सर्वाङ्गं स्पृशेदिति तत्त्वशुद्धिः |

Bedeutung und Funktion: Nun die Tattva-Reinigung. Der Text führt an: „Om. Mögen mein Prana, Apana, Vyana, Udana und Samana gereinigt werden. Ich bin Licht; möge ich frei von Befleckung und Verfehlung werden. Svaha.“ Dann: „Om. Mögen Erde, Wasser, Feuer, Luft und Raum in mir gereinigt werden; ich bin Licht …“ Weiter: „Om. Mögen Prakriti, Ichbewusstsein, Buddhi, Geist und Gehör in mir gereinigt werden …“ Weiter: „Om. Mögen Sprache, Auge, Gehör, Zunge, Geruchssinn und Rede in mir gereinigt werden …“ Weiter: „Om. Mögen Hände, Füße, Ausscheidungsorgan, Geschlechtsorgan und Klang in mir gereinigt werden …“ Weiter: „Om. Mögen Berührung, Form, Geschmack und Raum in mir gereinigt werden …“ Weiter: „Om. Mögen Luft, Feuer, Wasser, Erde und Selbst in mir gereinigt werden …“ Während man diese sieben Mantras spricht, berühre man siebenmal mit beiden Händen den ganzen Körper; dies ist Tattva-Shuddhi. Lesungshinweis: Das erste śrutiḥ ist ein Quellenhinweis, kein Teil der Formel. Die späteren Formeln sind schon im Druck mit „und so weiter“ gekürzt. Die auffälligen Wiederholungen und Zuordnungen der Sinnesbegriffe werden nicht nach einer anderen Fassung umgeschrieben.

M1108. S. 217, Beginn der neun Anrufungshandlungen
Fundstelle: Taraṅga3, S. 217, Beginn der neun Anrufungshandlungen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(merutantre) āvāhanādikaṃ kuryānmūrtyādau navadhā tu tat |
ādāvāvāhanaṃ kāryaṃ trirjapanmūlamantrakam ||
svalokāt sūkṣmarūpeṇa deva āgatya mūrtiṣu |
sthita evaṃ bhāvayitvā suṣumṇāvartmanā sudhīḥ ||
ānīya devaṃ svasthānānnāsikārandhranirgatam |
kare puṣpāñjaliḥ sthāpyastaṃ dadyāddevamūrdhani ||

Devanagari:
(मेरुतन्त्रे) आवाहनादिकं कुर्यान्मूर्त्यादौ नवधा तु तत् |
आदावावाहनं कार्यं त्रिर्जपन्मूलमन्त्रकम् ||
स्वलोकात् सूक्ष्मरूपेण देव आगत्य मूर्तिषु |
स्थित एवं भावयित्वा सुषुम्णावर्त्मना सुधीः ||
आनीय देवं स्वस्थानान्नासिकारन्ध्रनिर्गतम् |
करे पुष्पाञ्जलिः स्थाप्यस्तं दद्याद्देवमूर्धनि ||

Bedeutung und Funktion: Im Meru Tantra: „An der Gestalt und den weiteren Trägern führe man die neun Handlungen von Avahana an aus. Zuerst geschieht die Anrufung, während man den Mula-Mantra dreimal wiederholt. Man stelle sich vor: Die Gottheit kommt in feiner Gestalt aus ihrer eigenen Welt und nimmt in den Gestalten Wohnung. Der Verständige führe sie von ihrer eigenen Stätte auf dem Sushumna-Weg herbei, durch die Nasenöffnung hervortretend. Man halte eine Handvoll Blumen in der Hand und lege sie auf das Haupt der Gottheit.“

M1109. S. 218, Anrufung nach dem Siddhantasara
Fundstelle: Taraṅga3, S. 218, Anrufung nach dem Siddhantasara
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(siddhāntasāre) puṣpāñjaliṃ samādāya mudrayā ca trikhaṇḍayā |
yathoktāṃ devatāṃ dhyātvā mūlamantraṃ samuccaran ||
saṃbuddhyantaṃ devanāmātrāgacchāgaccha cedapi |
mūlaṃ punaḥ samuccārya svasthānādānayecchivam ||
atra śivapadaṃ tattaddevatāparam |

Devanagari:
(सिद्धान्तसारे) पुष्पाञ्जलिं समादाय मुद्रया च त्रिखण्डया |
यथोक्तां देवतां ध्यात्वा मूलमन्त्रं समुच्चरन् ||
संबुद्ध्यन्तं देवनामात्रागच्छागच्छ चेदपि |
मूलं पुनः समुच्चार्य स्वस्थानादानयेच्छिवम् ||
अत्र शिवपदं तत्तद्देवतापरम् |

Bedeutung und Funktion: Im Siddhantasara: „Man nehme eine Handvoll Blumen mit der Trikhanda-Mudra, meditiere über die Gottheit wie gelehrt und spreche den Mula-Mantra. Dann nenne man die Gottheit im Vokativ und sage: ‚Komm hierher, komm!‘ Nachdem man erneut den Mula-Mantra gesprochen hat, führe man Shiva von seiner eigenen Stätte herbei.“ Das Wort Shiva steht hier für die jeweils verehrte Gottheit.

M1110. S. 218, Anrufung aus dem Herzlotus
Fundstelle: Taraṅga3, S. 218, Anrufung aus dem Herzlotus
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(mahākālasaṃhitāyām) tataḥ prasūnaṃ saṃgṛhya trikhaṇḍāmudrayā sudhīḥ |
karakacchapikāṃ baddhvā dhyānaṃ devyāḥ samācaret ||
yasya mantrasya yaddhyānaṃ yādṛśaṃ parikīrtitam |
tenaiva dhyānayogena dhyāyīta jagadambikām ||
vahannāsāpuṭadvārā hṛdayāmbujamadhyataḥ |
devīṃ puṣpe samānīya puṣpaṃ yantre pravinyaset ||

Devanagari:
(महाकालसंहितायाम्) ततः प्रसूनं संगृह्य त्रिखण्डामुद्रया सुधीः |
करकच्छपिकां बद्ध्वा ध्यानं देव्याः समाचरेत् ||
यस्य मन्त्रस्य यद्ध्यानं यादृशं परिकीर्तितम् |
तेनैव ध्यानयोगेन ध्यायीत जगदम्बिकाम् ||
वहन्नासापुटद्वारा हृदयाम्बुजमध्यतः |
देवीं पुष्पे समानीय पुष्पं यन्त्रे प्रविन्यसेत् ||

Bedeutung und Funktion: In der Mahakala-Samhita: „Der Verständige nehme die Blume mit der Trikhanda-Mudra, bilde die Kara-Kacchapika und vollziehe die Meditation über die Göttin. In genau der Meditationsgestalt, die für den jeweiligen Mantra gelehrt wird, meditiere er durch Dhyana-Yoga über die Mutter der Welt. Aus der Mitte des Herzlotus führe er die Göttin durch die Nasenöffnung in die Blume und setze diese auf das Yantra.“

M1111. S. 220, Gesten der Anrufung
Fundstelle: Taraṅga3, S. 220, Gesten der Anrufung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
āvāhanādimudrālakṣaṇānyuktāni (lakṣaṇasaṃgrahe) hastābhyāmañjaliṃ baddhvā'nāmikāmūlaparvaṇi |
aṅguṣṭhau niḥkṣipet seyaṃ mudrā tvāvāhanī matā ||
adhomukhī tviyaṃ vai syāt sthāpanīti nigadyate |
ucchritāṅguṣṭhamuṣṭyostu saṃyogāt saṃnidhāpanī ||
antaḥpraveśitāṅguṣṭhā saiva saṃrodhinī matā |
uttānamuṣṭiyugalā saṃmukhīkaraṇī bhavet ||
savyahastakṛtā muṣṭirdīrghā'dhomukhatarjanī |
avaguṇṭhanamudreyamabhito bhrāmitā satī ||
devatāṅge ṣaḍaṅgānāṃ nyāsaḥ syāt sakalīkṛtiḥ |

Devanagari:
आवाहनादिमुद्रालक्षणान्युक्तानि (लक्षणसंग्रहे) हस्ताभ्यामञ्जलिं बद्ध्वाऽनामिकामूलपर्वणि |
अङ्गुष्ठौ निःक्षिपेत् सेयं मुद्रा त्वावाहनी मता ||
अधोमुखी त्वियं वै स्यात् स्थापनीति निगद्यते |
उच्छ्रिताङ्गुष्ठमुष्ट्योस्तु संयोगात् संनिधापनी ||
अन्तःप्रवेशिताङ्गुष्ठा सैव संरोधिनी मता |
उत्तानमुष्टियुगला संमुखीकरणी भवेत् ||
सव्यहस्तकृता मुष्टिर्दीर्घाऽधोमुखतर्जनी |
अवगुण्ठनमुद्रेयमभितो भ्रामिता सती ||
देवताङ्गे षडङ्गानां न्यासः स्यात् सकलीकृतिः |

Bedeutung und Funktion: Die Kennzeichen der Mudras, beginnend mit Avahana, werden im Lakshana-Samgraha beschrieben: „Man lege die Hände zu Anjali zusammen und setze die Daumen an die Grundgelenke der Ringfinger: Dies gilt als Avahani-Mudra. Nach unten gewendet heißt sie Sthapani. Die Verbindung beider Fäuste mit aufgerichteten Daumen bildet Sannidhapani; mit nach innen gesteckten Daumen gilt dieselbe als Samrodhini. Beide Fäuste nach oben gewendet bilden Sammukhikarani. Die mit der linken Hand gebildete Faust mit lang ausgestrecktem, nach unten gerichtetem Zeigefinger, ringsum bewegt, ist die Avagunthana-Mudra. Das Einsetzen der sechs Glieder in die Glieder der Gottheit ist Sakalikriti.“

M1112. S. 221, Innere Bedeutung der Anrufung
Fundstelle: Taraṅga3, S. 221, Innere Bedeutung der Anrufung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(uḍḍīśe) ata evābhipūrṇāyā devatāyāḥ prapūjane |
sādaraṃ saṃmukhībhāvamāvāhanamihocyate ||
ata evāvāhanamudrāpradarśanādeva |
vibhorniveśanaṃ yantre sthāpanaṃ kathitaṃ budhaiḥ ||
pūjāṃ prapūjyamānāṃ tu gṛhītvā'nugrahādikam |
kartuṃ sāmarthyamasyāstu tat sāṃnidhyaṃ pracakṣate ||
ākarmakāṇḍaparyantaṃ sāṃnidhyaṃ hi vibhāvayet |
sa saṃnirodha uddiṣṭo bhaktito mantravittamaiḥ ||
ānandāyatanaṃ tacca tattvaṃ saccidānandalakṣaṇam |
tadatra sakalaṃ vyāptaṃ dhyeyaṃ syādavaguṇṭhane ||
sakalīkaraṇaṃ kṛtvā mantrairebhirathaikatām |
aṅgānāmaṅginā sārdhaṃ vidadhyādamṛtīkṛtim ||
kṣamā tasyāparādhānāṃ vijñeyā paramīkṛtiḥ |

Devanagari:
(उड्डीशे) अत एवाभिपूर्णाया देवतायाः प्रपूजने |
सादरं संमुखीभावमावाहनमिहोच्यते ||
अत एवावाहनमुद्राप्रदर्शनादेव |
विभोर्निवेशनं यन्त्रे स्थापनं कथितं बुधैः ||
पूजां प्रपूज्यमानां तु गृहीत्वाऽनुग्रहादिकम् |
कर्तुं सामर्थ्यमस्यास्तु तत् सांनिध्यं प्रचक्षते ||
आकर्मकाण्डपर्यन्तं सांनिध्यं हि विभावयेत् |
स संनिरोध उद्दिष्टो भक्तितो मन्त्रवित्तमैः ||
आनन्दायतनं तच्च तत्त्वं सच्चिदानन्दलक्षणम् |
तदत्र सकलं व्याप्तं ध्येयं स्यादवगुण्ठने ||
सकलीकरणं कृत्वा मन्त्रैरेभिरथैकताम् |
अङ्गानामङ्गिना सार्धं विदध्यादमृतीकृतिम् ||
क्षमा तस्यापराधानां विज्ञेया परमीकृतिः |

Bedeutung und Funktion: Im Uddisha: „Bei der Verehrung der vollkommen erfüllten Gottheit heißt Avahana ihr ehrerbietiges Zugewandtsein.“ Deshalb genügt hierzu das Zeigen der Avahana-Mudra. „Das Einsetzen des Allgegenwärtigen in das Yantra nennen die Wissenden Sthapana. Ihre Fähigkeit, die dargebrachte Puja anzunehmen und Gnade und anderes zu gewähren, nennen sie Sannidhya. Man vergegenwärtige diese Nähe bis zum Ende der gesamten Ritualhandlung: Dies bezeichnen die besten Mantrakenner als das durch Hingabe bewirkte Sannirodha. Jenes Prinzip ist die Wohnstatt der Glückseligkeit, gekennzeichnet durch Sein, Bewusstsein und Glückseligkeit. Beim Avagunthana meditiere man darüber, dass es hier alles durchdringt. Nachdem man Sakalikarana vollzogen hat, stelle man mit diesen Mantras die Einheit der Glieder mit ihrem Ganzen her und vollziehe Amritikriti. Das Verzeihen seiner Verfehlungen ist als Paramikriti zu verstehen.“

M1113. S. 222, Zuordnungen der Prana-Pratishtha
Fundstelle: Taraṅga3, S. 222, Zuordnungen der Prana-Pratishtha
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
vistarastu (merutantre) prāṇapratiṣṭhāmantrasya munayo'jeśapadmajāḥ |
chando ṛgyajuḥ sāma prāṇaśaktistu devatā ||
ṛṣiḥ śirasi vaktre tu chandāṃsi hṛdi devatāḥ |
āṃ bījāya namo guhye padoḥ hrīṃ śaktaye namaḥ ||
nābhau namaḥ krauṃ kīlāya niyogo'susthitāviti |

Devanagari:
विस्तरस्तु (मेरुतन्त्रे) प्राणप्रतिष्ठामन्त्रस्य मुनयोऽजेशपद्मजाः |
छन्दो ऋग्यजुः साम प्राणशक्तिस्तु देवता ||
ऋषिः शिरसि वक्त्रे तु छन्दांसि हृदि देवताः |
आं बीजाय नमो गुह्ये पदोः ह्रीं शक्तये नमः ||
नाभौ नमः क्रौं कीलाय नियोगोऽसुस्थिताविति |

Bedeutung und Funktion: Das ausführliche Verfahren steht im Meru Tantra: „Die Seher des Prana-Pratishtha-Mantras sind Aja, Isha und Padmaja; seine Versmaße sind Rik, Yajus und Saman, seine Gottheit ist Pranashakti. Der Rishi wird am Kopf, die Versmaße am Mund, die Gottheit am Herzen eingesetzt. An der Scham: ‚Āṃ, Verehrung dem Bija‘; an den Füßen: ‚Hrīṃ, Verehrung der Shakti‘; am Nabel: ‚Verehrung, Krauṃ, dem Keil‘. Die Anwendung dient dem festen Verweilen der Lebenskraft.“ Lesungshinweis: Die Druckzeichen der drei Bijas sind nicht überall klar; insbesondere das dritte erscheint hier mit au, in der folgenden Folge hingegen mit o. Die Differenz bleibt kenntlich.

M1114. S. 222, Verschlüsselter sechsgliedriger Nyasa
Fundstelle: Taraṅga3, S. 222, Verschlüsselter sechsgliedriger Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
oṃ ā~ hrī~ kro~ ma~ kavargaṃ sānusvāraṃ nabhomukham ||
pañcatattvaṃ samuccārya svātmane ā~ hṛdi nyaset |
oṃ ā~ hrī~ kro~ cabījaṃ cavargaṃ tadṛkchabdādipañcakam ||
ātmane ī~ samuccārya śirase vahnigehinī |
tāni bījāni u~ tādṛk ṭavargaṃ śrotrakādi ca ||
uktvā tadātmane ū~ ca śikhāyai ca vaṣaḍvadet |
tāni bījāni etaṃ ca vāgādīṃstadātmane ||
aimuktvā kavacāyeti hu~ vadet tadanantaram |
caturbījaṃ ca pūrvoktamo~ pavargaṃ ca tādṛśam ||
vacanādi ca tadvat syādau~ netrāya tadantakam |
caturbījaṃ ca aṃ tādṛgyavargo mana ādi ca ||
tadātmane svaraścānto'strāya phaṭ ceti saṃvadet |
aṅguṣṭhādau hastatalāntaṃ nyasedevameva hi ||

Devanagari:
ॐ आँ ह्रीँ क्रोँ मँ कवर्गं सानुस्वारं नभोमुखम् ||
पञ्चतत्त्वं समुच्चार्य स्वात्मने आँ हृदि न्यसेत् |
ॐ आँ ह्रीँ क्रोँ चबीजं चवर्गं तदृक्छब्दादिपञ्चकम् ||
आत्मने ईँ समुच्चार्य शिरसे वह्निगेहिनी |
तानि बीजानि उँ तादृक् टवर्गं श्रोत्रकादि च ||
उक्त्वा तदात्मने ऊँ च शिखायै च वषड्वदेत् |
तानि बीजानि एतं च वागादींस्तदात्मने ||
ऐमुक्त्वा कवचायेति हुँ वदेत् तदनन्तरम् |
चतुर्बीजं च पूर्वोक्तमोँ पवर्गं च तादृशम् ||
वचनादि च तद्वत् स्यादौँ नेत्राय तदन्तकम् |
चतुर्बीजं च अं तादृग्यवर्गो मन आदि च ||
तदात्मने स्वरश्चान्तोऽस्त्राय फट् चेति संवदेत् |
अङ्गुष्ठादौ हस्ततलान्तं न्यसेदेवमेव हि ||

Bedeutung und Funktion: „Om, Ām̐, Hrīm̐, Krom̐, Mam̐, die Ka-Gruppe mit Anusvara und die fünf Tattvas, beginnend mit dem Raum: Dies spreche man und setze ‚dem eigenen Selbst, Ām̐‘ am Herzen ein. Om, Ām̐, Hrīm̐, Krom̐, das Ca-Bija, die Ca-Gruppe in entsprechender Weise und die Fünfergruppe von Klang und den weiteren Sinnesgegenständen: Man spreche ‚dem Selbst, Īm̐, dem Kopf‘ und die ‚Gattin des Feuers‘. Dieselben Bijas, Um̐, entsprechend die Ta-Gruppe der retroflexen Laute und Gehör und die weiteren Sinne; dann sage man ‚dem daraus bestehenden Selbst, Ūm̐, der Haarlocke, Vashat‘. Dieselben Bijas, ‚dieses‘ und die mit der Rede beginnende Gruppe; man sage ‚dem daraus bestehenden Selbst, Aim, dem Schutzpanzer‘, anschließend Hum̐. Die zuvor genannten vier Bijas, Om̐, die Pa-Gruppe ebenso, Sprechen und die weiteren Tätigkeiten auf dieselbe Weise; Aum̐, ‚dem Auge‘ und den zugehörigen Abschluss. Die vier Bijas, Aṃ, die entsprechende Ya-Gruppe und Geist und die weiteren Glieder; ‚dem daraus bestehenden Selbst‘, der letzte Vokal und ‚der Waffe, Phat‘. Ebenso vollziehe man das Einsetzen vom Daumen bis zur Handfläche.“ Lesungshinweis: Dies ist eine verschlüsselte Bildungsanweisung, keine vollständig ausgeschriebene Rezitationsformel. Mehrere Bija-Zeichen und die Angabe etaṃ in der vierten Gliedfolge sind im Druck unsicher. Die dort nicht eindeutig bezeichnete Buchstabengruppe wird nicht ergänzt; „Gattin des Feuers“ bleibt die Bezeichnung des Quelltextes.

M1115. S. 226, Fußwasser und Arghya
Fundstelle: Taraṅga3, S. 226, Fußwasser und Arghya
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
jñānamālāyām |
pādyaṃ pādāmbuje dadyāddevasya hṛdayāṇunā |
hṛdayāṇunā nama iti mantreṇetyarthaḥ |
(yāmale) hastābjayostato dadyādarghyaṃ toyaiḥ suvāsitaiḥ |
(jñānamālāyāṃ tu) arghyaṃ diśet tato mūrdhni śiromantreṇa deśikaḥ—ityuktam |
śiromantreṇeti svāhetyarthaḥ |
mahākālenāpi |
arghyaṃ mūrdhni pradātavyaṃ svāhāmantreṇa sādhakaiḥ—ityuktam |

Devanagari:
ज्ञानमालायाम् |
पाद्यं पादाम्बुजे दद्याद्देवस्य हृदयाणुना |
हृदयाणुना नम इति मन्त्रेणेत्यर्थः |
(यामले) हस्ताब्जयोस्ततो दद्यादर्घ्यं तोयैः सुवासितैः |
(ज्ञानमालायां तु) अर्घ्यं दिशेत् ततो मूर्ध्नि शिरोमन्त्रेण देशिकः—इत्युक्तम् |
शिरोमन्त्रेणेति स्वाहेत्यर्थः |
महाकालेनापि |
अर्घ्यं मूर्ध्नि प्रदातव्यं स्वाहामन्त्रेण साधकैः—इत्युक्तम् |

Bedeutung und Funktion: In der Jnanamala: „Mit dem Herz-Mantra bringe man das Fußwasser an den Lotusfüßen des Gottes dar.“ „Mit dem Herz-Mantra“ bedeutet mit dem Mantra Namah. Im Yamala: „Dann gebe man in die Lotushände Arghya aus wohlriechendem Wasser.“ In der Jnanamala heißt es hingegen: „Danach bringe der Lehrer mit dem Kopf-Mantra Arghya am Haupt dar.“ „Mit dem Kopf-Mantra“ bedeutet Svaha. Auch Mahakala lehrt: „Die Sadhakas sollen Arghya mit dem Svaha-Mantra am Haupt darbringen.“

M1116. S. 227, Unterschiedliche Formeln für Mundspülwasser
Fundstelle: Taraṅga3, S. 227, Unterschiedliche Formeln für Mundspülwasser
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(śāradāyām) tenaiva manunā kuryādadbhirācamanīyakam |
tenaiva manuneti svadhāmantreṇaivetyarthaḥ |
atra sudhārṇavakṛtaḥ |
vāruṇena ca bījena dadyādācamanīyakam |
madhuparkaṃ mukhe dadyājjalamantreṇa deśikaḥ ||
iti yāmalasvatantravacanasaṅgatyanurodhena svadhāmantreṇeti pāṭhamāśritya sudhāśabdasyāmṛtavācakatvāt tadbījena binduyuktavakāreṇa madhuparkamācamanīyaṃ ca dadyādityāhuḥ |

Devanagari:
(शारदायाम्) तेनैव मनुना कुर्यादद्भिराचमनीयकम् |
तेनैव मनुनेति स्वधामन्त्रेणैवेत्यर्थः |
अत्र सुधार्णवकृतः |
वारुणेन च बीजेन दद्यादाचमनीयकम् |
मधुपर्कं मुखे दद्याज्जलमन्त्रेण देशिकः ||
इति यामलस्वतन्त्रवचनसङ्गत्यनुरोधेन स्वधामन्त्रेणेति पाठमाश्रित्य सुधाशब्दस्यामृतवाचकत्वात् तद्बीजेन बिन्दुयुक्तवकारेण मधुपर्कमाचमनीयं च दद्यादित्याहुः |

Bedeutung und Funktion: In der Sharada: „Mit eben diesem Mantra bringe man mit Wasser die Mundspülung dar.“ „Mit eben diesem Mantra“ bedeutet: mit dem Svadha-Mantra. Hierzu führen die Verfasser des Sudharnava an: „Mit dem Varuna-Bija gebe man das Mundspülwasser; mit dem Wasser-Mantra gebe der Lehrer Madhuparka an den Mund.“ Im Hinblick auf die Übereinstimmung mit den eigenständigen Yamala-Aussagen stützen sie sich auf die Lesung „mit dem Svadha-Mantra“ und erklären, weil das Wort Sudha Nektar bezeichne, solle man Madhuparka und Mundspülwasser mit dessen Bija, dem Va mit Bindu, darbringen. Lesungshinweis: Die Argumentation wechselt im Druck zwischen svadhā und sudhā. Diese auffällige Verbindung bleibt in der Übersetzung sichtbar; eine vermutete Korrektur wird nicht eingesetzt.

M1117. S. 228, Diskussion über Darbringungswörter
Fundstelle: Taraṅga3, S. 228, Diskussion über Darbringungswörter
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tantrasārakṛtastu tyāgārthakasvāhāśabdenārghyadānavidhānāt tatsamīpasamabhivyāhṛtācamanīyadāne tyāgabodhakaḥ svadhāśabdo gṛhyate na tu varuṇabījaṃ tasya tyāgārthakatvābhāvāt |
tathā ca (kulasāre) ādau mantraṃ samuccārya paścāddevaṃ samuccaret |
sampradānaṃ tadante tu tyāgārthakapadaṃ tataḥ ||
evaṃ krameṇa deveśi upacārān prakalpayet |
yat tu |
madhuparkaṃ tataḥ kuryājjalamantreṇa deśikaḥ |
svadhāṇunā tataḥ kuryānmadhuparkaṃ mukhāmbuje ||
tenaiva manunā kuryādadbhirācamanīyakam |
vāruṇena ca bījena dadyādācamanīyakam—iti ||
vacanadvayaṃ, tadvarṇabhedena vyavasthāpanīyam |
śūdrāṇāṃ svadhetyuccāraṇe'nadhikārāt |
itthaṃ ca namaḥ svāhā svadhā vauṣaḍityādīnāṃ tyāgārthakatayā taireva mantrairupacāradānaṃ tadvyatiriktamantreṇopacārasamarpaṇaṃ tu pramāṇaśūnyamiti vyājahruḥ |

Devanagari:
तन्त्रसारकृतस्तु त्यागार्थकस्वाहाशब्देनार्घ्यदानविधानात् तत्समीपसमभिव्याहृताचमनीयदाने त्यागबोधकः स्वधाशब्दो गृह्यते न तु वरुणबीजं तस्य त्यागार्थकत्वाभावात् |
तथा च (कुलसारे) आदौ मन्त्रं समुच्चार्य पश्चाद्देवं समुच्चरेत् |
सम्प्रदानं तदन्ते तु त्यागार्थकपदं ततः ||
एवं क्रमेण देवेशि उपचारान् प्रकल्पयेत् |
यत् तु |
मधुपर्कं ततः कुर्याज्जलमन्त्रेण देशिकः |
स्वधाणुना ततः कुर्यान्मधुपर्कं मुखाम्बुजे ||
तेनैव मनुना कुर्यादद्भिराचमनीयकम् |
वारुणेन च बीजेन दद्यादाचमनीयकम्—इति ||
वचनद्वयं, तद्वर्णभेदेन व्यवस्थापनीयम् |
शूद्राणां स्वधेत्युच्चारणेऽनधिकारात् |
इत्थं च नमः स्वाहा स्वधा वौषडित्यादीनां त्यागार्थकतया तैरेव मन्त्रैरुपचारदानं तद्व्यतिरिक्तमन्त्रेणोपचारसमर्पणं तु प्रमाणशून्यमिति व्याजह्रुः |

Bedeutung und Funktion: Die Verfasser des Tantrasara erklären dagegen: Da das Darbringen des Arghya mit dem Wort Svaha vorgeschrieben wird, das eine Hingabe bezeichnet, ist beim unmittelbar daneben genannten Darbringen des Mundspülwassers das ebenfalls eine Hingabe ausdrückende Wort Svadha zu verstehen, nicht das Varuna-Bija, denn dieses bedeutet keine Hingabe. Entsprechend heißt es im Kulasara: „Zuerst spreche man den Mantra, dann nenne man den Gott als Empfänger im Dativ; anschließend füge man das Wort an, das die Hingabe ausdrückt. In dieser Reihenfolge richte man die Opferdienste ein, Herrin der Götter.“ Die beiden Aussagenkomplexe „Dann bringe der Lehrer Madhuparka mit dem Wasser-Mantra dar“ beziehungsweise „Dann bringe man mit dem Svadha-Mantra Madhuparka an den Lotusmund; mit demselben Mantra vollziehe man mit Wasser die Mundspülung“ und „Mit dem Varuna-Bija gebe man das Mundspülwasser“ seien nach dem Unterschied der Varnas zuzuordnen: Shudras seien nicht zur Aussprache von Svadha berechtigt. Daher, so erklären sie, erfolge die Darbringung der Upacharas mit Namah, Svaha, Svadha, Vaushat und den entsprechenden Mantras, weil diese Hingabe ausdrücken; eine Darbringung mit einem anderen Mantra sei ohne Beleg. Die Varna-Beschränkung ist die hier wiedergegebene traditionelle Begründung des zitierten Autors.

M1118. S. 228, Weitere Erklärungen zu Wasser-Bija und Svadha
Fundstelle: Taraṅga3, S. 228, Weitere Erklärungen zu Wasser-Bija und Svadha
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ke cit svadhāmantreṇa madhuparkācamanīyadānasya sakalatantrasaṃmatatvāt jalamantreṇetyādau tṛtīyāyāḥ sāhityamarthastena ca jalabījasahitena svadhāmantreṇa dadyāditi vadanti |
anye tvācamanīyasādhane jalamantrastaddāne tu svadheti saṃgamayanti |

Devanagari:
के चित् स्वधामन्त्रेण मधुपर्काचमनीयदानस्य सकलतन्त्रसंमतत्वात् जलमन्त्रेणेत्यादौ तृतीयायाः साहित्यमर्थस्तेन च जलबीजसहितेन स्वधामन्त्रेण दद्यादिति वदन्ति |
अन्ये त्वाचमनीयसाधने जलमन्त्रस्तद्दाने तु स्वधेति संगमयन्ति |

Bedeutung und Funktion: Einige erklären: Weil die Darbringung von Madhuparka und Mundspülwasser mit dem Svadha-Mantra von allen Tantras anerkannt werde, habe der Instrumental in „mit dem Wasser-Mantra“ hier die Bedeutung einer Begleitung; man solle also mit dem Svadha-Mantra zusammen mit dem Wasser-Bija darbringen. Andere bringen die Aussagen so in Einklang: Der Wasser-Mantra diene zur Bereitung des Mundspülwassers, Svadha hingegen zu seiner Darbringung.

M1119. S. 228, Formeln für weitere Gaben
Fundstelle: Taraṅga3, S. 228, Formeln für weitere Gaben
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tatraiva |
snānaṃ vāso'laṅkaraṇaṃ gandhaṃ puṣpaṃ hṛdā'rpayet |
hṛdā namaḥśabdena |
(kālīkalpe tu) snānaṃ gandhaṃ hṛdā dadyāt puṣpāṇi vauṣaḍityapi—ityuktam |
tato nivedayāmīti sarvaṃ dadyānmaheśvari ||
sarvamiti |
vastrālaṅkāradhūpadīpādītyarthaḥ |
naivedyadāne tu viśeṣa uktaḥ |
(siddhāntasāre) nivedayāmi hṛdvahnijāyābhistattvamudrayā |
devatāyai maheśāni dadyānnaivedyamuttamam—iti |

Devanagari:
तत्रैव |
स्नानं वासोऽलङ्करणं गन्धं पुष्पं हृदाऽर्पयेत् |
हृदा नमःशब्देन |
(कालीकल्पे तु) स्नानं गन्धं हृदा दद्यात् पुष्पाणि वौषडित्यपि—इत्युक्तम् |
ततो निवेदयामीति सर्वं दद्यान्महेश्वरि ||
सर्वमिति |
वस्त्रालङ्कारधूपदीपादीत्यर्थः |
नैवेद्यदाने तु विशेष उक्तः |
(सिद्धान्तसारे) निवेदयामि हृद्वह्निजायाभिस्तत्त्वमुद्रया |
देवतायै महेशानि दद्यान्नैवेद्यमुत्तमम्—इति |

Bedeutung und Funktion: Ebendort: „Bad, Gewand, Schmuck, Duftstoff und Blume bringe man mit dem Herz-Mantra dar.“ „Mit dem Herz-Mantra“ bedeutet mit dem Wort Namah. Im Kali-Kalpa hingegen wird gelehrt: „Bad und Duftstoff gebe man mit dem Herz-Mantra, die Blumen mit Vaushat. Dann gebe man alles mit ‚Ich bringe dar‘, Maheshvari.“ „Alles“ bedeutet Gewand, Schmuck, Räucherwerk, Licht und die weiteren Gaben. Für die Speisegabe wird jedoch eine besondere Regel genannt, im Siddhantasara: „Mit ‚Ich bringe dar‘, dem Herz-Mantra und der ‚Gattin des Feuers‘ sowie mit der Tattva-Mudra bringe man der Gottheit die vorzügliche Speisegabe dar, Maheshani.“

M1120. S. 233–234, Blumengaben nach dem Matsya-Sukta
Fundstelle: Taraṅga3, S. 233–234, Blumengaben nach dem Matsya-Sukta
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(matsyasūkte) sugandhiśvetalauhityakusumairarcayet kuleḥ |
bilvairmaruvakādyaiśca tulasīvarjitaiḥ śubhaiḥ ||
kṣaudrapuṣpairviśeṣeṇa vajrapuṣpeṇa miśritam |
sarvaṃ puṣpaṃ pradadyācca bhaktiyuktena cetasā ||
pūjanīyā sadā bhaktyā nṛṇāṃ śīghraphalapradā |
kulairvajrapuṣpādyaiḥ |

Devanagari:
(मत्स्यसूक्ते) सुगन्धिश्वेतलौहित्यकुसुमैरर्चयेत् कुलेः |
बिल्वैर्मरुवकाद्यैश्च तुलसीवर्जितैः शुभैः ||
क्षौद्रपुष्पैर्विशेषेण वज्रपुष्पेण मिश्रितम् |
सर्वं पुष्पं प्रदद्याच्च भक्तियुक्तेन चेतसा ||
पूजनीया सदा भक्त्या नृणां शीघ्रफलप्रदा |
कुलैर्वज्रपुष्पाद्यैः |

Bedeutung und Funktion: Im Matsya-Sukta: „Man verehre sie mit duftenden weißen und roten Blumen, mit Kula-Gaben, mit Bilva, Maruvaka und anderen glückverheißenden Gaben, ohne Tulasi; besonders mit Kshaudra-Blüten. Jede Blume bringe man mit Vajra-Pushpa vermischt und mit hingebungsvollem Geist dar. Sie soll stets mit Hingabe verehrt werden; sie gewährt den Menschen rasch die Frucht.“ „Mit Kula-Gaben“ bedeutet mit Vajra-Pushpa und den entsprechenden Stoffen. Lesungshinweis: Die Bezeichnung kṣaudrapuṣpa ist unsicher. Vajra-Pushpa wird im folgenden Abschnitt als rituell verwendeter weiblicher Körperstoff erläutert; es ist hier kein gewöhnlicher Blumenname.

M1121. S. 248, Bitte um Annahme der Speise
Fundstelle: Taraṅga3, S. 248, Bitte um Annahme der Speise
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(merutantre) devamabhyarcya kuryācca puṣpāñjalimananyadhīḥ |
hemapātrasthitaṃ divyaṃ paramāṃ susaṃskṛtam ||
pañcadhā ṣaḍrasopetaṃ gṛhāṇa mama siddhaye |
mūlamantraṃ samuccārya svāhāntaṃ jalamarpayet ||
karābhyāṃ saṃspṛśan pātraṃ naivedyānte namo vadet |
devasya dakṣiṇe haste jalaṃ dattvā paṭhedidam ||

Devanagari:
(मेरुतन्त्रे) देवमभ्यर्च्य कुर्याच्च पुष्पाञ्जलिमनन्यधीः |
हेमपात्रस्थितं दिव्यं परमां सुसंस्कृतम् ||
पञ्चधा षड्रसोपेतं गृहाण मम सिद्धये |
मूलमन्त्रं समुच्चार्य स्वाहान्तं जलमर्पयेत् ||
कराभ्यां संस्पृशन् पात्रं नैवेद्यान्ते नमो वदेत् |
देवस्य दक्षिणे हस्ते जलं दत्त्वा पठेदिदम् ||

Bedeutung und Funktion: Im Meru Tantra: „Nachdem man den Gott verehrt hat, bringe man mit ungeteilter Aufmerksamkeit eine Handvoll Blumen dar: ‚Nimm zu meiner Vollendung diese göttliche, vorzüglich bereitete, im Goldgefäß befindliche, fünffache und mit den sechs Geschmacksrichtungen ausgestattete Speise an.‘ Man spreche den Mula-Mantra mit Svaha als Abschluss und bringe Wasser dar. Während man das Gefäß mit beiden Händen berührt, sage man nach dem Wort Naivedya Namah. Nachdem man Wasser in die rechte Hand des Gottes gegeben hat, rezitiere man Folgendes …“ Lesungshinweis: Die Form paramāṃ im Speisevers ist grammatisch auffällig. Das folgende Gebet beginnt auf der nächsten Seite.

M1122. S. 249, Wasserformel und Grasa-Mudra
Fundstelle: Taraṅga3, S. 249, Wasserformel und Grasa-Mudra
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
amṛtopastaraṇamasi svāhā iti navākṣaram |
darśayedvāmahastena vikacotpalasannibhām ||
darśayitvā grāsamudrāṃ pañcaprāṇāhutiṃ caret |

Devanagari:
अमृतोपस्तरणमसि स्वाहा इति नवाक्षरम् |
दर्शयेद्वामहस्तेन विकचोत्पलसन्निभाम् ||
दर्शयित्वा ग्रासमुद्रां पञ्चप्राणाहुतिं चरेत् |

Bedeutung und Funktion: „[Man spreche] den neunsilbigen Mantra: ‚Du bist die Unterlage aus Nektar, Svaha.‘ Mit der linken Hand zeige man die einem geöffneten Lotus ähnliche Grasa-Mudra; nachdem man die Speisebissen-Geste gezeigt hat, vollziehe man die fünf Opfergaben an die Lebenskräfte.“

M1123. S. 249, Die fünf Prana-Mudras
Fundstelle: Taraṅga3, S. 249, Die fünf Prana-Mudras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
prāṇādimudrāstatraivoktāḥ |
kaniṣṭhānāmikāṅguṣṭhayogaḥ prāṇasya mudrikā |
tayā grāsaṃ gṛhītvā prāṇāya svāheti saṃvadet ||
tarjanīmadhyamāṅguṣṭhayogenāpānakaṃ vadet |
ṅentaṃ svāhāntamagrya ca vyānāya ca tato vadet ||
svāhā'tha madhyamānāmāṅguṣṭhayogena nirvapet |
hitvā kaniṣṭhāṃ sarvābhirudānāyāgnigehinīm ||
sarvābhistu samānāya svāhoktvā grāsamāvapet |

Devanagari:
प्राणादिमुद्रास्तत्रैवोक्ताः |
कनिष्ठानामिकाङ्गुष्ठयोगः प्राणस्य मुद्रिका |
तया ग्रासं गृहीत्वा प्राणाय स्वाहेति संवदेत् ||
तर्जनीमध्यमाङ्गुष्ठयोगेनापानकं वदेत् |
ङेन्तं स्वाहान्तमग्र्य च व्यानाय च ततो वदेत् ||
स्वाहाऽथ मध्यमानामाङ्गुष्ठयोगेन निर्वपेत् |
हित्वा कनिष्ठां सर्वाभिरुदानायाग्निगेहिनीम् ||
सर्वाभिस्तु समानाय स्वाहोक्त्वा ग्रासमावपेत् |

Bedeutung und Funktion: Die Mudras für Prana und die weiteren Lebenskräfte werden ebendort gelehrt: „Die Verbindung von kleinem Finger, Ringfinger und Daumen ist die Prana-Mudra. Mit ihr nehme man einen Bissen und sage: ‚Prana, Svaha.‘ Mit der Verbindung von Zeigefinger, Mittelfinger und Daumen nenne man Apana im Dativ und mit Svaha als Abschluss. Dann sage man ‚Vyana, Svaha‘ und bringe mit der Verbindung von Mittel-, Ringfinger und Daumen dar. Mit allen Fingern außer dem kleinen [spreche man] ‚Udana‘ und die ‚Gattin des Feuers‘. Mit allen Fingern sage man ‚Samana, Svaha‘ und gebe den Bissen hin.“ Die syntaktische Verbindung um agrya im zweiten Satz ist unsicher; die Zuordnung der Finger folgt den ausdrücklich genannten Gruppen.

M1124. S. 249–250, Gebet zur Wassergabe
Fundstelle: Taraṅga3, S. 249–250, Gebet zur Wassergabe
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(merutantre) tataḥ svarṇādije pātre sutoyaṃ dhenumudrayā |
amṛtīkṛtya devāya deyaṃ mantramimaṃ paṭhet ||
namaste devadeveśa sarvatṛptikaraṃ param |
anyāniveditaṃ śuddhaṃ prakṛtisthaṃ suśītalam ||
paramānandasaṃpūrṇaṃ gṛhāṇa jalamuttamam |
uktvaivaṃ devatāvāme jalapātraṃ niveśayet ||

Devanagari:
(मेरुतन्त्रे) ततः स्वर्णादिजे पात्रे सुतोयं धेनुमुद्रया |
अमृतीकृत्य देवाय देयं मन्त्रमिमं पठेत् ||
नमस्ते देवदेवेश सर्वतृप्तिकरं परम् |
अन्यानिवेदितं शुद्धं प्रकृतिस्थं सुशीतलम् ||
परमानन्दसंपूर्णं गृहाण जलमुत्तमम् |
उक्त्वैवं देवतावामे जलपात्रं निवेशयेत् ||

Bedeutung und Funktion: Im Meru Tantra: „Dann verwandle man gutes Wasser in einem Gefäß aus Gold oder ähnlichem Material durch die Dhenu-Mudra in Nektar. Es ist dem Gott darzubringen; dazu rezitiere man diesen Mantra: ‚Verehrung dir, Herr der Götter. Nimm dieses vorzügliche Wasser an, das allen höchste Erfüllung schenkt, keinem anderen dargebracht wurde, rein, unverändert und angenehm kühl ist, von höchster Glückseligkeit erfüllt.‘ Nachdem man so gesprochen hat, stelle man das Wassergefäß links von der Gottheit auf.“

M1125. S. 251, Entfernung der Speisereste
Fundstelle: Taraṅga3, S. 251, Entfernung der Speisereste
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(merutantre) devaṃ tṛptamiti dhyātvā naivedyaṃ gatasārakam |
saṃcintya rakṣodigbhāge pātraṃ tat sthāpayet tataḥ ||
gomayādbhistadastreṇa naivedyasthānaśodhanam |
devocchiṣṭaṃ gṛhītvā tu nirmālyabhojine namaḥ ||
ityaiśānyāṃ viniḥkṣipya hastaṃ prakṣālayet tataḥ |
punarācamanaṃ dadyāt karodvarttanameva ca ||
śuddhamācamanaṃ dattvā sugandhairgandhayet karau |

Devanagari:
(मेरुतन्त्रे) देवं तृप्तमिति ध्यात्वा नैवेद्यं गतसारकम् |
संचिन्त्य रक्षोदिग्भागे पात्रं तत् स्थापयेत् ततः ||
गोमयाद्भिस्तदस्त्रेण नैवेद्यस्थानशोधनम् |
देवोच्छिष्टं गृहीत्वा तु निर्माल्यभोजिने नमः ||
इत्यैशान्यां विनिःक्षिप्य हस्तं प्रक्षालयेत् ततः |
पुनराचमनं दद्यात् करोद्वर्त्तनमेव च ||
शुद्धमाचमनं दत्त्वा सुगन्धैर्गन्धयेत् करौ |

Bedeutung und Funktion: Im Meru Tantra: „Man meditiere darüber, dass der Gott gesättigt ist, und stelle sich vor, dass die Speisegabe ihrer Essenz entledigt ist. Dann stelle man ihr Gefäß in die Rakshasa-Richtung [Südwesten]. Mit Kuhdungwasser und seinem Waffen-Mantra reinige man den Ort der Speisegabe. Man nehme den Speiserest des Gottes und lege ihn im Nordosten ab mit: ‚Verehrung dem, der die übrig gebliebenen Opfergaben verzehrt.‘ Dann wasche man die Hand. Erneut reiche man Mundspülwasser und ein Mittel zum Reinigen der Hände. Nachdem man reines Mundspülwasser gegeben hat, parfümiere man die beiden Hände mit duftenden Stoffen.“

M1126. S. 251, Besondere Formel für die zweite Vidya
Fundstelle: Taraṅga3, S. 251, Besondere Formel für die zweite Vidya
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
dvitīyavidyāviṣaye tu viśeṣa ukto (nīlatantre) sarvaṃ mantramayaṃ kṛtvā devatāyai nivedayet |
śrīmadekajaṭe vajrapuṣpaṃ pratīccha coccaret ||
mūlenāgnipriyāntena satāreṇa ca sādhakaḥ |
tāraḥ praṇavastasya cānvaya ādāveva saṃpradāyasiddhaḥ |
arthaśca pañcaḥ sarvāsāmapi tārādidevatānāṃ pūjāyāmaviruddha eveti sudhārṇavakṛtaḥ |

Devanagari:
द्वितीयविद्याविषये तु विशेष उक्तो (नीलतन्त्रे) सर्वं मन्त्रमयं कृत्वा देवतायै निवेदयेत् |
श्रीमदेकजटे वज्रपुष्पं प्रतीच्छ चोच्चरेत् ||
मूलेनाग्निप्रियान्तेन सतारेण च साधकः |
तारः प्रणवस्तस्य चान्वय आदावेव संप्रदायसिद्धः |
अर्थश्च पञ्चः सर्वासामपि तारादिदेवतानां पूजायामविरुद्ध एवेति सुधार्णवकृतः |

Bedeutung und Funktion: Für die zweite Vidya wird eine besondere Regel im Nila-Tantra gelehrt: „Nachdem der Sadhaka alles mit Mantra erfüllt hat, bringe er es der Gottheit dar. Er spreche: ‚Erhabene Ekajata, nimm Vajra-Pushpa entgegen‘, zusammen mit dem Mula-Mantra, mit Tara und mit der ‚Geliebten des Feuers‘ als Abschluss.“ Tara ist Pranava; dass es an den Anfang gehört, ist durch die Überlieferung gesichert. Der Sinn gilt auch für die Verehrung aller Gottheiten wie Tara ohne Widerspruch, so die Verfasser des Sudharnava. Lesungshinweis: Das im Druck vor „für alle“ stehende pañcaḥ ist syntaktisch beschädigt; daraus wird keine zusätzliche Fünfergruppe erschlossen.

M1127. S. 263, Yogapitha im Kunda
Fundstelle: Taraṅga4, S. 263, Yogapitha im Kunda
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(śāradāyām) sarvamabhyarcya tāreṇa yogapīṭhamathārcayet |
(merutantre) svāgrādiprādakṣiṇyena tatpadmakeśareṣu ca |
madhyāntaṃ pūjayedetān jayāṃ ca vijayāṃ tathā ||
ajitākhyāṃ cāparājitāṃ nityāṃ ca vilāsinīm |
dogdhrīmaghorāṃ ca tathā maṅgalāmatha tatra tu ||
hrī~ sarvaśaktikamalāsanāya nama uccaran |
dattvā puṣpāñjaliṃ kuṇḍe pūjayedbhuvaneśvarīm ||
tantrāntare |
vāgīśvarīśvarayoryogapīṭhātmane namaḥ |
hrīmādyaḥ pīṭhamantro'yamāvāhyāsmin prapūjayet ||

Devanagari:
(शारदायाम्) सर्वमभ्यर्च्य तारेण योगपीठमथार्चयेत् |
(मेरुतन्त्रे) स्वाग्रादिप्रादक्षिण्येन तत्पद्मकेशरेषु च |
मध्यान्तं पूजयेदेतान् जयां च विजयां तथा ||
अजिताख्यां चापराजितां नित्यां च विलासिनीम् |
दोग्ध्रीमघोरां च तथा मङ्गलामथ तत्र तु ||
ह्रीँ सर्वशक्तिकमलासनाय नम उच्चरन् |
दत्त्वा पुष्पाञ्जलिं कुण्डे पूजयेद्भुवनेश्वरीम् ||
तन्त्रान्तरे |
वागीश्वरीश्वरयोर्योगपीठात्मने नमः |
ह्रीमाद्यः पीठमन्त्रोऽयमावाह्यास्मिन् प्रपूजयेत् ||

Bedeutung und Funktion: In der Sharada: „Nachdem man alles mit Tara verehrt hat, verehre man den Yogapitha.“ Im Meru Tantra: „Von der Stelle vor sich ausgehend verehre man auf den Staubfäden des Lotus im Uhrzeigersinn und zuletzt in der Mitte diese [Shaktis]: Jaya, Vijaya, die Ajita Genannte, Aparajita, Nitya, Vilasini, Dogdhri, Aghora und Mangala. Man spreche ‚Hrīm̐, Verehrung dem Lotussitz aller Shaktis‘, bringe eine Handvoll Blumen dar und verehre Bhuvaneshvari im Kunda.“ In einem anderen Tantra: „Verehrung dem Wesen des Yogapitha von Vagishvari und Ishvara.“ Dies ist der Pitha-Mantra mit Hrim am Anfang. Man rufe [die Gottheiten] darin an und verehre sie.

M1128. S. 268–269, Sattvische Feuerzungen und ihre Bijas
Fundstelle: Taraṅga4, S. 268–269, Sattvische Feuerzungen und ihre Bijas
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(śāradāyām) vinyasedātmano dehe mantrī jihvā havirbhujaḥ |
liṅgapāyugaśirovaktraghrāṇanetreṣu sarvataḥ ||
vahnīśārdhīśasaṃyuktāḥ sādiyāntāḥ sabindavaḥ |
varṇā mantrāḥ samuddiṣṭā jihvānāṃ sapta deśikaiḥ ||
jihvāstāstrividhāḥ proktā guṇabhedena karmasu |
hiraṇyā kanakā raktā kṛṣṇā'nyā suprabhā matā ||
bahurūpā'tiraktā ca sāttvikyo yāgakarmasu |
vahnī rephaḥ |
haro yakāraḥ |
ardhīśo dīrghīkāraḥ |
atra sāttvikarasanāyāṃ bahurūpātiraktayoḥ paurvāparyaṃ bījakramānurodhena na tu nyāsakramānurodhena bahurūpāyāḥ sarvāṅge nyasanīyatvāt |

Devanagari:
(शारदायाम्) विन्यसेदात्मनो देहे मन्त्री जिह्वा हविर्भुजः |
लिङ्गपायुगशिरोवक्त्रघ्राणनेत्रेषु सर्वतः ||
वह्नीशार्धीशसंयुक्ताः सादियान्ताः सबिन्दवः |
वर्णा मन्त्राः समुद्दिष्टा जिह्वानां सप्त देशिकैः ||
जिह्वास्तास्त्रिविधाः प्रोक्ता गुणभेदेन कर्मसु |
हिरण्या कनका रक्ता कृष्णाऽन्या सुप्रभा मता ||
बहुरूपाऽतिरक्ता च सात्त्विक्यो यागकर्मसु |
वह्नी रेफः |
हरो यकारः |
अर्धीशो दीर्घीकारः |
अत्र सात्त्विकरसनायां बहुरूपातिरक्तयोः पौर्वापर्यं बीजक्रमानुरोधेन न तु न्यासक्रमानुरोधेन बहुरूपायाः सर्वाङ्गे न्यसनीयत्वात् |

Bedeutung und Funktion: In der Sharada: „Der Mantrakundige setze die Zungen des Opferverzehrers in seinem eigenen Körper ein: am Geschlechtsorgan, After, Kopf, Mund, Geruchssinn, den Augen und überall. Die Buchstaben von Sa bis Ya, mit Feuer, Isha, Ardhi-Isha und Bindu verbunden, werden von den Lehrern als die sieben Mantras der Zungen gelehrt. Die Zungen werden für die Ritualhandlungen nach den Gunas dreifach beschrieben. Hiranya, Kanaka, Rakta, Krishna, Suprabha, Bahurupa und Atirakta sind die sattvischen bei Opferhandlungen.“ Feuer bedeutet Ra, Hara bedeutet Ya, Ardhi-Isha das lange I. Hier richtet sich bei den sattvischen Zungen die Reihenfolge Bahurupa und Atirakta nach der Bija-Reihenfolge, nicht nach der Nyasa-Reihenfolge, weil Bahurupa auf dem ganzen Körper einzusetzen ist. Die Bezeichnungen īśa und hara wechseln zwischen Vers und Erläuterung; eine ausgeschriebene Bija-Reihe wird nicht ergänzt.

M1129. S. 269, Diskussion der Nyasa-Reihenfolge
Fundstelle: Taraṅga4, S. 269, Diskussion der Nyasa-Reihenfolge
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
taduktaṃ tantrāntare |
saliṅgagudamūrdhāsyanāsānetreṣu ca kramāt |
vinyasedatiraktāṃ tāṃ sarvāṅge bahurūpiṇīmiti rāghavabhaṭṭaḥ |
vastutaḥ |
hiraṇyā gaganā raktā kṛṣṇā caiva tu suprabhā |
bahurūpā maheśāni atiriktā tathaiva ca—ityanantaram |
ekaikaṃ vinyaseddevi liṅgapāyuśiraḥsvatha |
vaktre ghrāṇe tathā netre sarvāṅge ca nyaset tataḥ ||
iti (vīracūḍāmaṇi-) vacanāt |
tataḥ pravinyasejjihvāṃ dehe mantrī vibhāvasoḥ |
saliṅgagudamūrdhāsyanāsānetreṣu ca kramāt ||
sarvāṅgeṣu ca jihvāstā vakṣyante trividhātmikāḥ |
hiraṇyā gaganā raktā kṛṣṇā caiva tu suprabhā ||
bahurūpā'tiraktā ca jihvāḥ sapteti sāttvikāḥ |
iti (tantramantraprakāśa-) vacanāccātiraktāyāḥ sarvāṅga eva nyāsaḥ sādhīyān |
rāghavabhaṭṭalikhitavacanāntaraṃ ca yadi pramāṇaṃ tadā vikalpa eveti sudhārṇavakṛtaḥ |
(merutantre'pi) tantramantraprakāśikokta eva krama uktaḥ |

Devanagari:
तदुक्तं तन्त्रान्तरे |
सलिङ्गगुदमूर्धास्यनासानेत्रेषु च क्रमात् |
विन्यसेदतिरक्तां तां सर्वाङ्गे बहुरूपिणीमिति राघवभट्टः |
वस्तुतः |
हिरण्या गगना रक्ता कृष्णा चैव तु सुप्रभा |
बहुरूपा महेशानि अतिरिक्ता तथैव च—इत्यनन्तरम् |
एकैकं विन्यसेद्देवि लिङ्गपायुशिरःस्वथ |
वक्त्रे घ्राणे तथा नेत्रे सर्वाङ्गे च न्यसेत् ततः ||
इति (वीरचूडामणि-) वचनात् |
ततः प्रविन्यसेज्जिह्वां देहे मन्त्री विभावसोः |
सलिङ्गगुदमूर्धास्यनासानेत्रेषु च क्रमात् ||
सर्वाङ्गेषु च जिह्वास्ता वक्ष्यन्ते त्रिविधात्मिकाः |
हिरण्या गगना रक्ता कृष्णा चैव तु सुप्रभा ||
बहुरूपाऽतिरक्ता च जिह्वाः सप्तेति सात्त्विकाः |
इति (तन्त्रमन्त्रप्रकाश-) वचनाच्चातिरक्तायाः सर्वाङ्ग एव न्यासः साधीयान् |
राघवभट्टलिखितवचनान्तरं च यदि प्रमाणं तदा विकल्प एवेति सुधार्णवकृतः |
(मेरुतन्त्रेऽपि) तन्त्रमन्त्रप्रकाशिकोक्त एव क्रम उक्तः |

Bedeutung und Funktion: Dazu steht in einem anderen Tantra: „Am Geschlechtsorgan, After, Kopf, Mund, an der Nase und den Augen setze man sie der Reihe nach ein, dort Atirakta; Bahurupini hingegen auf dem ganzen Körper“, so Raghavabhatta. Tatsächlich aber folgt im Vira-Chudamani auf „Hiranya, Gagana, Rakta, Krishna, Suprabha, Bahurupa, Maheshani, und Atirikta“ die Aussage: „Eine nach der anderen setze man ein, Göttin, am Geschlechtsorgan, After und Kopf, dann am Mund, Geruchssinn, den Augen und schließlich am ganzen Körper.“ Ebenso im Tantra-Mantra-Prakasha: „Dann setze der Mantrakundige die Zungen des Feuers in seinem Körper ein: der Reihe nach am Geschlechtsorgan, After, Kopf, Mund, an der Nase, den Augen und am ganzen Körper. Diese Zungen werden als dreifach beschaffen beschrieben: Hiranya, Gagana, Rakta, Krishna, Suprabha, Bahurupa und Atirakta sind die sieben sattvischen Zungen.“ Deshalb ist es besser begründet, Atirakta gerade auf dem ganzen Körper einzusetzen. Wenn auch die von Raghavabhatta angeführte andere Aussage als maßgeblich gilt, liegt eben eine Alternative vor, so die Verfasser des Sudharnava. Auch das Meru Tantra lehrt genau die im Tantra-Mantra-Prakashika genannte Reihenfolge. Die Namensvarianten Gagana/Kanaka und Atirikta/Atirakta bleiben ihren Zitaten zugeordnet.

M1130. S. 270, Rishi und sechs Anga-Mantras des Feuers
Fundstelle: Taraṅga4, S. 270, Rishi und sechs Anga-Mantras des Feuers
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(kriyāsāre) asya bhṛgu ṛṣiśchando gāyatryagnistu devatā |
bījaṃ śaktistu raṃ svāhā ṛṣyādīn pūrvavannyaset ||
(śāradāyām) vahneraṅgamanūnnyasyet tanāvuktena vartmanā |
sahasrārciḥ svastipūrṇa uttiṣṭha puruṣaḥ punaḥ ||
dhūmavyāpī saptajihvo dhanurdhara iti kramāt |
ṣaḍaṅgamanavaḥ proktā jātibhiḥ saha saṃyutāḥ ||

Devanagari:
(क्रियासारे) अस्य भृगु ऋषिश्छन्दो गायत्र्यग्निस्तु देवता |
बीजं शक्तिस्तु रं स्वाहा ऋष्यादीन् पूर्ववन्न्यसेत् ||
(शारदायाम्) वह्नेरङ्गमनून्न्यस्येत् तनावुक्तेन वर्त्मना |
सहस्रार्चिः स्वस्तिपूर्ण उत्तिष्ठ पुरुषः पुनः ||
धूमव्यापी सप्तजिह्वो धनुर्धर इति क्रमात् |
षडङ्गमनवः प्रोक्ता जातिभिः सह संयुताः ||

Bedeutung und Funktion: Im Kriyasara: „Sein Rishi ist Bhrigu, das Versmaß Gayatri, die Gottheit Agni. Das Bija ist Raṃ, die Shakti Svaha. Rishi und die weiteren Zuordnungen setze man wie zuvor ein.“ In der Sharada: „Die Anga-Mantras des Feuers setze man auf dem Körper nach dem beschriebenen Verfahren ein. Sahasrarchis, ‚Tausendflammiger‘; Svastipurna, ‚von Heil Erfüllter‘; Uttishtha Purusha, ‚Erhebe dich, Purusha‘; Dhumavyapin, ‚mit Rauch Durchdringender‘; Saptajihva, ‚Siebenzüngiger‘; und Dhanurdhara, ‚Bogenträger‘: So werden der Reihe nach die sechs Anga-Mantras gelehrt, verbunden mit den Jati-Endungen.“

M1131. S. 274, Zentraler Feuer-Mantra und Zungenverehrung
Fundstelle: Taraṅga4, S. 274, Zentraler Feuer-Mantra und Zungenverehrung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(śāradāyām) dhyātaṃ vahniṃ yajenmadhye gandhādyairmanunā'munā |
vaiśvānarajātavedapade paścādihāvaha ||
lohitākṣapadasyānte sarvakarmāṇi sādhaya |
vahnijāyāvadhiḥ prokto mantraḥ pāvakavallabhaḥ ||
madhye ṣaṭsvapi koṇeṣu jihvājvālāruco yajet |
atra ṣaṭsu koṇeṣu madhye ca yajedityanvayaḥ |
koṇeṣu īśānādikrama ityuktam (somaśambhau) rudrendravahnimāsādavaruṇānilagocare |
hiraṇyādyāḥ sthitā vahne rasanā ṣaḍanukramāt ||
madhyato bahurūpā tu .... .... .... iti |

Devanagari:
(शारदायाम्) ध्यातं वह्निं यजेन्मध्ये गन्धाद्यैर्मनुनाऽमुना |
वैश्वानरजातवेदपदे पश्चादिहावह ||
लोहिताक्षपदस्यान्ते सर्वकर्माणि साधय |
वह्निजायावधिः प्रोक्तो मन्त्रः पावकवल्लभः ||
मध्ये षट्स्वपि कोणेषु जिह्वाज्वालारुचो यजेत् |
अत्र षट्सु कोणेषु मध्ये च यजेदित्यन्वयः |
कोणेषु ईशानादिक्रम इत्युक्तम् (सोमशम्भौ) रुद्रेन्द्रवह्निमासादवरुणानिलगोचरे |
हिरण्याद्याः स्थिता वह्ने रसना षडनुक्रमात् ||
मध्यतो बहुरूपा तु .... .... .... इति |

Bedeutung und Funktion: In der Sharada: „Das meditierte Feuer verehre man in der Mitte mit Duftstoff und den weiteren Gaben unter diesem Mantra: die Worte Vaishvanara und Jataveda, danach ‚Bringe hierher‘, nach Lohitaksha ‚Vollbringe alle Handlungen‘, mit der ‚Gattin des Feuers‘ als Abschluss. Dieser Mantra wird als dem Feuer lieb gelehrt. In der Mitte und in den sechs Ecken verehre man die im Flammenglanz strahlenden Zungen.“ Der Satz ist so zu verbinden: in den sechs Ecken und in der Mitte. Für die Ecken wird die Reihenfolge von Ishana an gelehrt, bei Somashambhu: „In den Bereichen Rudras, Indras, des Feuers, [der folgenden Richtung], Varunas und des Windes stehen die sechs Zungen des Feuers, beginnend mit Hiranya, der Reihe nach; in der Mitte hingegen Bahurupa …“ Das letzte Zitat ist im Druck verkürzt. Der vierte Richtungsname māsāda ist beschädigt und wird nicht stillschweigend ersetzt; die folgende Quelle nennt die Südwestrichtung ausdrücklich.

M1132. S. 283, Opferreste und fünf Vyahriti-Gaben
Fundstelle: Taraṅga4, S. 283, Opferreste und fünf Vyahriti-Gaben
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
saṃpātayedbhāgeṣviti |
yasmādbhāgādājyaṃ gṛhītvā hutaṃ taddhutaṃ tadbhāge hutaśeṣaṃ kṣipedityarthaḥ |
taduktam (śaivāgame) svāhetyatho hutiśeṣabhāgamājyaṃ kṣipet kramāt—iti |
(śāradāyām) satārābhirvyāhṛtibhirājyena juhuyāt punaḥ |
atra oṃ svāhā |
bhūḥ svāhā |
bhuvaḥ svāhā |
svaḥ svāhā |
oṃ bhūrbhuvaḥ svaḥ svāheti vyastasamastābhiḥ pañcāhutayaḥ pañcabhirmanubhirhuyāditi (nārāyaṇīyatantra-) vacanāt |

Devanagari:
संपातयेद्भागेष्विति |
यस्माद्भागादाज्यं गृहीत्वा हुतं तद्धुतं तद्भागे हुतशेषं क्षिपेदित्यर्थः |
तदुक्तम् (शैवागमे) स्वाहेत्यथो हुतिशेषभागमाज्यं क्षिपेत् क्रमात्—इति |
(शारदायाम्) सताराभिर्व्याहृतिभिराज्येन जुहुयात् पुनः |
अत्र ॐ स्वाहा |
भूः स्वाहा |
भुवः स्वाहा |
स्वः स्वाहा |
ॐ भूर्भुवः स्वः स्वाहेति व्यस्तसमस्ताभिः पञ्चाहुतयः पञ्चभिर्मनुभिर्हुयादिति (नारायणीयतन्त्र-) वचनात् |

Bedeutung und Funktion: „In die Bereiche zurückfallen lassen“ bedeutet: In den Bereich, aus dem man Ghee genommen und geopfert hat, gebe man den nach der Opferung verbliebenen Rest zurück. Dazu steht im Shaiva-Agama: „Nach Svaha gebe man den als Opferrest verbliebenen Ghee-Anteil der Reihe nach [zurück].“ In der Sharada: „Erneut opfere man Ghee mit den von Tara begleiteten Vyahritis.“ Hier sind fünf Opfergaben mit den einzeln und zusammen gesprochenen Formeln gemeint: „Om, Svaha. Bhuh, Svaha. Bhuvah, Svaha. Svah, Svaha. Om Bhur Bhuvah Svah, Svaha.“ Denn im Narayaniya-Tantra heißt es: „Man opfere mit fünf Mantras.“

M1133. S. 285, Formel und Umfang der Lebensweihen
Fundstelle: Taraṅga4, S. 285, Formel und Umfang der Lebensweihen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tathā |
praṇavaṃ pūrvamuccārya karmanāma samuddharet |
saṃpādayāmi svāheti sarvakarmasvayaṃ vidhiḥ ||
(śāradāyām) śubheṣu syurvivāhāntāḥ kriyāstāḥ krūrakarmasu |
maraṇāntāḥ samuddiṣṭā vahnerāgamavedibhiḥ ||

Devanagari:
तथा |
प्रणवं पूर्वमुच्चार्य कर्मनाम समुद्धरेत् |
संपादयामि स्वाहेति सर्वकर्मस्वयं विधिः ||
(शारदायाम्) शुभेषु स्युर्विवाहान्ताः क्रियास्ताः क्रूरकर्मसु |
मरणान्ताः समुद्दिष्टा वह्नेरागमवेदिभिः ||

Bedeutung und Funktion: Ferner: „Zuerst spreche man Pranava, dann nenne man die Handlung und sage: ‚Ich vollziehe [sie], Svaha.‘ Dies ist das Verfahren bei allen Handlungen.“ In der Sharada: „Bei glückverheißenden Riten reichen jene Lebensweihen des Feuers bis zur Hochzeit; bei grausamen Handlungen werden sie von den Agama-Kennern bis zum Tod gelehrt.“

M1134. S. 285, Entlastung und Namensgebung des Feuers
Fundstelle: Taraṅga4, S. 285, Entlastung und Namensgebung des Feuers
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(uḍḍīśe) jātakarma samāpyātha śramāpanodanāya ca |
prādeśamātraṃ samidhaṃ mūlāgraghṛtasaṃplutām ||
oṃ kāmeśvarakāmeśvarībhyāṃ svāheti trirviniḥkṣipet |
vahneśca pitarau mantrī svadehe viniyojayet ||
iṣṭadevasya nāmnā tu vahnernāma samācaret |
kāmeśvarakāmeśvarībhyāmiti tu śrīvidyāyām |
anyatra vāgīśvaravāgīśvarībhyāmiti jñeyam |
(pūrṇayāge) ājyāhutyaṣṭakaṃ hutvā nāmakarma samācaret |
deśikastvamuko'sīti mūlamantreṇa kalpayet ||

Devanagari:
(उड्डीशे) जातकर्म समाप्याथ श्रमापनोदनाय च |
प्रादेशमात्रं समिधं मूलाग्रघृतसंप्लुताम् ||
ॐ कामेश्वरकामेश्वरीभ्यां स्वाहेति त्रिर्विनिःक्षिपेत् |
वह्नेश्च पितरौ मन्त्री स्वदेहे विनियोजयेत् ||
इष्टदेवस्य नाम्ना तु वह्नेर्नाम समाचरेत् |
कामेश्वरकामेश्वरीभ्यामिति तु श्रीविद्यायाम् |
अन्यत्र वागीश्वरवागीश्वरीभ्यामिति ज्ञेयम् |
(पूर्णयागे) आज्याहुत्यष्टकं हुत्वा नामकर्म समाचरेत् |
देशिकस्त्वमुकोऽसीति मूलमन्त्रेण कल्पयेत् ||

Bedeutung und Funktion: Im Uddisha: „Nach Abschluss des Geburtsritus lege man zur Beseitigung der Erschöpfung dreimal ein spannenlanges Opferholz, an beiden Enden mit Ghee getränkt, hinein mit ‚Om, Kameshvara und Kameshvari, Svaha‘. Die Eltern des Feuers setze der Mantrakundige in seinen eigenen Körper ein. Mit dem Namen der Ishta-Devata vollziehe man die Namensgebung des Feuers.“ „Kameshvara und Kameshvari“ gilt für Shrividya; anderswo ist „Vagishvara und Vagishvari“ zu verstehen. Im Purna-Yaga: „Nachdem man acht Ghee-Opfer dargebracht hat, vollziehe man die Namensgebung. Der Lehrer bestimme unter dem Mula-Mantra: ‚Du bist so und so genannt.‘“

M1135. S. 286, Einzelgaben und Mantra-Endungen
Fundstelle: Taraṅga4, S. 286, Einzelgaben und Mantra-Endungen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(merutantre) svabījarasanānāmnā caikekāmāhutiṃ hunet |
tataścāṅgāni juhuyādvahnermūrtyaṣṭakaṃ tathā ||
indrādilokapālāṃśca āyudhāni tataḥ param |
mantreṇoṅkārapūrveṇa svāhāntena vicakṣaṇaḥ ||
svāhāvasāne juhuyāddhyāyan vai mantradevatām |
svāhāntamantre tu svāhāntaraṃ na deyam |
taduktam (mantraprakāśe) namonte na namo dadyāddviṭhānte dviṭhameva ca |
pūjāyāmāhutau cāpi sarvatrāyaṃ vidhiḥ śive ||
dviṭhaḥ svāhā |
atra ṭhakāreṇa lipisāmyādbindurucyate |
bindudvayaṃ visargaḥ |
sa ca śaktirūpastena dviṭhaśabdenāgniśaktiḥ svāhocyata iti rāghavabhaṭṭaḥ |
vastuto dviṭha iti pāribhāṣikī saṃjñeti sāṃpradāyikāḥ |

Devanagari:
(मेरुतन्त्रे) स्वबीजरसनानाम्ना चैकेकामाहुतिं हुनेत् |
ततश्चाङ्गानि जुहुयाद्वह्नेर्मूर्त्यष्टकं तथा ||
इन्द्रादिलोकपालांश्च आयुधानि ततः परम् |
मन्त्रेणोङ्कारपूर्वेण स्वाहान्तेन विचक्षणः ||
स्वाहावसाने जुहुयाद्ध्यायन् वै मन्त्रदेवताम् |
स्वाहान्तमन्त्रे तु स्वाहान्तरं न देयम् |
तदुक्तम् (मन्त्रप्रकाशे) नमोन्ते न नमो दद्याद्द्विठान्ते द्विठमेव च |
पूजायामाहुतौ चापि सर्वत्रायं विधिः शिवे ||
द्विठः स्वाहा |
अत्र ठकारेण लिपिसाम्याद्बिन्दुरुच्यते |
बिन्दुद्वयं विसर्गः |
स च शक्तिरूपस्तेन द्विठशब्देनाग्निशक्तिः स्वाहोच्यत इति राघवभट्टः |
वस्तुतो द्विठ इति पारिभाषिकी संज्ञेति सांप्रदायिकाः |

Bedeutung und Funktion: Im Meru Tantra: „Mit dem jeweiligen Bija und Namen der Feuerzunge bringe man je eine Gabe dar. Danach opfere man für die Angas, die acht Feuergestalten, die Weltenhüter von Indra an und anschließend ihre Waffen. Der Verständige verwende einen Mantra mit Om am Anfang und Svaha am Ende. Beim Abschluss Svaha opfere er und meditiere dabei über die Mantra-Gottheit.“ Endet der Mantra bereits auf Svaha, ist kein weiteres Svaha anzufügen. Dazu steht im Mantra-Prakasha: „An einen auf Namah endenden [Mantra] füge man kein Namah an und an einen auf Dvitha endenden kein weiteres Dvitha. Bei Puja wie bei Opfergaben gilt überall diese Regel, Shiva.“ Dvitha bedeutet Svaha. Dabei wird wegen der Ähnlichkeit des Schriftzeichens mit Ṭha ein Punkt bezeichnet; zwei Punkte bilden Visarga, und dieser ist Shakti-Gestalt. Deshalb bezeichnet das Wort Dvitha die Feuer-Shakti Svaha, so Raghavabhatta. Die Überlieferungskundigen sagen dagegen, Dvitha sei schlicht eine technische Bezeichnung. Die ungewöhnliche schriftbildbezogene Erklärung wird als Deutung des zitierten Autors wiedergegeben.

M1136. S. 290, Traum-Mantra und Verehrungsvers
Fundstelle: Taraṅga4, S. 290, Traum-Mantra und Verehrungsvers
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(piṅgalāmate) (merutantre) ca |
tāro hilidvayaṃ śūlapāṇaye dviṭha īritaḥ |
svapnamānavamantro'yaṃ śambhunā parikīrtitaḥ ||
namo jaya trinetrāya piṅgalāya mahātmane |
vāmāya viśvarūpāya svapnādhipataye namaḥ ||

Devanagari:
(पिङ्गलामते) (मेरुतन्त्रे) च |
तारो हिलिद्वयं शूलपाणये द्विठ ईरितः |
स्वप्नमानवमन्त्रोऽयं शम्भुना परिकीर्तितः ||
नमो जय त्रिनेत्राय पिङ्गलाय महात्मने |
वामाय विश्वरूपाय स्वप्नाधिपतये नमः ||

Bedeutung und Funktion: Im Pingala-Mata und im Meru Tantra: „Tara, zweimal Hili, Shulapanaye und Dvitha: Dies wird von Shambhu als Traum-Mantra gelehrt.“ „Verehrung, Sieg! Dem Dreiäugigen, dem Gelbbraunen, dem Großseeligen, Vama, dem Allgestaltigen, dem Herrn der Träume sei Verehrung.“ Tara und Dvitha bleiben hier die im Text verwendeten Bezeichnungen; der Mantra wird nicht als fortlaufend ausgeschriebene Formel ergänzt.

M1137. S. 291, Traumgebet an Vishnu
Fundstelle: Taraṅga4, S. 291, Traumgebet an Vishnu
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(mantratantraprakāśe) oṃ hṛtsakalalokāya viṣṇave prabhaviṣṇave |
viśvāya viśvarūpāya svapnādhipataye namaḥ ||
svapnamānavamantro'yaṃ kathito nāradādibhiḥ |

Devanagari:
(मन्त्रतन्त्रप्रकाशे) ॐ हृत्सकललोकाय विष्णवे प्रभविष्णवे |
विश्वाय विश्वरूपाय स्वप्नाधिपतये नमः ||
स्वप्नमानवमन्त्रोऽयं कथितो नारदादिभिः |

Bedeutung und Funktion: Im Mantra-Tantra-Prakasha: „Om, dem [hṛtsakalalokāya: Wortverbindung unsicher], Vishnu, dem machtvoll Wirkenden, dem All, dem Allgestaltigen, dem Herrn der Träume sei Verehrung.“ Dieser Traum-Mantra wurde von Narada und anderen gelehrt. Lesungshinweis: Die erste Anrufung nach Om ist auch im Druck nicht sicher aufzulösen; sie wird nicht durch eine vermutete Standardformel ersetzt.

M1138. S. 291, Traumgebet und innere Sammlung
Fundstelle: Taraṅga4, S. 291, Traumgebet und innere Sammlung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(nāradīye) parabrahmasvarūpastvaṃ mantraścarṣī viśvadhṛk |
śubhāśubhagatiṃ deva svapne me vinivedaya ||
ityuccārya namaskuryājānubhyāmavanīṃ gataḥ |
prasanno vāgyatastasmin śayīteṣṭaṃ vicintayet ||

Devanagari:
(नारदीये) परब्रह्मस्वरूपस्त्वं मन्त्रश्चर्षी विश्वधृक् |
शुभाशुभगतिं देव स्वप्ने मे विनिवेदय ||
इत्युच्चार्य नमस्कुर्याजानुभ्यामवनीं गतः |
प्रसन्नो वाग्यतस्तस्मिन् शयीतेष्टं विचिन्तयेत् ||

Bedeutung und Funktion: Im Naradiya: „Du bist die Gestalt des höchsten Brahman, Mantra, [carṣī: Lesung beziehungsweise Bedeutung unklar], der Träger des Alls. Gott, teile mir im Traum den glücklichen oder unglücklichen Verlauf mit.“ Nachdem man dies gesprochen hat, knie man auf die Erde und verneige sich. Heiter und schweigend lege man sich auf jenes Lager und denke an die Ishta-Devata. Die Verbindung nach mantra ist im Druck unsicher; eine Ergänzung wird nicht vorgenommen.

M1139. S. 298, Alternative Mantras zur Traumbesänftigung
Fundstelle: Taraṅga4, S. 298, Alternative Mantras zur Traumbesänftigung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(nāradapañcarātre) dṛṣṭvā samācareddhomaṃ dantakāṣṭhoditaṃ mune |
kevalenātha vānyena siṃhamantreṇa śāntaye ||
astramantragāyatrīsiṃhamantrāṇāṃ vikalpaḥ |
tārāvajranakhaṃ daṃṣṭrāyudhāya mahāsiṃhāya huṃphaṭ namaḥ |
siṃhasya manuriti (merau proktaḥ) |

Devanagari:
(नारदपञ्चरात्रे) दृष्ट्वा समाचरेद्धोमं दन्तकाष्ठोदितं मुने |
केवलेनाथ वान्येन सिंहमन्त्रेण शान्तये ||
अस्त्रमन्त्रगायत्रीसिंहमन्त्राणां विकल्पः |
तारावज्रनखं दंष्ट्रायुधाय महासिंहाय हुंफट् नमः |
सिंहस्य मनुरिति (मेरौ प्रोक्तः) |

Bedeutung und Funktion: Im Narada-Pancharatra: „Nachdem man [einen solchen Traum] gesehen hat, vollziehe man, o Weiser, das beim Zahnhölzchen erklärte Homa; oder zur Besänftigung allein mit einem anderen Mantra, dem Simha-Mantra.“ Waffen-Mantra, Gayatri und Simha-Mantra stehen also zur Wahl. „Tara, Vajranakhaṃ, Daṃṣṭrāyudhāya Mahāsiṃhāya, Huṃ Phaṭ Namaḥ“ wird im Meru als Mantra des Löwen gelehrt. Die erste Verbindung nach Tara ist im Druck grammatisch unsicher. Tara ist eine Mantrabezeichnung; die Stelle wird nicht als vollständig aufgelöste Rezitationsformel ergänzt. Eine Herausgeberfußnote bietet zusätzlich eine Variante zur Reinigung mit Zahnhölzchen aus Jati, Tagara und Mandara, durch die ein schlechter Traum beseitigt werde.

M1140. S. 304, Laute, Wörter und Mantras bis zur Auflösung in Shiva
Fundstelle: Taraṅga4, S. 304, Laute, Wörter und Mantras bis zur Auflösung in Shiva
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
akārādikṣakārāntān varṇān saṃcintayeddhṛdi |
varṇādhvānaṃ vilīnaṃ tu padādhvani vicintayet ||
homādyūho prāgvadevātra lalāṭe cintayet tataḥ |
padādhvānaṃ mūlamantrapadavarṇasvarūpakam ||
padādhvātrohahomādi prāgvadeva samācaret |
mantrādhvani vilīnaṃ tu padādhvānaṃ vicintayet ||
saṃpūrṇamantro mantrādhvā cintayecchiṣyamūrdhani |
homohaḥ prāgvadevātra vilīno'haṃ pare śive ||
brahmarandhrasthite dhyāyedataḥ syādadhvaśodhanam |

Devanagari:
अकारादिक्षकारान्तान् वर्णान् संचिन्तयेद्धृदि |
वर्णाध्वानं विलीनं तु पदाध्वनि विचिन्तयेत् ||
होमाद्यूहो प्राग्वदेवात्र ललाटे चिन्तयेत् ततः |
पदाध्वानं मूलमन्त्रपदवर्णस्वरूपकम् ||
पदाध्वात्रोहहोमादि प्राग्वदेव समाचरेत् |
मन्त्राध्वनि विलीनं तु पदाध्वानं विचिन्तयेत् ||
संपूर्णमन्त्रो मन्त्राध्वा चिन्तयेच्छिष्यमूर्धनि |
होमोहः प्राग्वदेवात्र विलीनोऽहं परे शिवे ||
ब्रह्मरन्ध्रस्थिते ध्यायेदतः स्यादध्वशोधनम् |

Bedeutung und Funktion: „Im Herzen betrachte man die Laute von A bis Ksha. Man betrachte den Laut-Adhvan als im Wort-Adhvan aufgelöst; Homa und seine Anpassung erfolgen wie zuvor. Danach betrachte man an der Stirn den Wort-Adhvan in Gestalt der Wörter und Laute des Mula-Mantra. Hier vollziehe man Anpassung, Homa und Weiteres wie zuvor und betrachte den Wort-Adhvan als im Mantra-Adhvan aufgelöst. Der vollständige Mantra ist der Mantra-Adhvan; man betrachte ihn am Scheitel des Schülers. Das angepasste Homa erfolgt wie zuvor. Man meditiere: ‚Ich bin im höchsten Shiva aufgelöst, der sich im Brahmarandhra befindet.‘ So wird die Reinigung der Adhvans vollzogen.“ Die Herausgeberfußnote nennt als Variante vilīno ’yam, ‚dieser ist aufgelöst‘, gegenüber vilīno ’ham, ‚ich bin aufgelöst‘ im Haupttext.

M1141. S. 305, Ausführung der vollständigen Opfergabe
Fundstelle: Taraṅga4, S. 305, Ausführung der vollständigen Opfergabe
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(vāyavīyasaṃhitāyām) tato homāvaśiṣṭena ghṛtenāpūrya vai srucam |
nidhāya puṣpaṃ tasyāgre sruveṇādhomukhena tām ||
sadarbheṇa samācchādya mūlenāñjalinotthitaḥ |
vauṣaḍantena juhuyāddhārāṃ javasamanvitām ||
(merutantre) sarpiṣā srucamāpūrya puṣpaṃ coparyadhomukham |
srugupari sruvaṃ dattvā puṣpaṃ tatra prapātayet ||
savyottarakarābhyāṃ ca saṃpuṭābhyāṃ ca śaṅkhavat |
saṃgṛhyotthāya saṃlagnau nābhau tiryaṅnidhāya ca ||
pūrṇā darvīti mantreṇa mūlena ca susaṃyataḥ |
dadyāt pūrṇāhutīstisraḥ sarvakāmaprapūraṇīḥ ||
śrotriyasyaitaduddiṣṭamanyaḥ pūrṇāhutiṃ caret |
mūlena vauṣaḍantena svāhāntena tu vāmataḥ ||

Devanagari:
(वायवीयसंहितायाम्) ततो होमावशिष्टेन घृतेनापूर्य वै स्रुचम् |
निधाय पुष्पं तस्याग्रे स्रुवेणाधोमुखेन ताम् ||
सदर्भेण समाच्छाद्य मूलेनाञ्जलिनोत्थितः |
वौषडन्तेन जुहुयाद्धारां जवसमन्विताम् ||
(मेरुतन्त्रे) सर्पिषा स्रुचमापूर्य पुष्पं चोपर्यधोमुखम् |
स्रुगुपरि स्रुवं दत्त्वा पुष्पं तत्र प्रपातयेत् ||
सव्योत्तरकराभ्यां च संपुटाभ्यां च शङ्खवत् |
संगृह्योत्थाय संलग्नौ नाभौ तिर्यङ्निधाय च ||
पूर्णा दर्वीति मन्त्रेण मूलेन च सुसंयतः |
दद्यात् पूर्णाहुतीस्तिस्रः सर्वकामप्रपूरणीः ||
श्रोत्रियस्यैतदुद्दिष्टमन्यः पूर्णाहुतिं चरेत् |
मूलेन वौषडन्तेन स्वाहान्तेन तु वामतः ||

Bedeutung und Funktion: In der Vayaviya-Samhita: „Dann fülle man den Sruk mit dem nach dem Homa verbleibenden Ghee, lege an seine Spitze eine Blume und bedecke ihn mit dem nach unten gewandten Sruva samt Darbha. Aufgestanden, [die Geräte] mit zusammengefügten Händen haltend, opfere man unter dem auf Vaushat endenden Mula-Mantra einen raschen Guss.“ Im Meru Tantra: „Man fülle den Sruk mit Ghee, lege darüber eine Blume mit der Blüte nach unten, lege den Sruva auf den Sruk und lasse dort eine Blume nieder. Mit beiden Händen, die linke oben, wie bei einer Muschel umfassend, stehe man auf und halte die verbundenen Geräte quer am Nabel. Wohl gesammelt bringe man unter dem Mantra ‚Purna darvi‘ und dem Mula-Mantra drei vollständige Opfergaben dar, die alle Wünsche erfüllen. Dies ist für einen Shrotriya gelehrt. Ein anderer vollziehe die vollständige Gabe mit dem auf Vaushat endenden Mula-Mantra; auf dem linken Weg endet er auf Svaha.“ Die räumliche Zuordnung der beiden Blumen ist im Meru-Zitat knapp; die unterschiedlichen Anweisungen werden nicht zu einem neuen Ablauf verschmolzen.

M1142. S. 306, Brahmarpana: Darbringung aller Handlungen
Fundstelle: Taraṅga4, S. 306, Brahmarpana: Darbringung aller Handlungen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(gautamīyatantre) sruksruvau tu samādāya ghṛtenāpūrya tat punaḥ |
homadravyāṇi niḥkṣipya nābhau saṃsthāpya tau punaḥ ||
brahmārpaṇena manunā dadyāt pūrṇāhutiṃ punaḥ |
itaḥ pūrvaṃ prāṇabuddhidehadharmādhikārataḥ ||
jāgratsvapnasuṣuptyavasthāsu manasā vācā karmaṇā hastābhyāṃ padbhyāmudareṇa śiśnā yat smṛtaṃ yaduktaṃ yat kṛtaṃ tat sarvaṃ brahmārpaṇaṃ bhavatu svāhā |
brahmārpaṇamanuḥ so'yaṃ brahmārpaṇavidhau smṛtaḥ |

Devanagari:
(गौतमीयतन्त्रे) स्रुक्स्रुवौ तु समादाय घृतेनापूर्य तत् पुनः |
होमद्रव्याणि निःक्षिप्य नाभौ संस्थाप्य तौ पुनः ||
ब्रह्मार्पणेन मनुना दद्यात् पूर्णाहुतिं पुनः |
इतः पूर्वं प्राणबुद्धिदेहधर्माधिकारतः ||
जाग्रत्स्वप्नसुषुप्त्यवस्थासु मनसा वाचा कर्मणा हस्ताभ्यां पद्भ्यामुदरेण शिश्ना यत् स्मृतं यदुक्तं यत् कृतं तत् सर्वं ब्रह्मार्पणं भवतु स्वाहा |
ब्रह्मार्पणमनुः सोऽयं ब्रह्मार्पणविधौ स्मृतः |

Bedeutung und Funktion: Im Gautamiya-Tantra: „Man nehme Sruk und Sruva, fülle [den Sruk] wiederum mit Ghee, gebe die Opferstoffe hinein und halte beide erneut am Nabel. Dann bringe man unter dem Brahmarpana-Mantra die vollständige Opfergabe dar: ‚Was zuvor im Bereich von Prana, Buddhi, Körper und dessen Eigenschaften, im Wachen, Träumen und Tiefschlaf, mit Geist, Rede und Handlung, mit Händen, Füßen, Bauch und Geschlechtsorgan gedacht, gesagt und getan wurde – all dies werde Brahman dargebracht, Svaha.‘“ Dies ist der für das Verfahren der Darbringung an Brahman überlieferte Brahmarpana-Mantra.

M1143. S. 306–307, Abschluss des Feuerrituals und Mahavyahritis
Fundstelle: Taraṅga4, S. 306–307, Abschluss des Feuerrituals und Mahavyahritis
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(śāradāyām) udvāsya devatāṃ kumbhe sāṅgāṃ sāvaraṇāṃ guruḥ |
punarvyāhṛtibhirhutvā jihvādīnāṃ vibhāvasoḥ ||
ekaikāmāhutiṃ dattvā pariṣicyāgnirātmani |
pāvakaṃ yojayitvā sve paridhīn saparistarān ||
naimittikaṃ dahenmantrī nitye tu na dahedimān |
vyāhṛtibhirmahāvyāhṛtibhiḥ |
punaḥ samāpayeddhomaṃ mahāvyāhṛtipūrvakam—iti vacanāt |
tatprakārastu (gautamīye) pūrṇāhutiṃ tato dadyādagniścaivaṃ vidhānavit |
oṃ bhūragnaye pṛthivyai ca mahate svāhayā tathā ||
bhuvo vāyave cāntarikṣāya mahate svāhayā tathā |
svaścandramase digbhyaśca nakṣatrebhyaśca svāhā ||
oṃ bhūrbhuvaḥsvaścandramase nakṣatrabhyo digbhyaśca mahate svāhā |

Devanagari:
(शारदायाम्) उद्वास्य देवतां कुम्भे साङ्गां सावरणां गुरुः |
पुनर्व्याहृतिभिर्हुत्वा जिह्वादीनां विभावसोः ||
एकैकामाहुतिं दत्त्वा परिषिच्याग्निरात्मनि |
पावकं योजयित्वा स्वे परिधीन् सपरिस्तरान् ||
नैमित्तिकं दहेन्मन्त्री नित्ये तु न दहेदिमान् |
व्याहृतिभिर्महाव्याहृतिभिः |
पुनः समापयेद्धोमं महाव्याहृतिपूर्वकम्—इति वचनात् |
तत्प्रकारस्तु (गौतमीये) पूर्णाहुतिं ततो दद्यादग्निश्चैवं विधानवित् |
ॐ भूरग्नये पृथिव्यै च महते स्वाहया तथा ||
भुवो वायवे चान्तरिक्षाय महते स्वाहया तथा |
स्वश्चन्द्रमसे दिग्भ्यश्च नक्षत्रेभ्यश्च स्वाहा ||
ॐ भूर्भुवःस्वश्चन्द्रमसे नक्षत्रभ्यो दिग्भ्यश्च महते स्वाहा |

Bedeutung und Funktion: In der Sharada: „Der Guru entlasse die Gottheit samt Angas und Avaranas in den Krug, opfere erneut mit den Vyahritis, gebe je eine Gabe für die Zungen des Feuers und Weiteres und besprenge es ringsum. Als Feuer [meditierend] nehme er das Feuer in sich selbst auf. Bei einem anlassbezogenen Ritus verbrenne der Mantrakundige die Begrenzungshölzer samt Darbha-Streuung; beim täglichen Ritus verbrenne er sie nicht.“ Mit „Vyahritis“ sind die Mahavyahritis gemeint, denn es heißt: „Wiederum beende man das Homa unter Voranstellung der Mahavyahritis.“ Das Verfahren steht im Gautamiya: „Dann bringe der Verfahrenskundige die vollständige Gabe dar [agnis: syntaktisch auffällig]: Om, Bhuh, dem Feuer, der Erde und dem Großen, Svaha; Bhuvah, dem Wind, dem Zwischenraum und dem Großen, Svaha; Svah, dem Mond, den Himmelsrichtungen und den Mondhäusern, Svaha.“ „Om, Bhur Bhuvah Svah, dem Mond, den Mondhäusern, den Himmelsrichtungen und dem Großen, Svaha.“ Die ersten Formeln sind metrisch mit Verbindungswörtern überliefert; die letzte ist als fortlaufende Formel ausgeschrieben.

M1144. S. 308, Der Guru öffnet das Auge der Erkenntnis
Fundstelle: Taraṅga4, S. 308, Der Guru öffnet das Auge der Erkenntnis
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(merutantre) netrabandhamapāsyaivaṃ veśayet kuśasaṃstare |
tataśca pāṭhayecchiṣyaṃ mantramenaṃ gurūttamaḥ ||
ajñānatimirāndhasya jñānāñjanaśalākayā |
cakṣurunmīlitaṃ yena tasmai śrīgurave namaḥ ||

Devanagari:
(मेरुतन्त्रे) नेत्रबन्धमपास्यैवं वेशयेत् कुशसंस्तरे |
ततश्च पाठयेच्छिष्यं मन्त्रमेनं गुरूत्तमः ||
अज्ञानतिमिरान्धस्य ज्ञानाञ्जनशलाकया |
चक्षुरुन्मीलितं येन तस्मै श्रीगुरवे नमः ||

Bedeutung und Funktion: Im Meru Tantra: „Nachdem man so die Augenbinde entfernt hat, lasse man [den Schüler] auf der Kusha-Streuung Platz nehmen. Dann lasse der vortreffliche Guru den Schüler diesen Mantra sprechen: ‚Dem Shri Guru sei Verehrung, der mir, vom Dunkel der Unwissenheit geblendet, mit dem Stäbchen der Erkenntnissalbe das Auge geöffnet hat.‘“

M1145. S. 312, Vorbereitung zur Mantra-Übertragung
Fundstelle: Taraṅga4, S. 312, Vorbereitung zur Mantra-Übertragung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
utthāya śiṣyo vimale vāsasī paridhāya ca |
ācamya vāgyato bhūtvā niṣīdet sannidhau guroḥ ||
devatāmātmanaḥ śiṣye saṃkrāntāṃ deśikottamaḥ |
pūjayedgandhapuṣpādyairekyaṃ saṃbhāvayaṃstayoḥ ||
dadyādvidyāṃ tatastasmai vinītāyāmbupūrvakam |
(viśiṣṭasaṃhitāyām) tatastacchirasi svasya hastaṃ dattvā śataṃ japet |
aṣṭottaraśataṃ vāpi dadyādudakapūrvakam ||

Devanagari:
उत्थाय शिष्यो विमले वाससी परिधाय च |
आचम्य वाग्यतो भूत्वा निषीदेत् सन्निधौ गुरोः ||
देवतामात्मनः शिष्ये संक्रान्तां देशिकोत्तमः |
पूजयेद्गन्धपुष्पाद्यैरेक्यं संभावयंस्तयोः ||
दद्याद्विद्यां ततस्तस्मै विनीतायाम्बुपूर्वकम् |
(विशिष्टसंहितायाम्) ततस्तच्छिरसि स्वस्य हस्तं दत्त्वा शतं जपेत् |
अष्टोत्तरशतं वापि दद्यादुदकपूर्वकम् ||

Bedeutung und Funktion: „Der Schüler stehe auf, lege zwei reine Gewänder an, spüle den Mund und setze sich schweigend in die Nähe des Gurus. Der vortreffliche Lehrer verehre mit Duftstoffen, Blumen und Weiterem die aus ihm selbst in den Schüler übergegangene Gottheit und vergegenwärtige die Einheit beider. Dann übertrage er dem bescheidenen Schüler die Vidya unter vorangehender Wassergabe.“ In der Vishishta-Samhita: „Dann lege er seine Hand auf dessen Kopf, wiederhole [den Mantra] hundert- oder einhundertachtmal und übergebe ihn unter vorangehender Wassergabe.“ Der im Druck stehende Quellentitel lautet Viśiṣṭa-Saṃhitā; er wird nicht zu einem anderen Samhita-Titel normalisiert.

M1146. S. 314, Dakshina nach der Mantra-Übertragung
Fundstelle: Taraṅga4, S. 314, Dakshina nach der Mantra-Übertragung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(mantratantraprakāśe) ācāryādanabhiprāptaḥ prāptaścādattadakṣiṇaḥ |
satataṃ japyamāno'pi mantraḥ siddhiṃ na yacchati ||
sarvasvaṃ vā tadardhaṃ vā vittaśāṭhyavivarjitam |
gurave dakṣiṇāṃ dattvā tato mantragraho mataḥ ||
(tantrāntare) gobhūhiraṇyaṃ vipulaṃ gṛhakṣetrādikaṃ bahu |
na cedardhaṃ tadardhaṃ vā taddaśāṃśamathāpi vā ||
aṅkeśādannavastrādi dadyādvittānusārataḥ |

Devanagari:
(मन्त्रतन्त्रप्रकाशे) आचार्यादनभिप्राप्तः प्राप्तश्चादत्तदक्षिणः |
सततं जप्यमानोऽपि मन्त्रः सिद्धिं न यच्छति ||
सर्वस्वं वा तदर्धं वा वित्तशाठ्यविवर्जितम् |
गुरवे दक्षिणां दत्त्वा ततो मन्त्रग्रहो मतः ||
(तन्त्रान्तरे) गोभूहिरण्यं विपुलं गृहक्षेत्रादिकं बहु |
न चेदर्धं तदर्धं वा तद्दशांशमथापि वा ||
अङ्केशादन्नवस्त्रादि दद्याद्वित्तानुसारतः |

Bedeutung und Funktion: Im Mantra-Tantra-Prakasha: „Ein Mantra, der nicht vom Acharya empfangen wurde oder empfangen wurde, ohne Dakshina zu geben, gewährt keine Siddhi, selbst wenn er ständig wiederholt wird. Nachdem man dem Guru ohne Täuschung über das Vermögen alles Eigene oder dessen Hälfte als Dakshina gegeben hat, gilt der Empfang des Mantras [als vollzogen].“ In einem anderen Tantra: „Kühe, Land, reichlich Gold, viele Häuser, Felder und dergleichen; ist dies nicht möglich, die Hälfte, wiederum deren Hälfte oder ein Zehntel davon; [aṅkeśāt: unklare Verbindung], Speise, Kleidung und Weiteres gebe man entsprechend seinen Vermögensverhältnissen.“ Die Forderungen stehen im historischen Ritualtext; die beschädigte Verbindung vor der Speise- und Kleidergabe bleibt offen.

M1147. Band II, S. 1, Bitte um die Übertragung des großen Mantras
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 1, Bitte um die Übertragung des großen Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
bhagavan paramātmarūpin paramakaruṇika śrīguro sakalapuruṣārthasādhanamahāmantrapradānena māmanugṛhṇīṣva iti |
ityuktvā guruṃ sāṣṭāṅgaṃ praṇamya tadājñayā prāṅmukha udaṅmukho vāsane upaviśya kuśatrayatilajalānyādāya svastivācanapūrvakaṃ saṃkalpaṃ kuryāt |
tadyathā— Devanagari:
भगवन् परमात्मरूपिन् परमकरुणिक श्रीगुरो सकलपुरुषार्थसाधनमहामन्त्रप्रदानेन मामनुगृह्णीष्व इति |
इत्युक्त्वा गुरुं साष्टाङ्गं प्रणम्य तदाज्ञया प्राङ्मुख उदङ्मुखो वाऽऽसने उपविश्य कुशत्रयतिलजलान्यादाय स्वस्तिवाचनपूर्वकं संकल्पं कुर्यात् |
तद्यथा— Bedeutung und Funktion: „Erhabener Shri Guru, Gestalt des höchsten Selbst, voller Mitgefühl: Erweise mir Gnade, indem du mir den großen Mantra überträgst, der alle Ziele des menschlichen Lebens verwirklicht.“ Nachdem er dies gesprochen und sich mit acht Körpergliedern vor dem Guru verneigt hat, setze er sich mit dessen Erlaubnis nach Osten oder Norden gewandt auf einen Sitz. Er nehme drei Kusha-Halme, Sesam und Wasser und vollziehe nach vorangehenden Segensworten den Sankalpa, und zwar so:

M1148. Band II, S. 1, Sankalpa und Wahl des Gurus
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 1, Sankalpa und Wahl des Gurus
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
oṃ viṣṇurviṣṇuḥ |
oṃ adyetyādi—amukagotrotpanno'mukadevaśarmā dharmārthakāmamokṣaprāptikāmaḥ śrīmadamukadevatāyā amukamantradīkṣāmahaṃ kariṣye—iti saṃkalpya guruṃ vṛṇuyāt |
tadyathā— oṃ sādhu bhavānāstāt—iti śiṣyo vadet |
oṃ sādhvahamāse—iti guruḥ |
oṃ arcayiṣyāmo bhavantam—iti śiṣyaḥ |
oṃ arcaya—iti guruḥ |

Devanagari:
ॐ विष्णुर्विष्णुः |
ॐ अद्येत्यादि—अमुकगोत्रोत्पन्नोऽमुकदेवशर्मा धर्मार्थकाममोक्षप्राप्तिकामः श्रीमदमुकदेवताया अमुकमन्त्रदीक्षामहं करिष्ये—इति संकल्प्य गुरुं वृणुयात् |
तद्यथा— ॐ साधु भवानास्तात्—इति शिष्यो वदेत् |
ॐ साध्वहमासे—इति गुरुः |
ॐ अर्चयिष्यामो भवन्तम्—इति शिष्यः |
ॐ अर्चय—इति गुरुः |

Bedeutung und Funktion: „Om, Vishnu, Vishnu. Om, heute … Ich, der so und so genannte Devasharman, geboren im so und so genannten Gotra, wünsche Dharma, Artha, Kama und Moksha zu erlangen und werde die Einweihung in den so und so genannten Mantra der erhabenen, so und so genannten Gottheit vollziehen.“ Nach diesem Sankalpa wähle er den Guru. Der Schüler sage: „Om, möget Ihr gut Platz nehmen.“ Der Guru: „Om, ich sitze gut.“ Der Schüler: „Om, wir werden Euch verehren.“ Der Guru: „Om, verehre mich.“ Die Zeitangabe ist in der Vorlage mit ‚heute und so weiter‘ abgekürzt; Namen, Gotra, Gottheit und Mantra stehen als Platzhalter.

M1149. Band II, S. 1, Verehrung und förmliche Wahl des Lehrers
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 1, Verehrung und förmliche Wahl des Lehrers
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tataḥ śiṣyaḥ— śrīgurave namaḥ—iti mantreṇa gurave āsanaṃ dattvā tenaiva mantreṇa pādyādibhirgandhapuṣpadhūpadīpavastrālaṅkaraṇābhiśca gurumabhyarcya dakṣiṇajānuṃ bhūmau dhṛtvā paṭhet— oṃ adyetyādi—amukagotrotpanno'mukadevaśarmā dharmārthakāmamokṣaprāptikāmaḥ śrīmadamukadevatāyā amukamantragrahaṇāyāmukagotramamukapravaramamukavedādhyāyinamamukadevaśarmāṇamebhiḥ pādyādibhirarcitaṃ bhavantaṃ gurutvenāhaṃ vṛṇe |
oṃ vṛto'smi—iti prativacanam |

Devanagari:
ततः शिष्यः— श्रीगुरवे नमः—इति मन्त्रेण गुरवे आसनं दत्त्वा तेनैव मन्त्रेण पाद्यादिभिर्गन्धपुष्पधूपदीपवस्त्रालङ्करणाभिश्च गुरुमभ्यर्च्य दक्षिणजानुं भूमौ धृत्वा पठेत्— ॐ अद्येत्यादि—अमुकगोत्रोत्पन्नोऽमुकदेवशर्मा धर्मार्थकाममोक्षप्राप्तिकामः श्रीमदमुकदेवताया अमुकमन्त्रग्रहणायामुकगोत्रममुकप्रवरममुकवेदाध्यायिनममुकदेवशर्माणमेभिः पाद्यादिभिरर्चितं भवन्तं गुरुत्वेनाहं वृणे |
ॐ वृतोऽस्मि—इति प्रतिवचनम् |

Bedeutung und Funktion: Dann gebe der Schüler dem Guru einen Sitz mit dem Mantra „Verehrung dem Shri Guru“. Unter demselben Mantra verehre er ihn mit Fußwaschwasser und den weiteren Gaben, Duftstoffen, Blumen, Räucherwerk, Licht, Gewändern und Schmuck. Er setze das rechte Knie auf die Erde und spreche: „Om, heute … Ich, der so und so genannte Devasharman aus dem so und so genannten Gotra, der Dharma, Artha, Kama und Moksha zu erlangen wünscht, wähle Euch als Guru, um den so und so genannten Mantra der erhabenen, so und so genannten Gottheit zu empfangen: Euch, den so und so genannten Devasharman mit diesem Gotra und dieser Pravara, Kenner des so und so genannten Veda, den ich mit diesen Gaben von Fußwaschwasser an verehrt habe.“ Die Antwort lautet: „Om, ich bin gewählt.“

M1150. Band II, S. 1–2, Auftrag an den Acharya
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 1–2, Auftrag an den Acharya
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
punarbaddhāñjalinā— oṃ adyetyādi—amukamantradīkṣākarmaṇi tvamācāryo bhava |
oṃ bhavāmi—iti prativacanam |
bhagavan śrīguro yathāvihitaṃ karma kuru—iti śiṣyo vadet |
yathājñānataḥ karavāṇi—iti prativacanam |

Devanagari:
पुनर्बद्धाञ्जलिना— ॐ अद्येत्यादि—अमुकमन्त्रदीक्षाकर्मणि त्वमाचार्यो भव |
ॐ भवामि—इति प्रतिवचनम् |
भगवन् श्रीगुरो यथाविहितं कर्म कुरु—इति शिष्यो वदेत् |
यथाज्ञानतः करवाणि—इति प्रतिवचनम् |

Bedeutung und Funktion: Wieder mit zusammengelegten Händen: „Om, heute … Sei du der Acharya bei der Einweihung in den so und so genannten Mantra.“ Die Antwort: „Om, das bin ich.“ Der Schüler sage: „Erhabener Shri Guru, vollziehe die Handlung wie vorgeschrieben.“ Die Antwort: „Ich werde sie nach meinem Wissen vollziehen.“

M1151. Band II, S. 2, Wahl der acht Ritualpriester
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 2, Wahl der acht Ritualpriester
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tataḥ śiṣyo gurave namaskāraṃ kuryāt |
tathā tato'vaśiṣṭāṃ varaṇasāmagrīṃ gurave nivedya taccaraṇau praṇamya tadājñayā ṛtvijo vṛṇuyāt |
tadyathoktopacārairuktaprakāreṇa ca tān pratyekamabhyarcya paṭhet— oṃ adyetyādi—amukagotrotpanno'mukadevaśarmā caturvargaphalaprāptikāmaḥ śrīmadamukadevatāyā matkartṛkāmukamantradīkṣākarmaṇyamukagotramamukapravaramamukavedādhyāyinamamukaśarmāṇamebhiḥ pādyādibhirarcitaṃ bhavantamṛtviktvenāhaṃ vṛṇe |
oṃ vṛto'smi—iti prativacanam |
yathāvihitaṃ karma kuru—iti śiṣyaḥ |
yathājñānataḥ karavāṇi—iti prativacanam |
evamaṣṭau ṛtvijaḥ pratyekaṃ vṛṇuyāt |
tataḥ karmopayuktasāmagrīṃ tebhyo dattvā tān praṇamet |

Devanagari:
ततः शिष्यो गुरवे नमस्कारं कुर्यात् |
तथा ततोऽवशिष्टां वरणसामग्रीं गुरवे निवेद्य तच्चरणौ प्रणम्य तदाज्ञया ऋत्विजो वृणुयात् |
तद्यथोक्तोपचारैरुक्तप्रकारेण च तान् प्रत्येकमभ्यर्च्य पठेत्— ॐ अद्येत्यादि—अमुकगोत्रोत्पन्नोऽमुकदेवशर्मा चतुर्वर्गफलप्राप्तिकामः श्रीमदमुकदेवताया मत्कर्तृकामुकमन्त्रदीक्षाकर्मण्यमुकगोत्रममुकप्रवरममुकवेदाध्यायिनममुकशर्माणमेभिः पाद्यादिभिरर्चितं भवन्तमृत्विक्त्वेनाहं वृणे |
ॐ वृतोऽस्मि—इति प्रतिवचनम् |
यथाविहितं कर्म कुरु—इति शिष्यः |
यथाज्ञानतः करवाणि—इति प्रतिवचनम् |
एवमष्टौ ऋत्विजः प्रत्येकं वृणुयात् |
ततः कर्मोपयुक्तसामग्रीं तेभ्यो दत्त्वा तान् प्रणमेत् |

Bedeutung und Funktion: Dann verneige sich der Schüler vor dem Guru. Er bringe ihm die übrigen Gaben für die Wahl dar, verneige sich zu seinen Füßen und wähle mit seiner Erlaubnis die Ritualpriester. Nachdem er jeden einzeln mit den genannten Upacharas auf die beschriebene Weise verehrt hat, spreche er: „Om, heute … Ich, der so und so genannte Devasharman aus dem so und so genannten Gotra, der die Frucht der vier Lebensziele erlangen möchte, wähle Euch als Ritualpriester bei der von mir zu vollziehenden Einweihung in den so und so genannten Mantra der erhabenen, so und so genannten Gottheit: Euch, den so und so genannten Sharman mit diesem Gotra und dieser Pravara, Kenner des so und so genannten Veda, den ich mit diesen Gaben von Fußwaschwasser an verehrt habe.“ Die Antwort: „Om, ich bin gewählt.“ Der Schüler: „Vollziehe die Handlung wie vorgeschrieben.“ Die Antwort: „Ich werde sie nach meinem Wissen vollziehen.“ So wähle er jeden der acht Ritualpriester. Danach gebe er ihnen die für die Handlung benötigten Gegenstände und verneige sich vor ihnen.

M1152. Band II, S. 3, Besänftigendes Homa und allgemeines Arghya
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 3, Besänftigendes Homa und allgemeines Arghya
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
phaṭ amukadoṣaṃ jahi jahi phaṭ svāhā—iti mantreṇāṣṭottarasahasrasaṃkhyākamaṣṭottaraśatasaṃkhyākaṃ vā homamājyena kuryāt |
tato gururmaṇḍapadvāradeśe āsane upaviśya ācamanaprāṇāyāmau vidhāya sāmānyārghasthāpanaṃ kuryāt |
tataḥ— Devanagari:
फट् अमुकदोषं जहि जहि फट् स्वाहा—इति मन्त्रेणाष्टोत्तरसहस्रसंख्याकमष्टोत्तरशतसंख्याकं वा होममाज्येन कुर्यात् |
ततो गुरुर्मण्डपद्वारदेशे आसने उपविश्य आचमनप्राणायामौ विधाय सामान्यार्घस्थापनं कुर्यात् |
ततः— Bedeutung und Funktion: Mit dem Mantra „Phat, beseitige, beseitige den so und so genannten Fehler, Phat Svaha“ vollziehe man eintausendacht oder einhundertacht Ghee-Opfer. Danach nehme der Guru am Tor des Pavillons auf einem Sitz Platz, vollziehe Achamana und Pranayama und richte das allgemeine Arghya ein. Dann folgt:

M1153. Band II, S. 3, Weihe von Unterlage, Gefäß und Wasser
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 3, Weihe von Unterlage, Gefäß und Wasser
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
astrajalena bhūmiṃ saṃprokṣya trikoṇavṛttacaturasramaṇḍalaṃ vilikhya— oṃ ādhāraśaktaye namaḥ—iti maṇḍalaṃ saṃpūjya tadupari ādhāraṃ saṃsthāpya— ra~ vahnimaṇḍalāya daśakalātmane namaḥ—ityādhāraṃ saṃpūjya phaṭ—iti mantreṇārghapātraṃ prakṣālyādhāropari saṃsthāpya—namaḥ—iti jalenāpūrya— sa~ somamaṇḍalāya ṣoḍaśakalātmane namaḥ—iti jalaṃ saṃpūjya tasmin jale— Devanagari:
अस्त्रजलेन भूमिं संप्रोक्ष्य त्रिकोणवृत्तचतुरस्रमण्डलं विलिख्य— ॐ आधारशक्तये नमः—इति मण्डलं संपूज्य तदुपरि आधारं संस्थाप्य— रँ वह्निमण्डलाय दशकलात्मने नमः—इत्याधारं संपूज्य फट्—इति मन्त्रेणार्घपात्रं प्रक्षाल्याधारोपरि संस्थाप्य—नमः—इति जलेनापूर्य— सँ सोममण्डलाय षोडशकलात्मने नमः—इति जलं संपूज्य तस्मिन् जले— Bedeutung und Funktion: Man besprenge den Boden mit durch den Waffen-Mantra geweihtem Wasser und zeichne ein Mandala aus Dreieck, Kreis und Quadrat. Mit „Om, Verehrung der tragenden Shakti“ verehre man das Mandala und stelle die Gefäßunterlage darauf. Mit „Raṃ̐, Verehrung dem Feuerkreis, dessen Wesen die zehn Kalas sind“ verehre man die Unterlage. Unter dem Mantra „Phat“ wasche man das Arghya-Gefäß, stelle es auf die Unterlage und fülle es unter „Namah“ mit Wasser. Mit „Saṃ̐, Verehrung dem Mondkreis, dessen Wesen die sechzehn Kalas sind“ verehre man das Wasser. In diesem Wasser [rufe man die heiligen Gewässer an]:

M1154. Band II, S. 3, Vers 1: Anrufung der heiligen Flüsse
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 3, Vers 1: Anrufung der heiligen Flüsse
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
oṃ gaṅge ca yamune caiva godāvari sarasvati |
narmade sindhukāveri jale'smin sannidhiṃ kuru ||
1 ||
ityaṅkuśamudrayā sūryamaṇḍalāt tīrthamāvāhya praṇavena gandhapuṣpaṃ nidhāya tenaiva saṃpūjya tenaivāṣṭadhā daśadhā vābhimantrya dhenumudrāṃ pradarśayet |
tatastajjalena phaṭ—iti dvāramabhyukṣya dvārapūjāṃ kuryāt |
tadyathā— Devanagari:
ॐ गङ्गे च यमुने चैव गोदावरि सरस्वति |
नर्मदे सिन्धुकावेरि जलेऽस्मिन् सन्निधिं कुरु ||
१ ||
इत्यङ्कुशमुद्रया सूर्यमण्डलात् तीर्थमावाह्य प्रणवेन गन्धपुष्पं निधाय तेनैव संपूज्य तेनैवाष्टधा दशधा वाभिमन्त्र्य धेनुमुद्रां प्रदर्शयेत् |
ततस्तज्जलेन फट्—इति द्वारमभ्युक्ष्य द्वारपूजां कुर्यात् |
तद्यथा— Bedeutung und Funktion: [Vers 1] „Om, Ganga und Yamuna, Godavari, Sarasvati, Narmada, Sindhu und Kaveri: Seid in diesem Wasser gegenwärtig.“ Mit diesen Worten und der Ankusha-Mudra rufe man die heiligen Gewässer aus dem Sonnenkreis herbei. Unter Pranava lege man Duftstoff und Blumen hinein, verehre damit und bespreche es acht- oder zehnmal mit demselben Laut. Man zeige die Dhenu-Mudra. Dann besprenge man mit diesem Wasser unter „Phat“ das Tor und vollziehe die Tor-Puja wie folgt:

M1155. Band II, S. 3, Gottheiten am oberen Türbalken
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 3, Gottheiten am oberen Türbalken
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
oṃ vighneśāya namaḥ—iti dvārasyordhvodumbare |
ma~ mahālakṣmyai namaḥ—iti taddakṣiṇe |
sa~ sarasvatyai namaḥ—iti tadvāme |
dvāraśriyai namaḥ—iti madhye |
dvārasya dakṣiṇaśākhāyāṃ vāmaśākhāyāṃ cordhvabhāgādārabhya talaparyantametā dvāradevatāḥ pūjayet |
tadyathā— Devanagari:
ॐ विघ्नेशाय नमः—इति द्वारस्योर्ध्वोदुम्बरे |
मँ महालक्ष्म्यै नमः—इति तद्दक्षिणे |
सँ सरस्वत्यै नमः—इति तद्वामे |
द्वारश्रियै नमः—इति मध्ये |
द्वारस्य दक्षिणशाखायां वामशाखायां चोर्ध्वभागादारभ्य तलपर्यन्तमेता द्वारदेवताः पूजयेत् |
तद्यथा— Bedeutung und Funktion: „Om, Verehrung Vighnesha“ – am oberen Türbalken. „Maṃ̐, Verehrung Mahalakshmi“ – rechts davon. „Saṃ̐, Verehrung Sarasvati“ – links davon. „Verehrung der glückverheißenden Kraft des Tores“ – in der Mitte. Am rechten und linken Türpfosten verehre man von oben bis unten die folgenden Torgottheiten:

M1156. Band II, S. 3, Erste Gottheiten an den Türpfosten
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 3, Erste Gottheiten an den Türpfosten
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ga~ gaṇapataye namaḥ—iti dakṣiṇe |
kṣa~ kṣetrapālāya namaḥ—iti vāme |
śa~ vasundharāyuktāya śaṅkhanidhaye namaḥ—iti punardakṣiṇe |
pa~ vasumatiyuktāya padmanidhaye namaḥ—iti vāme |
ma~ māyāśaktaye namaḥ—iti dakṣiṇe |
ca~ cicchaktaye namaḥ—iti vāme |

Devanagari:
गँ गणपतये नमः—इति दक्षिणे |
क्षँ क्षेत्रपालाय नमः—इति वामे |
शँ वसुन्धरायुक्ताय शङ्खनिधये नमः—इति पुनर्दक्षिणे |
पँ वसुमतियुक्ताय पद्मनिधये नमः—इति वामे |
मँ मायाशक्तये नमः—इति दक्षिणे |
चँ चिच्छक्तये नमः—इति वामे |

Bedeutung und Funktion: „Gaṃ̐, Verehrung Ganapati“ – rechts. „Kṣaṃ̐, Verehrung Kshetrapala“ – links. „Śaṃ̐, Verehrung Shankhanidhi, verbunden mit Vasundhara“ – wieder rechts. „Paṃ̐, Verehrung Padmanidhi, verbunden mit Vasumati“ – links. „Maṃ̐, Verehrung Maya-Shakti“ – rechts. „Caṃ̐, Verehrung Chit-Shakti“ – links.

M1157. Band II, S. 4, Weitere Gottheiten an Pfosten und Schwelle
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 4, Weitere Gottheiten an Pfosten und Schwelle
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ga~ gaṅgāyai namaḥ—iti dakṣiṇe |
ya~ yamunāyai namaḥ—iti vāme |
dha~ dhātre namaḥ—iti dakṣiṇe |
va~ vidhātre namaḥ—iti vāme |
da~ dehalyai namaḥ; a~ astrāya namaḥ—iti vā dehalyām |
evaṃ paścimadvāramārabhya pratidvāraṃ saṃpūjya dvārapālān pūjayet |

Devanagari:
गँ गङ्गायै नमः—इति दक्षिणे |
यँ यमुनायै नमः—इति वामे |
धँ धात्रे नमः—इति दक्षिणे |
वँ विधात्रे नमः—इति वामे |
दँ देहल्यै नमः; अँ अस्त्राय नमः—इति वा देहल्याम् |
एवं पश्चिमद्वारमारभ्य प्रतिद्वारं संपूज्य द्वारपालान् पूजयेत् |

Bedeutung und Funktion: „Gaṃ̐, Verehrung Ganga“ – rechts. „Yaṃ̐, Verehrung Yamuna“ – links. „Dhaṃ̐, Verehrung Dhatri“ – rechts. „Vaṃ̐, Verehrung Vidhatri“ – links. „Daṃ̐, Verehrung der Schwelle“ oder „Aṃ̐, Verehrung der Waffe“ – an der Schwelle. Nachdem man so, beim Westtor beginnend, jedes Tor verehrt hat, verehre man die Torhüter.

M1158. Band II, S. 4, Torhüter verschiedener Gottheiten
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 4, Torhüter verschiedener Gottheiten
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tatra viśeṣaḥ śivapūjāyām—nandimahākālagaṇeśavṛṣabhabhṛṅgiskandabhavānīcaṇḍeśvarān—paścimadvāramārabhya pratidvāraṃ krameṇa dvau dvau pūjayet |
eṣāṃ pūjane mantrastu—na~ nandine namaḥ—ityādi |
viṣṇupūjāyām—nandasunandacaṇḍapracaṇḍabalaprabalabhadrasubhadrākhyān—dvārapālān pūjayet |
gaṇeśapūjāyām—vakratuṇḍaikadaṃṣṭramahodaragajānanalambodaravikaṭavirājadhūmravarṇān—pūjayet |
sūryapūjāyāṃ devīpūjāyāṃ ca—brāhmīmāheśvarīkaumārīvaiṣṇavīvārāhīndrāṇīcāmuṇḍāmahālakṣmīḥ—pūjayet |
tripurādipūjāyāṃ tu—gaṇeśakṣetrapālavaṭukayoginīgaṅgāyamunālakṣmīsarasvatīḥ—pūjayediti |

Devanagari:
तत्र विशेषः शिवपूजायाम्—नन्दिमहाकालगणेशवृषभभृङ्गिस्कन्दभवानीचण्डेश्वरान्—पश्चिमद्वारमारभ्य प्रतिद्वारं क्रमेण द्वौ द्वौ पूजयेत् |
एषां पूजने मन्त्रस्तु—नँ नन्दिने नमः—इत्यादि |
विष्णुपूजायाम्—नन्दसुनन्दचण्डप्रचण्डबलप्रबलभद्रसुभद्राख्यान्—द्वारपालान् पूजयेत् |
गणेशपूजायाम्—वक्रतुण्डैकदंष्ट्रमहोदरगजाननलम्बोदरविकटविराजधूम्रवर्णान्—पूजयेत् |
सूर्यपूजायां देवीपूजायां च—ब्राह्मीमाहेश्वरीकौमारीवैष्णवीवाराहीन्द्राणीचामुण्डामहालक्ष्मीः—पूजयेत् |
त्रिपुरादिपूजायां तु—गणेशक्षेत्रपालवटुकयोगिनीगङ्गायमुनालक्ष्मीसरस्वतीः—पूजयेदिति |

Bedeutung und Funktion: Dabei gelten Besonderheiten. Bei Shiva-Puja verehre man, am Westtor beginnend, an jedem Tor der Reihe nach jeweils zwei: Nandi, Mahakala, Ganesha, Vrishabha, Bhringi, Skanda, Bhavani und Chandeshvara. Der Mantra bei ihrer Verehrung lautet „Naṃ̐, Verehrung Nandi“ und entsprechend weiter. Bei Vishnu-Puja verehre man die Torhüter Nanda, Sunanda, Chanda, Prachanda, Bala, Prabala, Bhadra und Subhadra. Bei Ganesha-Puja verehre man Vakratunda, Ekadamshtra, Mahodara, Gajanana, Lambodara, Vikata, Viraj und Dhumravarna. Bei Surya- und Devi-Puja verehre man Brahmi, Maheshvari, Kaumari, Vaishnavi, Varahi, Indrani, Chamunda und Mahalakshmi. Bei der Puja von Tripura und entsprechenden Gottheiten verehre man Ganesha, Kshetrapala, Vatuka, Yogini, Ganga, Yamuna, Lakshmi und Sarasvati. Die Namen Ekadamshtra und Viraj stehen so in der Ausgabe; sie werden nicht an eine andere geläufige Ganesha-Liste angeglichen.

M1159. Band II, S. 4, Beseitigung der Hindernisse und Eintritt
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 4, Beseitigung der Hindernisse und Eintritt
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tato devamantreṇa divyadṛṣṭyāvalokanāt divyān vighnānutsārya—astrāya phaṭ—iti jalakṣepeṇāntarikṣagān vighnānutsārya tenaiva mantreṇa tribhirvāmapārṣṇighātairbhaumān vighnānutsārayet |
tato dakṣiṇāṅgaṃ kiṃcit saṃkocya dvārasya vāmaśākhāṃ spṛśannutsāritabhūtānāṃ nirgamanārthaṃ dakṣiṇamārgaṃ dadaddakṣiṇapādapuraḥsaraṃ maṇḍapāntaḥ praviśet |
vāmamārge tu śaktivāmapādapuraḥsaraṃ maṇḍapāntaḥpraveśaḥ |
tathaiva strīkartṛkadīkṣāyāmapi |

Devanagari:
ततो देवमन्त्रेण दिव्यदृष्ट्यावलोकनात् दिव्यान् विघ्नानुत्सार्य—अस्त्राय फट्—इति जलक्षेपेणान्तरिक्षगान् विघ्नानुत्सार्य तेनैव मन्त्रेण त्रिभिर्वामपार्ष्णिघातैर्भौमान् विघ्नानुत्सारयेत् |
ततो दक्षिणाङ्गं किंचित् संकोच्य द्वारस्य वामशाखां स्पृशन्नुत्सारितभूतानां निर्गमनार्थं दक्षिणमार्गं ददद्दक्षिणपादपुरःसरं मण्डपान्तः प्रविशेत् |
वाममार्गे तु शक्तिवामपादपुरःसरं मण्डपान्तःप्रवेशः |
तथैव स्त्रीकर्तृकदीक्षायामपि |

Bedeutung und Funktion: Dann vertreibe man die himmlischen Hindernisse durch den Mantra der Gottheit und den göttlichen Blick. Mit „Astraya Phat“ versprenge man Wasser und vertreibe die Hindernisse im Zwischenraum; mit demselben Mantra und drei Schlägen der linken Ferse vertreibe man die irdischen Hindernisse. Danach ziehe man die rechte Körperseite etwas zurück, berühre den linken Türpfosten und lasse rechts einen Weg frei, auf dem die vertriebenen Wesen hinausgehen können. Mit dem rechten Fuß voran betrete man den Pavillon. Auf dem linken Weg erfolgt der Eintritt mit der Shakti und dem linken Fuß voran [die Wortverbindung ist gedrängt]. Ebenso bei einer von einer Frau erteilten Diksha.

M1160. Band II, S. 4, Vastu-Verehrung und vier Reinigungen
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 4, Vastu-Verehrung und vier Reinigungen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tato nairṛtyāṃ diśi— oṃ vāstupuruṣāya vāstvadhīśāya brahmaṇe namaḥ—iti puṣpākṣataiḥ saṃpūjya praṇamya pañcagavyasāmānyārghatoyābhyāṃ maṇḍapābhyantaraṃ saṃprokṣya saṃskāracatuṣṭayaṃ kuryāt |
tadyathā—mūlamantraṃ samuccaran maṇḍapābhyantaraṃ paśyet |
phaṭ—iti sāmānyārghajalena tatrokṣaṇaṃ kuryāt |
tenaiva mantreṇa darbhaistāḍayet |
hu~—iti mantreṇa siñcet |

Devanagari:
ततो नैर्ऋत्यां दिशि— ॐ वास्तुपुरुषाय वास्त्वधीशाय ब्रह्मणे नमः—इति पुष्पाक्षतैः संपूज्य प्रणम्य पञ्चगव्यसामान्यार्घतोयाभ्यां मण्डपाभ्यन्तरं संप्रोक्ष्य संस्कारचतुष्टयं कुर्यात् |
तद्यथा—मूलमन्त्रं समुच्चरन् मण्डपाभ्यन्तरं पश्येत् |
फट्—इति सामान्यार्घजलेन तत्रोक्षणं कुर्यात् |
तेनैव मन्त्रेण दर्भैस्ताडयेत् |
हुँ—इति मन्त्रेण सिञ्चेत् |

Bedeutung und Funktion: Dann verehre man im Südwesten mit Blumen und ungebrochenen Reiskörnern: „Om, Verehrung dem Vastu-Purusha, dem Herrn des Bauplatzes, Brahma.“ Man verneige sich, besprenge das Innere des Pavillons mit Panchagavya und allgemeinem Arghya-Wasser und vollziehe vier Weihen: Unter dem Mula-Mantra betrachte man das Innere des Pavillons; unter „Phat“ besprenge man es mit allgemeinem Arghya-Wasser; unter demselben Mantra schlage man es mit Darbha-Halmen; unter „Huṃ̐“ begieße man es.

M1161. Band II, S. 4–5, Räucherung und Ausstreuen der sieben Stoffe
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 4–5, Räucherung und Ausstreuen der sieben Stoffe
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tataḥ śrīkhaṇḍāgurukarpūrādidhūpena maṇḍapābhyantaraṃ pradhūpya lājācandanasiddhārthabhasmadūrvākuśākṣatāniti sapta vikirānekīkṛtya—phaṭ—ityastramantreṇa saptadhābhimantrya— oṃ apasarpantu te bhūtāḥ ye bhūtāḥ bhuvi saṃsthitāḥ |
ye bhūtā vighnakartāraste naśyantu śivājñayā ||
iti tridhā vikiret |
tatastān vikirānastramantramuccaran darbhamuṣṭinā sammārjya vardhanyāsanārthamīśānakoṇe puñjīkṛtya sthāpayet |

Devanagari:
ततः श्रीखण्डागुरुकर्पूरादिधूपेन मण्डपाभ्यन्तरं प्रधूप्य लाजाचन्दनसिद्धार्थभस्मदूर्वाकुशाक्षतानिति सप्त विकिरानेकीकृत्य—फट्—इत्यस्त्रमन्त्रेण सप्तधाभिमन्त्र्य— ॐ अपसर्पन्तु ते भूताः ये भूताः भुवि संस्थिताः |
ये भूता विघ्नकर्तारस्ते नश्यन्तु शिवाज्ञया ||
इति त्रिधा विकिरेत् |
ततस्तान् विकिरानस्त्रमन्त्रमुच्चरन् दर्भमुष्टिना सम्मार्ज्य वर्धन्यासनार्थमीशानकोणे पुञ्जीकृत्य स्थापयेत् |

Bedeutung und Funktion: Dann räuchere man das Innere des Pavillons mit Sandel, Aguru, Kampfer und Weiterem. Man mische die sieben Streustoffe Puffreis, Sandel, Senfkörner, Asche, Durva, Kusha und ungebrochene Reiskörner, bespreche sie siebenmal mit dem Waffen-Mantra „Phat“ und streue sie dreimal aus mit den Worten: „Om, mögen jene Wesen weichen, die sich auf der Erde aufhalten. Die Wesen, die Hindernisse bereiten, mögen auf Shivas Geheiß verschwinden.“ Danach kehre man die Streustoffe mit einem Bündel Darbha unter dem Waffen-Mantra zusammen und lege sie im Nordosten als Unterlage für die Vardhini auf einen Haufen. Dieser Vers trägt im Druck keine Zahl; die spätere Zählung wird nicht durch ergänzte Versnummern aufgefüllt.

M1162. Band II, S. 5, Bitte an Dipanatha-Bhairava
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 5, Bitte an Dipanatha-Bhairava
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tataḥ puṇyāhaṃ vācayitvā viprān santoṣya— oṃ dīpanāthabhairavāya namaḥ—iti tannāyakaṃ bhairavaṃ saṃpūjya baddhāñjaliḥ prārthayet |
tasmin kṣetre dīpanātha nirvighnasiddhihetave |
dīkṣāyāgasamṛddhyarthamanujñāṃ dātumarhasi ||
atitīkṣṇa mahākāya kalpāntadahanopama |
bhairavāya namastubhyamanujñāṃ dātumarhasi ||

Devanagari:
ततः पुण्याहं वाचयित्वा विप्रान् सन्तोष्य— ॐ दीपनाथभैरवाय नमः—इति तन्नायकं भैरवं संपूज्य बद्धाञ्जलिः प्रार्थयेत् |
तस्मिन् क्षेत्रे दीपनाथ निर्विघ्नसिद्धिहेतवे |
दीक्षायागसमृद्ध्यर्थमनुज्ञां दातुमर्हसि ||
अतितीक्ष्ण महाकाय कल्पान्तदहनोपम |
भैरवाय नमस्तुभ्यमनुज्ञां दातुमर्हसि ||

Bedeutung und Funktion: Dann lasse man den glückverheißenden Tag ausrufen, stelle die Brahmanen zufrieden und verehre Bhairava als den dortigen Herrn mit „Om, Verehrung Dipanatha-Bhairava“. Mit zusammengelegten Händen bitte man: „Dipanatha, in diesem Bereich mögest du die Erlaubnis erteilen, damit die Diksha-Opferhandlung gedeihe und ohne Hindernis gelinge. Überaus Gewaltiger, Großleibiger, dem Feuer am Ende eines Weltzeitalters gleich: Dir, Bhairava, sei Verehrung; mögest du die Erlaubnis erteilen.“ Die beiden Gebetsverse sind in der Ausgabe ohne Verszahlen gedruckt.

M1163. Band II, S. 5, Mandala, Geräte und Reinigung des Wassers
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 5, Mandala, Geräte und Reinigung des Wassers
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ityanujñāmādāya—phaṭ—iti mantramuccaran vedikopari gatvā vedikāyāṃ mṛdā caturasraṃ sthaṇḍilaṃ nirmāya tadupari sarvatobhadramaṇḍalaṃ vilikhya pūjopakaraṇāni yathāsthānaṃ niveśyāsanamāstīrya vāmabhāgasya jalapātramādāya jalaśodhanaṃ kuryāt |
tadyathā— ya~—iti vāyubījena saṃśodhya—ra~—ityagnibījena saṃdahya—va~—iti varuṇabījenāplāvya—oṃ ātmatattvāya svāhā, oṃ vidyātattvāya svāhā, oṃ śivatattvāya svāhā—iti trirācamya— Devanagari:
इत्यनुज्ञामादाय—फट्—इति मन्त्रमुच्चरन् वेदिकोपरि गत्वा वेदिकायां मृदा चतुरस्रं स्थण्डिलं निर्माय तदुपरि सर्वतोभद्रमण्डलं विलिख्य पूजोपकरणानि यथास्थानं निवेश्यासनमास्तीर्य वामभागस्य जलपात्रमादाय जलशोधनं कुर्यात् |
तद्यथा— यँ—इति वायुबीजेन संशोध्य—रँ—इत्यग्निबीजेन संदह्य—वँ—इति वरुणबीजेनाप्लाव्य—ॐ आत्मतत्त्वाय स्वाहा, ॐ विद्यातत्त्वाय स्वाहा, ॐ शिवतत्त्वाय स्वाहा—इति त्रिराचम्य— Bedeutung und Funktion: Nach Empfang dieser Erlaubnis steige man unter dem Mantra „Phat“ auf den Altar, forme darauf aus Erde einen quadratischen Opferplatz und zeichne das Sarvatobhadra-Mandala. Man ordne die Puja-Geräte an ihren Plätzen an, breite den Sitz aus, nehme das links befindliche Wassergefäß und reinige das Wasser: Mit dem Wind-Bija „Yaṃ̐“ reinige man es, mit dem Feuer-Bija „Raṃ̐“ verbrenne man [seine Unreinheit] und mit dem Varuna-Bija „Vaṃ̐“ überflute man es. Dreimal vollziehe man Achamana mit „Om, dem Atma-Tattva, Svaha“, „Om, dem Vidya-Tattva, Svaha“, „Om, dem Shiva-Tattva, Svaha“.

M1164. Band II, S. 5, Vers 5: Die Erde als tragender Sitz
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 5, Vers 5: Die Erde als tragender Sitz
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
astrāya phaṭ—ityāsanaṃ saṃprokṣya tadupari aṣṭadalakamalaṃ vilikhya— pṛthivyā merupṛṣṭha ṛṣiḥ sutalaṃ chandaḥ kūrmo devatā āsanaparigrahe viniyogaḥ |
ityāsanaṃ dhṛtvā— oṃ pṛthvi tvayā dhṛtā lokā devi tvaṃ viṣṇunā dhṛtā |
tvaṃ ca dhāraya māṃ nitye pavitre kuru cāsanam ||
5 ||
—iti paṭhitvā— hrī~ ādhāraśaktikamalāsanāya namaḥ—ityāsanaṃ saṃpūjya tadupari ātmamantramuccaran svastikapadmāsanādikrameṇopaviśya saṃkalpaṃ kuryāt |
yathā— Devanagari:
अस्त्राय फट्—इत्यासनं संप्रोक्ष्य तदुपरि अष्टदलकमलं विलिख्य— पृथिव्या मेरुपृष्ठ ऋषिः सुतलं छन्दः कूर्मो देवता आसनपरिग्रहे विनियोगः |
इत्यासनं धृत्वा— ॐ पृथ्वि त्वया धृता लोका देवि त्वं विष्णुना धृता |
त्वं च धारय मां नित्ये पवित्रे कुरु चासनम् ||
५ ||
—इति पठित्वा— ह्रीँ आधारशक्तिकमलासनाय नमः—इत्यासनं संपूज्य तदुपरि आत्ममन्त्रमुच्चरन् स्वस्तिकपद्मासनादिक्रमेणोपविश्य संकल्पं कुर्यात् |
यथा— Bedeutung und Funktion: Man besprenge den Sitz mit „Astraya Phat“ und zeichne darauf einen achtblättrigen Lotus. Die Zuordnung lautet: „Für [den Mantra der] Erde ist Meruprishtha der Rishi, Sutala das Versmaß und Kurma die Gottheit; die Anwendung betrifft das Einnehmen des Sitzes.“ Den Sitz berührend spreche man [Vers 5]: „Om, Erde, von dir werden die Welten getragen; Göttin, du wirst von Vishnu getragen. Trage auch mich, Ewige, Reine, und mache den Sitz [rein].“ Dann verehre man den Sitz mit „Hrīṃ̐, Verehrung dem Lotussitz der tragenden Shakti“, spreche den Atma-Mantra, setze sich darauf in Swastikasana, Padmasana oder einer entsprechenden Haltung und vollziehe den Sankalpa wie folgt. Die Anreden nitye und pavitre stehen so in der Ausgabe. Der Sprung der gedruckten Zählung von Vers 1 zu Vers 5 bleibt erhalten; die dazwischenstehenden unnummerierten Verse werden vollständig wiedergegeben.

M1165. Band II, S. 5–6, Sankalpa zur Puja im Einweihungsritual
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 5–6, Sankalpa zur Puja im Einweihungsritual
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
oṃ adyetyādi amukadevaśarmāmukagotro'mukaśarmakartṛkāmukadevatāyā amukamantradīkṣākarmaṇi yathāsambhavopacārairamukadevatāyāḥ pūjāmahaṃ kariṣye—iti saṃkalpaḥ |

Devanagari:
ॐ अद्येत्यादि अमुकदेवशर्मामुकगोत्रोऽमुकशर्मकर्तृकामुकदेवताया अमुकमन्त्रदीक्षाकर्मणि यथासम्भवोपचारैरमुकदेवतायाः पूजामहं करिष्ये—इति संकल्पः |

Bedeutung und Funktion: Der Sankalpa lautet: „Om, heute … Ich, der so und so genannte Devasharman aus dem so und so genannten Gotra, werde im Rahmen der von dem so und so genannten Sharman vollzogenen Einweihung in den so und so genannten Mantra der so und so genannten Gottheit deren Puja mit den verfügbaren Upacharas ausführen.“ Die Personen-, Gottheits- und Mantranamen sind in der Vorlage ausdrücklich als Platzhalter vorgesehen.

M1166. Band II, S. 6, Sonnen-Arghya und Reinigung der Puja-Gaben
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 6, Sonnen-Arghya und Reinigung der Puja-Gaben
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
oṃ hā~ hī~ saḥ samagrarāśinakṣatrayogakaraṇaparivṛtāsanasthitaśrīsūryāya eṣa te'rghaḥ svāhā—iti sūryārghaṃ dattvā pūjādravyāṇi saṃskuryāt |
tadyathā—nārācamudrāṃ baddhvā—hā~ hu~ phaṭ—iti mantramuccaran gandhapuṣpanaivedyādīni samadṛṣṭyā vilokayet |
ra~—iti mantreṇa dīpaśikhāṃ spṛśet |
tataḥ— Devanagari:
ॐ हाँ हीँ सः समग्रराशिनक्षत्रयोगकरणपरिवृतासनस्थितश्रीसूर्याय एष तेऽर्घः स्वाहा—इति सूर्यार्घं दत्त्वा पूजाद्रव्याणि संस्कुर्यात् |
तद्यथा—नाराचमुद्रां बद्ध्वा—हाँ हुँ फट्—इति मन्त्रमुच्चरन् गन्धपुष्पनैवेद्यादीनि समदृष्ट्या विलोकयेत् |
रँ—इति मन्त्रेण दीपशिखां स्पृशेत् |
ततः— Bedeutung und Funktion: Man gebe der Sonne Arghya mit „Om Hāṃ̐ Hīṃ̐ Saḥ, dem Shri Surya, der auf einem von sämtlichen Tierkreiszeichen, Mondhäusern, Yogas und Karanas umgebenen Sitz weilt: Dies ist dein Arghya, Svaha.“ Dann weihe man die Puja-Stoffe: Man bilde die Naracha-Mudra und betrachte Duftstoffe, Blumen, Opferspeisen und Weiteres unter dem Mantra „Hāṃ̐ Huṃ̐ Phat“ mit gleichmäßigem Blick. Unter dem Mantra „Raṃ̐“ berühre man die Lampenflamme. Die Sonnenformel nennt in dieser Ausgabe samagra-rāśi, ‚sämtliche Tierkreiszeichen‘; eine ergänzte Nennung der Planeten wird nicht eingefügt.

M1167. Band II, S. 6, Wassergefäß und dreifache Guru-Verehrung
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 6, Wassergefäß und dreifache Guru-Verehrung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ā~ bījamuccaran devatīrthena jalaṃ saṃspṛśya jalapātraṃ vāmahastena dhṛtvā— ja~ jalādhārapātrāya namaḥ—iti mantraṃ paṭhet |
tataḥ śirasyañjalimādhāya vāme— oṃ gurubhyo namaḥ, oṃ paramagurubhyo namaḥ, oṃ parāparagurubhyo namaḥ—iti gurutrayaṃ natvā dakṣiṇe—ga~ gaṇapataye namaḥ—madhye—amukadevatāyai namaḥ—iti praṇamya— Devanagari:
आँ बीजमुच्चरन् देवतीर्थेन जलं संस्पृश्य जलपात्रं वामहस्तेन धृत्वा— जँ जलाधारपात्राय नमः—इति मन्त्रं पठेत् |
ततः शिरस्यञ्जलिमाधाय वामे— ॐ गुरुभ्यो नमः, ॐ परमगुरुभ्यो नमः, ॐ परापरगुरुभ्यो नमः—इति गुरुत्रयं नत्वा दक्षिणे—गँ गणपतये नमः—मध्ये—अमुकदेवतायै नमः—इति प्रणम्य— Bedeutung und Funktion: Unter dem Bija „Āṃ̐“ berühre man das Wasser mit dem Deva-Tirtha der Hand, halte das Wassergefäß mit der linken Hand und spreche „Jaṃ̐, Verehrung dem Wassergefäß“. Dann lege man die zusammengelegten Hände an den Kopf und verehre links die drei Guru-Ebenen mit „Om, Verehrung den Gurus“, „Om, Verehrung den Parama-Gurus“ und „Om, Verehrung den Parapara-Gurus“. Rechts verneige man sich mit „Gaṃ̐, Verehrung Ganapati“ und in der Mitte mit „Verehrung der so und so genannten Gottheit“.

M1168. Band II, S. 6, Vers 6: Der Guru zeigt die allumfassende Wirklichkeit
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 6, Vers 6: Der Guru zeigt die allumfassende Wirklichkeit
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
akhaṇḍamaṇḍalākāraṃ vyāptaṃ yena carācaram |
tatpadaṃ darśitaṃ yena tasmai śrīgurave namaḥ ||
6 ||
iti guruṃ punarnatvā karaśuddhiṃ kuryāt |
yathā— Devanagari:
अखण्डमण्डलाकारं व्याप्तं येन चराचरम् |
तत्पदं दर्शितं येन तस्मै श्रीगुरवे नमः ||
६ ||
इति गुरुं पुनर्नत्वा करशुद्धिं कुर्यात् |
यथा— Bedeutung und Funktion: [Vers 6] „Dem Shri Guru sei Verehrung, der jene Wirklichkeit gezeigt hat, die als ungeteiltes Ganzes alles Bewegliche und Unbewegliche durchdringt.“ Nach dieser erneuten Verneigung vor dem Guru vollziehe man die Reinigung der Hände wie folgt:

M1169. Band II, S. 6, Vers 7: Handreinigung und Schutzgebet
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 6, Vers 7: Handreinigung und Schutzgebet
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
hasau~ḥ—iti mantreṇa candanāktaṃ puṣpamādāya—phaṭ—iti mantreṇa karābhyāṃ sammardya tat puṣpaṃ vāmahastenādāya śirasi paribhrāmya praṇavaṃ japannāghrāya— hau~ oṃ te sarve vilayaṃ yāntu ye māṃ hiṃsanti hiṃsakāḥ |
mṛtyurogabhayakleśāḥ patantu ripumastake ||
7 ||
iti paṭhitvā—phaṭ—iti mantreṇa nārācamudrayā īśāne tyajet |

Devanagari:
हसौँः—इति मन्त्रेण चन्दनाक्तं पुष्पमादाय—फट्—इति मन्त्रेण कराभ्यां सम्मर्द्य तत् पुष्पं वामहस्तेनादाय शिरसि परिभ्राम्य प्रणवं जपन्नाघ्राय— हौँ ॐ ते सर्वे विलयं यान्तु ये मां हिंसन्ति हिंसकाः |
मृत्युरोगभयक्लेशाः पतन्तु रिपुमस्तके ||
७ ||
इति पठित्वा—फट्—इति मन्त्रेण नाराचमुद्रया ईशाने त्यजेत् |

Bedeutung und Funktion: Unter dem Mantra „Hasauṃ̐ḥ“ nehme man eine mit Sandel bestrichene Blume, zerreibe sie unter „Phat“ zwischen beiden Händen, nehme sie in die linke Hand, kreise damit um den Kopf und rieche daran, während man Pranava wiederholt. Man spreche [Vers 7]: „Hauṃ̐ Om, mögen all jene zur Auflösung gelangen, die mir gewaltsam Schaden zufügen. Tod, Krankheit, Furcht und Leiden mögen auf das Haupt des Feindes fallen.“ Dann werfe man die Blume unter „Phat“ mit der Naracha-Mudra nach Nordosten. Die Anfangssilbe der Handreinigung ist mit Nasalzeichen und Visarga gedruckt und wird nicht zu einer anderen gebräuchlichen Formel vereinheitlicht. Die auf den Feind gerichtete Bitte bleibt als traditionelle Textaussage erhalten.

M1170. Band II, S. 7, Einsetzen von Prana und Sinnen
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 7, Einsetzen von Prana und Sinnen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ā~ so'haṃ mama prāṇā iha prāṇā iha sthitāḥ, ā~ so'haṃ mama jīva iha jīva iha sthitaḥ, ā~ so'haṃ mama sarvendriyāṇi vāṅmanaścakṣuḥśrotrajihvāghrāṇāni ihāgatya sukhaṃ ciraṃ tiṣṭhantu svāhā |
iti svahṛdi prāṇasthānaṃ kṛtvā mātṛkānyāsaṃ kuryāt |
yathā— Devanagari:
आँ सोऽहं मम प्राणा इह प्राणा इह स्थिताः, आँ सोऽहं मम जीव इह जीव इह स्थितः, आँ सोऽहं मम सर्वेन्द्रियाणि वाङ्मनश्चक्षुःश्रोत्रजिह्वाघ्राणानि इहागत्य सुखं चिरं तिष्ठन्तु स्वाहा |
इति स्वहृदि प्राणस्थानं कृत्वा मातृकान्यासं कुर्यात् |
यथा— Bedeutung und Funktion: „Āṃ̐ So’ham: Meine Pranas seien hier, die Pranas seien hier eingesetzt. Āṃ̐ So’ham: Mein Jiva sei hier, der Jiva sei hier eingesetzt. Āṃ̐ So’ham: Alle meine Sinne – Rede, Denken, Sehen, Hören, Schmecken und Riechen – mögen hierherkommen und lange glücklich verweilen, Svaha.“ Nachdem man so Prana im eigenen Herzen eingesetzt hat, vollziehe man Matrika-Nyasa wie folgt. Die Wiederholungen von ‚Prana hier‘ und ‚Jiva hier‘ sind Bestandteil der ausgeschriebenen Formel.

M1171. Band II, S. 7, Zuordnungen des Matrika-Sarasvati-Mantras
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 7, Zuordnungen des Matrika-Sarasvati-Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
asya śrīmātṛkāsarasvatīmantrasya brahmā ṛṣirgāyatrī chando mātṛkāsarasvatī devatā halo bījāni svarāḥ śaktayo vyaktayaḥ kīlakāni śarīraśuddhipuraḥsaramabhīṣṭasiddhyarthe lipinyāse viniyogaḥ |
śirasi—brahmaṇe ṛṣaye namaḥ |
mukhe—gāyatryai chandase namaḥ |
hṛdi—mātṛkāsarasvatyai devatāyai namaḥ |
guhye—halbhyo bījebhyo namaḥ |
pādayoḥ—svarebhyaḥ śaktibhyo namaḥ |
sarvāṅgeṣu—vyaktibhyaḥ kīlakebhyo namaḥ |
lipinyāse viniyogaḥ—iti baddhāñjaliḥ |
tataḥ karāṅganyāsau— Devanagari:
अस्य श्रीमातृकासरस्वतीमन्त्रस्य ब्रह्मा ऋषिर्गायत्री छन्दो मातृकासरस्वती देवता हलो बीजानि स्वराः शक्तयो व्यक्तयः कीलकानि शरीरशुद्धिपुरःसरमभीष्टसिद्ध्यर्थे लिपिन्यासे विनियोगः |
शिरसि—ब्रह्मणे ऋषये नमः |
मुखे—गायत्र्यै छन्दसे नमः |
हृदि—मातृकासरस्वत्यै देवतायै नमः |
गुह्ये—हल्भ्यो बीजेभ्यो नमः |
पादयोः—स्वरेभ्यः शक्तिभ्यो नमः |
सर्वाङ्गेषु—व्यक्तिभ्यः कीलकेभ्यो नमः |
लिपिन्यासे विनियोगः—इति बद्धाञ्जलिः |
ततः कराङ्गन्यासौ— Bedeutung und Funktion: „Für diesen Shri-Matrika-Sarasvati-Mantra ist Brahma der Rishi, Gayatri das Versmaß, Matrika-Sarasvati die Gottheit. Die Konsonanten sind die Bijas, die Vokale die Shaktis, die einzelnen Ausprägungen die Kilakas. Seine Anwendung beim Einsetzen der Schriftlaute dient, nach vorangehender Reinigung des Körpers, der erwünschten Siddhi.“ Am Kopf: „Verehrung dem Rishi Brahma.“ Am Mund: „Verehrung dem Versmaß Gayatri.“ Am Herzen: „Verehrung der Gottheit Matrika-Sarasvati.“ Im verborgenen Körperbereich: „Verehrung den Konsonanten als Bijas.“ An den Füßen: „Verehrung den Vokalen als Shaktis.“ An allen Gliedern: „Verehrung den einzelnen Ausprägungen als Kilakas.“ Mit zusammengelegten Händen: „Die Anwendung erfolgt im Lipi-Nyasa.“ Dann folgen Kara- und Anga-Nyasa, das Einsetzen in Hände und Körperglieder.

M1172. Band II, S. 10, Reihenfolge der drei äußeren Nyasas
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 10, Reihenfolge der drei äußeren Nyasas
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atra pūrvaṃ sṛṣṭikrameṇa tataḥ sthitikrameṇa tataḥ saṃhārakrameṇa nyāso yativānaprasthādibhiḥ kāryaḥ |
pūrvaṃ sthitikrameṇa tataḥ saṃhārakrameṇa tataḥ sṛṣṭikrameṇa nyāso brahmacāribhiḥ kāryaḥ |
gṛhasthaistu prathamaṃ saṃhārakrameṇa tataḥ sṛṣṭikrameṇa tataḥ sthitikrameṇa nyāsaḥ kāryaḥ |
ayaṃ trividho'pi bahirmātṛkānyāsaḥ |

Devanagari:
अत्र पूर्वं सृष्टिक्रमेण ततः स्थितिक्रमेण ततः संहारक्रमेण न्यासो यतिवानप्रस्थादिभिः कार्यः |
पूर्वं स्थितिक्रमेण ततः संहारक्रमेण ततः सृष्टिक्रमेण न्यासो ब्रह्मचारिभिः कार्यः |
गृहस्थैस्तु प्रथमं संहारक्रमेण ततः सृष्टिक्रमेण ततः स्थितिक्रमेण न्यासः कार्यः |
अयं त्रिविधोऽपि बहिर्मातृकान्यासः |

Bedeutung und Funktion: Yatis, Vanaprasthas und entsprechende Übende sollen Nyasa zuerst in der Schöpfungs-, dann in der Erhaltungs- und schließlich in der Auflösungsreihenfolge vollziehen. Brahmacharis sollen mit Erhaltung beginnen, dann Auflösung und danach Schöpfung ausführen. Für Grihasthas gilt zuerst Auflösung, dann Schöpfung und zuletzt Erhaltung. Diese drei Formen sind der äußere Matrika-Nyasa.

M1173. Band II, S. 10, Innerer Matrika-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 10, Innerer Matrika-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
athāntarmātṛkānyāsaḥ—tatra mūlādhāradhvaniśravaṇaprabuddhakuṇḍalinīsaṃmṛṣṭasahasradalakamalāt suṣumṇāmārgeṇa nirgatānamṛtamayān mātṛkāvarṇān nijadehamabhivyāpya sthitān dhyātvā kaṇṭhasthaviśuddhākhyaṣoḍaśadalakamaladaleṣu pūrvadalādikrameṇa praṇavādinamo'ntān sabindūnakārādiṣoḍaśasvarān manasā vinyaset |
yathā—oṃ a~ namaḥ—ityādi |
tato hṛdayasthānāhatākhyadvādaśadalakamaladaleṣu tenaiva krameṇa kakārādiṭhakārāntān varṇān nyaset |
tato nābhisthamaṇipūrakākhyadaśadalakamaladaleṣu ḍakārādiphakārāntān daśavarṇān nyaset |
tato liṅgamūlasthasvādhiṣṭhānākhyaṣaḍdalakamaladaleṣu bakārādilakārāntān varṇān nyaset |
tato mūlādhārākhyacaturdalakamaladaleṣu vakārādisakārāntāṃścaturo varṇān nyaset |
tato bhrūmadhyasthitājñākhyadvidala kamaladalayordvau varṇau hakārakṣakārau vinyaset |
ityantarmātṛkānyāsaḥ |

Devanagari:
अथान्तर्मातृकान्यासः—तत्र मूलाधारध्वनिश्रवणप्रबुद्धकुण्डलिनीसंमृष्टसहस्रदलकमलात् सुषुम्णामार्गेण निर्गतानमृतमयान् मातृकावर्णान् निजदेहमभिव्याप्य स्थितान् ध्यात्वा कण्ठस्थविशुद्धाख्यषोडशदलकमलदलेषु पूर्वदलादिक्रमेण प्रणवादिनमोऽन्तान् सबिन्दूनकारादिषोडशस्वरान् मनसा विन्यसेत् |
यथा—ॐ अँ नमः—इत्यादि |
ततो हृदयस्थानाहताख्यद्वादशदलकमलदलेषु तेनैव क्रमेण ककारादिठकारान्तान् वर्णान् न्यसेत् |
ततो नाभिस्थमणिपूरकाख्यदशदलकमलदलेषु डकारादिफकारान्तान् दशवर्णान् न्यसेत् |
ततो लिङ्गमूलस्थस्वाधिष्ठानाख्यषड्दलकमलदलेषु बकारादिलकारान्तान् वर्णान् न्यसेत् |
ततो मूलाधाराख्यचतुर्दलकमलदलेषु वकारादिसकारान्तांश्चतुरो वर्णान् न्यसेत् |
ततो भ्रूमध्यस्थिताज्ञाख्यद्विदल कमलदलयोर्द्वौ वर्णौ हकारक्षकारौ विन्यसेत् |
इत्यन्तर्मातृकान्यासः |

Bedeutung und Funktion: Nun der innere Matrika-Nyasa. Man meditiere über die nektargleichen Matrika-Laute, die aus dem tausendblättrigen Lotus auf dem Weg der Sushumna hervortreten und den ganzen eigenen Körper durchdringen. Diesen Lotus hat Kundalini berührt, die durch das Hören des Klanges im Muladhara erwacht ist. In die sechzehn Blätter des Vishuddha-Lotus am Hals setze man geistig, beim östlichen Blatt beginnend, die sechzehn Vokale von A an ein, jeweils mit Bindu, Pranava am Anfang und Namah am Ende: „Om, Verehrung dem nasalierten A“, und so weiter. In die zwölf Blätter des Anahata-Lotus am Herzen setze man in derselben Reihenfolge die Laute von Ka bis zum retroflexen Tha ein. In die zehn Blätter des Manipura-Lotus am Nabel setze man die zehn Laute vom retroflexen Da bis Pha ein. In die sechs Blätter des Swadhishthana-Lotus an der Wurzel des Geschlechtsorgans setze man die Laute von Ba bis La ein. In die vier Blätter des Muladhara-Lotus setze man die vier Laute von Va bis Sa ein. Schließlich setze man Ha und Ksha in die beiden Blätter des Ajna-Lotus zwischen den Augenbrauen ein. Dies ist der innere Matrika-Nyasa.

M1174. Band II, S. 11, Innere Puja und Einheit mit der Gottheit
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 11, Innere Puja und Einheit mit der Gottheit
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
amukadevatāyogapīṭhāya namaḥ—iti pīṭhanyāsaṃ vidhāya dehātmake pīṭhe devatāṃ dhyātvā mānasairupacāraiḥ pūjayet |
tatrāyaṃ kramaḥ |
uktapīṭhanyāsakrameṇa svadehe ādhāraśaktyādiyogapīṭhāntaṃ manasaiva saṃpūjya tasmin pīṭhe yathoktāṃ devatāṃ dhyātvā—so'ham—ityaikyaṃ vibhāvya gandhapuṣpadhūpadīpanaivedyādīn mānasopacārān samarpya mānasahomaṃ kuryāt |

Devanagari:
अमुकदेवतायोगपीठाय नमः—इति पीठन्यासं विधाय देहात्मके पीठे देवतां ध्यात्वा मानसैरुपचारैः पूजयेत् |
तत्रायं क्रमः |
उक्तपीठन्यासक्रमेण स्वदेहे आधारशक्त्यादियोगपीठान्तं मनसैव संपूज्य तस्मिन् पीठे यथोक्तां देवतां ध्यात्वा—सोऽहम्—इत्यैक्यं विभाव्य गन्धपुष्पधूपदीपनैवेद्यादीन् मानसोपचारान् समर्प्य मानसहोमं कुर्यात् |

Bedeutung und Funktion: Mit „Verehrung dem Yoga-Pitha der so und so genannten Gottheit“ vollende man den Pitha-Nyasa. Man meditiere über die Gottheit auf dem Pitha, das der eigene Körper ist, und verehre sie mit geistigen Upacharas. Der Ablauf ist: Nach der genannten Pitha-Nyasa-Reihenfolge verehre man im eigenen Körper rein geistig alles von der tragenden Shakti bis zum Yoga-Pitha. Man meditiere dort über die Gottheit in der beschriebenen Gestalt, vergegenwärtige mit „So’ham“ die Einheit und bringe Duftstoff, Blumen, Räucherwerk, Licht, Opferspeise und weitere geistige Gaben dar. Dann vollziehe man geistiges Homa.

M1175. Band II, S. 15, Aufstellung des Besprengungsgefäßes
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 15, Aufstellung des Besprengungsgefäßes
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tataḥ śaṅkhajalaṃ kiṃcit kalaśajale niḥkṣipya sāmānyārghasya dakṣiṇapārśve pādyapātrārthaṃ kiṃcit sthalamuktvā prokṣaṇīpātraṃ sthāpayet |
tadyathā—sāmānyārghodakena trikoṇavṛttātmakaṃ maṇḍalaṃ kṛtvā—namaḥ—iti prapūjya sādhāraṃ prokṣaṇīpātramastramantritajalena prakṣālya tadupari saṃsthāpya—oṃ gaṅge ca yamune—ityādinā jalenāpūrya—namaḥ—iti gandhapuṣpābhyāṃ saṃpūjya praṇavena kuśapuṣpayavādikaṃ prakṣipya praṇavenaiva tridhābhimantrya dhenumudrāṃ pradarśya kiṃcit sāmānyārghajalaṃ tajjale niḥkṣipet |
iti prokṣaṇīpātrasthāpanavidhiḥ |

Devanagari:
ततः शङ्खजलं किंचित् कलशजले निःक्षिप्य सामान्यार्घस्य दक्षिणपार्श्वे पाद्यपात्रार्थं किंचित् स्थलमुक्त्वा प्रोक्षणीपात्रं स्थापयेत् |
तद्यथा—सामान्यार्घोदकेन त्रिकोणवृत्तात्मकं मण्डलं कृत्वा—नमः—इति प्रपूज्य साधारं प्रोक्षणीपात्रमस्त्रमन्त्रितजलेन प्रक्षाल्य तदुपरि संस्थाप्य—ॐ गङ्गे च यमुने—इत्यादिना जलेनापूर्य—नमः—इति गन्धपुष्पाभ्यां संपूज्य प्रणवेन कुशपुष्पयवादिकं प्रक्षिप्य प्रणवेनैव त्रिधाभिमन्त्र्य धेनुमुद्रां प्रदर्श्य किंचित् सामान्यार्घजलं तज्जले निःक्षिपेत् |
इति प्रोक्षणीपात्रस्थापनविधिः |

Bedeutung und Funktion: Dann gebe man etwas Muschelwasser in das Wasser des Kalasha. Rechts vom allgemeinen Arghya lasse man etwas Platz für das Fußwaschgefäß frei und stelle das Besprengungsgefäß auf. Mit allgemeinem Arghya-Wasser zeichne man ein Mandala aus Dreieck und Kreis und verehre es unter „Namah“. Man wasche das Besprengungsgefäß samt Unterlage mit durch den Waffen-Mantra geweihtem Wasser, stelle es darauf und fülle es unter „Om, Ganga und Yamuna …“ mit Wasser. Mit Duftstoff und Blumen verehre man es unter „Namah“, gebe unter Pranava Kusha, Blumen, Gerste und Weiteres hinein, bespreche es dreimal mit Pranava, zeige die Dhenu-Mudra und füge etwas allgemeines Arghya-Wasser hinzu. Dies ist das Verfahren der Aufstellung des Besprengungsgefäßes.

M1176. Band II, S. 29, Vorbereitung der Speisegabe
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 29, Vorbereitung der Speisegabe
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tato devatāyāḥ purataḥ sāmānyārghajalena bhūmiṃ saṃprokṣya caturasramaṇḍalaṃ kṛtvā tatra svarṇādinirmitaṃ sādhāraṃ naivedyapātraṃ saṃsthāpya tasmin pātre yathoktaṃ yathāsambhavaṃ vā naivedyaṃ nidhāyāstramantreṇa saṃprokṣya cakramudrayā saṃrakṣya—ya~—iti vāyubījena saṃśodhya—ra~—iti vahnibījena saṃdahya dakṣakarāgreṇa spṛṣṭvā—va~—iti varuṇabījamuccaran dhenumudrayā'mṛtīkṛtya mūlamantreṇāṣṭadhā karābhyāmabhimantrya dhenumudrāṃ pradarśya—namaḥ—iti mantrapuṣpādibhirabhyarcya mūlamantreṇa puṣpāñjalitrayaṃ devatāyai dattvā— Devanagari:
ततो देवतायाः पुरतः सामान्यार्घजलेन भूमिं संप्रोक्ष्य चतुरस्रमण्डलं कृत्वा तत्र स्वर्णादिनिर्मितं साधारं नैवेद्यपात्रं संस्थाप्य तस्मिन् पात्रे यथोक्तं यथासम्भवं वा नैवेद्यं निधायास्त्रमन्त्रेण संप्रोक्ष्य चक्रमुद्रया संरक्ष्य—यँ—इति वायुबीजेन संशोध्य—रँ—इति वह्निबीजेन संदह्य दक्षकराग्रेण स्पृष्ट्वा—वँ—इति वरुणबीजमुच्चरन् धेनुमुद्रयाऽमृतीकृत्य मूलमन्त्रेणाष्टधा कराभ्यामभिमन्त्र्य धेनुमुद्रां प्रदर्श्य—नमः—इति मन्त्रपुष्पादिभिरभ्यर्च्य मूलमन्त्रेण पुष्पाञ्जलित्रयं देवतायै दत्त्वा— Bedeutung und Funktion: Vor der Gottheit besprenge man den Boden mit allgemeinem Arghya-Wasser und zeichne ein quadratisches Mandala. Darauf stelle man ein Speisegefäß aus Gold oder anderem Material samt Unterlage. Hinein lege man die vorgeschriebene oder nach den eigenen Möglichkeiten beschaffte Speisegabe. Man besprenge sie mit dem Waffen-Mantra, schütze sie mit der Chakra-Mudra, reinige sie mit dem Wind-Bija, verbrenne ihre Unreinheit mit dem Feuer-Bija und berühre sie mit den Fingerspitzen der rechten Hand. Unter dem Varuna-Bija erfülle man sie mit der Dhenu-Mudra mit Nektar. Mit beiden Händen bespreche man sie achtmal mit dem Mula-Mantra, zeige die Dhenu-Mudra und verehre sie unter „Verehrung“ mit Mantra, Blumen und Weiterem. Dann bringe man der Gottheit unter dem Mula-Mantra drei Blumengaben dar.

M1177. Band II, S. 32, Weihen der Kunda: Betrachten bis Bestreichen
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 32, Weihen der Kunda: Betrachten bis Bestreichen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mūlamantramuccaran kuṇḍaṃ paśyediti vīkṣaṇam |
phaṭ ityastramantreṇa prokṣaṇam |
tenaiva mantreṇa darbhaistridhā tāḍanam |
hu~ iti kavacamantreṇa abhyukṣaṇam |
phaṭ ityastramantreṇāṅgulamānena khananam |
tenaiva mantreṇāṅguṣṭhānāmikābhyāṃ mṛttikoddharaṇam |
namaḥ iti hṛnmantreṇa punarmṛttikābhiḥ pūraṇam |
astramantreṇa samīkaraṇam |
hu~ iti jalena secanam |
phaṭ iti kuṭṭanam |
tacca kāṣṭhādinā hastenaiva vā dṛḍhīkaraṇam |
tataḥ hu~ iti mantreṇa kuśamuṣṭinā kuṇḍe mṛdaṃ mārjayediti mārjanam |
tenaiva mantreṇa gomayenopalepayediti lepanam |

Devanagari:
मूलमन्त्रमुच्चरन् कुण्डं पश्येदिति वीक्षणम् |
फट् इत्यस्त्रमन्त्रेण प्रोक्षणम् |
तेनैव मन्त्रेण दर्भैस्त्रिधा ताडनम् |
हुँ इति कवचमन्त्रेण अभ्युक्षणम् |
फट् इत्यस्त्रमन्त्रेणाङ्गुलमानेन खननम् |
तेनैव मन्त्रेणाङ्गुष्ठानामिकाभ्यां मृत्तिकोद्धरणम् |
नमः इति हृन्मन्त्रेण पुनर्मृत्तिकाभिः पूरणम् |
अस्त्रमन्त्रेण समीकरणम् |
हुँ इति जलेन सेचनम् |
फट् इति कुट्टनम् |
तच्च काष्ठादिना हस्तेनैव वा दृढीकरणम् |
ततः हुँ इति मन्त्रेण कुशमुष्टिना कुण्डे मृदं मार्जयेदिति मार्जनम् |
तेनैव मन्त्रेण गोमयेनोपलेपयेदिति लेपनम् |

Bedeutung und Funktion: Während man den Mula-Mantra spricht, betrachte man die Kunda: das ist das rituelle Betrachten. Unter dem Waffen-Mantra erfolge das Besprengen. Unter demselben Mantra schlage man dreimal mit Darbha-Gras darauf: das Anschlagen. Unter dem Schutz-Mantra erfolge das Übergießen. Unter dem Waffen-Mantra grabe man eine Fingerbreite tief: das Graben. Unter demselben Mantra hebe man mit Daumen und Ringfinger Erde heraus: das Herausnehmen der Erde. Unter dem Herz-Mantra „Verehrung“ fülle man wieder Erde ein: das Auffüllen. Unter dem Waffen-Mantra ebne man sie: das Einebnen. Unter dem Schutz-Mantra benetze man sie mit Wasser: das Bewässern. Unter dem Waffen-Mantra stampfe man sie fest: das Verdichten mit Holz oder einem anderen Gegenstand oder nur mit der Hand. Unter dem Schutz-Mantra kehre man dann die Erde der Kunda mit einem Bündel Kusha-Gras: das Reinigen. Unter demselben Mantra bestreiche man sie mit Kuhdung: das Bestreichen.

M1178. Band II, S. 41, Ghee-Weihe: Erhitzen, Reinigen und Beleuchten
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 41, Ghee-Weihe: Erhitzen, Reinigen und Beleuchten
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tadyathā—ājyasthālīmādāyāstramantritajalena samprokṣya tasyāmājyaṃ nidhāya mūlamantreṇa vīkṣya—astrāya phaṭ—iti samprokṣya tenaiva mantreṇa darbhaiḥ santāḍya—hu~—ityarghyajalenābhyukṣaṇaṃ kuryāt |
iti saṃskāracatuṣṭayaṃ kṛtvā kuṇḍādaṅgārānuddhṛtya vāyukoṇe saṃsthāpya teṣvaṅgāreṣu—namaḥ—iti mantreṇājyasthālīṃ sthāpayet |
idaṃ tāpanam |
tato darbhayugalaṃ prajvālyājye niḥkṣipya dagdhaśeṣam—namaḥ—iti mantreṇa vahnau niḥkṣipet |
idaṃ pavitrīkaraṇam |
punarjvalitena darbhayugalena—hu~—iti mantramuccaran ghṛtaṃ nīrājya agnau niḥkṣipet |
ityabhidyotanam |
tataḥ prajvālitakuśamuṣṭiṃ gṛhītvā—astrāya phaṭ—iti mantramuccaran pradarśyāgnau prakṣipet ityudyotanam |
tasmādaṅgārādājyasthālīmānīyātmasammukhe saṃsthāpya tānaṅgārānagnau prakṣipyāṅgārasthānamārjanaṃ kṛtvā jalaṃ spṛśet |

Devanagari:
तद्यथा—आज्यस्थालीमादायास्त्रमन्त्रितजलेन सम्प्रोक्ष्य तस्यामाज्यं निधाय मूलमन्त्रेण वीक्ष्य—अस्त्राय फट्—इति सम्प्रोक्ष्य तेनैव मन्त्रेण दर्भैः सन्ताड्य—हुँ—इत्यर्घ्यजलेनाभ्युक्षणं कुर्यात् |
इति संस्कारचतुष्टयं कृत्वा कुण्डादङ्गारानुद्धृत्य वायुकोणे संस्थाप्य तेष्वङ्गारेषु—नमः—इति मन्त्रेणाज्यस्थालीं स्थापयेत् |
इदं तापनम् |
ततो दर्भयुगलं प्रज्वाल्याज्ये निःक्षिप्य दग्धशेषम्—नमः—इति मन्त्रेण वह्नौ निःक्षिपेत् |
इदं पवित्रीकरणम् |
पुनर्ज्वलितेन दर्भयुगलेन—हुँ—इति मन्त्रमुच्चरन् घृतं नीराज्य अग्नौ निःक्षिपेत् |
इत्यभिद्योतनम् |
ततः प्रज्वालितकुशमुष्टिं गृहीत्वा—अस्त्राय फट्—इति मन्त्रमुच्चरन् प्रदर्श्याग्नौ प्रक्षिपेत् इत्युद्योतनम् |
तस्मादङ्गारादाज्यस्थालीमानीयात्मसम्मुखे संस्थाप्य तानङ्गारानग्नौ प्रक्षिप्याङ्गारस्थानमार्जनं कृत्वा जलं स्पृशेत् |

Bedeutung und Funktion: Man nehme die Ghee-Schale und besprenge sie mit durch den Waffen-Mantra geweihtem Wasser. Man gebe Ghee hinein, betrachte es unter dem Mula-Mantra, besprenge es unter der Waffenformel, schlage unter derselben Formel mit Darbha-Gras darauf und übergieße es unter dem Schutz-Mantra mit Arghya-Wasser. Nach diesen vier Weihen nehme man Glut aus der Kunda und lege sie in den Nordwesten. Unter „Verehrung“ stelle man die Ghee-Schale darauf: dies ist das Erhitzen. Man entzünde zwei Darbha-Halme, tauche sie in das Ghee und gebe den verbrannten Rest unter „Verehrung“ ins Feuer: dies ist das Reinigen. Mit zwei erneut entzündeten Halmen vollziehe man unter dem Schutz-Mantra eine Lichtschwenkung über dem Ghee und gebe sie ins Feuer: dies ist das Beleuchten. Dann nehme man ein entzündetes Kusha-Bündel, zeige es unter der Waffenformel vor und gebe es ins Feuer: dies ist das Aufleuchtenlassen. Man nehme die Ghee-Schale von der Glut und stelle sie vor sich. Die Glut gebe man zurück ins Feuer, reinige ihren bisherigen Platz und berühre Wasser.

M1179. Band II, S. 41, Durchziehen des Ghee und innere Zuordnung
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 41, Durchziehen des Ghee und innere Zuordnung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tata uttānahastayoraṅguṣṭhopakaniṣṭhābhyāṃ prādeśamātraṃ pavitraṃ pṛthak pṛthak dhṛtvā—astrāya phaṭ—iti mantramuccaran vahneḥ sammukhamutplunīyāt |
tataḥ pavitraṃ sthānāntare saṃsthāpya punastenaiva prakāreṇa darbhadvayaṃ gṛhītvā tena darbhayugmena—namaḥ—iti mantramuccarannātmasammukhaṃ ghṛtaṃ samplāvya pūrvasthāpitapavitradvayametatpavitrayugmaṃ ca vahnau kṣipet |
ityutplavanasamplavane ubhayamapi plāvanameva |
tataḥ prādeśamātraṃ sagranthidarbhayugalamājyasthālyāṃ ghṛtamadhye niḥkṣipyājyadakṣiṇabhāgaṃ śuklapakṣamājyavāmabhāgaṃ kṛṣṇapakṣaṃ vicintya vāme iḍāṃ dakṣiṇe piṅgalāṃ madhye suṣumṇāṃ dhyātvā homaṃ kuryāt |

Devanagari:
तत उत्तानहस्तयोरङ्गुष्ठोपकनिष्ठाभ्यां प्रादेशमात्रं पवित्रं पृथक् पृथक् धृत्वा—अस्त्राय फट्—इति मन्त्रमुच्चरन् वह्नेः सम्मुखमुत्प्लुनीयात् |
ततः पवित्रं स्थानान्तरे संस्थाप्य पुनस्तेनैव प्रकारेण दर्भद्वयं गृहीत्वा तेन दर्भयुग्मेन—नमः—इति मन्त्रमुच्चरन्नात्मसम्मुखं घृतं सम्प्लाव्य पूर्वस्थापितपवित्रद्वयमेतत्पवित्रयुग्मं च वह्नौ क्षिपेत् |
इत्युत्प्लवनसम्प्लवने उभयमपि प्लावनमेव |
ततः प्रादेशमात्रं सग्रन्थिदर्भयुगलमाज्यस्थाल्यां घृतमध्ये निःक्षिप्याज्यदक्षिणभागं शुक्लपक्षमाज्यवामभागं कृष्णपक्षं विचिन्त्य वामे इडां दक्षिणे पिङ्गलां मध्ये सुषुम्णां ध्यात्वा होमं कुर्यात् |

Bedeutung und Funktion: Dann halte man bei nach oben gewendeten Handflächen die spannlangen Pavitra-Halme jeweils mit Daumen und Ringfinger und ziehe sie unter der Waffenformel durch das Ghee in Richtung Feuer. Man lege diese Pavitra beiseite, nehme auf dieselbe Weise zwei weitere Darbha-Halme und ziehe sie unter „Verehrung“ durch das Ghee zu sich hin. Das zuvor abgelegte Paar und das zweite Paar gebe man ins Feuer. Dies sind Utplavana und Samplavana; beide sind ein Durchziehen. Dann lege man zwei spannlange Darbha-Halme mit ihren Knoten in die Mitte des Ghee. Seine rechte Hälfte vergegenwärtige man als zunehmende, die linke als abnehmende Mondhälfte. Links meditiere man über Ida, rechts über Pingala und in der Mitte über Sushumna. So vollziehe man das Homa.

M1180. Band II, S. 47, Morgen des Einweihungstags
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 47, Morgen des Einweihungstags
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tato dīkṣādine gurvādayaḥ sarve prātarutthāya prātaḥkṛtyasnānasandhyādinityakarma samāpya yāgamaṇḍapaṃ praviśya devatāṃ natvā sve sve kuṇḍe saghṛtaistilaistaddevatākalpoktadravyāntarairvā svāhāntena mūlamantreṇa pratyekamaṣṭottarasahasrāhutīraṣṭottaraśatāhutīrvā juhuyuḥ |
tato homasamāptau guruḥ samutthāya maṇḍapādbahirgatvā kṛtasnānaṃ śiṣyaṃ pañcagavyaṃ pāyayitvā dakṣiṇadvāreṇa maṇḍapaṃ praveśya svīyaṃ kuṇḍāntikamānayet |
tato divyadṛṣṭyā śiṣyaṃ vilokya taddhṛdayādvahannāḍyā'ṅkuśamudrayā taccaitanyamākṛṣya svavahannāḍīmārgeṇa svahṛdaye saṃyojyādhvaśodhanaṃ kuryāt |

Devanagari:
ततो दीक्षादिने गुर्वादयः सर्वे प्रातरुत्थाय प्रातःकृत्यस्नानसन्ध्यादिनित्यकर्म समाप्य यागमण्डपं प्रविश्य देवतां नत्वा स्वे स्वे कुण्डे सघृतैस्तिलैस्तद्देवताकल्पोक्तद्रव्यान्तरैर्वा स्वाहान्तेन मूलमन्त्रेण प्रत्येकमष्टोत्तरसहस्राहुतीरष्टोत्तरशताहुतीर्वा जुहुयुः |
ततो होमसमाप्तौ गुरुः समुत्थाय मण्डपाद्बहिर्गत्वा कृतस्नानं शिष्यं पञ्चगव्यं पाययित्वा दक्षिणद्वारेण मण्डपं प्रवेश्य स्वीयं कुण्डान्तिकमानयेत् |
ततो दिव्यदृष्ट्या शिष्यं विलोक्य तद्धृदयाद्वहन्नाड्याऽङ्कुशमुद्रया तच्चैतन्यमाकृष्य स्ववहन्नाडीमार्गेण स्वहृदये संयोज्याध्वशोधनं कुर्यात् |

Bedeutung und Funktion: Am Einweihungstag stehen der Guru und die übrigen Beteiligten früh auf und verrichten ihre morgendlichen Handlungen, das Bad, die Sandhya und die anderen täglichen Pflichten. Sie betreten den Opfermandapa, verneigen sich vor der Gottheit und bringen jeder in seiner eigenen Grube 1008 oder 108 Gaben dar: Sesam mit Ghee oder andere im Ritualhandbuch dieser Gottheit vorgeschriebene Stoffe. Dabei sprechen sie das mit Svaha endende Wurzelmantra. Nach Abschluss des Homa steht der Guru auf und geht aus dem Mandapa hinaus. Er lässt den bereits gebadeten Schüler Panchagavya trinken, führt ihn durch die südliche Tür herein und bringt ihn zu seiner eigenen Feuergrube. Mit göttlichem Blick betrachtet er den Schüler. Durch dessen Nadi zieht er mit der Ankushamudra das Bewusstsein aus dessen Herzen heraus, führt es auf dem Weg seiner eigenen Nadi in sein eigenes Herz und vereinigt es dort. Dann vollzieht er die Reinigung der kosmischen Entfaltungswege, die Adhvashodhana.

M1181. Band II, S. 59, Mantra-Einweihung Vers 142
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 59, Mantra-Einweihung Vers 142
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha māntrī dīkṣā ṣaḍanvayamahāratne— dīkṣā parā tathā mantranyāsasaṃyuktavigrahaḥ |
svayaṃ mantratanurbhūtvā sakramaṃ mantramādarāt |
dadyācchiṣyāya sā dīkṣā māntrī malavighātinī ||
142 ||
iti māntrī dīkṣā |

Devanagari:
अथ मान्त्री दीक्षा षडन्वयमहारत्ने— दीक्षा परा तथा मन्त्रन्याससंयुक्तविग्रहः |
स्वयं मन्त्रतनुर्भूत्वा सक्रमं मन्त्रमादरात् |
दद्याच्छिष्याय सा दीक्षा मान्त्री मलविघातिनी ||
१४२ ||
इति मान्त्री दीक्षा |

Bedeutung und Funktion: Nun die Mantra-Einweihung nach dem Shadanvayamaharatna: (142) Eine weitere Einweihung geschieht so: Der Guru versieht seinen Körper mit dem Mantra-Nyasa, wird selbst zu einem aus Mantra bestehenden Leib und übergibt dem Schüler ehrfürchtig das Mantra mitsamt seinem Verfahren. Diese Mantra-Einweihung vernichtet die Verunreinigung. Damit endet die Mantra-Einweihung.

M1182. Band II, S. 71–72, Puja und Mantra-Übergabe nach der Begießung Verse 303–309
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 71–72, Puja und Mantra-Übergabe nach der Begießung Verse 303–309
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
evaṃ saṃsicya śiṣyaṃ tu punaḥ pūjāṃ samācaret |
śiṣyo'pi tatra saṃpūjya gurave dakṣiṇāṃ dadet ||
303 ||
gobhūmisvarṇarūpyaṃ ca nānāratnāni pārvati |
sarvasvaṃ gurave dadyāt tadardhaṃ vā'pi dakṣiṇām ||
304 ||
śrīvidyāṃ vā siddhikālīṃ tārāṃ vā mahiṣārdinīm |
śiṣyāya bhaktiyuktāya pradadyāddeśikaḥ svayam ||
305 ||
tantrāntare— evaṃ kṛtvā'bhiṣekaṃ ca pradhānakalaśāmbhasā |
tattanmantraṃ samuccārya paricāraghaṭodakaiḥ ||
306 ||
abhiṣiñcet tatastasmai pradadyānmantramuttamam |
kṛte pūrṇābhiṣeke tu sarvamantrādhikāravān ||
307 ||
śiṣyaḥ saṃjāyate tasmādabhiṣicya manuṃ dadet |
pūrvamalpavidhānena upadiṣṭo'pi cenmanuḥ ||
308 ||
paścāt sarvādhikārārthaṃ kuryāt pūrṇābhiṣecanam |
mahāmantropamantrāśca siddhiṃ dadyurna saṃśayaḥ ||
309 ||

Devanagari:
एवं संसिच्य शिष्यं तु पुनः पूजां समाचरेत् |
शिष्योऽपि तत्र संपूज्य गुरवे दक्षिणां ददेत् ||
३०३ ||
गोभूमिस्वर्णरूप्यं च नानारत्नानि पार्वति |
सर्वस्वं गुरवे दद्यात् तदर्धं वाऽपि दक्षिणाम् ||
३०४ ||
श्रीविद्यां वा सिद्धिकालीं तारां वा महिषार्दिनीम् |
शिष्याय भक्तियुक्ताय प्रदद्याद्देशिकः स्वयम् ||
३०५ ||
तन्त्रान्तरे— एवं कृत्वाऽभिषेकं च प्रधानकलशाम्भसा |
तत्तन्मन्त्रं समुच्चार्य परिचारघटोदकैः ||
३०६ ||
अभिषिञ्चेत् ततस्तस्मै प्रदद्यान्मन्त्रमुत्तमम् |
कृते पूर्णाभिषेके तु सर्वमन्त्राधिकारवान् ||
३०७ ||
शिष्यः संजायते तस्मादभिषिच्य मनुं ददेत् |
पूर्वमल्पविधानेन उपदिष्टोऽपि चेन्मनुः ||
३०८ ||
पश्चात् सर्वाधिकारार्थं कुर्यात् पूर्णाभिषेचनम् |
महामन्त्रोपमन्त्राश्च सिद्धिं दद्युर्न संशयः ||
३०९ ||

Bedeutung und Funktion: (303) Nachdem der Schüler so begossen wurde, vollziehe man erneut die Puja. Auch der Schüler verehrt dabei und gibt dem Guru Dakshina. (304) Kühe, Land, Gold, Silber und verschiedene Edelsteine, Parvati, seinen gesamten Besitz oder die Hälfte davon gebe er dem Guru als Dakshina. (305) Der Lehrer selbst übergebe dem hingebungsvollen Schüler Shrividya, Siddhikali, Tara oder Mahishardini. In einem anderen Tantra: (306) Nachdem man die Begießung mit dem Wasser des Hauptkalasha so ausgeführt hat, soll man unter Sprechen der jeweiligen Mantras mit dem Wasser der begleitenden Krüge (307) die weitere Begießung vollziehen. Dann gebe man dem Schüler das vorzügliche Mantra. Nach der vollständigen Begießungsweihe erhält (308) der Schüler die Berechtigung zu allen Mantras. Deshalb soll man erst die Begießung vollziehen und dann das Mantra geben. Wurde ein Mantra zuvor bereits nach einem verkürzten Verfahren mitgeteilt, (309) vollziehe man später die vollständige Begießungsweihe, damit die umfassende Berechtigung entsteht. Die großen Mantras und die Nebenmantras verleihen dann zweifellos Siddhi.

M1183. Band II, S. 74, Empfang weiterer Mantras ohne Guru Verse 336–340
Fundstelle: Taraṅga5, Band II, S. 74, Empfang weiterer Mantras ohne Guru Verse 336–340
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha guruṃ vinā mantriṇāṃ mantrāntaragrahaṇopāyo merutantre— atha tāntrikamantrāṇāṃ dīkṣāṃ śṛṇu guruṃ vinā |
śuklapakṣe trayodaśyāṃ candratārābalānvite ||
336 ||
gatvā ca dakṣiṇāmūrteḥ sannidhau pūjayecca tam |
kalaśasthāpanaṃ kṛtvā tadagre vopari kṣipet ||
337 ||
tālapatre manuṃ lekhyaṃ mantradevaṃ ca pūjayet |
devo gururiti dhyātvā mantraṃ vyaktaṃ tu vācayet ||
338 ||
aṣṭottaraśataṃ caitanmantragrahaṇamucyate |
etattattvaṃ samākhyātaṃ gopyaṃ mātari jāravat ||
339 ||
gurau lobhādayo doṣāstasmādudvijate manaḥ |
ataḥ śāstraguruṃ kṛtvā dakṣiṇāmūrtito manuḥ ||
340 ||

Devanagari:
अथ गुरुं विना मन्त्रिणां मन्त्रान्तरग्रहणोपायो मेरुतन्त्रे— अथ तान्त्रिकमन्त्राणां दीक्षां शृणु गुरुं विना |
शुक्लपक्षे त्रयोदश्यां चन्द्रताराबलान्विते ||
३३६ ||
गत्वा च दक्षिणामूर्तेः सन्निधौ पूजयेच्च तम् |
कलशस्थापनं कृत्वा तदग्रे वोपरि क्षिपेत् ||
३३७ ||
तालपत्रे मनुं लेख्यं मन्त्रदेवं च पूजयेत् |
देवो गुरुरिति ध्यात्वा मन्त्रं व्यक्तं तु वाचयेत् ||
३३८ ||
अष्टोत्तरशतं चैतन्मन्त्रग्रहणमुच्यते |
एतत्तत्त्वं समाख्यातं गोप्यं मातरि जारवत् ||
३३९ ||
गुरौ लोभादयो दोषास्तस्मादुद्विजते मनः |
अतः शास्त्रगुरुं कृत्वा दक्षिणामूर्तितो मनुः ||
३४० ||

Bedeutung und Funktion: Nun die im Merutantra beschriebene Möglichkeit, wie bereits Mantra-Praktizierende ohne Guru ein weiteres Mantra empfangen: (336) Höre nun von der Einweihung in tantrische Mantras ohne Guru. Am dreizehnten Tag der hellen Monatshälfte, bei günstiger Kraft von Mond und Sternen, (337) begebe man sich vor Dakshinamurti und verehre ihn. Man stelle einen Kalasha auf und lege vor ihn oder auf ihn (338) das auf ein Palmblatt geschriebene Mantra. Man verehre die Mantra-Gottheit. In der Meditation „Die Gottheit ist der Guru“ spreche man das Mantra deutlich (339) 108-mal. Dies wird Empfang des Mantras genannt. Dieses wahre Verfahren wurde erklärt; es ist geheim zu halten wie der Liebhaber der eigenen Mutter. (340) Habgier und andere Fehler des Gurus können den Geist beunruhigen. Deshalb nimmt man die Schrift zum Guru und empfängt das Mantra von Dakshinamurti. Die Überschrift richtet dieses Verfahren ausdrücklich an bereits Mantra-Praktizierende; das drastische Geheimhaltungsbild bleibt als Textaussage erhalten.

M1184. Band II, S. 110, Linga Yoni Dreizack und Gebetskette 389–393
Fundstelle: Taraṅga6, Band II, S. 110, Linga Yoni Dreizack und Gebetskette 389–393
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ucchritaṃ dakṣiṇāṅguṣṭhaṃ vāmāṅguṣṭhena bandhayet |
vāmāṅgulībhirdakṣābhiraṅgulībhiśca bandhayet ||
389 ||
liṅgamudreyamākhyātā śivasānnidhyakāriṇī |
mithaḥ kaniṣṭhike baddhvā tarjanībhyāmanāmike ||
390 ||
anāmikordhvasaṃśliṣṭadīrghamadhyamayoradhaḥ |
aṅguṣṭhāgradvayaṃ nyasya yonimudreyamīritā ||
391 ||
aṅguṣṭhena kaniṣṭhāṃ tu baddhvā śliṣṭāṅgulitrayam |
prasārayet triśūlākhyā mudraiṣā parikīrtitā ||
392 ||
aṅguṣṭhatarjanyagre tu granthayitvāṅgulitrayam |
prasārayedakṣamālā mudraiṣā parikīrtitā ||
393 ||

Devanagari:
उच्छ्रितं दक्षिणाङ्गुष्ठं वामाङ्गुष्ठेन बन्धयेत् |
वामाङ्गुलीभिर्दक्षाभिरङ्गुलीभिश्च बन्धयेत् ||
३८९ ||
लिङ्गमुद्रेयमाख्याता शिवसान्निध्यकारिणी |
मिथः कनिष्ठिके बद्ध्वा तर्जनीभ्यामनामिके ||
३९० ||
अनामिकोर्ध्वसंश्लिष्टदीर्घमध्यमयोरधः |
अङ्गुष्ठाग्रद्वयं न्यस्य योनिमुद्रेयमीरिता ||
३९१ ||
अङ्गुष्ठेन कनिष्ठां तु बद्ध्वा श्लिष्टाङ्गुलित्रयम् |
प्रसारयेत् त्रिशूलाख्या मुद्रैषा परिकीर्तिता ||
३९२ ||
अङ्गुष्ठतर्जन्यग्रे तु ग्रन्थयित्वाङ्गुलित्रयम् |
प्रसारयेदक्षमाला मुद्रैषा परिकीर्तिता ||
३९३ ||

Bedeutung und Funktion: (389–390a) Man umfasse den aufgerichteten rechten Daumen mit dem linken Daumen und umschließe ihn mit den Fingern beider Hände. Dies heißt Linga-Mudra; sie bewirkt Shivas Nähe. (390b–391) Man verhake die kleinen Finger miteinander und halte die Ringfinger mit den Zeigefingern. Die ausgestreckten Mittelfinger liegen oberhalb der Ringfinger aneinander; unter sie lege man die beiden Daumenspitzen. Dies heißt Yoni-Mudra. (392) Man halte den kleinen Finger mit dem Daumen fest und strecke die drei übrigen Finger zusammen aus. Dies heißt Dreizack-Mudra. (393) Man verbinde die Spitzen von Daumen und Zeigefinger und strecke die drei übrigen Finger aus. Dies heißt Gebetsketten-Mudra.

M1185. Band II, S. 112, Wasserreinigung Krug und Gebet 416–420
Fundstelle: Taraṅga6, Band II, S. 112, Wasserreinigung Krug und Gebet 416–420
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
kaniṣṭhāṅguṣṭhakau śaktau karayoritaretaram |
tarjanīmadhyamānāmāḥ saṃhatā bhugnavarjitāḥ ||
416 ||
mudraiṣā gālinī proktā śaṅkhasyopari cālitā |
dakṣāṅguṣṭhaṃ parāṅguṣṭhe kṣiptvā hastadvayena tu ||
417 ||
sāvakāśātmakāṃ muṣṭiṃ kuryāt sā kumbhamudrikā |
muṣṭyorūrdhvakṛtāṅguṣṭhau tarjanyagre tu vinyaset ||
418 ||
sarvarakṣākarī hyeṣā kumbhamudreyamīritā |
prasṛtāṅgulikau hastau mithaḥśliṣṭau tu sammukhau ||
419 ||
kuryāt svahṛdaye seyaṃ mudrā prārthanasaṃjñikā |
añjalyañjalimudrā syādvāsudevābhidhā ca sā ||
420 ||

Devanagari:
कनिष्ठाङ्गुष्ठकौ शक्तौ करयोरितरेतरम् |
तर्जनीमध्यमानामाः संहता भुग्नवर्जिताः ||
४१६ ||
मुद्रैषा गालिनी प्रोक्ता शङ्खस्योपरि चालिता |
दक्षाङ्गुष्ठं पराङ्गुष्ठे क्षिप्त्वा हस्तद्वयेन तु ||
४१७ ||
सावकाशात्मकां मुष्टिं कुर्यात् सा कुम्भमुद्रिका |
मुष्ट्योरूर्ध्वकृताङ्गुष्ठौ तर्जन्यग्रे तु विन्यसेत् ||
४१८ ||
सर्वरक्षाकरी ह्येषा कुम्भमुद्रेयमीरिता |
प्रसृताङ्गुलिकौ हस्तौ मिथःश्लिष्टौ तु सम्मुखौ ||
४१९ ||
कुर्यात् स्वहृदये सेयं मुद्रा प्रार्थनसंज्ञिका |
अञ्जल्यञ्जलिमुद्रा स्याद्वासुदेवाभिधा च सा ||
४२० ||

Bedeutung und Funktion: (416–417a) Man verbinde den kleinen Finger und Daumen der einen Hand jeweils mit denen der anderen. Zeige-, Mittel- und Ringfinger bleiben zusammen und ungebeugt. Diese Geste heißt Galini; man bewegt sie über dem Muschelhorn. (417b–418a) Man lege den rechten Daumen auf den anderen Daumen und bilde mit beiden Händen eine Faust, die innen einen Hohlraum lässt. Dies ist die Krug-Mudra. (418b–419a) Die aufgerichteten Daumen beider Fäuste lege man an die Spitzen der Zeigefinger. Dies wird die allseitig schützende Krug-Mudra genannt. (419b–420) Man lege die einander zugewandten Hände mit ausgestreckten Fingern vor dem Herzen aneinander. Dies heißt Gebets-Mudra. Die zusammengelegten Hände bilden die Anjali-Mudra; sie wird auch Vasudeva genannt.

M1186. Band II, S. 114, Khechari Bija und Yoni 450–457
Fundstelle: Taraṅga6, Band II, S. 114, Khechari Bija und Yoni 450–457
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
savyaṃ dakṣiṇadeśe tu savyadeśe tu dakṣiṇam ||
450 ||
bāhuṃ kṛtvā mahādevi hastau saṃparivartya ca |
kaniṣṭhānāmike devi muktvā te tu krameṇa tu ||
451 ||
tarjanībhyāṃ samākrānte sarvordhvamapi madhyame |
aṅguṣṭhau ca maheśāni saralāvapi kārayet ||
452 ||
iyaṃ sā khecarīnāmnā pārthivasthānayojitā |
parivartya karau spṛṣṭāvardhacandrākṛtī priye ||
453 ||
tarjanyaṅguṣṭhayugalaṃ yugapat kārayet tataḥ |
adhaḥ kaniṣṭhāvaṣṭabdhe madhyame viniyojayet ||
454 ||
tathaiva kuṭile yojye sarvādhastādanāmike |
bījamudreyamacirāt sarvasiddhipravardhinī ||
455 ||
madhyame kuṭile kṛtvā tarjanyuparisaṃsthite |
anāmike madhyagate tathaiva hi kaniṣṭhike ||
456 ||
sarvā ekatra saṃyojya aṅguṣṭhaparipīḍitāḥ |
eṣā tu prathamā mudrā yonimudreti saṃjñitā ||
457 ||

Devanagari:
सव्यं दक्षिणदेशे तु सव्यदेशे तु दक्षिणम् ||
४५० ||
बाहुं कृत्वा महादेवि हस्तौ संपरिवर्त्य च |
कनिष्ठानामिके देवि मुक्त्वा ते तु क्रमेण तु ||
४५१ ||
तर्जनीभ्यां समाक्रान्ते सर्वोर्ध्वमपि मध्यमे |
अङ्गुष्ठौ च महेशानि सरलावपि कारयेत् ||
४५२ ||
इयं सा खेचरीनाम्ना पार्थिवस्थानयोजिता |
परिवर्त्य करौ स्पृष्टावर्धचन्द्राकृती प्रिये ||
४५३ ||
तर्जन्यङ्गुष्ठयुगलं युगपत् कारयेत् ततः |
अधः कनिष्ठावष्टब्धे मध्यमे विनियोजयेत् ||
४५४ ||
तथैव कुटिले योज्ये सर्वाधस्तादनामिके |
बीजमुद्रेयमचिरात् सर्वसिद्धिप्रवर्धिनी ||
४५५ ||
मध्यमे कुटिले कृत्वा तर्जन्युपरिसंस्थिते |
अनामिके मध्यगते तथैव हि कनिष्ठिके ||
४५६ ||
सर्वा एकत्र संयोज्य अङ्गुष्ठपरिपीडिताः |
एषा तु प्रथमा मुद्रा योनिमुद्रेति संज्ञिता ||
४५७ ||

Bedeutung und Funktion: (450b–453a) Man bringe den linken Arm nach rechts und den rechten nach links, o Mahadevi, und drehe die Hände. Kleine Finger und Ringfinger werden gelöst und der Reihe nach von den Zeigefingern übergriffen. Die Mittelfinger liegen ganz oben; die Daumen halte man gerade, o Maheshani. Dies heißt Khechari und ist dem irdischen Ort zugeordnet. [Die Wendung „dem irdischen Ort zugeordnet“ bleibt ohne nähere Erklärung im Text.] (453b–455) Geliebte, man drehe die Hände, sodass sie sich berühren, und forme beide Paare von Zeigefinger und Daumen zugleich zu einem Halbmond. Unten lege man die Mittelfinger an, von den kleinen Fingern gestützt. Darunter werden die Ringfinger ebenfalls gekrümmt angeordnet. Dies ist die Bija-Mudra, die binnen kurzer Zeit alle Siddhis mehrt. (456–457) Man krümme die Mittelfinger und lege sie über die Zeigefinger; Ringfinger und ebenso kleine Finger kommen dazwischen. Alle werden zusammengeführt und von den Daumen zusammengedrückt. Diese erste Mudra wird Yoni-Mudra genannt.

M1187. Band II, S. 130, Einklang von Ort Name und Mantra 629–634
Fundstelle: Taraṅga6, Band II, S. 130, Einklang von Ort Name und Mantra 629–634
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
merutantre— kṣetrasādhakamantrāṇāmekamevādyamakṣaram |
yadi syāt sa dhruvaṃ mantraḥ sarvasiddhiphalapradaḥ ||
629 ||
gautamīye— mantrākṣareṇa maitraśca dīpanāmno bhavedyadi |
sādhakasya ca nāmnā ca kiṃ na siddhyati mantriṇaḥ ||
630 ||
pañcāśadvarṇarūpeṇa kṣetreśā vibhuvigrahāḥ |
tasmāt tat saguṇaṃ kṣetraṃ siddhaye syānna cānyathā ||
631 ||
viguṇaścenmukhastho'pi na tena siddhimāpnuyāt |
tasmāccakraṃ vicāryaiva mitraṃ ca sarvasiddhidam ||
632 ||
yasmin deśe dvīpapatiḥ saguṇaṃ nāmamantrayoḥ |
tatra yatnena gantavyaṃ sapīṭho durlabho mataḥ ||
633 ||
kālikodbhave— sthānasādhakayornāmnoramaitraṃ yatra vidyate |
tadakṣaśāstrato jñātvā tattat sthānaṃ parityajet ||
634 ||

Devanagari:
मेरुतन्त्रे— क्षेत्रसाधकमन्त्राणामेकमेवाद्यमक्षरम् |
यदि स्यात् स ध्रुवं मन्त्रः सर्वसिद्धिफलप्रदः ||
६२९ ||
गौतमीये— मन्त्राक्षरेण मैत्रश्च दीपनाम्नो भवेद्यदि |
साधकस्य च नाम्ना च किं न सिद्ध्यति मन्त्रिणः ||
६३० ||
पञ्चाशद्वर्णरूपेण क्षेत्रेशा विभुविग्रहाः |
तस्मात् तत् सगुणं क्षेत्रं सिद्धये स्यान्न चान्यथा ||
६३१ ||
विगुणश्चेन्मुखस्थोऽपि न तेन सिद्धिमाप्नुयात् |
तस्माच्चक्रं विचार्यैव मित्रं च सर्वसिद्धिदम् ||
६३२ ||
यस्मिन् देशे द्वीपपतिः सगुणं नाममन्त्रयोः |
तत्र यत्नेन गन्तव्यं सपीठो दुर्लभो मतः ||
६३३ ||
कालिकोद्भवे— स्थानसाधकयोर्नाम्नोरमैत्रं यत्र विद्यते |
तदक्षशास्त्रतो ज्ञात्वा तत्तत् स्थानं परित्यजेत् ||
६३४ ||

Bedeutung und Funktion: Im Merutantra: (629) Wenn der erste Laut von Ort, Sadhaka und Mantra ein und derselbe ist, schenkt dieser Mantra gewiss die Frucht aller Siddhis. Im Gautamiya: (630) Wenn zwischen dem Mantra-Laut, der Bezeichnung des Lampenplatzes und dem Namen des Sadhaka Freundschaft besteht, was könnte dem Mantra-Praktizierenden dann nicht gelingen? (631) Die Herren der Orte sind in Gestalt der fünfzig Laute allgegenwärtig. Deshalb führt ein harmonisch zugeordneter Ort zur Siddhi, andernfalls nicht. (632) Ist die Zuordnung ungünstig, so erlangt man selbst am Gesicht des Diagramms keine Siddhi. Daher prüfe man das Chakra; eine freundschaftliche Zuordnung schenkt alle Siddhis. (633) In welche Gegend der Herr des Bereichs mit Name und Mantra harmonisch zusammenpasst, dorthin soll man sich mit Sorgfalt begeben. Ein solcher heiliger Sitz gilt als schwer zu finden. Im Kalikodbhava: (634) Wo zwischen den Namen des Ortes und des Sadhaka keine Freundschaft besteht, soll man dies anhand der Lautlehre erkennen und den betreffenden Ort meiden.

M1188. Band II, S. 166, Einsetzung und Mantrakraft 1013–1020
Fundstelle: Taraṅga6, Band II, S. 166, Einsetzung und Mantrakraft 1013–1020
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
evaṃ devīpratiṣṭhāyāṃ kramaḥ sānnidhyakārakaḥ |
strīśūdrāṇāṃ vāmināṃ ca kaulikānāmayaṃ vidhiḥ ||
1013 ||
tathā— mahāpāpaṃ na kurvanti paśuvadvedamārgagāḥ |
agniḥ śucivratatamaḥ śucirvipraḥ śucīritam ||
1014 ||
ajñānataśca laghubhiḥ sandhyāvandananāśitaiḥ |
pātakaistairna lipyante tasmāt te paśavaḥ smṛtāḥ ||
1015 ||
vāmenopāsitaṃ yantraṃ teṣāṃ dṛṣṭipathe gatam |
taddevatākṣobhakaraṃ vikṣiptaḥ sādhako bhavet ||
1016 ||
dakṣiṇopāsitaṃ yantraṃ sūryāgnisamatejasam |
pāpināṃ dṛṣṭidahanamulūkānāṃ yathā raviḥ ||
1017 ||
yathā nṛbhirdinakarodaye sarvaṃ nirīkṣyate |
dakṣasaṃsthāpitaṃ yantraṃ tathā puṇyātmanāṃ matam ||
1018 ||
sānnidhyaṃ sarvadevānāmavaśyaṃ mantrato bhavet |
mantrastu bījavat proktaḥ pratimādyaṃ śarīravat ||
1019 ||
siddhāyāmapi sāmagryāṃ vinā mantraṃ phalaṃ na hi |

Devanagari:
एवं देवीप्रतिष्ठायां क्रमः सान्निध्यकारकः |
स्त्रीशूद्राणां वामिनां च कौलिकानामयं विधिः ||
१०१३ ||
तथा— महापापं न कुर्वन्ति पशुवद्वेदमार्गगाः |
अग्निः शुचिव्रततमः शुचिर्विप्रः शुचीरितम् ||
१०१४ ||
अज्ञानतश्च लघुभिः सन्ध्यावन्दननाशितैः |
पातकैस्तैर्न लिप्यन्ते तस्मात् ते पशवः स्मृताः ||
१०१५ ||
वामेनोपासितं यन्त्रं तेषां दृष्टिपथे गतम् |
तद्देवताक्षोभकरं विक्षिप्तः साधको भवेत् ||
१०१६ ||
दक्षिणोपासितं यन्त्रं सूर्याग्निसमतेजसम् |
पापिनां दृष्टिदहनमुलूकानां यथा रविः ||
१०१७ ||
यथा नृभिर्दिनकरोदये सर्वं निरीक्ष्यते |
दक्षसंस्थापितं यन्त्रं तथा पुण्यात्मनां मतम् ||
१०१८ ||
सान्निध्यं सर्वदेवानामवश्यं मन्त्रतो भवेत् |
मन्त्रस्तु बीजवत् प्रोक्तः प्रतिमाद्यं शरीरवत् ||
१०१९ ||
सिद्धायामपि सामग्र्यां विना मन्त्रं फलं न हि |

Bedeutung und Funktion: (1013) So bewirkt die Ordnung der Göttinnen-Einsetzung ihre Gegenwart. Dieses Verfahren gilt für Frauen, Shudras, Anhänger des linken Weges und Kaulas. Ferner: (1014–1015) Die Anhänger des vedischen Weges begehen, den Pashus entsprechend, keine schweren Verfehlungen. Feuer ist höchst rein in seinem Wirken, der Brahmane ist rein – so wird Reinheit ausgesprochen. Durch leichte, unwissentlich begangene Verfehlungen, die die Sandhya-Verehrung vernichtet, werden sie nicht befleckt; daher heißen sie Pashus. [Der Wortlaut von Vers 1014 ist sprachlich auffällig; „Pashu“ bezeichnet hier einen traditionellen tantrischen Typus.] (1016) Kommt ein nach dem linken Weg verehrtes Yantra in ihren Blick, so beunruhigt dies seine Gottheit, und der Sadhaka wird verwirrt. (1017) Ein nach dem rechten Weg verehrtes Yantra strahlt wie Sonne und Feuer; es verbrennt den Blick der mit Verfehlungen Beladenen wie die Sonne den der Eulen. (1018) Wie die Menschen bei Sonnenaufgang alles sehen, so gilt das nach dem rechten Weg eingesetzte Yantra für tugendhafte Menschen. (1019–1020a) Die Gegenwart aller Gottheiten entsteht gewiss durch den Mantra. Der Mantra gleicht dem Samen, die Bildgestalt und andere Träger dem Körper. Selbst wenn alle Materialien bereitstehen, gibt es ohne Mantra keine Frucht.

M1189. Band II, S. 169, Sammlung und lebendiger Mantra 1049–1053
Fundstelle: Taraṅga6, Band II, S. 169, Sammlung und lebendiger Mantra 1049–1053
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
devīmityupalakṣaṇam |
sveṣṭadevatāmityarthaḥ |
pūjāprakārastu dīkṣātaraṅga evoktaḥ |
kulārṇave— mano'nyatra śivo'nyatra śaktiranyatra mārutaḥ |
na siddhyati varārohe kalpakoṭiśatairapi ||
1049 ||
mantrārthaṃ mantracaitanyaṃ yonimudrāṃ na vetti yaḥ |
śatakoṭijapenāpi tasya siddhirna jāyate ||
1050 ||
luptabījāśca ye mantrā na dāsyanti phalaṃ priye |
mantrāścaitanyasahitāḥ sarvasiddhikarāḥ smṛtāḥ ||
1051 ||
caitanyarahitā mantrāḥ proktā naiva phalapradāḥ |
sūtakadvayasaṃyuktā na ca mantrāḥ phalapradāḥ ||
1052 ||
mantrārtho gurumukhādbodhyaḥ |
mantracaitanyaṃ vakṣyate |
yonimudrā dvitīyataraṅge uktā |
sūtakādijñānaprakārastatraiva |
jātasūtakamādau syādante ca mṛtasūtakam |
sūtakadvayasaṃyukto yo mantraḥ sa na siddhyati ||
1053 ||

Devanagari:
देवीमित्युपलक्षणम् |
स्वेष्टदेवतामित्यर्थः |
पूजाप्रकारस्तु दीक्षातरङ्ग एवोक्तः |
कुलार्णवे— मनोऽन्यत्र शिवोऽन्यत्र शक्तिरन्यत्र मारुतः |
न सिद्ध्यति वरारोहे कल्पकोटिशतैरपि ||
१०४९ ||
मन्त्रार्थं मन्त्रचैतन्यं योनिमुद्रां न वेत्ति यः |
शतकोटिजपेनापि तस्य सिद्धिर्न जायते ||
१०५० ||
लुप्तबीजाश्च ये मन्त्रा न दास्यन्ति फलं प्रिये |
मन्त्राश्चैतन्यसहिताः सर्वसिद्धिकराः स्मृताः ||
१०५१ ||
चैतन्यरहिता मन्त्राः प्रोक्ता नैव फलप्रदाः |
सूतकद्वयसंयुक्ता न च मन्त्राः फलप्रदाः ||
१०५२ ||
मन्त्रार्थो गुरुमुखाद्बोध्यः |
मन्त्रचैतन्यं वक्ष्यते |
योनिमुद्रा द्वितीयतरङ्गे उक्ता |
सूतकादिज्ञानप्रकारस्तत्रैव |
जातसूतकमादौ स्यादन्ते च मृतसूतकम् |
सूतकद्वयसंयुक्तो यो मन्त्रः स न सिद्ध्यति ||
१०५३ ||

Bedeutung und Funktion: „Die Göttin“ ist hier ein Beispiel; gemeint ist die eigene erwählte Gottheit. Das Verfahren der Puja wurde bereits im Taraṅga über Diksha erklärt. Im Kularnava: (1049) Wenn der Geist anderswo ist, Shiva anderswo und Shakti und Lebenswind wiederum anderswo, kommt keine Vollendung zustande, o Schönhüftige, selbst in unzähligen Weltaltern. (1050) Wer den Sinn des Mantras, sein lebendiges Bewusstsein und die Yoni-Mudra nicht kennt, erlangt selbst durch eine Milliarde Wiederholungen keine Siddhi. (1051) Mantras, deren Bija verloren ist, werden keine Frucht schenken, o Geliebte. Mit Bewusstsein erfüllte Mantras gelten dagegen als Spender aller Siddhis. (1052) Mantras ohne Bewusstsein werden als fruchtlos bezeichnet; ebenso Mantras, die mit den beiden Sutakas, den rituellen Verunreinigungen bei Geburt und Tod, verbunden sind. Den Sinn des Mantras soll man aus dem Mund des Gurus erfahren. Das Mantra-Bewusstsein wird noch erklärt. Die Yoni-Mudra wurde im zweiten Taraṅga erläutert. Das Verfahren zum Erkennen der Sutakas und der übrigen Zustände steht ebendort: (1053) Am Anfang besteht das Geburts-Sutaka, am Ende das Todes-Sutaka. Ein Mantra, der mit diesen beiden verbunden ist, gelangt nicht zur Siddhi.

M1190. Band II, S. 170, Schlaf und Erwachen des Mantras 1062–1063
Fundstelle: Taraṅga6, Band II, S. 170, Schlaf und Erwachen des Mantras 1062–1063
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha mantrāṇāṃ svāpaprabodhakālau pañcarātre— svāpakāle tu mantrasya japo na ca phalapradaḥ |
svāpakālo vāmavaho jāgaro dakṣiṇāvahaḥ ||
1062 ||
āgneyasya manoḥ saumyamantrasyaitadviparyayaḥ |
prabodhakālaṃ jānīyādubhayorubhayorapi ||
1063 ||
jñeyā mantrāstu āgneyā vidyāḥ saumyāḥ prakīrtitāḥ |
mantravidyayorbhedastu prathamataraṅge uktaḥ |

Devanagari:
अथ मन्त्राणां स्वापप्रबोधकालौ पञ्चरात्रे— स्वापकाले तु मन्त्रस्य जपो न च फलप्रदः |
स्वापकालो वामवहो जागरो दक्षिणावहः ||
१०६२ ||
आग्नेयस्य मनोः सौम्यमन्त्रस्यैतद्विपर्ययः |
प्रबोधकालं जानीयादुभयोरुभयोरपि ||
१०६३ ||
ज्ञेया मन्त्रास्तु आग्नेया विद्याः सौम्याः प्रकीर्तिताः |
मन्त्रविद्ययोर्भेदस्तु प्रथमतरङ्गे उक्तः |

Bedeutung und Funktion: Nun die Zeiten des Schlafens und Erwachens der Mantras, im Pancharatra: (1062–1063) Zur Schlafenszeit des Mantras trägt Japa keine Frucht. Bei einem feurigen Mantra gilt der links fließende Atem als Schlafzeit, der rechts fließende als Wachzeit. Bei einem lunaren Mantra ist es umgekehrt. Wenn beide Atemwege tätig sind, erkenne man dies für beide Arten als Wachzeit. Mantras gelten hier als feurig, Vidyas als lunar. Der Unterschied zwischen Mantra und Vidya wurde im ersten Taraṅga erklärt.

M1191. Band II, S. 170, Mantra-Flamme und Mantra-Bewusstsein 1064–1071
Fundstelle: Taraṅga6, Band II, S. 170, Mantra-Flamme und Mantra-Bewusstsein 1064–1071
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha mantraśikhājñānaṃ tantrāntare— śṛṇu devi paraṃ tattvaṃ sarvajñānottamottamam ||
1064 ||
yena vijñātamātreṇa kṣipraṃ vidyā prasīdati |
mūlakuṇḍe tu yā śaktirbhujaṅgākārarūpiṇī ||
1065 ||
tadbhramāvartavāto'yaṃ prāṇa ityabhidhīyate |
taṃ tyaktvā'vyaktamadhuraṃ kūjantī sahasotthitā ||
1066 ||
gacchantī brahmarandhreṇa praviśantī punastanum |
yātāyātakrameṇaiva tatra kuryānmanolayam ||
1067 ||
tena mantraśikhā jātā sarvamantrapradīpinī |
tamaḥpūrṇe gṛhe yadvat kiñcit pratibhāsate ||
1068 ||
śikhopadeśaḥ sarvatra gopitaḥ parameśvari |
vinā yena na siddhiḥ syādvarṣakoṭiśatairapi ||
tasmādyatnena kartavyaṃ śikhāyā bhāvanaṃ manoḥ ||
1069 ||
atha mantracaitanyaṃ tatraiva— mantrarūpī bhaveddevo devarūpī gururbhavet |
gururūpī bhavedātmā ātmarūpī manurbhavet ||
1070 ||
iti te kathitaṃ devi mantracaitanyamuttamam |
yasya vijñānamātreṇa advaitaṃ jñānamuttamam ||
1071 ||

Devanagari:
अथ मन्त्रशिखाज्ञानं तन्त्रान्तरे— शृणु देवि परं तत्त्वं सर्वज्ञानोत्तमोत्तमम् ||
१०६४ ||
येन विज्ञातमात्रेण क्षिप्रं विद्या प्रसीदति |
मूलकुण्डे तु या शक्तिर्भुजङ्गाकाररूपिणी ||
१०६५ ||
तद्भ्रमावर्तवातोऽयं प्राण इत्यभिधीयते |
तं त्यक्त्वाऽव्यक्तमधुरं कूजन्ती सहसोत्थिता ||
१०६६ ||
गच्छन्ती ब्रह्मरन्ध्रेण प्रविशन्ती पुनस्तनुम् |
यातायातक्रमेणैव तत्र कुर्यान्मनोलयम् ||
१०६७ ||
तेन मन्त्रशिखा जाता सर्वमन्त्रप्रदीपिनी |
तमःपूर्णे गृहे यद्वत् किञ्चित् प्रतिभासते ||
१०६८ ||
शिखोपदेशः सर्वत्र गोपितः परमेश्वरि |
विना येन न सिद्धिः स्याद्वर्षकोटिशतैरपि ||
तस्माद्यत्नेन कर्तव्यं शिखाया भावनं मनोः ||
१०६९ ||
अथ मन्त्रचैतन्यं तत्रैव— मन्त्ररूपी भवेद्देवो देवरूपी गुरुर्भवेत् |
गुरुरूपी भवेदात्मा आत्मरूपी मनुर्भवेत् ||
१०७० ||
इति ते कथितं देवि मन्त्रचैतन्यमुत्तमम् |
यस्य विज्ञानमात्रेण अद्वैतं ज्ञानमुत्तमम् ||
१०७१ ||

Bedeutung und Funktion: Nun die Erkenntnis der Mantra-Flamme, in einem anderen Tantra: (1064–1067) Höre, o Göttin, die höchste Wahrheit, das Vorzüglichste aller Erkenntnis. Sobald man sie erkennt, zeigt sich die Vidya rasch gnädig. Die Shakti im Wurzelbecken hat die Gestalt einer Schlange; der Wind ihrer wirbelnden Bewegung wird Prana genannt. Sie lässt ihn zurück, erhebt sich plötzlich mit einem undeutlichen, süßen Klang, geht durch das Brahmarandhra und tritt wieder in den Körper ein. In diesem Hin- und Hergehen lasse man den Geist aufgehen. (1068) Dadurch entsteht die Mantra-Flamme, die alle Mantras erhellt, wie in einem von Dunkelheit erfüllten Haus etwas sichtbar wird. [Das Gleichnis ist im vorliegenden Wortlaut knapp und auffällig.] (1069) Die Unterweisung über diese Flamme wird überall geheim gehalten, o höchste Herrin. Ohne sie gäbe es selbst in unzähligen Jahren keine Siddhi. Deshalb soll man die Flamme des Mantras sorgfältig vergegenwärtigen. Nun das Mantra-Bewusstsein, ebenfalls dort: (1070) Die Gottheit hat die Gestalt des Mantras; der Guru hat die Gestalt der Gottheit; das Selbst hat die Gestalt des Gurus; der Mantra hat die Gestalt des Selbst. (1071) So habe ich dir, o Göttin, das höchste Mantra-Bewusstsein erklärt. Allein aus seiner Erkenntnis entsteht die höchste Erkenntnis der Nichtzweiheit.

M1192. Band II, S. 177, Kenntnis der Mantraglieder 1150–1155
Fundstelle: Taraṅga6, Band II, S. 177, Kenntnis der Mantraglieder 1150–1155
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha mantrāṇāmavayavajñānam |
taduktaṃ viśuddheśvarādau— mantraṃ nītvā guroḥ pārśve gurubhaktiparāyaṇaḥ |
mantraśrotrāsyahṛnnetraprāṇān vijñāya tattvataḥ ||
1150 ||
yatnācca kīlakaṃ jñātvā kuryānmantrapuraskriyām |
mantrāṇāṃ praṇavaḥ śrotraṃ mukhaṃ rephaḥ prakīrtitam ||
1151 ||
svarāśca cakṣuṣī jñeyā mantravidbhiranantaram |
atiriktāśca ye varṇā hṛdayaṃ parikīrtitam ||
1152 ||
bhūtaḍāmarayakṣaḍāmarayorbījakośe— śravaṇasya hṛdayanetrajñānānmokṣo manoḥ sadyaḥ siddhiḥ sarvavidhīnāṃ syāt sākṣācchiva eva sādhako vanyaḥ ||
1153 ||
śrotrādīnāṃ jñānābhāve mantrasya grahaṇamātrāt |
dāridryaṃ ca vipattirnarakaprāptirayaśovaṃśaḥ ||
1154 ||
dīno'tiduḥkhabhāgī parājitaḥ śatrupīḍitaḥ śokī |
kuryādvyathitacitto mantrī śrotrādivijñānam ||
1155 ||

Devanagari:
अथ मन्त्राणामवयवज्ञानम् |
तदुक्तं विशुद्धेश्वरादौ— मन्त्रं नीत्वा गुरोः पार्श्वे गुरुभक्तिपरायणः |
मन्त्रश्रोत्रास्यहृन्नेत्रप्राणान् विज्ञाय तत्त्वतः ||
११५० ||
यत्नाच्च कीलकं ज्ञात्वा कुर्यान्मन्त्रपुरस्क्रियाम् |
मन्त्राणां प्रणवः श्रोत्रं मुखं रेफः प्रकीर्तितम् ||
११५१ ||
स्वराश्च चक्षुषी ज्ञेया मन्त्रविद्भिरनन्तरम् |
अतिरिक्ताश्च ये वर्णा हृदयं परिकीर्तितम् ||
११५२ ||
भूतडामरयक्षडामरयोर्बीजकोशे— श्रवणस्य हृदयनेत्रज्ञानान्मोक्षो मनोः सद्यः सिद्धिः सर्वविधीनां स्यात् साक्षाच्छिव एव साधको वन्यः ||
११५३ ||
श्रोत्रादीनां ज्ञानाभावे मन्त्रस्य ग्रहणमात्रात् |
दारिद्र्यं च विपत्तिर्नरकप्राप्तिरयशोवंशः ||
११५४ ||
दीनोऽतिदुःखभागी पराजितः शत्रुपीडितः शोकी |
कुर्याद्व्यथितचित्तो मन्त्री श्रोत्रादिविज्ञानम् ||
११५५ ||

Bedeutung und Funktion: Nun die Kenntnis der Glieder der Mantras. Im Vishuddheshvara und anderen Werken heißt es: 1150–1152: „Hat man den Mantra beim Guru empfangen, so soll man sich ganz der Guru-Hingabe widmen. Nachdem man Ohr, Mund, Herz, Augen und Lebensatem des Mantras ihrem Wesen nach erkannt und sorgfältig auch seinen Kilaka verstanden hat, führe man das Purashcharana aus. Pranava gilt als das Ohr der Mantras, der Laut ra als ihr Mund. Die Vokale gelten den Mantrakennern als ihre Augen; die übrigen Buchstaben heißen ihr Herz.“ Im Bija-Lexikon des Bhutadamara und Yakshadamara: 1153: „Aus der Kenntnis von Ohr, Herz und Augen des Mantras entstehen unmittelbar Befreiung und Gelingen aller Verfahren; der Sadhaka ist wahrhaft Shiva selbst.“ [Das letzte Beiwort ist im Druck unklar.] 1154–1155: „Wer den Mantra lediglich übernimmt, ohne Ohr und übrige Glieder zu kennen, erleidet Armut, Unglück, Hölle und Schande für sein Geschlecht. Elend, von großem Leid getroffen, besiegt, von Feinden bedrängt und trauernd: Der Mantraübende mit bekümmertem Geist soll die Kenntnis des Ohrs und der übrigen Glieder erwerben.“

M1193. Band II, S. 188, Ritualberechtigung und Unterbrechungen 1275–1281
Fundstelle: Taraṅga6, Band II, S. 188, Ritualberechtigung und Unterbrechungen 1275–1281
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atra— strīśūdrābhyāṃ na hotavyaṃ mantroccāraṇapūrvakam ||
1275 ||
iti vacanāt |
strīśūdrayostu homasthāne yathoktajapa eva na tu śaktāvapi homa iti sudhārṇavakṛtaḥ |
tathā ca nāradapañcarātre— trayāṇāmeva varṇānāṃ homavidhirudīritaḥ |
śūdrastu tatphalākāṅkṣī homāt taddviguṇaṃ japet ||
1276 ||
kriyāsaṃgrahe— homastu brāhmaṇadvārā strīśūdrāṇāṃ nigadyate |
homasaṅkhyāpañcaguṇaṃ dviguṇaṃ vā japaṃ caret ||
1277 ||
vārāhītantre tu— śūdrāṇāmadhikāro'smiṃstāntrike homakarmaṇi |
vahnijāyāṃ parityajya svāhānte ca namo mataḥ ||
1278 ||
ityuktam |
tantrāntare— puraścaraṇa ārabdhe sūtakādiḥ patet cet |
ārabdhaṃ na parityājyamanyathā doṣabhāgbhavet ||
1279 ||
tathā ca smṛtau— yajñavratavivāheṣu śrāddhe home'rcane jape |
ārabdhe sūtakaṃ na syādanārambhe ca sūtakam ||
1280 ||
prārambho varaṇaṃ yajñe saṅkalpo vratajāpyayoḥ |
nāndīmukhaṃ vivāhādau śrāddhe pākapariṣkriyā ||
1281 ||

Devanagari:
अत्र— स्त्रीशूद्राभ्यां न होतव्यं मन्त्रोच्चारणपूर्वकम् ||
१२७५ ||
इति वचनात् |
स्त्रीशूद्रयोस्तु होमस्थाने यथोक्तजप एव न तु शक्तावपि होम इति सुधार्णवकृतः |
तथा च नारदपञ्चरात्रे— त्रयाणामेव वर्णानां होमविधिरुदीरितः |
शूद्रस्तु तत्फलाकाङ्क्षी होमात् तद्द्विगुणं जपेत् ||
१२७६ ||
क्रियासंग्रहे— होमस्तु ब्राह्मणद्वारा स्त्रीशूद्राणां निगद्यते |
होमसङ्ख्यापञ्चगुणं द्विगुणं वा जपं चरेत् ||
१२७७ ||
वाराहीतन्त्रे तु— शूद्राणामधिकारोऽस्मिंस्तान्त्रिके होमकर्मणि |
वह्निजायां परित्यज्य स्वाहान्ते च नमो मतः ||
१२७८ ||
इत्युक्तम् |
तन्त्रान्तरे— पुरश्चरण आरब्धे सूतकादिः पतेत् चेत् |
आरब्धं न परित्याज्यमन्यथा दोषभाग्भवेत् ||
१२७९ ||
तथा च स्मृतौ— यज्ञव्रतविवाहेषु श्राद्धे होमेऽर्चने जपे |
आरब्धे सूतकं न स्यादनारम्भे च सूतकम् ||
१२८० ||
प्रारम्भो वरणं यज्ञे सङ्कल्पो व्रतजाप्ययोः |
नान्दीमुखं विवाहादौ श्राद्धे पाकपरिष्क्रिया ||
१२८१ ||

Bedeutung und Funktion: Hier gilt nach dem Satz 1275: „Frauen und Shudras sollen kein Homa mit Mantra-Aussprache vollziehen.“ Deshalb erklärt der Verfasser des Sudharnava, dass Frauen und Shudras anstelle des Homa nur den genannten Japa ausführen, nicht aber Homa, auch wenn sie dazu imstande sind. Ebenso im Naradapancharatra: 1276: „Das Homa-Verfahren ist nur für die drei Stände gelehrt. Ein Shudra, der seine Frucht wünscht, rezitiere doppelt so oft wie die Homa-Zahl.“ Im Kriyasangraha: 1277: „Für Frauen und Shudras wird Homa durch einen Brahmanen gelehrt; oder sie vollziehen Japa in fünf- beziehungsweise zweifacher Homa-Zahl.“ Das Varahitantra hingegen sagt: 1278: „Shudras sind zu diesem tantrischen Homa berechtigt. Unter Weglassung der ‚Gattin des Feuers‘ soll anstelle des abschließenden svaha namah stehen.“ In einem anderen Tantra: 1279: „Tritt nach Beginn des Purashcharana geburtsbedingte Unreinheit oder Ähnliches ein, darf das Begonnene nicht aufgegeben werden; sonst lädt man einen Fehler auf sich.“ Ebenso in der Smriti: 1280: „Sind Opfer, Gelübde, Hochzeit, Ahnenritual, Homa, Verehrung oder Japa bereits begonnen, tritt die entsprechende rituelle Unreinheit nicht ein; vor ihrem Beginn gilt sie jedoch. 1281: Als Beginn gilt beim Opfer die Wahl der Priester, bei Gelübde und Japa der Sankalpa, bei Hochzeit und ähnlichen Riten das Nandimukha-Ritual, beim Ahnenritual die Vorbereitung des Kochens.“

M1194. Band II, S. 193, Zeichen nach längerer Mantrapraxis 27–38
Fundstelle: Taraṅga7, Band II, S. 193, Zeichen nach längerer Mantrapraxis 27–38
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
nāradapañcarātre— mantrārādhanaśaktasya prathame vatsaratraye |
jāyante bahavo vighnā niyamasthasya nārada ||
27 ||
nodvegaṃ sādhako yāti karmaṇā manasā yadi |
tṛtīyavatsarādūrdhvaṃ rājānaśca mahībhṛtāḥ ||
28 ||
prārthayante'nurodhena garvitā api māninaḥ |
prasādaḥ kriyatāṃ nātha mamoddhāraṇakāraṇam ||
29 ||
prajvalantaṃ ca paśyanti tejasā vibhavena ca |
ataste muniśārdūla niṣṭhuraṃ vaktumakṣamāḥ ||
30 ||
navamādvatsarādūrdhvaṃ svayaṃ siddhyati mantrarāṭ |
nānāścaryāṇi hṛdaye mantrasiddhimayāni vai ||
31 ||
atyānandapradānyāśu pratyakṣeṇa bahistathā |
jaḍadhīstu kṣaṇaṃ vipraḥ kṣaṇamasti praharṣitaḥ ||
32 ||
kṣaṇaṃ dundubhinirghoṣaḥ śṛṇotyapyantarikṣagam |
kṣaṇaṃ ca madhuraṃ vādyaṃ nānāgītasamanvitam ||
33 ||
ājighrati kṣaṇaṃ gandhān karpūramṛganābhijān |
utpatantaṃ kṣaṇaṃ vā'pi paśyatyātmānamātmanā ||
34 ||
candrārkakiraṇākīrṇaṃ kṣaṇamālokayan nabhaḥ |
gajagovṛṣanādā~śca śṛṇuyācca kṣaṇaṃ dvijaḥ ||
35 ||
nirbharāmbudasaṃkṣobhaṃ kṣaṇamākarṣayatyapi |
tārakāṇi vicitrāṇi yogino nabhasi sthitān ||
36 ||
paśyatyudgrāhayantaṃ ca kṣaṇaṃ mantravatāṃ sadā |
kṣaṇaṃ kilikilārāvaṃ haṃsabarhiravaṃ tathā ||
37 ||
kṣaṇaṃ meghodayaṃ paśyet kṣaṇaṃ rātriṃ dine sati |
rātrau ca divasālokaṃ sasūryaṃ kṣaṇamīkṣate ||
38 ||

Devanagari:
नारदपञ्चरात्रे— मन्त्राराधनशक्तस्य प्रथमे वत्सरत्रये |
जायन्ते बहवो विघ्ना नियमस्थस्य नारद ||
२७ ||
नोद्वेगं साधको याति कर्मणा मनसा यदि |
तृतीयवत्सरादूर्ध्वं राजानश्च महीभृताः ||
२८ ||
प्रार्थयन्तेऽनुरोधेन गर्विता अपि मानिनः |
प्रसादः क्रियतां नाथ ममोद्धारणकारणम् ||
२९ ||
प्रज्वलन्तं च पश्यन्ति तेजसा विभवेन च |
अतस्ते मुनिशार्दूल निष्ठुरं वक्तुमक्षमाः ||
३० ||
नवमाद्वत्सरादूर्ध्वं स्वयं सिद्ध्यति मन्त्रराट् |
नानाश्चर्याणि हृदये मन्त्रसिद्धिमयानि वै ||
३१ ||
अत्यानन्दप्रदान्याशु प्रत्यक्षेण बहिस्तथा |
जडधीस्तु क्षणं विप्रः क्षणमस्ति प्रहर्षितः ||
३२ ||
क्षणं दुन्दुभिनिर्घोषः शृणोत्यप्यन्तरिक्षगम् |
क्षणं च मधुरं वाद्यं नानागीतसमन्वितम् ||
३३ ||
आजिघ्रति क्षणं गन्धान् कर्पूरमृगनाभिजान् |
उत्पतन्तं क्षणं वाऽपि पश्यत्यात्मानमात्मना ||
३४ ||
चन्द्रार्ककिरणाकीर्णं क्षणमालोकयन् नभः |
गजगोवृषनादाँश्च शृणुयाच्च क्षणं द्विजः ||
३५ ||
निर्भराम्बुदसंक्षोभं क्षणमाकर्षयत्यपि |
तारकाणि विचित्राणि योगिनो नभसि स्थितान् ||
३६ ||
पश्यत्युद्ग्राहयन्तं च क्षणं मन्त्रवतां सदा |
क्षणं किलिकिलारावं हंसबर्हिरवं तथा ||
३७ ||
क्षणं मेघोदयं पश्येत् क्षणं रात्रिं दिने सति |
रात्रौ च दिवसालोकं ससूर्यं क्षणमीक्षते ||
३८ ||

Bedeutung und Funktion: Im Naradapancharatra: 27–30: „Wer zur Mantraverehrung befähigt ist und die Regeln einhält, begegnet in den ersten drei Jahren vielen Hindernissen, Narada. Gerät der Sadhaka dadurch weder im Handeln noch im Geist in Unruhe, so wenden sich nach dem dritten Jahr Könige und Herrscher an ihn, selbst stolze und hochmütige, und bitten inständig: ‚Herr, erweise mir Gnade zu meiner Errettung!‘ Sie sehen ihn in Glanz und Macht erstrahlen und vermögen deshalb kein hartes Wort zu ihm zu sagen, o Tiger unter den Weisen. 31–32: Nach dem neunten Jahr gelangt der Mantrakönig von selbst zur Vollendung. Verschiedene Wunder der Mantrasiddhi erscheinen im Herzen und sichtbar auch außen, rasch höchste Freude spendend. Einen Augenblick ist der Brahmane wie geistig erstarrt, im nächsten von Jubel erfüllt. 33–34: Bald hört er Paukendonner im Luftraum, bald süße Instrumentalmusik mit vielfältigem Gesang. Bald riecht er Kampfer und Moschus; bald sieht er sich selbst in die Luft aufsteigen. 35–37: Bald erblickt er den Himmel von Mond- und Sonnenstrahlen erfüllt; bald hört er die Rufe von Elefanten, Kühen und Stieren. Bald zieht er die Erschütterung voller Regenwolken herbei. Er sieht wunderbare Sterne, Yogis im Himmel und jemanden, der die Mantrakundigen emporhebt. [Der letzte Satzteil ist im Druck grammatisch gestört.] Bald hört er jubelndes Rufen sowie die Stimmen von Gänsen und Pfauen. 38: Bald sieht er Wolken aufziehen, bald mitten am Tag die Nacht; nachts sieht er für einen Augenblick das Tageslicht samt der Sonne.“

M1195. Band II, S. 196, Besonderheiten vedischer Mantras 65–74
Fundstelle: Taraṅga7, Band II, S. 196, Besonderheiten vedischer Mantras 65–74
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
vaidikamantre tu viśeṣa uktastatraiva— evaṃ vaidikamantrasya siddhaye'drirasārṇakāḥ |
varṇā deyā binduyuktāḥ kramataścotkrameṇa ca ||
65 ||
hrasvadīrghaplutairbhedair a i u ṛ tridhā matāḥ |
hrasvaḥ pluto lṛdvividha eco'pi dvividhā matāḥ ||
66 ||
dīrghaplutavibhedena hyanusvāro visargakaḥ |
caturviṃśatirākhyātāḥ svarā evaṃ yamaiḥ saha ||
67 ||
catvāraḥ kādikā varṇā jihvāmūlīyayuk ca kaḥ |
evaṃ kavargo daśadhā cādyāḥ pañcadaśa smṛtāḥ ||
68 ||
upadhmānīyasaṃyuktaḥ pakārastena tatra ṣaṭ |
yādyaṣṭāviti samproktā yajurvede tu mātṛkāḥ ||
69 ||
lakṣau dvāvadhikau ṛkṣu jño'dhiko'tharvaṇi smṛtaḥ |
japaścāṣṭottaraśataṃ pratyahaṃ māsamātrakam ||
70 ||
anadhyāyaṃ varjayitvā catvāriṃśaddinaṃ tathā |
homādisakalaṃ prāgvannityamevaṃ prakalpayet ||
71 ||
upāyantaramāha tatraiva— kuladaivatamantraṃ tu bhūtalipyā puṭīkuru |
kramotkramācchatāvṛttiṃ kuryāt siddhistu māsataḥ ||
72 ||
tathā— atyugradevatājapyastvaṣṭottarasahasrakam |
trikālaṃ gandhapuṣpādyairniśīthe pañcamaiḥ punaḥ ||
73 ||
ṣaṇmāsaṃ kaulikādyaiścedarcitā suprasīdati ||
74 ||

Devanagari:
वैदिकमन्त्रे तु विशेष उक्तस्तत्रैव— एवं वैदिकमन्त्रस्य सिद्धयेऽद्रिरसार्णकाः |
वर्णा देया बिन्दुयुक्ताः क्रमतश्चोत्क्रमेण च ||
६५ ||
ह्रस्वदीर्घप्लुतैर्भेदैर् अ इ उ ऋ त्रिधा मताः |
ह्रस्वः प्लुतो लृद्विविध एचोऽपि द्विविधा मताः ||
६६ ||
दीर्घप्लुतविभेदेन ह्यनुस्वारो विसर्गकः |
चतुर्विंशतिराख्याताः स्वरा एवं यमैः सह ||
६७ ||
चत्वारः कादिका वर्णा जिह्वामूलीययुक् च कः |
एवं कवर्गो दशधा चाद्याः पञ्चदश स्मृताः ||
६८ ||
उपध्मानीयसंयुक्तः पकारस्तेन तत्र षट् |
याद्यष्टाविति सम्प्रोक्ता यजुर्वेदे तु मातृकाः ||
६९ ||
लक्षौ द्वावधिकौ ऋक्षु ज्ञोऽधिकोऽथर्वणि स्मृतः |
जपश्चाष्टोत्तरशतं प्रत्यहं मासमात्रकम् ||
७० ||
अनध्यायं वर्जयित्वा चत्वारिंशद्दिनं तथा |
होमादिसकलं प्राग्वन्नित्यमेवं प्रकल्पयेत् ||
७१ ||
उपायन्तरमाह तत्रैव— कुलदैवतमन्त्रं तु भूतलिप्या पुटीकुरु |
क्रमोत्क्रमाच्छतावृत्तिं कुर्यात् सिद्धिस्तु मासतः ||
७२ ||
तथा— अत्युग्रदेवताजप्यस्त्वष्टोत्तरसहस्रकम् |
त्रिकालं गन्धपुष्पाद्यैर्निशीथे पञ्चमैः पुनः ||
७३ ||
षण्मासं कौलिकाद्यैश्चेदर्चिता सुप्रसीदति ||
७४ ||

Bedeutung und Funktion: Für vedische Mantras wird ebenda eine Besonderheit gelehrt: 65: „Zur Vollendung eines vedischen Mantras füge man die durch das Zahlwort ‚Berg–Geschmack‘ bezeichneten Buchstaben, jeweils mit Bindu, in vorwärts und rückwärts laufender Reihenfolge hinzu. [Die Zahlbezeichnung bleibt hier unausgelegt, da sich die anschließende Buchstabenaufzählung nicht eindeutig dazu fügt.] 66–67: a, i, u und ri gelten durch die Unterscheidung von kurz, lang und überlang als dreifach. Der vokalische l-Laut ist kurz oder überlang; e, ai, o und au sind durch lang und überlang jeweils zweifach. Zusammen mit Anusvara, Visarga und den Yama-Lauten werden so vierundzwanzig Vokale genannt. 68–69: Die vier mit ka beginnenden Buchstaben und ka mit Jihvamuliya: So ist die ka-Gruppe zehnfach. Die mit ca beginnenden sind fünfzehn. Mit pa samt Upadhmaniya sind es in seiner Gruppe sechs. Acht beginnen mit ya. Dies sind die Matrikas im Yajurveda. [Die Zählung der ka-Gruppe ist im gedruckten Wortlaut nicht vollständig nachvollziehbar.] 70–71: Im Rigveda kommen la und ksha hinzu, im Atharvaveda jna. Man rezitiere täglich 108-mal einen Monat lang; unter Auslassung der Tage, an denen das Studium verboten ist, auch vierzig Tage lang. Homa und alle übrigen Handlungen vollziehe man täglich wie zuvor.“ Ein weiteres Mittel wird ebenda genannt: 72: „Umschließe den Mantra der Familiengottheit mit der Bhutalipi. Man führe hundert Wiederholungen in vorwärts und rückwärts laufender Reihenfolge aus; nach einem Monat entsteht Siddhi.“ Ferner: 73–74: „Für eine äußerst furchtbare Gottheit beträgt der Japa 1008 Wiederholungen. Wird sie sechs Monate lang dreimal täglich mit Duftstoffen, Blumen und anderem, um Mitternacht wiederum mit den fünften Gaben und den Kaula-Verfahren verehrt, wird sie vollkommen gnädig.“ [Die ‚fünften Gaben‘ sind im vorliegenden Satz nicht näher bestimmt.]

M1196. Band II, S. 239–240, Purashcharana der Shabara-Mantras 576–582
Fundstelle: Taraṅga7, Band II, S. 239–240, Purashcharana der Shabara-Mantras 576–582
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha śāvaramantrapuraścaraṇam |
merutantre— atha śāvaramantrāṇāṃ puraścaraṇamucyate |
kāmarūpākhyadeśe tu kāmākhyā yatra devatā ||
576 ||
kāmaśailo'sti yatrāsau kāmapīṭhaṃ taducyate |
tatra saṃlekhya mantraṃ hi vaṃśopari yathākramam ||
577 ||
gurūṇā vācanīyaḥ sa svayaṃ paścāt paṭhenmanum |
gurorabhāve tasyaiva mūle śailasya parvaṇi ||
578 ||
likhitvā prapaṭhenmantraṃ kāmapīṭhaṃ gururmataḥ |
atha vā yoginīśaile dakṣiṇasyāṃ diśi dhruvam ||
579 ||
yogāmbā yatra devī sā likhitvā prapaṭhenmanum |
jvālāmukhī samīpe vā hiṅgulāyāḥ samīpataḥ ||
580 ||
likhitvā prapaṭhenmantraṃ nānyathaiva prasiddhyati |
mukhyataḥ strīsamīpe hi kāmapīṭhe manugrahaḥ ||
581 ||
atha vā sarvadeśeṣu mantragrahaṇamucyate |
tālapatre manuṃ vakṣye pūrṇakumbhe nidhāpayet |
bhāskaraṃ ca guruṃ dhyātvā vācayed triguruṃ raviḥ ||
582 ||
etāvatā śāvaramantrāṇāṃ vidhivadgrahaṇameva puraścaraṇamityuktam |

Devanagari:
अथ शावरमन्त्रपुरश्चरणम् |
मेरुतन्त्रे— अथ शावरमन्त्राणां पुरश्चरणमुच्यते |
कामरूपाख्यदेशे तु कामाख्या यत्र देवता ||
५७६ ||
कामशैलोऽस्ति यत्रासौ कामपीठं तदुच्यते |
तत्र संलेख्य मन्त्रं हि वंशोपरि यथाक्रमम् ||
५७७ ||
गुरूणा वाचनीयः स स्वयं पश्चात् पठेन्मनुम् |
गुरोरभावे तस्यैव मूले शैलस्य पर्वणि ||
५७८ ||
लिखित्वा प्रपठेन्मन्त्रं कामपीठं गुरुर्मतः |
अथ वा योगिनीशैले दक्षिणस्यां दिशि ध्रुवम् ||
५७९ ||
योगाम्बा यत्र देवी सा लिखित्वा प्रपठेन्मनुम् |
ज्वालामुखी समीपे वा हिङ्गुलायाः समीपतः ||
५८० ||
लिखित्वा प्रपठेन्मन्त्रं नान्यथैव प्रसिद्ध्यति |
मुख्यतः स्त्रीसमीपे हि कामपीठे मनुग्रहः ||
५८१ ||
अथ वा सर्वदेशेषु मन्त्रग्रहणमुच्यते |
तालपत्रे मनुं वक्ष्ये पूर्णकुम्भे निधापयेत् |
भास्करं च गुरुं ध्यात्वा वाचयेद् त्रिगुरुं रविः ||
५८२ ||
एतावता शावरमन्त्राणां विधिवद्ग्रहणमेव पुरश्चरणमित्युक्तम् |

Bedeutung und Funktion: Nun das Purashcharana der Shabara-Mantras. Im Merutantra: 576–578: „Jetzt wird das Purashcharana der Shabara-Mantras erklärt. In dem Land namens Kamarupa, wo Kamakhya die Gottheit ist, liegt der Kama-Berg; dieser Ort heißt Kamapitha. Dort schreibe man den Mantra ordnungsgemäß auf Bambus. Der Guru soll ihn aussprechen lassen; danach trage man den Mantra selbst vor. 578–581: Ist kein Guru vorhanden, schreibe und rezitiere man den Mantra an einem Festtag am Fuß dieses Berges; Kamapitha gilt dann als Guru. Oder man tue dies auf dem Yogini-Berg in südlicher Richtung, wo die Göttin Yogamba wohnt, oder nahe Jvalamukhi oder Hingula. Man schreibe den Mantra auf und rezitiere ihn; auf andere Weise wird er nicht wirksam. Vorzugsweise erfolgt der Mantraempfang am Kamapitha in Gegenwart einer Frau. 582: Oder der Mantraempfang kann, wie nun erklärt wird, in jedem Land geschehen. Den auf ein Palmblatt [geschriebenen] Mantra lege man in einen gefüllten Krug. Man meditiere über die Sonne als Guru und lasse ihn aussprechen …“ [Der Schluss mit „dreifach/Guru/Sonne“ ist im Druck gestört; eine bestimmte Wiederholungszahl lässt sich daraus nicht zuverlässig gewinnen.] Hiermit ist gesagt, dass bei Shabara-Mantras bereits der ordnungsgemäße Empfang selbst das Purashcharana ist.

M1197. Band II, S. 273, Lob des Narasimha-Mantraraja 201–205
Fundstelle: Taraṅga8, Band II, S. 273, Lob des Narasimha-Mantraraja 201–205
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
sa dharmārthakāmamokṣāṇāṃ bījabhūto'yamadbhutaḥ |
ādyastūlaughadahano bhavabhītivināśanaḥ ||
201 ||
yanmahāvaiṣṇavaṃ dhāma parabrahmeti gīyate |
svaprakāśaṃ jagadvyāpi saccidānandalakṣaṇam ||
202 ||
tadeva tvaṃ vijānīhi mantrarūpamidaṃ mune |
na nṛsiṃhāt paro devo naitanmantrāt paro manuḥ ||
203 ||
na taddhyānāt paraṃ dhyānaṃ saṃsārabhayanāśanam |
bhagavadbhaktitattvajñairupāsyo'yaṃ mahāmanuḥ ||
204 ||
na prakāśyastvayā vatsa devānāmapi durlabhaḥ |
anekamantrakoṭīnāṃ cūḍāmaṇirayaṃ manuḥ ||
205 ||

Devanagari:
स धर्मार्थकाममोक्षाणां बीजभूतोऽयमद्भुतः |
आद्यस्तूलौघदहनो भवभीतिविनाशनः ||
२०१ ||
यन्महावैष्णवं धाम परब्रह्मेति गीयते |
स्वप्रकाशं जगद्व्यापि सच्चिदानन्दलक्षणम् ||
२०२ ||
तदेव त्वं विजानीहि मन्त्ररूपमिदं मुने |
न नृसिंहात् परो देवो नैतन्मन्त्रात् परो मनुः ||
२०३ ||
न तद्ध्यानात् परं ध्यानं संसारभयनाशनम् |
भगवद्भक्तितत्त्वज्ञैरुपास्योऽयं महामनुः ||
२०४ ||
न प्रकाश्यस्त्वया वत्स देवानामपि दुर्लभः |
अनेकमन्त्रकोटीनां चूडामणिरयं मनुः ||
२०५ ||

Bedeutung und Funktion: 201–205: „Dieser wunderbare Mantra ist der Same von Dharma, Artha, Kama und Moksha. Ursprünglich ist er, verbrennt [Hemmnisse] wie einen Haufen Baumwolle und vernichtet die Furcht vor dem Dasein. Das große, Vishnu eigene Licht, das als höchstes Brahman besungen wird, selbstleuchtend, die Welt durchdringend und von der Natur Sat-Chit-Ananda — erkenne es, Weiser, als genau diese Mantragestalt. Kein Gott ist höher als Narasimha, kein Mantra höher als dieser, keine Meditation höher als die auf ihn, die die Furcht vor Samsara vernichtet. Wer das Wesen der Hingabe an den Herrn kennt, soll diesen großen Mantra verehren. Du darfst ihn nicht öffentlich machen, mein Kind; selbst für die Götter ist er schwer zu erlangen. Er ist das Kronjuwel zahlloser Millionen von Mantras.“

M1198. Band II, S. 324, Anwendungen des Kartaviryarjuna-Mantras 795–803
Fundstelle: Taraṅga8, Band II, S. 324, Anwendungen des Kartaviryarjuna-Mantras 795–803
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha prayogaḥ— dakṣottaraiḥ pratiśateretānyastrāṇi saṃdadhat |
cakreṣukhaḍgamuśalakuṭhārān pāśameva ca ||
795 ||
prāsacarmadhanuḥśaṅkhān madhyabhāskarasannibham |
balāḍhyamaruṇaṃ ghoraṃ tālamātaṅgasaṃsthitam ||
796 ||
raktāmbaraṃ raktanetraṃ dhyātvaivaṃ prajapenmanum |
niśīthe'ṣṭottaraśataṃ naṣṭadravyāptisiddhaye ||
797 ||
japenniśyekapādena ṣaṇmāsānaṣṭayuk śatam |
saṃprārthya mantriṇaṃ caurāḥ prayacchantyakhilaṃ dhanam ||
798 ||
caurairhatapaśūn mantrī yadā netuṃ samicchati |
japedaṣṭottaraśataṃ dhyāyeddevaṃ nṛpāśitān ||
799 ||
kaṇṭhe samyak sarvapaśūn gṛhābhimukhamāgatān |
dhyātvaivaṃ dvādaśāhena te cāyānti vimocitāḥ ||
800 ||
caurairhataṃ ca vrīhyādi taccheṣaṃ homayanniśi |
hṛtaṃ prakāśyate bhītaiścaurairjhaṭiti nānyathā ||
801 ||
bāṇān praveśayedrātrau dhanuṣā dhyānatatparaḥ |
daśadikṣu japenmantraṃ rāṣṭrāde rakṣaṇaṃ bhavet ||
802 ||
mantreṇa parijaptāni pārthivāni rajāṃsi ca |
kṣiptāni mantriṇā yatra tatra rakṣā bhavenniśi ||
803 ||

Devanagari:
अथ प्रयोगः— दक्षोत्तरैः प्रतिशतेरेतान्यस्त्राणि संदधत् |
चक्रेषुखड्गमुशलकुठारान् पाशमेव च ||
७९५ ||
प्रासचर्मधनुःशङ्खान् मध्यभास्करसन्निभम् |
बलाढ्यमरुणं घोरं तालमातङ्गसंस्थितम् ||
७९६ ||
रक्ताम्बरं रक्तनेत्रं ध्यात्वैवं प्रजपेन्मनुम् |
निशीथेऽष्टोत्तरशतं नष्टद्रव्याप्तिसिद्धये ||
७९७ ||
जपेन्निश्येकपादेन षण्मासानष्टयुक् शतम् |
संप्रार्थ्य मन्त्रिणं चौराः प्रयच्छन्त्यखिलं धनम् ||
७९८ ||
चौरैर्हतपशून् मन्त्री यदा नेतुं समिच्छति |
जपेदष्टोत्तरशतं ध्यायेद्देवं नृपाशितान् ||
७९९ ||
कण्ठे सम्यक् सर्वपशून् गृहाभिमुखमागतान् |
ध्यात्वैवं द्वादशाहेन ते चायान्ति विमोचिताः ||
८०० ||
चौरैर्हतं च व्रीह्यादि तच्छेषं होमयन्निशि |
हृतं प्रकाश्यते भीतैश्चौरैर्झटिति नान्यथा ||
८०१ ||
बाणान् प्रवेशयेद्रात्रौ धनुषा ध्यानतत्परः |
दशदिक्षु जपेन्मन्त्रं राष्ट्रादे रक्षणं भवेत् ||
८०२ ||
मन्त्रेण परिजप्तानि पार्थिवानि रजांसि च |
क्षिप्तानि मन्त्रिणा यत्र तत्र रक्षा भवेन्निशि ||
८०३ ||

Bedeutung und Funktion: Nun die Anwendung: 795–797: „In je hundert rechten und linken [Händen] trägt er diese Waffen: Rad, Pfeil, Schwert, Stampfkeule, Axt, Schlinge, Speer, Schild, Bogen und Muschelhorn. Er gleicht der Mittagssonne, ist mächtig, rot und furchtbar, sitzt auf einem palmhohen Elefanten, trägt rote Gewänder und hat rote Augen. Nach solcher Meditation wiederhole man um Mitternacht den Mantra hundertachtmal, um verlorenen Besitz wiederzuerlangen. 798: Sechs Monate lang wiederhole man ihn nachts auf einem Bein stehend hundertachtmal. Dann bitten die Diebe den Mantraübenden um Gnade und geben den gesamten Besitz zurück. 799–800: Will der Mantraübende gestohlene Tiere zurückbringen, übe er hundertacht Wiederholungen und meditiere über den Gott; [die folgende Verbindung mit nṛpāśitān ist gestört] alle Tiere sind am Hals [erfasst] und auf dem Weg nach Hause. Nach solcher Meditation kommen sie innerhalb von zwölf Tagen befreit zurück. 801: Ist Reis oder Ähnliches gestohlen, opfere man nachts dessen übrig gebliebenen Rest. Dann geben die erschrockenen Diebe das Gestohlene rasch preis, gewiss. 802: Nachts richte man in Meditation Pfeile mit dem Bogen in die zehn Richtungen und wiederhole den Mantra; so entsteht Schutz des Reiches und anderer [Gebiete]. 803: Wo der Mantraübende Erde, die mit dem Mantra besprochen wurde, ausstreut, entsteht nachts Schutz.“

M1199. Band III, S. 729, Ritualsitze im Matsyasukta
Fundstelle: Taraṅga9, Band III, S. 729, Ritualsitze im Matsyasukta
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
athāsanabhedā uktā matsyasūkte |
mṛtacūḍakamāsīnaścānyeṣu komaleṣu ca |
viṣṭaraṃ vā samāśritya sādhayet siddhimuttamām ||
eṣāṃ lakṣaṇāni tatraiva |
arvāk ṣaṇmāsato garbhacyutamāhurmṛduṃ budhāḥ |
cūḍopanayanairhīnametaccācūḍakaṃ viduḥ ||
nivṛttacūḍako bālo hīnopanayanaḥ pumān |
yo mṛtaḥ pañcame varṣe tameva komalaṃ viduḥ ||
tathā |
mṛtāsanaṃ vinā devi yo japet kālikāṃ naraḥ |
tāvat sa nārakī jñeyo yāvadāhūtasaṃplavam ||
yo vīra ityarthaḥ |
paśostu tādṛśāsananiṣedhāt |

Devanagari:
अथासनभेदा उक्ता मत्स्यसूक्ते |
मृतचूडकमासीनश्चान्येषु कोमलेषु च |
विष्टरं वा समाश्रित्य साधयेत् सिद्धिमुत्तमाम् ||
एषां लक्षणानि तत्रैव |
अर्वाक् षण्मासतो गर्भच्युतमाहुर्मृदुं बुधाः |
चूडोपनयनैर्हीनमेतच्चाचूडकं विदुः ||
निवृत्तचूडको बालो हीनोपनयनः पुमान् |
यो मृतः पञ्चमे वर्षे तमेव कोमलं विदुः ||
तथा |
मृतासनं विना देवि यो जपेत् कालिकां नरः |
तावत् स नारकी ज्ञेयो यावदाहूतसंप्लवम् ||
यो वीर इत्यर्थः |
पशोस्तु तादृशासननिषेधात् |

Bedeutung und Funktion: Nun werden im Matsyasukta verschiedene Sitze genannt: „Auf einem Mritachudaka oder einem anderen Komala sitzend, oder einen Vishtara benutzend, verwirkliche man die höchste Siddhi.“ Ihre Merkmale werden ebendort erklärt: „Ein vor dem sechsten Monat abgegangener Fötus heißt bei den Kundigen Mridu. Ohne Haarschur und Upanayana kennt man ihn als Achudaka. Ein Junge, dessen Haarschur vollzogen, dessen Upanayana aber noch nicht geschehen ist und der im fünften Lebensjahr gestorben ist, heißt Komala.“ [Der erste zusammengesetzte Sitzname ist im Druck unsicher; die folgenden Erklärungen beziehen sich ausdrücklich auf Leichname.] Ferner: „Wer als Mensch Kalikas Japa ohne Totensitz übt, Göttin, gilt als Höllenbewohner bis zur [angerufenen Weltauflösung — Schlussausdruck unsicher].“ Gemeint ist ein Vira, denn für den Pashu ist ein solcher Sitz verboten.

M1200. Band III, S. 739, Bereits verwirklichte Mantras und Ritualmittel
Fundstelle: Taraṅga9, Band III, S. 739, Bereits verwirklichte Mantras und Ritualmittel
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ata evoktaṃ (yāmalādau) guruṇā sādhito mantro yadi bhāgyena labhyate |
lakṣamātraṃ tadā japtvā sarvakarmāṇi sādhayet—iti ||
tatra viśeṣastu |
rātrau māṃsāsavairdevīṃ pūjayitvā vidhānataḥ |
tato nagnāṃ striyaṃ nagno raman—ityādi (svatantratantrā-)divacanāt |
brāhmaṇo madirāṃ dattvā—ityādimahākāloktiviruddhamaireyadānādikam |
ajñānāt svastriyaṃ gatvā—ityādisāmānyapuraścaraṇaprakaraṇīya-(siddhāntasampradāya-)divacanaviruddharātrijapaprākkālīnasuratādikaṃ ca brāhmaṇasyāpi prāptam |
tadubhayamapi |
dravyeṇa sāttvikenaiva brāhmaṇaḥ pūjayecchivām |
svakīyāṃ parakīyāṃ vā sāmānyavanitāṃ tathā ||
japettāḥ samāśliṣya kṣatraviṭśūdrajātayaḥ |
iti (mahākālasaṃhitā-)vacanenāpavādyate |

Devanagari:
अत एवोक्तं (यामलादौ) गुरुणा साधितो मन्त्रो यदि भाग्येन लभ्यते |
लक्षमात्रं तदा जप्त्वा सर्वकर्माणि साधयेत्—इति ||
तत्र विशेषस्तु |
रात्रौ मांसासवैर्देवीं पूजयित्वा विधानतः |
ततो नग्नां स्त्रियं नग्नो रमन्—इत्यादि (स्वतन्त्रतन्त्रा-)दिवचनात् |
ब्राह्मणो मदिरां दत्त्वा—इत्यादिमहाकालोक्तिविरुद्धमैरेयदानादिकम् |
अज्ञानात् स्वस्त्रियं गत्वा—इत्यादिसामान्यपुरश्चरणप्रकरणीय-(सिद्धान्तसम्प्रदाय-)दिवचनविरुद्धरात्रिजपप्राक्कालीनसुरतादिकं च ब्राह्मणस्यापि प्राप्तम् |
तदुभयमपि |
द्रव्येण सात्त्विकेनैव ब्राह्मणः पूजयेच्छिवाम् |
स्वकीयां परकीयां वा सामान्यवनितां तथा ||
जपेत्ताः समाश्लिष्य क्षत्रविट्शूद्रजातयः |
इति (महाकालसंहिता-)वचनेनापवाद्यते |

Bedeutung und Funktion: Deshalb heißt es im Yamala und anderen [Schriften]: „Wenn man durch glückliche Fügung einen vom Guru verwirklichten Mantra erhält, übe man nur hunderttausend Wiederholungen und vollziehe dann alle Riten.“ Die Besonderheit hierbei ist folgende: Aus den Worten des Svatantra-Tantra und anderer Schriften — „Nachts verehre man die Göttin ordnungsgemäß mit Fleisch und gegorenen Getränken; dann vollziehe man nackt mit einer nackten Frau den Liebesakt“ — ergäben sich auch für einen Brahmanen die Darbringung von Maireya und Ähnlichem sowie Geschlechtsverkehr vor dem nächtlichen Japa. Das Erstere widerspräche Mahakalas Wort „Ein Brahmane, der Wein darbringt …“; das Zweite den Worten „Wenn er unwissentlich seine eigene Frau aufgesucht hat …“ des Siddhantasampradaya und anderer Schriften im allgemeinen Purashcharana-Abschnitt. Beides wird aber durch folgende Ausnahme der Mahakala-Samhita eingeschränkt: „Ein Brahmane verehre Shiva [hier die Göttin] ausschließlich mit sattvigen Stoffen. Angehörige der Kshatriya-, Vaishya- und Shudra-Gruppen üben Japa, indem sie die eigene Frau, die Frau eines anderen oder eine allgemein zugängliche Frau umarmen.“

M1201. Band III, S. 776, Lob des Trailokyakarshana-Mantras
Fundstelle: Taraṅga9, Band III, S. 776, Lob des Trailokyakarshana-Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
asyāḥ smaraṇamātreṇa yāvantyaḥ santi siddhayaḥ |
svayamāyānti purato japādīnāṃ ca kā kathā ||
sapta kāmakalākālyā manavaḥ santi gopitāḥ |
teṣu sarveṣu mantreṣu mukhyo'yaṃ parikīrtitaḥ ||
smaraṇādasya mantrasya mūrcchitāḥ sarvadevatāḥ |
stambhitā vepamānāśca uttiṣṭhantyativihvalāḥ ||
nideśavartino bhūtvā vartante ceṭakā iva |
kiṃ bahūktena deveśi satyamevaṃ bravīmyaham ||
sahasravadanenāpi lakṣakoṭyānanena vā |
mahimā varṇituṃ śakyo nāsya varṣāyutairmayā ||
sāmānyato vijānīhi yadyadicchati sādhakaḥ |
tat tat karoti sakalaṃ prajāpatirivāparaḥ ||
trailokyākarṣako nāma mantraḥ sarvārthasādhakaḥ |

Devanagari:
अस्याः स्मरणमात्रेण यावन्त्यः सन्ति सिद्धयः |
स्वयमायान्ति पुरतो जपादीनां च का कथा ||
सप्त कामकलाकाल्या मनवः सन्ति गोपिताः |
तेषु सर्वेषु मन्त्रेषु मुख्योऽयं परिकीर्तितः ||
स्मरणादस्य मन्त्रस्य मूर्च्छिताः सर्वदेवताः |
स्तम्भिता वेपमानाश्च उत्तिष्ठन्त्यतिविह्वलाः ||
निदेशवर्तिनो भूत्वा वर्तन्ते चेटका इव |
किं बहूक्तेन देवेशि सत्यमेवं ब्रवीम्यहम् ||
सहस्रवदनेनापि लक्षकोट्याननेन वा |
महिमा वर्णितुं शक्यो नास्य वर्षायुतैर्मया ||
सामान्यतो विजानीहि यद्यदिच्छति साधकः |
तत् तत् करोति सकलं प्रजापतिरिवापरः ||
त्रैलोक्याकर्षको नाम मन्त्रः सर्वार्थसाधकः |

Bedeutung und Funktion: „Alle Siddhis, die es gibt, treten schon durch das bloße Erinnern an sie von selbst hervor — was sollte man erst über Japa und die weiteren Übungen sagen! Sieben geheime Mantras der Kamakala-Kali gibt es; unter ihnen gilt dieser als der vorzüglichste. Beim Erinnern an diesen Mantra werden alle Gottheiten überwältigt und angehalten; zitternd erheben sie sich, völlig ergriffen. Sie folgen seinen Weisungen wie Diener. Wozu viele Worte, Herrin der Götter? Wahrhaftig sage ich: Auch mit tausend Gesichtern oder unzähligen Millionen Mündern könnte ich seine Größe in zehntausend Jahren nicht beschreiben. Verstehe es allgemein so: Was der Sadhaka wünscht, das vollbringt er, wie ein zweiter Prajapati. Dieser Mantra heißt Trailokyakarshaka und verwirklicht alle Ziele.“ [Der Text preist hier die Kraft des Mantras; dies ist keine empirische Wirkungszusage.]

M1202. Band III, S. 786, Tara-Dhyana im Mantrachudamani
Fundstelle: Taraṅga9, Band III, S. 786, Tara-Dhyana im Mantrachudamani
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(mantracūḍāmaṇau) tasyoparigatāṃ devīṃ kharvāṃ nīlamaṇiprabhām |
lambodarīṃ vyāghracarmasamāvṛtanitambinīm ||
pīnonnatapayobhārāṃ raktavartulalocanām |
lalajjihvāṃ mahābhīmāṃ daṃṣṭrākoṭisamujjvalām ||
nīlotpalalasanmālāṃ baddhajaṭāṃ bhayaṅkarīm |
śvetāsthipaṭṭikāyuktakapālapañcaśobhitām ||
lalāṭe raktanāgena kṛtakarṇāvataṃsakām |
atiśubhramahānāgakṛtahāramahojjvalām ||
dūrvādalaśyāmanāgakṛtayajñopavītinīm |
caturbhujāṃ raktamāṃsakhaṇḍamaṇḍitamuṣṭikām ||
jaṭājūṭākṣasūtreṇa śobhitāṃ tīkṣṇadhārayā |
khaḍgena dakṣiṇasyordhve śobhitāṃ vīranandinīm ||
tadadhaḥsthāhījavatkartrikālambatvāṃ parām |
vāmordhve raktanālena digambaramanoharām ||
dadhatīṃ nīlapadmaṃ ca tadadhaḥsthāt kapālakam |
jagatāṃ jāḍyasaṃyuktaṃ dadhatīṃ kundasannibham ||
dhūmrābhanāgasaṃdohakṛtakeyūrasadvalām |
suvarṇavarṇanāgena kaṅkaṇojjvalapāṇikām ||
śubhravarṇamahādevakṛtasāṃhikamāsanam |
niryatprāṇabhiyā tadvat saṅkucatprapadāmbikām ||
śavapādadvayārūḍhavāmapādāṃ mahonmukhīm |
kundābhanāgasaṃśobhikaṭisūtrāṃ trilocanām ||
asṛgyuktena nāgena kṛtanūpurapaṭṭikām |

Devanagari:
(मन्त्रचूडामणौ) तस्योपरिगतां देवीं खर्वां नीलमणिप्रभाम् |
लम्बोदरीं व्याघ्रचर्मसमावृतनितम्बिनीम् ||
पीनोन्नतपयोभारां रक्तवर्तुललोचनाम् |
ललज्जिह्वां महाभीमां दंष्ट्राकोटिसमुज्ज्वलाम् ||
नीलोत्पललसन्मालां बद्धजटां भयङ्करीम् |
श्वेतास्थिपट्टिकायुक्तकपालपञ्चशोभिताम् ||
ललाटे रक्तनागेन कृतकर्णावतंसकाम् |
अतिशुभ्रमहानागकृतहारमहोज्ज्वलाम् ||
दूर्वादलश्यामनागकृतयज्ञोपवीतिनीम् |
चतुर्भुजां रक्तमांसखण्डमण्डितमुष्टिकाम् ||
जटाजूटाक्षसूत्रेण शोभितां तीक्ष्णधारया |
खड्गेन दक्षिणस्योर्ध्वे शोभितां वीरनन्दिनीम् ||
तदधःस्थाहीजवत्कर्त्रिकालम्बत्वां पराम् |
वामोर्ध्वे रक्तनालेन दिगम्बरमनोहराम् ||
दधतीं नीलपद्मं च तदधःस्थात् कपालकम् |
जगतां जाड्यसंयुक्तं दधतीं कुन्दसन्निभम् ||
धूम्राभनागसंदोहकृतकेयूरसद्वलाम् |
सुवर्णवर्णनागेन कङ्कणोज्ज्वलपाणिकाम् ||
शुभ्रवर्णमहादेवकृतसांहिकमासनम् |
निर्यत्प्राणभिया तद्वत् सङ्कुचत्प्रपदाम्बिकाम् ||
शवपादद्वयारूढवामपादां महोन्मुखीम् |
कुन्दाभनागसंशोभिकटिसूत्रां त्रिलोचनाम् ||
असृग्युक्तेन नागेन कृतनूपुरपट्टिकाम् |

Bedeutung und Funktion: Im Mantrachudamani: Die Göttin befindet sich darüber, klein und glänzend wie ein blauer Edelstein, mit herabhängendem Bauch und in Tigerfell gehüllten Hüften. Ihre Brüste sind voll und hoch, ihre Augen rund und rot. Ihre Zunge spielt; sie ist überaus furchtbar, die Spitzen ihrer Hauer leuchten. Eine Girlande blauer Lotusse und aufgebundenes verfilztes Haar schmücken sie. Fünf Schädel mit einer weißen Knochenleiste zieren sie. Eine rote Schlange schmückt Stirn und Ohren [die Zuordnung ist gedrängt]; eine große, ganz weiße Schlange bildet ihre leuchtende Halskette. Eine Schlange, dunkel wie Durva-Blätter, bildet die heilige Schnur. Sie hat vier Arme, ihre Fäuste sind mit Blut und Fleischstücken geschmückt. Eine Gebetskette schmückt ihren Haarknoten. In der oberen rechten Hand glänzt ihr scharfes Schwert; sie erfreut die Viras. Darunter hält sie das Schneidemesser [die Verbindung ahijavat ist unklar]. In der oberen linken Hand hält die bezaubernde, raumbekleidete Göttin einen blauen Lotus mit rotem Stiel; darunter eine Schädelschale, weiß wie eine Kunda-Blüte, welche die Trägheit der Welten enthält. Rauchfarbene Schlangen bilden ihre Oberarmspangen, eine goldfarbene Schlange den strahlenden Handreif. Der weiße Mahadeva bildet ihren Sitz [samhika ist unsicher]. Aus Furcht vor dem Entweichen des Lebens zieht er beziehungsweise sie die Fußspitzen zusammen [der Bezug bleibt offen]. Ihr linker Fuß steht auf den beiden Füßen des Leichnams; ihr Gesicht ist stark erhoben. Sie hat drei Augen. Eine Schlange, weiß wie Kunda, ziert ihren Hüftgürtel; eine blutgefärbte Schlange bildet ihren Fußreif. [Das Dhyana wird auf der folgenden Seite fortgesetzt.]

M1203. Band III, S. 787, Abschluss des Tara-Dhyana im Mantrachudamani
Fundstelle: Taraṅga9, Band III, S. 787, Abschluss des Tara-Dhyana im Mantrachudamani
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
sadyaśchinnagaladraktanṛmuṇḍai raktavibhūṣaṇaiḥ ||
anyonyakeśagrathitaiḥ pādapadmavilambitaiḥ |
pañcāśadbhirmahāmālāśobhitāṃ parameśvarīm ||
jvalaccitāmadhyasaṃsthāṃ dvīpicarmottarīyakām |
akṣobhyanāgāsambaddhajaṭājūṭāṃ varapradām ||
evaṃbhūtāṃ mahādevīmamalamāno yogavastu ca |
vijñānamaya mahādeve paṇḍito'haṃ mahākaviḥ |

Devanagari:
सद्यश्छिन्नगलद्रक्तनृमुण्डै रक्तविभूषणैः ||
अन्योन्यकेशग्रथितैः पादपद्मविलम्बितैः |
पञ्चाशद्भिर्महामालाशोभितां परमेश्वरीम् ||
ज्वलच्चितामध्यसंस्थां द्वीपिचर्मोत्तरीयकाम् |
अक्षोभ्यनागासम्बद्धजटाजूटां वरप्रदाम् ||
एवंभूतां महादेवीममलमानो योगवस्तु च |
विज्ञानमय महादेवे पण्डितोऽहं महाकविः |

Bedeutung und Funktion: Fünfzig frisch abgeschlagene, noch blutende Menschenköpfe, rote Schmuckstücke, sind an den Haaren miteinander verknüpft und reichen bis zu ihren Lotusfüßen. Diese große Kette schmückt Parameshvari. Sie steht inmitten des brennenden Scheiterhaufens und trägt ein Leopardenfell als Obergewand. Die Schlange Akshobhya ist mit ihrem Haarknoten verbunden; sie schenkt Segen. [Die beiden abschließenden Zeilen sind im Druck grammatisch stark gestört. Erkennbar sind die so beschriebene große Göttin, ein reiner Geist, der Gegenstand des Yoga, Vijnana beziehungsweise Erkenntnis und die Aussage „Ich bin gelehrt, ein großer Dichter“. Ein zusammenhängender Satz wird daraus nicht erfunden.]

M1204. Band III, S. 794, Tarini: Rishi-Nyasa
Fundstelle: Taraṅga9, Band III, S. 794, Tarini: Rishi-Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha ṛṣyādinyāsaḥ |
śaktirasya ṛṣiḥ prokto bṛhatīcchanda īritam |
tāriṇī devatā proktā hrīṃkāraṃ bījamucyate ||
vāgbhavaṃ śaktirasyeti ṛṣyādikaṃ caret |

Devanagari:
अथ ऋष्यादिन्यासः |
शक्तिरस्य ऋषिः प्रोक्तो बृहतीच्छन्द ईरितम् |
तारिणी देवता प्रोक्ता ह्रींकारं बीजमुच्यते ||
वाग्भवं शक्तिरस्येति ऋष्यादिकं चरेत् |

Bedeutung und Funktion: Nun der Nyāsa des Sehers und der übrigen Zuordnungen. Als sein Ṛṣi wird Śakti genannt, als Versmaß Bṛhatī. Die Gottheit ist Tāriṇī; als Keimsilbe wird Hrīṃ bezeichnet. Vāgbhava ist seine Kraft. Mit diesen Zuordnungen vollziehe man den Ṛṣi-Nyāsa und die weiteren entsprechenden Einsetzungen.

M1205. Band III, S. 798, Shrividya: Begründung von Bija, Kilaka und Shakti
Fundstelle: Taraṅga9, Band III, S. 798, Shrividya: Begründung von Bija, Kilaka und Shakti
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
vāgbhavādīnāṃ bījādirūpatve heturukto dakṣiṇāmūrtisaṃhitāyām |
niḥsaranti mahāmantrā mahānorvisphuliṅgavat |
tathaiva mātṛkā varṇā niḥsṛtā vāgbhavāḥ priye ||
ata evāsya devasya vāgbhavaṃ bījamucyate |
yoṣitpuruṣarūpeṇa sphurantī viśvamātṛkā ||
mahāmohana deveśi kīlayantī jagattrayam |
atastatkīlakaṃ devi tena saubhāgyanirmitā ||
pālayantī jagat sarvaṃ tenaiṣā śaktirucyate |

Devanagari:
वाग्भवादीनां बीजादिरूपत्वे हेतुरुक्तो दक्षिणामूर्तिसंहितायाम् |
निःसरन्ति महामन्त्रा महानोर्विस्फुलिङ्गवत् |
तथैव मातृका वर्णा निःसृता वाग्भवाः प्रिये ||
अत एवास्य देवस्य वाग्भवं बीजमुच्यते |
योषित्पुरुषरूपेण स्फुरन्ती विश्वमातृका ||
महामोहन देवेशि कीलयन्ती जगत्त्रयम् |
अतस्तत्कीलकं देवि तेन सौभाग्यनिर्मिता ||
पालयन्ती जगत् सर्वं तेनैषा शक्तिरुच्यते |

Bedeutung und Funktion: Warum Vāgbhava und die übrigen Gruppen als Keimsilbe und so weiter gelten, wird in der Dakṣiṇāmūrtisaṃhitā erklärt: Die großen Mantras strömen hervor wie Funken aus einem großen Feuer. Ebenso gehen die Mutterlaute, die Buchstaben, aus Vāgbhava hervor, o Geliebte. Deshalb nennt man Vāgbhava die Keimsilbe dieser Gottheit. Die Mutter des Alls offenbart sich als Frau und Mann. O Herrin der Götter, in großer Verzauberung bindet sie die drei Welten. Deshalb ist dies, o Göttin, das Kīlaka; dadurch gestaltet sie das Glück. Weil sie die ganze Welt erhält, wird sie Śakti genannt. [Lesungshinweis: Der Feuervergleich ist im Druck beschädigt; mahānor ist eine vorläufige Wiedergabe der sichtbaren Zeichen, keine gesicherte Sanskritlesung. Auch die Wortverbindung mahāmohana ist grammatisch unsicher.]

M1206. Band III, S. 855–856, Bhava als Voraussetzung der Mantrawirkung
Fundstelle: Taraṅga9, Band III, S. 855–856, Bhava als Voraussetzung der Mantrawirkung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tathā |
lakṣajāpāt tathā homāt kāyakleśādivistaraiḥ |
na bhāvena vinā deva tantramantrāḥ phalapradāḥ ||
kiṃ vīrasādhanenaiva viśvadṛṣṭikulākulaiḥ |
kiṃ pīṭhapūjanenaiva kiṃ kanyābhojanādibhiḥ ||
svayoṣitprītidānena kiṃ parasyāṃ tathaiva ca |
kiṃ jitendriyabhāvena kiṃ kulācārakarmaṇā ||
yadi bhāvaviśuddhātmā na syāt kulaparāyaṇaḥ |
bhāvena labhate muktiṃ bhāvena kulavardhanam ||
bhāvena kulavṛddhiḥ syādbhāvena kulaśobhanam |
kiṃ nyāsavistareṇaiva kiṃ tattvaśuddhivistaraiḥ ||
kiṃ tathā pūjanenaiva yadi bhāvo na jāyate |
kena vā pūjyate vidyā na veta kena na pūjyate |
phalābhāvaśca deveśa bhāvābhāvāt prajāyate |

Devanagari:
तथा |
लक्षजापात् तथा होमात् कायक्लेशादिविस्तरैः |
न भावेन विना देव तन्त्रमन्त्राः फलप्रदाः ||
किं वीरसाधनेनैव विश्वदृष्टिकुलाकुलैः |
किं पीठपूजनेनैव किं कन्याभोजनादिभिः ||
स्वयोषित्प्रीतिदानेन किं परस्यां तथैव च |
किं जितेन्द्रियभावेन किं कुलाचारकर्मणा ||
यदि भावविशुद्धात्मा न स्यात् कुलपरायणः |
भावेन लभते मुक्तिं भावेन कुलवर्धनम् ||
भावेन कुलवृद्धिः स्याद्भावेन कुलशोभनम् |
किं न्यासविस्तरेणैव किं तत्त्वशुद्धिविस्तरैः ||
किं तथा पूजनेनैव यदि भावो न जायते |
केन वा पूज्यते विद्या न वेत केन न पूज्यते |
फलाभावश्च देवेश भावाभावात् प्रजायते |

Bedeutung und Funktion: Ferner: Durch hunderttausendfache Wiederholung, Feueropfer und umfangreiche körperliche Mühen verleihen Tantra-Mantras ohne die entsprechende innere Haltung keine Frucht. Was nützt die bloße Vīra-Sādhana mit den in der folgenden beschädigten Verbindung genannten Weltanschauungen und Kula-Bezügen? Was nützen Pīṭha-Verehrung und die Speisung von Kanyās? Was nützt es, der eigenen Frau oder einer anderen Freude zu bereiten? Was nützen Sinnesbeherrschung und Kulācāra-Handlungen, wenn der dem Kula-Weg Zugewandte nicht durch Bhāva innerlich gereinigt ist? Durch Bhāva erlangt man Befreiung; durch Bhāva wachsen und gedeihen Kula und seine Schönheit. Was nützen ausgedehnter Nyāsa und umfangreiche Reinigung der Tattvas? Was nützt Verehrung, wenn Bhāva nicht entsteht? Die folgende Zeile fragt, durch wen die Vidyā verehrt wird und durch wen nicht; ihre mittlere Wortfolge ist undeutlich. Das Ausbleiben der Frucht entsteht, o Herr der Götter, durch das Ausbleiben des Bhāva. [Kula bezeichnet hier den tantrischen Überlieferungszusammenhang; einzelne Wortverbindungen sind vorläufig.]

M1207. Band III, S. 861, Virabhava: Mantra, Ritualort und besondere Tage
Fundstelle: Taraṅga9, Band III, S. 861, Virabhava: Mantra, Ritualort und besondere Tage
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mantraḥ svaprabodhinyā avaśyaṃ vṛkṣamūlake |
yojanīyaḥ prayatnena na ca vighnaḥ prajāyate ||
nānyavīrasya tadbhogyaṃ grahaṇe daivatairapi |
yoginībhirbhave luptaṃ ca tatra pāpena lipyate ||
yatra tatra kuje vāre śmaśānagamane kṛte |
pūjāphalaṃ bhavettatra saptavāsarasammitam ||
caturdaśyāṃ gate tatra pakṣapūjāphalaṃ bhavet |
na gacchedvāmyataḥ sthāne paśureva na saṃśayaḥ |

Devanagari:
मन्त्रः स्वप्रबोधिन्या अवश्यं वृक्षमूलके |
योजनीयः प्रयत्नेन न च विघ्नः प्रजायते ||
नान्यवीरस्य तद्भोग्यं ग्रहणे दैवतैरपि |
योगिनीभिर्भवे लुप्तं च तत्र पापेन लिप्यते ||
यत्र तत्र कुजे वारे श्मशानगमने कृते |
पूजाफलं भवेत्तत्र सप्तवासरसम्मितम् ||
चतुर्दश्यां गते तत्र पक्षपूजाफलं भवेत् |
न गच्छेद्वाम्यतः स्थाने पशुरेव न संशयः |

Bedeutung und Funktion: Der Mantra soll sorgfältig mit der als svaprabodhinī bezeichneten Kraft an einer Baumwurzel verbunden werden; dann entstehe kein Hindernis. Das zum Genuss eines anderen Vīra Bestimmte darf nicht genommen werden; die folgende Zeile über Gottheiten, Yoginīs und Schuld ist beschädigt, lässt aber eine Missbilligung dieses Nehmens erkennen. Wer an einem Dienstag zum Verbrennungsplatz geht, erlange nach der Quelle die Frucht von sieben Tagen Verehrung. Wer am vierzehnten Mondtag dorthin geht, erlange die Frucht einer ganzen Monatshälfte. Die letzte Zeile tadelt das Meiden eines besonderen Ritualortes als Paśu-Verhalten; die Lesung vāmyataḥ ist nicht gesichert. [Die ersten und letzten Wortverbindungen bedürfen eines besseren Textzeugen; keine zusätzlichen Ritualmittel werden ergänzt.]

M1208. Band III, S. 862, Virabhava: Blumen und Unterschiede der Haltungen
Fundstelle: Taraṅga9, Band III, S. 862, Virabhava: Blumen und Unterschiede der Haltungen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
yatrāparājitāpuṣpaṃ japāpuṣpaṃ ca bhairava ||
karavīre raktayuktaṃ droṇapuṣpaṃ ca tiṣṭhati |
tatra devī vasennityaṃ tadyantre pūjayet namaḥ ||
idaṃ caiva japāpuṣpaṃ padmavatphalaṃ labhet |
brahmahatyādikaṃ pāpaṃ kṣaṇānnaśyati niścitam ||
aparājitāstu māhātmyaṃ vaktuṃ na hi maheśvara |
vīrasādhanakāryaṃ ca kartavyaṃ vīrapuṅgavaiḥ ||
divyairapi ca kartavyaṃ paśubhirna ca pāmaraiḥ |
varaṃ pāmarakāryaṃ ca na paśoriti niścitam ||
yadyatra mat purā proktaṃ saṃketaṃ mantrasādhane |
añjanaṃ guṭikāṃ ca kuryādvīro mahābalaḥ ||
divye vīre na bhedo'sti yadbhedaṃ tat tu kathyate |
śānto vinīto madhuraḥ kalālāvaṇyasaṃyutaḥ ||
divyastu devavat prāyo vīraścoddhatamānasaḥ |

Devanagari:
यत्रापराजितापुष्पं जपापुष्पं च भैरव ||
करवीरे रक्तयुक्तं द्रोणपुष्पं च तिष्ठति |
तत्र देवी वसेन्नित्यं तद्यन्त्रे पूजयेत् नमः ||
इदं चैव जपापुष्पं पद्मवत्फलं लभेत् |
ब्रह्महत्यादिकं पापं क्षणान्नश्यति निश्चितम् ||
अपराजितास्तु माहात्म्यं वक्तुं न हि महेश्वर |
वीरसाधनकार्यं च कर्तव्यं वीरपुङ्गवैः ||
दिव्यैरपि च कर्तव्यं पशुभिर्न च पामरैः |
वरं पामरकार्यं च न पशोरिति निश्चितम् ||
यद्यत्र मत् पुरा प्रोक्तं संकेतं मन्त्रसाधने |
अञ्जनं गुटिकां च कुर्याद्वीरो महाबलः ||
दिव्ये वीरे न भेदोऽस्ति यद्भेदं तत् तु कथ्यते |
शान्तो विनीतो मधुरः कलालावण्यसंयुतः ||
दिव्यस्तु देववत् प्रायो वीरश्चोद्धतमानसः |

Bedeutung und Funktion: Wo Aparājitā-, Hibiskus-, rote Karavīra- und Droṇa-Blüten vorhanden sind, wohne die Göttin stets. Man verehre sie im entsprechenden Yantra; der genaue Abschluss dieser Zeile ist unsicher. Auch die Hibiskusblüte gewähre eine dem Lotus vergleichbare Frucht. Selbst das Vergehen der Brahmanentötung und andere schwere Vergehen würden nach dem Text augenblicklich vernichtet. Die Größe der Aparājitā lasse sich nicht aussprechen. Vīra-Sādhana ist von vorzüglichen Vīras und auch von Menschen der Divya-Haltung zu vollziehen, nicht von Paśus oder Unvorbereiteten. Die folgende Zeile stellt die Tätigkeit eines Pāmara dennoch über die eines Paśu; diese spannungsreiche Wertung bleibt stehen. Nach den zuvor gegebenen Andeutungen zur Mantra-Sādhana fertige der kraftvolle Vīra Añjana und Guṭikā. Zwischen Divya und Vīra gebe es grundsätzlich keinen Unterschied; der besondere Unterschied werde nun genannt: Der Divya ist friedvoll, bescheiden, freundlich und mit Kunstsinn und Anmut versehen, gewöhnlich wie ein Gott. Der Vīra besitzt dagegen einen kraftvoll aufstrebenden Geist. [Añjana und Guṭikā bleiben als benannte Ritualzubereitungen stehen; die Quelle gibt hier keine Zusammensetzung an.]

M1209. Band III, S. 870, Sarasvati: Meditation und Purashcharana der drei Bijas
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 870, Sarasvati: Meditation und Purashcharana der drei Bijas
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha dhyānam |
muktāhārāvadātāṃ śirasi śaśikalālaṅkṛtāṃ bāhubhiḥ svairvyākhyāṃ varṇākṣamālāṃ maṇimayakalaśaṃ pustakaṃ codvahantīm |
āpīnottuṅgavakṣoruhabharavinamanmadhyadeśāmadhīśāṃ vācāmīḍe cirāya tribhuvananamitāṃ puṇḍarīke niṣaṇṇām ||
atha puraścaraṇam |
trilakṣaṃ prajapenmantraṃ juhuyāt taddaśāṃśataḥ |
pāyasenājyasiktena saṃskṛte havyavāhane ||

Devanagari:
अथ ध्यानम् |
मुक्ताहारावदातां शिरसि शशिकलालङ्कृतां बाहुभिः स्वैर्व्याख्यां वर्णाक्षमालां मणिमयकलशं पुस्तकं चोद्वहन्तीम् |
आपीनोत्तुङ्गवक्षोरुहभरविनमन्मध्यदेशामधीशां वाचामीडे चिराय त्रिभुवननमितां पुण्डरीके निषण्णाम् ||
अथ पुरश्चरणम् |
त्रिलक्षं प्रजपेन्मन्त्रं जुहुयात् तद्दशांशतः |
पायसेनाज्यसिक्तेन संस्कृते हव्यवाहने ||

Bedeutung und Funktion: Nun die Meditation: Ich preise beständig die Herrin der Rede, vor der sich die drei Welten verneigen. Sie ist hell wie eine Perlenkette, trägt die Mondsichel auf dem Haupt und sitzt auf einem weißen Lotus. Ihre Hände zeigen die Geste der Darlegung und tragen die Buchstaben-Gebetskette, einen Edelsteinkrug und ein Buch. Ihre Körpermitte neigt sich unter der Fülle ihrer erhobenen Brust. Nun das Purashcharana: Man wiederhole den Mantra dreihunderttausendmal und opfere ein Zehntel davon mit Ghee benetztem Milchreis in das geweihte Opferfeuer.

M1210. Band III, S. 878, Pratyangira: Meditation und Purashcharana des Mala-Mantras
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 878, Pratyangira: Meditation und Purashcharana des Mala-Mantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha dhyānam |
siṃhārūḍhātikṛṣṇāṅgīṃ jvālāvaktrāṃ bhayaṅkarām |
śūlakhaḍgakarāṃ vastre dadhatīṃ nūtane bhaje ||
atha puraścaraṇam |
ayutaṃ prajapenmantraṃ sahasraṃ tilarājikāḥ |
hutvā siddhamanurmantrī prayogeṣu śataṃ japet ||
grahabhūtādikāriṣṭaṃ siñcenmantraṃ japan jalaiḥ |
vināśayet parakṛtaṃ yantramantrādisādhanam ||

Devanagari:
अथ ध्यानम् |
सिंहारूढातिकृष्णाङ्गीं ज्वालावक्त्रां भयङ्कराम् |
शूलखड्गकरां वस्त्रे दधतीं नूतने भजे ||
अथ पुरश्चरणम् |
अयुतं प्रजपेन्मन्त्रं सहस्रं तिलराजिकाः |
हुत्वा सिद्धमनुर्मन्त्री प्रयोगेषु शतं जपेत् ||
ग्रहभूतादिकारिष्टं सिञ्चेन्मन्त्रं जपन् जलैः |
विनाशयेत् परकृतं यन्त्रमन्त्रादिसाधनम् ||

Bedeutung und Funktion: Nun die Meditation: Ich verehre die auf einem Löwen reitende Göttin mit tiefdunkler Gestalt, flammendem Mund und furchterregender Erscheinung. Sie hält Dreizack und Schwert und trägt zwei neue Gewänder. Nun das Purashcharana: Man wiederhole den Mantra zehntausendmal und opfere tausendmal mit Sesam und Rājikā-Senf. Nach der Verwirklichung des Mantras wiederhole man bei besonderen Anwendungen einhundertmal. Bei Bedrängnis, die Grahas, Geistern und Ähnlichem zugeschrieben wird, besprenge man unter Mantra-Rezitation mit Wasser. Dadurch sollen nach der Quelle von anderen ausgeführte Yantra-, Mantra- und weitere magische Anwendungen aufgehoben werden.

M1211. Band III, S. 903, Gayatri: Brahman mit und ohne Eigenschaften
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 903, Gayatri: Brahman mit und ohne Eigenschaften
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha gāyatrīpuraścaraṇādi |
merutantre |
atha vakṣyāmi mantreśīṃ gāyatrīṃ vedamātaram |
yayā tu saguṇaṃ brahma gīyate pratipādyate ||
nirguṇaṃ yāṃ vinā muktirna kasyāpi prajāyate |
mahāmāyāsvarūpāyāṃ mahākālaḥ svayaṃ yajet ||
yatprabhāvādahaṃ tvaṃ ca jātakāla ivāparaḥ |
saguṇabrahmeti |
sūryamaṇḍalamadhyasthaguṇatrayātmakatejorūpamityarthaḥ |
taduktaṃ bṛhatsiddhāntasāre |
ādityamaṇḍalagataṃ yat tejastriguṇātmakam |
tadetat saguṇaṃ brahma brahmaviṣṇuśivātmakam iti ||
nirguṇamiti |
guṇatrayopādhirahitamityarthaḥ |
yāṃ vineti |
guṇabrahmābhidhānadvārā nirguṇabrahmapratipādikāyā asyā eva muktihetutvāditi bhāvaḥ |

Devanagari:
अथ गायत्रीपुरश्चरणादि |
मेरुतन्त्रे |
अथ वक्ष्यामि मन्त्रेशीं गायत्रीं वेदमातरम् |
यया तु सगुणं ब्रह्म गीयते प्रतिपाद्यते ||
निर्गुणं यां विना मुक्तिर्न कस्यापि प्रजायते |
महामायास्वरूपायां महाकालः स्वयं यजेत् ||
यत्प्रभावादहं त्वं च जातकाल इवापरः |
सगुणब्रह्मेति |
सूर्यमण्डलमध्यस्थगुणत्रयात्मकतेजोरूपमित्यर्थः |
तदुक्तं बृहत्सिद्धान्तसारे |
आदित्यमण्डलगतं यत् तेजस्त्रिगुणात्मकम् |
तदेतत् सगुणं ब्रह्म ब्रह्मविष्णुशिवात्मकम् इति ||
निर्गुणमिति |
गुणत्रयोपाधिरहितमित्यर्थः |
यां विनेति |
गुणब्रह्माभिधानद्वारा निर्गुणब्रह्मप्रतिपादिकाया अस्या एव मुक्तिहेतुत्वादिति भावः |

Bedeutung und Funktion: Nun das Purashcharana der Gāyatrī und weitere Vorschriften. Im Merutantra: Ich erkläre Gāyatrī, die Herrin der Mantras und Mutter der Veden. Durch sie wird Brahman mit Eigenschaften besungen und erläutert, ebenso das eigenschaftslose Brahman. Ohne sie werde niemandem Befreiung zuteil. Mahākāla selbst verehrt sie als Mahāmāyā. Durch ihre Macht seien „ich und du“ und ein weiterer Kāla hervorgetreten; die letzte Verswendung ist sprachlich unsicher. Der Kommentar erläutert: Saguṇa-Brahman ist das Licht inmitten der Sonnenscheibe, das die drei Guṇas umfasst. Dazu heißt es im Bṛhatsiddhāntasāra: Das Licht in der Sonnenscheibe, seinem Wesen nach dreifach, ist das Saguṇa-Brahman in der Gestalt von Brahmā, Viṣṇu und Śiva. Nirguṇa bedeutet frei von der Begrenzung durch die drei Guṇas. Gāyatrī wird als Ursache der Befreiung bezeichnet, weil sie durch die Benennung des Brahman mit Eigenschaften auf das eigenschaftslose Brahman hinweist.

M1212. Band III, S. 903–904, Gayatri: Pranava und sieben Vyahritis
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 903–904, Gayatri: Pranava und sieben Vyahritis
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
śāradāyām |
praṇavādyā vyāhṛtayaḥ sapta syustatpadādikāḥ |
caturviṃśatyakṣarātmā gāyatrī śirasāñcitā ||
sarvavedoddhṛtaḥ sāro mantro'yaṃ samudāhṛtaḥ |
brahmā devyādigāyatrī paramātmā samīritāḥ ||
ṛṣyādyāḥ praṇavasyaite munibhiḥ parikīrtitāḥ |
yamadatribharadvājabhṛgugautamakāśyapān ||
viśvāmitravaśiṣṭhākhyau vyāhṛtīnāmṛṣīn viduḥ |
gāyatryuṣṇigathānuṣṭubbṛhatīpaṅktayaḥ punaḥ ||
triṣṭubjagatyau chandāṃsi kathitāni manīṣibhiḥ |
saptārciranilaḥ sūryo vākpatirvaruṇo vṛṣaḥ ||
viśve devāḥ kramādāsāṃ devatāḥ parikīrtitāḥ |

Devanagari:
शारदायाम् |
प्रणवाद्या व्याहृतयः सप्त स्युस्तत्पदादिकाः |
चतुर्विंशत्यक्षरात्मा गायत्री शिरसाञ्चिता ||
सर्ववेदोद्धृतः सारो मन्त्रोऽयं समुदाहृतः |
ब्रह्मा देव्यादिगायत्री परमात्मा समीरिताः ||
ऋष्याद्याः प्रणवस्यैते मुनिभिः परिकीर्तिताः |
यमदत्रिभरद्वाजभृगुगौतमकाश्यपान् ||
विश्वामित्रवशिष्ठाख्यौ व्याहृतीनामृषीन् विदुः |
गायत्र्युष्णिगथानुष्टुब्बृहतीपङ्क्तयः पुनः ||
त्रिष्टुब्जगत्यौ छन्दांसि कथितानि मनीषिभिः |
सप्तार्चिरनिलः सूर्यो वाक्पतिर्वरुणो वृषः ||
विश्वे देवाः क्रमादासां देवताः परिकीर्तिताः |

Bedeutung und Funktion: Nach der Śāradā stehen die sieben Vyāhṛtis mit Praṇava am Anfang, danach die mit „tat“ beginnende vierundzwanzigsilbige Gāyatrī samt ihrem Śiras-Zusatz. Dieser Mantra gilt als die aus allen Veden gewonnene Essenz. Für Praṇava werden Brahmā als Seher, Devī-Gāyatrī als Versmaß und Paramātman als Gottheit genannt. Die Seher der Vyāhṛtis sind in der Druckfolge Jamadagni/Atri – die erste Namensverbindung ist beschädigt –, Bharadvāja, Bhṛgu, Gautama, Kāśyapa, Viśvāmitra und Vasiṣṭha; aufgrund der undeutlichen Anfangsverbindung bleibt die genaue Siebener-Zuordnung offen. Die sieben Versmaße heißen Gāyatrī, Uṣṇih, Anuṣṭubh, Bṛhatī, Paṅkti, Triṣṭubh und Jagatī. Als ihre Gottheiten werden nacheinander Saptārcis, das siebenflammige Feuer, Anila, Sūrya, Vākpati, Varuṇa, Vṛṣa und die Viśvedevās genannt. [Die Gottheitsbezeichnung Vṛṣa wird nicht ungesichert durch einen anderen Namen ersetzt.]

M1213. Band III, S. 904, Gayatri: Seher und kosmischer Leib
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 904, Gayatri: Seher und kosmischer Leib
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
merutantre |
gāyatryā munirākhyāto viśvāmitro'titāpasaḥ |
gāyatrī chanda ityuktaṃ devatā savitā smṛtā ||
tantrāntare |
agnirmukhaṃ śiro brahmā hṛdviṣṇurgulikaṃ śivaḥ |
sāṅkhyāyanaśca gotraṃ syāt trailokyaṃ caraṇatrayam ||
śāradāyām |
śiraso'syā munirbrahmā chando devyādikā smṛtā |
gāyatrī paramātmā tu devatā kathitā budhaiḥ ||

Devanagari:
मेरुतन्त्रे |
गायत्र्या मुनिराख्यातो विश्वामित्रोऽतितापसः |
गायत्री छन्द इत्युक्तं देवता सविता स्मृता ||
तन्त्रान्तरे |
अग्निर्मुखं शिरो ब्रह्मा हृद्विष्णुर्गुलिकं शिवः |
साङ्ख्यायनश्च गोत्रं स्यात् त्रैलोक्यं चरणत्रयम् ||
शारदायाम् |
शिरसोऽस्या मुनिर्ब्रह्मा छन्दो देव्यादिका स्मृता |
गायत्री परमात्मा तु देवता कथिता बुधैः ||

Bedeutung und Funktion: Im Merutantra wird Viśvāmitra, der große Asket, als Seher der Gāyatrī genannt, Gāyatrī als Versmaß und Savitṛ als Gottheit. In einem anderen Tantra: Agni ist ihr Mund, Brahmā ihr Kopf, Viṣṇu ihr Herz, Śiva das als gulika bezeichnete Glied – die Lesung ist unsicher. Ihr Gotra ist Sāṅkhyāyana, ihre drei Versfüße sind die drei Welten. Nach der Śāradā hat der Śiras-Zusatz Brahmā als Seher, Devī-Gāyatrī als Versmaß und Paramātman als Gottheit.

M1214. Band III, S. 904–905, Gayatri: erster und zweiter Nyasa
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 904–905, Gayatri: erster und zweiter Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
merutantre |
vyāhṛtiḥ saptamaścādyā hṛnmukhāṃsoruyugmake |
jaṭhare ca kramāt nyasennyāso'yaṃ prathamaḥ smṛtaḥ ||
pādāṅgulyādyasandhau ca sandhau syādgulphapādayoḥ |
gulphajānvostathā sandhau tathā jānūrusandhiṣu ||
liṅge nābhau ca hṛdaye kaṇṭhe varṇānnyaset kramāt |
karāṅgulīmūlasandhau maṇibandhe ca kūrpare ||
bhujamūle mukhe nāsikāyāṃ cāpi kapolayoḥ |
netrakarṇabhrūśirasi cūḍādhobhāgakarṇake ||
dakṣakarṇe mukhe mastake ca varṇān kramāt nyaset |
gāyatryā akṣaranyāso dvitīyaḥ saṃprakīrtitaḥ ||

Devanagari:
मेरुतन्त्रे |
व्याहृतिः सप्तमश्चाद्या हृन्मुखांसोरुयुग्मके |
जठरे च क्रमात् न्यसेन्न्यासोऽयं प्रथमः स्मृतः ||
पादाङ्गुल्याद्यसन्धौ च सन्धौ स्याद्गुल्फपादयोः |
गुल्फजान्वोस्तथा सन्धौ तथा जानूरुसन्धिषु ||
लिङ्गे नाभौ च हृदये कण्ठे वर्णान्न्यसेत् क्रमात् |
कराङ्गुलीमूलसन्धौ मणिबन्धे च कूर्परे ||
भुजमूले मुखे नासिकायां चापि कपोलयोः |
नेत्रकर्णभ्रूशिरसि चूडाधोभागकर्णके ||
दक्षकर्णे मुखे मस्तके च वर्णान् क्रमात् न्यसेत् |
गायत्र्या अक्षरन्यासो द्वितीयः संप्रकीर्तितः ||

Bedeutung und Funktion: Nach dem Merutantra erfolgt der erste Nyāsa mit den sieben Vyāhṛtis: Sie werden der Reihe nach auf Herz, Mund, die beiden Schultern, die beiden Oberschenkel und den Bauch gelegt. Die Anfangswendung zur Reihenfolge ist im Druck undeutlich. Der zweite Nyāsa ist die Auflegung der einzelnen Gāyatrī-Silben. Genannt werden die ersten Gelenke der Zehen, der Übergang zwischen Fuß und Knöchel, der Bereich zwischen Knöchel und Knie sowie zwischen Knie und Oberschenkel; sodann Geschlechtsorgan, Nabel, Herz und Kehle. Es folgen Fingergrundgelenke, Handgelenke, Ellbogen, Armansätze, Mund, Nase, Wangen, Augen, Ohren, Brauen und Kopf, dann der Bereich unter dem Haarschopf, das rechte Ohr, Mund und Scheitel. [Die dichte Körperstellenreihe ist im Druck stellenweise beschädigt. Alle erkennbaren Stellen bleiben in ihrer Reihenfolge erhalten; es wird keine präzise Silben-Körper-Tabelle aus unsicheren Wortgrenzen konstruiert.]

M1215. Band III, S. 905, Gayatri: dritter bis fünfter Nyasa
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 905, Gayatri: dritter bis fünfter Nyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
padāni daśa gāyatryāḥ śirobhrūmadhyadṛṅmukhe |
kaṇṭhahṛnnābhiguhyeṣu jānvoraṅghryoratha nyaset ||
śirodeśe tu gāyatryāḥ śironyāsastṛtīyakaḥ |
hṛdayaṃ brahmaṇe proktaṃ viṣṇave śira īritam ||
śikhā rudrāya kavacamīśvarāya samīritam |
netraṃ sadāśivāyoktamastraṃ sarvātmane smṛtam ||
ayaṃ ṣaḍaṅganyāsastu caturthaḥ parikīrtitaḥ |
pajjānukaṭinābhau ca hṛdaye kaṇṭhabhālayoḥ ||
kramādvyāhṛtayo nyasyāḥ parabrahmeti śīrṣakam |
punarvyāhṛtinyāso'yaṃ pañcamaḥ parikīrtitaḥ ||

Devanagari:
पदानि दश गायत्र्याः शिरोभ्रूमध्यदृङ्मुखे |
कण्ठहृन्नाभिगुह्येषु जान्वोरङ्घ्र्योरथ न्यसेत् ||
शिरोदेशे तु गायत्र्याः शिरोन्यासस्तृतीयकः |
हृदयं ब्रह्मणे प्रोक्तं विष्णवे शिर ईरितम् ||
शिखा रुद्राय कवचमीश्वराय समीरितम् |
नेत्रं सदाशिवायोक्तमस्त्रं सर्वात्मने स्मृतम् ||
अयं षडङ्गन्यासस्तु चतुर्थः परिकीर्तितः |
पज्जानुकटिनाभौ च हृदये कण्ठभालयोः ||
क्रमाद्व्याहृतयो न्यस्याः परब्रह्मेति शीर्षकम् |
पुनर्व्याहृतिन्यासोऽयं पञ्चमः परिकीर्तितः ||

Bedeutung und Funktion: Die zehn Wörter der Gāyatrī werden auf Kopf, Brauenmitte, Augen, Mund, Kehle, Herz, Nabel, verborgenen Körperbereich, Knie und Füße gelegt. Den Śiras-Zusatz legt man auf den Kopf: Dies ist der dritte Nyāsa. Der vierte ist ein sechsfacher Gliedernyāsa: Herz für Brahmā, Kopf für Viṣṇu, Scheitel für Rudra, Schutzpanzer für Īśvara, Augen für Sadāśiva und Astra für Sarvātman, das Selbst aller. Beim fünften Nyāsa legt man die Vyāhṛtis der Reihe nach auf Füße, Knie, Hüften, Nabel, Herz, Kehle und Stirn; „Para-Brahman“ wird auf den Scheitel gelegt. Dies ist eine weitere Form des Vyāhṛti-Nyāsa.

M1216. Band III, S. 906, Gayatri: drei Tageszeitengestalten
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 906, Gayatri: drei Tageszeitengestalten
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
dhyānāntaramuktaṃ tantrāntare |
brahmāṇī caturānanā akṣavalayaṃ kumbhaṃ karaiḥ sruksruvau bibhrāṇāruṇakāntirinduvadanā ṛgrūpiṇī bālikā |
haṃsārohaṇakelirambaramaṇirbimbāśritā bhūṣitā gāyatrī hṛdi bhāvitā bhavatu naḥ sampatsamṛddhyai sadā ||
madhyāhne cānyasandhyāyāṃ dhyānabhedamatha bruve |
tathā |
rudrāṇī navayauvanā trinayanā vaiyāghracarmāmbarā khaṭvāṅgatriśikhākṣasūtravalayābhītīrdadhānā ambikā |
vidyutpuñjajaṭākalāpavilasadbālendumauliḥ sadā sāvitrī vṛṣavāhanāsitatanurdhyeyā yajūrūpiṇī ||
vṛddhā nīlaghanaprabhāparilasatpītāmbarābhūṣitā divyairābharaṇairathāṅkakamale śaṅkhaṃ gadāṃ bibhratī |
tārkṣyaskandhagatāsamastajagadārādhyā parā vaiṣṇavī dhyeyā caiva sarasvatī bhagavatī sāmasvarūpā sadā ||

Devanagari:
ध्यानान्तरमुक्तं तन्त्रान्तरे |
ब्रह्माणी चतुरानना अक्षवलयं कुम्भं करैः स्रुक्स्रुवौ बिभ्राणारुणकान्तिरिन्दुवदना ऋग्रूपिणी बालिका |
हंसारोहणकेलिरम्बरमणिर्बिम्बाश्रिता भूषिता गायत्री हृदि भाविता भवतु नः सम्पत्समृद्ध्यै सदा ||
मध्याह्ने चान्यसन्ध्यायां ध्यानभेदमथ ब्रुवे |
तथा |
रुद्राणी नवयौवना त्रिनयना वैयाघ्रचर्माम्बरा खट्वाङ्गत्रिशिखाक्षसूत्रवलयाभीतीर्दधाना अम्बिका |
विद्युत्पुञ्जजटाकलापविलसद्बालेन्दुमौलिः सदा सावित्री वृषवाहनासिततनुर्ध्येया यजूरूपिणी ||
वृद्धा नीलघनप्रभापरिलसत्पीताम्बराभूषिता दिव्यैराभरणैरथाङ्ककमले शङ्खं गदां बिभ्रती |
तार्क्ष्यस्कन्धगतासमस्तजगदाराध्या परा वैष्णवी ध्येया चैव सरस्वती भगवती सामस्वरूपा सदा ||

Bedeutung und Funktion: Eine weitere Meditation aus einem anderen Tantra: Als Brahmāṇī ist Gāyatrī viergesichtig; ihre Hände tragen Gebetskette, Krug und die Opferlöffel Sruk und Sruva. Sie leuchtet rötlich, ihr Gesicht gleicht dem Mond. Als jugendliche Gestalt verkörpert sie den Ṛgveda, bewegt sich spielerisch auf dem Schwan und wohnt geschmückt in der Sonnenscheibe. Im Herzen vergegenwärtigt möge sie stets Fülle und Gedeihen schenken. Nun die anderen Formen für Mittag und die weitere Dämmerung: Als Rudrāṇī ist sie in frischer Jugend, dreiäugig und mit einem Tigerfell bekleidet. Sie trägt Khaṭvāṅga, Dreizack und Gebetskette und gewährt Furchtlosigkeit. Ihre Flechten erstrahlen wie ein Blitzbündel, die junge Mondsichel krönt sie. So wird Sāvitrī mit dunkler Gestalt auf dem Stier als Verkörperung des Yajurveda meditiert. Als ältere Gestalt leuchtet sie wie eine dunkle Wolke und trägt gelbe Gewänder und göttlichen Schmuck. Diskus, Muschelhorn und Keule werden genannt; die Verbindung mit „Lotus“ beziehungsweise „Lotushand“ ist im Druck undeutlich. Auf Garuḍas Schulter befindet sich die höchste Vaiṣṇavī, von der ganzen Welt verehrt. So meditiere man über die erhabene Sarasvatī als Verkörperung des Sāmaveda. [Die Tageszeitengestalten werden gemäß der Vorlage unterschieden; eine unsichere Attributverbindung der letzten Gestalt bleibt offen.]

M1217. Band III, S. 907, Gayatri: Atemhaltung und Rezitation
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 907, Gayatri: Atemhaltung und Rezitation
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
saptavyāhṛtisaṃyuktāṃ gāyatrīṃ śirasā'nvitām ||
triruccarya dhiyā prāṇān dhārayeddhyānamānasaḥ |
prāṇāyāmo'yamākhyātaḥ samastaduritāpahaḥ ||
vyāhṛtitrayasaṃyuktāṃ gāyatrīṃ dīkṣito japet |

Devanagari:
सप्तव्याहृतिसंयुक्तां गायत्रीं शिरसाऽन्विताम् ||
त्रिरुच्चर्य धिया प्राणान् धारयेद्ध्यानमानसः |
प्राणायामोऽयमाख्यातः समस्तदुरितापहः ||
व्याहृतित्रयसंयुक्तां गायत्रीं दीक्षितो जपेत् |

Bedeutung und Funktion: Fortsetzung der Śāradā-Anweisung: Die Gāyatrī mit den sieben Vyāhṛtis und dem Śiras-Zusatz wird dreimal geistig rezitiert, während man den Atem hält und den Geist in der Meditation sammelt. Dieser Prāṇāyāma gilt als alle Verfehlungen aufhebend. Der Eingeweihte rezitiert Gāyatrī auch in der mit den drei Vyāhṛtis verbundenen Form.

M1218. Band III, S. 907, Gayatri: erster bis vierter Verehrungskreis
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 907, Gayatri: erster bis vierter Verehrungskreis
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
athāsyāḥ pūjāvidhiḥ |
merutantre |
tatastu pūjayeddevīṃ daśāvaraṇasaṃyutām |
ādau saṃpūjya deveśīṃ koṇāgre prapūjayet tataḥ ||
trikoṇasyāgnikoṇāttu prādakṣiṇyena devatāḥ |
brāhmīṃ māheśvarīṃ vaiṣṇavīmiti prathamāvṛtiḥ ||
tasyādhastatsvaṣaḍdikṣu kramādaṣṭau prapūjayet |
ādityamukhāṃśca raviṃ prajñāṃ bhānuṃ prabhāṃ tathā ||
bhāskaraṃ cāpi sandhyāṃ ca dvitīyāvaraṇaṃ tvidam |
tato'rcayedaṣṭadalakeśareṣvaṅgaṣaṭkakam ||
gāyatryāśca tṛtīyoktaṃ dalamadhye yajedimāḥ |
prahlādinīṃ prabhāṃ nityāṃ viśvambharāṃ vilāsinīm ||
prabhāvatīṃ jayāṃ śāntāṃ caturthāvaraṇaṃ tvidam |

Devanagari:
अथास्याः पूजाविधिः |
मेरुतन्त्रे |
ततस्तु पूजयेद्देवीं दशावरणसंयुताम् |
आदौ संपूज्य देवेशीं कोणाग्रे प्रपूजयेत् ततः ||
त्रिकोणस्याग्निकोणात्तु प्रादक्षिण्येन देवताः |
ब्राह्मीं माहेश्वरीं वैष्णवीमिति प्रथमावृतिः ||
तस्याधस्तत्स्वषड्दिक्षु क्रमादष्टौ प्रपूजयेत् |
आदित्यमुखांश्च रविं प्रज्ञां भानुं प्रभां तथा ||
भास्करं चापि सन्ध्यां च द्वितीयावरणं त्विदम् |
ततोऽर्चयेदष्टदलकेशरेष्वङ्गषट्ककम् ||
गायत्र्याश्च तृतीयोक्तं दलमध्ये यजेदिमाः |
प्रह्लादिनीं प्रभां नित्यां विश्वम्भरां विलासिनीम् ||
प्रभावतीं जयां शान्तां चतुर्थावरणं त्विदम् |

Bedeutung und Funktion: Nun die Verehrungsordnung nach dem Merutantra: Die Göttin wird mit zehn umgebenden Kreisen verehrt. Zuerst verehrt man die Herrin selbst, dann in den Dreiecksecken, von der südöstlichen Feuerecke im Uhrzeigersinn, Brāhmī, Māheśvarī und Vaiṣṇavī: der erste Kreis. Darunter werden acht Gestalten genannt. Die Anfangsverbindung ist beschädigt; lesbar folgen Āditya beziehungsweise Āditya-Mukhā, Ravi, Prajñā, Bhānu, Prabhā, Bhāskara und Sandhyā. Dies ist der zweite Kreis. In den Staubfäden des achtblättrigen Lotus verehrt man die sechs Glieder der Gāyatrī: der dritte Kreis. In den Blattmitten verehrt man Prahlādinī, Prabhā, Nityā, Viśvambharā, Vilāsinī, Prabhāvatī, Jayā und Śāntā: der vierte Kreis. [Der zweite Kreis ist trotz der Zahl acht in der vorliegenden Druckzeile nicht vollständig eindeutig aufteilbar; kein zusätzlicher Name wird erfunden.]

M1219. Band III, S. 907–908, Gayatri: fünfter bis zehnter Verehrungskreis
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 907–908, Gayatri: fünfter bis zehnter Verehrungskreis
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tato yajeddalāgreṣu kāntiṃ durgāṃ sarasvatīm |
viśvarūpāṃ viśālāṃ ca īśānīṃ vyāpinīṃ kramāt ||
vimalāṃ ca proktamidaṃ pañcamāvṛtipūjanam |
tadagrime tvaṣṭadale etāḥ pūjyāśca śaktayaḥ ||
tamo'pahāriṇīṃ sūkṣmāṃ viśvayoniṃ jayāvahām |
padmālayāṃ parāṃ śobhāṃ padmarūpāṃ tu ṣaṣṭhakam ||
bhavedāvaraṇaṃ bāhye brāhmyādyāḥ sapta mātaraḥ |
aṣṭamā tvaritā proktā saptamāvaraṇaṃ tvidam ||
raviḥ sitaḥ kujo rāhuḥ śaniścandro budho guruḥ |
aṣṭamāvaraṇaṃ caitaccaturasre digaṣṭake ||
dikpālā navame proktāstadastrāṇi ca digvṛte |
evaṃ saṃpūjayeddevīṃ tasyā mudrāḥ pradarśayet ||

Devanagari:
ततो यजेद्दलाग्रेषु कान्तिं दुर्गां सरस्वतीम् |
विश्वरूपां विशालां च ईशानीं व्यापिनीं क्रमात् ||
विमलां च प्रोक्तमिदं पञ्चमावृतिपूजनम् |
तदग्रिमे त्वष्टदले एताः पूज्याश्च शक्तयः ||
तमोऽपहारिणीं सूक्ष्मां विश्वयोनिं जयावहाम् |
पद्मालयां परां शोभां पद्मरूपां तु षष्ठकम् ||
भवेदावरणं बाह्ये ब्राह्म्याद्याः सप्त मातरः |
अष्टमा त्वरिता प्रोक्ता सप्तमावरणं त्विदम् ||
रविः सितः कुजो राहुः शनिश्चन्द्रो बुधो गुरुः |
अष्टमावरणं चैतच्चतुरस्रे दिगष्टके ||
दिक्पाला नवमे प्रोक्तास्तदस्त्राणि च दिग्वृते |
एवं संपूजयेद्देवीं तस्या मुद्राः प्रदर्शयेत् ||

Bedeutung und Funktion: An den Blattspitzen verehrt man Kānti, Durgā, Sarasvatī, Viśvarūpā, Viśālā, Īśānī, Vyāpinī und Vimalā: der fünfte Kreis. Auf dem folgenden achtblättrigen Lotus werden Tamo’pahāriṇī, Sūkṣmā, Viśvayoni, Jayāvahā, Padmālayā, Parā, Śobhā und Padmarūpā verehrt: der sechste Kreis. Außen folgen die sieben Mütter beginnend mit Brāhmī und als achte Tvaritā: der siebte Kreis. Ravi, Sita, Kuja, Rāhu, Śani, Candra, Budha und Guru stehen im äußeren Quadrat in den acht Richtungen: der achte Kreis. Im neunten folgen die Richtungshüter, im anschließenden äußeren Ring ihre Waffen als zehnter Kreis. So verehrt man die Göttin und zeigt ihr danach die Mudrās. [Sita bezeichnet hier den hellen Planeten Śukra; die Quelle nennt in diesem Kreis acht Planeten und führt Ketu nicht zusätzlich auf.]

M1220. Band III, S. 908, Gayatri-Mudras: Sumukha bis Pancamukha
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 908, Gayatri-Mudras: Sumukha bis Pancamukha
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mudrāstu tatraivoktāḥ |
gāyatryā atha vakṣyante caturviṃśatimudrikāḥ |
japādau darśayet tāsāṃ devatāśca tathā phalam ||
sumukhaṃ saṃhatau hastāvuttānākuñcitāṅgulī |
prahlādinī tatra śaktiḥ sādhakānandadāyinī ||
sampuṭau padmakośābhau karāvanyonyasaṃhatau |
tasya śaktirnityaviśvā viśvavyāpi priyaṅkarī ||
vitataṃ saṃhatau hastāvuttānāvāyatāṅgulī |
hṛdayā nāma tacchaktiḥ sarveṣāṃ hṛdayaṅgamā ||
vistīrṇaṃ saṃhatau pāṇī mitho muktāṅgulidvayam |
śaktistu vimalā tasyāḥ prabhāvādvaśyo bhavet ||
dvimukhākhyā hastayostu sammukhaṃ saktayordvayoḥ |
kaniṣṭhayośca yogaḥ śaktistasyāḥ sadā vidyā ||
trimukhākhyā hastayugmaṃ saṃsaktānāmikādvayam |
saṃyuktaṃ śeṣamaṅgulyo bhinnāḥ śaktiḥ prabhāvatī ||
caturmukhā hastayugmaṃ saṃsaktaṃ madhyamāyuti |
śeṣāṅgulyastu saṃbhinnā lolā śaktiḥ prakīrtitā ||
mudrā pañcamukhī tadvat tarjanyorapi saṃyutiḥ |
aparāṅgulyo bhinnāḥ śaktiḥ śāntiśca śāntikṛt ||

Devanagari:
मुद्रास्तु तत्रैवोक्ताः |
गायत्र्या अथ वक्ष्यन्ते चतुर्विंशतिमुद्रिकाः |
जपादौ दर्शयेत् तासां देवताश्च तथा फलम् ||
सुमुखं संहतौ हस्तावुत्तानाकुञ्चिताङ्गुली |
प्रह्लादिनी तत्र शक्तिः साधकानन्ददायिनी ||
सम्पुटौ पद्मकोशाभौ करावन्योन्यसंहतौ |
तस्य शक्तिर्नित्यविश्वा विश्वव्यापि प्रियङ्करी ||
विततं संहतौ हस्तावुत्तानावायताङ्गुली |
हृदया नाम तच्छक्तिः सर्वेषां हृदयङ्गमा ||
विस्तीर्णं संहतौ पाणी मिथो मुक्ताङ्गुलिद्वयम् |
शक्तिस्तु विमला तस्याः प्रभावाद्वश्यो भवेत् ||
द्विमुखाख्या हस्तयोस्तु सम्मुखं सक्तयोर्द्वयोः |
कनिष्ठयोश्च योगः शक्तिस्तस्याः सदा विद्या ||
त्रिमुखाख्या हस्तयुग्मं संसक्तानामिकाद्वयम् |
संयुक्तं शेषमङ्गुल्यो भिन्नाः शक्तिः प्रभावती ||
चतुर्मुखा हस्तयुग्मं संसक्तं मध्यमायुति |
शेषाङ्गुल्यस्तु संभिन्ना लोला शक्तिः प्रकीर्तिता ||
मुद्रा पञ्चमुखी तद्वत् तर्जन्योरपि संयुतिः |
अपराङ्गुल्यो भिन्नाः शक्तिः शान्तिश्च शान्तिकृत् ||

Bedeutung und Funktion: Nun werden die vierundzwanzig Gāyatrī-Mudrās mit ihren Gottheiten und Früchten erklärt; man zeigt sie zu Beginn des Japa. 1. Sumukha: Beide Hände liegen zusammen, nach oben geöffnet, die Finger gekrümmt; ihre Kraft ist Prahlādinī, die dem Übenden Freude schenkt. 2. Saṃpuṭa: Die Hände schließen sich wie eine Lotusknospe aneinander; die Kraft heißt Nityaviśvā, die alles durchdringt und erfreut. 3. Vitata: Zusammengeführte, nach oben gewendete Hände mit gestreckten Fingern; die Kraft Hṛdayā gelangt zu allen Herzen. 4. Vistīrṇa: Die Hände sind verbunden, ein Fingerpaar bleibt voneinander gelöst; die Kraft ist Vimalā, der beeinflussende Wirkung zugeschrieben wird. 5. Dvimukha: Die einander zugewandten Hände berühren sich an den kleinen Fingern; die Kraft ist Vidyā. 6. Trimukha: Auch die Ringfinger sind miteinander verbunden, die übrigen Finger bleiben getrennt; die Kraft ist Prabhāvatī. 7. Caturmukha: Auch die Mittelfinger sind verbunden, die übrigen getrennt; die Kraft heißt Lolā. 8. Pañcamukha: Ebenso werden zusätzlich die Zeigefinger verbunden; die übrigen Finger bleiben getrennt. Die Kraft ist Śānti und bewirkt Frieden. [Einzelne Lagewörter der ersten vier Gesten bleiben vorläufig; die Übersetzung ergänzt keine nicht überlieferte Fingertechnik.]

M1221. Band III, S. 908–909, Gayatri-Mudras: Sanmukha bis Vilamba
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 908–909, Gayatri-Mudras: Sanmukha bis Vilamba
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
bhavet ṣaṇmukhamudrā sā saṃpūrṇāṅguliyojanam |
kaniṣṭhādvitayaṃ hitvā śaktirdurgā prakīrtitā ||
adhomukhaṃ nāma mudrā nyubjau hastāvadhomukhau |
ākuñcitāgrau saṃyuktau śaktirasyāḥ sarasvatī ||
vyāpikāñjalikaṃ nāma mudrā hastau tu tādṛśau |
viśeṣo'tra tu cottānau viśvarūpā'tra devatā ||
śakaṭaṃ nāma mudrā sā baddhāṅguliko karau |
adhomukhau baddhamuṣṭī viśālā śaktiratra tu ||
yamapāśo baddhamuṣṭyoḥ karayorgranthitaṃ yadā |
tarjanyostatra talage vāmā jñeyā'tra devatā ||
granthitākhyānyonyasandhilagnāścāṅgulyo yadi |
uttānau cocchritāṅguṣṭhau vāmā śaktiḥ samīritā ||
sammukhonmukhamudrā tu sambaddhordhvāṅgulī karau |
dakṣiṇādhomukho vāma ūrdhvaṃ nārāyaṇī bhavet ||
vilambā nāma sā mudrā cottānau tatkaniṣṭhike |
yasyāṃ karau tu vimalā tasyāḥ śaktiḥ prakīrtitā ||

Devanagari:
भवेत् षण्मुखमुद्रा सा संपूर्णाङ्गुलियोजनम् |
कनिष्ठाद्वितयं हित्वा शक्तिर्दुर्गा प्रकीर्तिता ||
अधोमुखं नाम मुद्रा न्युब्जौ हस्तावधोमुखौ |
आकुञ्चिताग्रौ संयुक्तौ शक्तिरस्याः सरस्वती ||
व्यापिकाञ्जलिकं नाम मुद्रा हस्तौ तु तादृशौ |
विशेषोऽत्र तु चोत्तानौ विश्वरूपाऽत्र देवता ||
शकटं नाम मुद्रा सा बद्धाङ्गुलिको करौ |
अधोमुखौ बद्धमुष्टी विशाला शक्तिरत्र तु ||
यमपाशो बद्धमुष्ट्योः करयोर्ग्रन्थितं यदा |
तर्जन्योस्तत्र तलगे वामा ज्ञेयाऽत्र देवता ||
ग्रन्थिताख्यान्योन्यसन्धिलग्नाश्चाङ्गुल्यो यदि |
उत्तानौ चोच्छ्रिताङ्गुष्ठौ वामा शक्तिः समीरिता ||
सम्मुखोन्मुखमुद्रा तु सम्बद्धोर्ध्वाङ्गुली करौ |
दक्षिणाधोमुखो वाम ऊर्ध्वं नारायणी भवेत् ||
विलम्बा नाम सा मुद्रा चोत्तानौ तत्कनिष्ठिके |
यस्यां करौ तु विमला तस्याः शक्तिः प्रकीर्तिता ||

Bedeutung und Funktion: 9. Ṣaṇmukha: Die Finger werden vollständig zusammengefügt, ausgenommen das Paar kleiner Finger; ihre Kraft ist Durgā. 10. Adhomukha: Die Hände werden nach unten gewendet und an den gekrümmten Fingerspitzen verbunden; ihre Kraft ist Sarasvatī. 11. Vyāpikāñjali: Eine ähnliche Haltung, aber nach oben geöffnet; Gottheit ist Viśvarūpā. 12. Śakaṭa: Die Finger sind gebunden beziehungsweise ineinandergelegt, beide Fäuste nach unten gewendet; Kraft ist Viśālā. 13. Yamapāśa: Bei geschlossenen Fäusten werden die Zeigefinger ineinandergehakt; die anschließende Lagebestimmung ist knapp. Gottheit ist Vāmā. 14. Granthita: Die Finger greifen an den Gelenken ineinander; die Hände sind nach oben gewendet, die Daumen aufgerichtet. Kraft ist Vāmā. 15. Sammukhonmukha: Die Hände sind mit aufwärts gerichteten Fingern verbunden, die rechte nach unten und die linke nach oben gewendet; Kraft ist Nārāyaṇī. 16. Vilambā: Die Hände liegen offen nach oben, mit einer Verbindung an den kleinen Fingern; die genaue Endung der Lageangabe ist undeutlich. Kraft ist Vimalā. [Die teils knappen oder beschädigten technischen Angaben bleiben als solche kenntlich.]

M1222. Band III, S. 909–910, Gayatri-Mudras: Mustika bis Pallava
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 909–910, Gayatri-Mudras: Mustika bis Pallava
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
muṣṭikaṃ tu yadā muṣṭī bhavato'nyonyasaṃyute |
uttānau tu karau tatra śaktiḥ proktā tamomayī ||
matsyastu sammukhībhūtau yuktānāmakaniṣṭhikau |
ūrdhvasaṃyutavakrāṅgulyaḥ śeṣāḥ śaktirhiraṇmayī ||
kūrmastvadhomukho vāmastaddakṣeṇa pṛṣṭhake |
samākrāntastasya śaktiḥ sūkṣmā sūkṣmārthasādhinī ||
vārāhī dakṣiṇasyordhve vāmamuttānakaṃ karam |
sthāpayitvā'dhomukhaṃ tatrādhyeha viśvayonikā ||
siṃhākrāntaṃ nāma mudrā hastau cāyatāṅgulī |
dattau śravaṇayorūrdhvaṃ śaktirasyā jayāvahā ||
mahākrāntaṃ nāma mudrā prāgvadākuñcitāṅgulī |
karau karṇasthitau śaktiḥ proktā padmālayābhidhā ||
mudrāṃ kiṃ cidūrdhvaṃ tu gatayorvāmatarjanī |
dhṛtā dakṣiṇahastena parā śobhā'tra devatā ||
pallavākhyā bhavenmudrā tvaṅgulyaḥ pallavīkṛtāḥ |
devyagre darśayecchaktiḥ padmarūpeti kīrtyate ||

Devanagari:
मुष्टिकं तु यदा मुष्टी भवतोऽन्योन्यसंयुते |
उत्तानौ तु करौ तत्र शक्तिः प्रोक्ता तमोमयी ||
मत्स्यस्तु सम्मुखीभूतौ युक्तानामकनिष्ठिकौ |
ऊर्ध्वसंयुतवक्राङ्गुल्यः शेषाः शक्तिर्हिरण्मयी ||
कूर्मस्त्वधोमुखो वामस्तद्दक्षेण पृष्ठके |
समाक्रान्तस्तस्य शक्तिः सूक्ष्मा सूक्ष्मार्थसाधिनी ||
वाराही दक्षिणस्योर्ध्वे वाममुत्तानकं करम् |
स्थापयित्वाऽधोमुखं तत्राध्येह विश्वयोनिका ||
सिंहाक्रान्तं नाम मुद्रा हस्तौ चायताङ्गुली |
दत्तौ श्रवणयोरूर्ध्वं शक्तिरस्या जयावहा ||
महाक्रान्तं नाम मुद्रा प्राग्वदाकुञ्चिताङ्गुली |
करौ कर्णस्थितौ शक्तिः प्रोक्ता पद्मालयाभिधा ||
मुद्रां किं चिदूर्ध्वं तु गतयोर्वामतर्जनी |
धृता दक्षिणहस्तेन परा शोभाऽत्र देवता ||
पल्लवाख्या भवेन्मुद्रा त्वङ्गुल्यः पल्लवीकृताः |
देव्यग्रे दर्शयेच्छक्तिः पद्मरूपेति कीर्त्यते ||

Bedeutung und Funktion: 17. Muṣṭika: Die beiden Fäuste sind miteinander verbunden, die Hände nach oben gerichtet; Kraft ist Tamomayī. 18. Matsya: Die Hände stehen einander gegenüber; Ringfinger und kleine Finger sind verbunden, die übrigen Finger werden nach oben gekrümmt zusammengeführt. Kraft ist Hiraṇmayī. 19. Kūrma: Die linke Hand liegt nach unten gerichtet, die rechte über ihrem Rücken; Kraft ist Sūkṣmā, die subtile Ziele verwirklicht. 20. Vārāhī: Die linke Hand wird über die rechte gelegt; die Angaben zu Aufwärts- und Abwärtswendung sind im Druck widersprüchlich beziehungsweise beschädigt. Zugeordnet ist Viśvayoni. 21. Siṃhākrānta: Beide Hände mit gestreckten Fingern werden über die Ohren gehalten; Kraft ist Jayāvahā. 22. Mahākrānta: Wie zuvor, aber mit gekrümmten Fingern an den Ohren; Kraft ist Padmālayā. 23. Die nächste Geste wird durch den etwas erhobenen linken Zeigefinger beschrieben, den die rechte Hand umfasst; ein eindeutiger Gestenname ist hier nicht lesbar. Zugeordnet erscheinen Parā und Śobhā beziehungsweise die Verbindung Parāśobhā. 24. Pallava: Die Finger werden wie junge Blatttriebe entfaltet und vor der Göttin gezeigt; Kraft ist Padmarūpā. [Die Nummerierung macht die angekündigten 24 Gesten nachvollziehbar; der Name der 23. Geste wird nicht aus anderen Traditionen ergänzt.]

M1223. Band III, S. 910, Gayatri: Purashcharana und Abschluss
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 910, Gayatri: Purashcharana und Abschluss
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha puraścaraṇaṃ tatraiva |
caturviṃśatilakṣāṇi puraścaraṇamucyate |
kṣīraudanaṃ tilān dūrvāḥ siddhaudanasamiddhayaḥ ||
pṛthak sahasratritayaṃ juhuyānmantrasiddhaye |
tarpaṇādi tataḥ kṛtvā gurūn saṃtoṣya yatnataḥ ||
prayogānācaredvidvāṃstattadanujñāpuraḥsaram |
iti gāyatrīpuraścaraṇavidhiḥ |

Devanagari:
अथ पुरश्चरणं तत्रैव |
चतुर्विंशतिलक्षाणि पुरश्चरणमुच्यते |
क्षीरौदनं तिलान् दूर्वाः सिद्धौदनसमिद्धयः ||
पृथक् सहस्रत्रितयं जुहुयान्मन्त्रसिद्धये |
तर्पणादि ततः कृत्वा गुरून् संतोष्य यत्नतः ||
प्रयोगानाचरेद्विद्वांस्तत्तदनुज्ञापुरःसरम् |
इति गायत्रीपुरश्चरणविधिः |

Bedeutung und Funktion: Nun das Purashcharana aus derselben Quelle: Vierundzwanzig Lakh, also 2.400.000 Wiederholungen, werden genannt. Mit Milchreis, Sesam, Dūrvā, gekochtem Reis und Brennholz vollzieht man zur Mantra-Verwirklichung jeweils dreitausend Feueropfer. Danach führt man Tarpaṇa und die weiteren Glieder aus und erfreut sorgfältig die Gurus. Besondere Anwendungen vollzieht der Kundige erst nach der jeweiligen Erlaubnis. Damit endet die Vorschrift zum Gāyatrī-Purashcharana. [Die fünf Stoffgruppen und die ausdrückliche Zahl von je 3.000 bleiben gemäß der Druckangabe stehen; sie werden nicht nach einer pauschalen Zehntelregel verändert.]

M1224. Band III, S. 911, Gayatri-Auslegung: tat savitur varenyam
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 911, Gayatri-Auslegung: tat savitur varenyam
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha gāyatrīvyākhyāpūrvakaṃ praṇavasyāhṛtīnāṃ gāyatryaikyamuktaṃ tatraiva |
praṇavasya vyāhṛtīnāṃ gāyatryaikyamathocyate |
atrāpi tatpadaṃ pūrvaṃ proktaṃ tadanuvarṇyate ||
tadvitthaṃ yadabhavanmanenākhilavastunaḥ |
sṛṣṭyādikāraṇaṃ tejorūpamādityamaṇḍale ||
abhidheyaṃ sadānandaṃ paraṃ brahmābhidhīyate |
yattu tatsaviturityuktaṃ ṣaṣṭhyekavacanātmakam ||
dhātoriti samudbhūtaṃ prāṇiprasavavācakāt |
sarveṣāṃ prāṇijātānāmiti prasavituḥ sadā ||
vareṇyaṃ varaṇīyatvāt sevanīyatayā tathā |
bhajanīyatayā sarvaiḥ prārthanīyatayā smṛtam ||
pūrvasyāṣṭākṣarasyaivaṃ vyāhṛtirbhūriti smṛtā |

Devanagari:
अथ गायत्रीव्याख्यापूर्वकं प्रणवस्याहृतीनां गायत्र्यैक्यमुक्तं तत्रैव |
प्रणवस्य व्याहृतीनां गायत्र्यैक्यमथोच्यते |
अत्रापि तत्पदं पूर्वं प्रोक्तं तदनुवर्ण्यते ||
तद्वित्थं यदभवन्मनेनाखिलवस्तुनः |
सृष्ट्यादिकारणं तेजोरूपमादित्यमण्डले ||
अभिधेयं सदानन्दं परं ब्रह्माभिधीयते |
यत्तु तत्सवितुरित्युक्तं षष्ठ्येकवचनात्मकम् ||
धातोरिति समुद्भूतं प्राणिप्रसववाचकात् |
सर्वेषां प्राणिजातानामिति प्रसवितुः सदा ||
वरेण्यं वरणीयत्वात् सेवनीयतया तथा |
भजनीयतया सर्वैः प्रार्थनीयतया स्मृतम् ||
पूर्वस्याष्टाक्षरस्यैवं व्याहृतिर्भूरिति स्मृता |

Bedeutung und Funktion: Nun wird durch die Auslegung der Gāyatrī ihre Einheit mit Praṇava und den Vyāhṛtis erklärt. Zuerst erläutert der Text „tat“, „jenes“: Gemeint ist das höchste Brahman, immerwährende Glückseligkeit, lichtgestaltig in der Sonnenscheibe und Ursache der Schöpfung und der weiteren Vorgänge aller Dinge. Die verbindende Anfangszeile ist beschädigt. „Savituḥ“ ist ein Genitiv Singular, abgeleitet von einer Wurzel, die das Hervorbringen lebender Wesen bezeichnet: „des Hervorbringers aller Lebewesen“. „Vareṇyam“ heißt das zu Wählende, dem man dienen soll, das von allen zu verehren und zu erbitten ist. Diesem ersten acht Silben umfassenden Versfuß entspricht die Vyāhṛti Bhūḥ.

M1225. Band III, S. 911–912, Gayatri-Auslegung: bhargo devasya dhimahi
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 911–912, Gayatri-Auslegung: bhargo devasya dhimahi
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
pāpasya bharjanādbhargo bhaktisnigdhatayā tathā |
devasya vṛṣṭidānādiguṇayuktasya nityaśaḥ |
prabhutvena prakāśena dīpyamānasya vā tathā ||
dhyai cintāyāmato dhātorniṣpannaṃ dhīmahītyadaḥ |
nigamādyena divyena vidyārūpeṇa cakṣuṣā ||
dṛśyo hiraṇmayo deva āditye nityasaṃsthitaḥ |
hīnatārahitaṃ tejo yasya syāt sa hiraṇmayaḥ ||
yaḥ sūkṣmaḥ so'hamityevaṃ cintayāmaḥ sadaiva hi |
dvitīyāṣṭākṣarasyaiva vyāhṛtirbhuva īritā ||

Devanagari:
पापस्य भर्जनाद्भर्गो भक्तिस्निग्धतया तथा |
देवस्य वृष्टिदानादिगुणयुक्तस्य नित्यशः |
प्रभुत्वेन प्रकाशेन दीप्यमानस्य वा तथा ||
ध्यै चिन्तायामतो धातोर्निष्पन्नं धीमहीत्यदः |
निगमाद्येन दिव्येन विद्यारूपेण चक्षुषा ||
दृश्यो हिरण्मयो देव आदित्ये नित्यसंस्थितः |
हीनतारहितं तेजो यस्य स्यात् स हिरण्मयः ||
यः सूक्ष्मः सोऽहमित्येवं चिन्तयामः सदैव हि |
द्वितीयाष्टाक्षरस्यैव व्याहृतिर्भुव ईरिता ||

Bedeutung und Funktion: „Bhargas“ wird vom Verb „verbrennen“ her erklärt: Es verbrennt Verfehlungen und ist zugleich von Hingabe durchdrungen. „Devasya“ bezeichnet den Gott, der stets Gaben wie Regen gewährt, oder den durch Herrlichkeit und Licht Leuchtenden. „Dhīmahi“ wird von dhyai, nachsinnen beziehungsweise meditieren, abgeleitet. Mit dem göttlichen Auge der Erkenntnis, das aus der vedischen Offenbarung hervorgeht, wird der goldene Gott geschaut, der ewig in der Sonne wohnt. Golden heißt er, weil sein Licht frei von Mangel ist. „Jenes Subtile bin ich“: So betrachten wir ihn immerfort. Dem zweiten acht Silben umfassenden Versfuß entspricht Bhuvaḥ. [Die Druckfußnote bietet in Zeuge 4 statt „divyena“ die Lesart „deveśi“, o Herrin der Götter.]

M1226. Band III, S. 912, Gayatri-Auslegung: dhiyo yo nah pracodayat
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 912, Gayatri-Auslegung: dhiyo yo nah pracodayat
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
dhiyo buddhirmanorasya cchāndasatvāt samīritam |
kṛtaśca liṅgavyatyāsaḥ sūtrāt suptiṅupagrahāt ||
yattu tejonirupamaṃ sarvadevamayātmakam |
bhajatāṃ pāpanāśasya hetubhūtatayocyate ||
na iti prokta ādeśaḥ ṣaṣṭhyaso yuṣmadasmadoḥ |
tasmādasmākamityarthaḥ prārthanāyāṃ pracodayāt ||
tṛtīyāṣṭākṣarasyāpi vyāhṛtiḥ svaritīritā |
evaṃ daśa padānyasyāstrayaścāṣṭākṣarāḥ smṛtāḥ ||
ṣaḍakṣarāśca catvāraḥ syuścaturviṃśadakṣarāḥ |
itthambhūtaṃ yadetasya devasya saviturvibhoḥ ||
vareṇyaṃ bhajatāṃ pāpavināśanakaraṃ param |
bhargo'smābhirabhidhyātaṃ dhiyastannaḥ pracodayāt ||

Devanagari:
धियो बुद्धिर्मनोरस्य च्छान्दसत्वात् समीरितम् |
कृतश्च लिङ्गव्यत्यासः सूत्रात् सुप्तिङुपग्रहात् ||
यत्तु तेजोनिरुपमं सर्वदेवमयात्मकम् |
भजतां पापनाशस्य हेतुभूततयोच्यते ||
न इति प्रोक्त आदेशः षष्ठ्यसो युष्मदस्मदोः |
तस्मादस्माकमित्यर्थः प्रार्थनायां प्रचोदयात् ||
तृतीयाष्टाक्षरस्यापि व्याहृतिः स्वरितीरिता |
एवं दश पदान्यस्यास्त्रयश्चाष्टाक्षराः स्मृताः ||
षडक्षराश्च चत्वारः स्युश्चतुर्विंशदक्षराः |
इत्थम्भूतं यदेतस्य देवस्य सवितुर्विभोः ||
वरेण्यं भजतां पापविनाशनकरं परम् |
भर्गोऽस्माभिरभिध्यातं धियस्तन्नः प्रचोदयात् ||

Bedeutung und Funktion: „Dhiyaḥ“ bezeichnet die Erkenntniskräfte, Buddhi. Der Text erklärt die grammatische Form aus dem vedischen Sprachgebrauch und verweist auf einen Wechsel grammatischer Kategorien; die zitierte Sūtra-Verbindung ist nicht eindeutig. Das unvergleichliche Licht enthält alle Gottheiten und wird als Ursache dafür bezeichnet, dass die Verfehlungen seiner Verehrer schwinden. „Naḥ“ ist die entsprechende Kurzform des Personalpronomens und bedeutet hier „unser“. „Pracodayāt“ steht als Bitte: Es möge anregen und ausrichten. Dem dritten acht Silben umfassenden Versfuß entspricht Svar. Die Gāyatrī hat zehn Wörter und drei Versfüße zu je acht Silben; auch eine Gliederung in vier Teile zu je sechs Silben ergibt die vierundzwanzig Silben. Der zusammenhängende Sinn lautet: Jenes höchste, erwählenswerte Leuchten des mächtigen Gottes Savitṛ, das die Verfehlungen der Verehrer aufhebt und über das wir meditieren, möge unsere Erkenntniskräfte anregen.

M1227. Band III, S. 934, Ganesha-Sukta: Purashcharana
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 934, Ganesha-Sukta: Purashcharana
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ekaviṃśasahasraṃ tu sūktasyeṣā puraskriyā |
japāddaśāṃśahomastu pāyasena ghṛtena tu ||
śarkarāpañcakhādyaiśca kusumaiḥ karavīrajaiḥ |
bilvapatrairikṣukhaṇḍairdāḍimīkadalīphalaiḥ ||
modakairlaḍḍukaiścaiva ghṛtapakvairmanoharaiḥ |
alābhe sarvadravyāṇāṃ juhuyāt tilasarpiṣā ||
homasya daśamāṃśena gopayobhiśca tarpayet |
atha vekṣurasenaiva tadabhāve guḍodakam ||
tarpaṇasya daśāṃśena mārjayecchuddhavāribhiḥ |
mārjanasya daśāṃśena brāhmaṇān bhojayedbahūn ||
pāyasaiḥ pañcakhādyaiśca modakaiḥ siddhalaḍḍukaiḥ |
apūpamaṇḍakādyaiśca saghṛtaiḥ śarkarānvitaiḥ ||
sahakārarasaiḥ sārdhaṃ tathā ca kadalīphalaiḥ |
evaṃ siddhe tu sūkte tu yat phalaṃ tadvigadyate ||
mahadaiśvaryamatulaṃ prajñāṃ vidyāṃ yaśo balam |
vāksiddhiṃ samavāpnoti cānte brahmapadaṃ vrajet ||
iti gaṇeśasūktapuraścaraṇavidhiḥ |

Devanagari:
एकविंशसहस्रं तु सूक्तस्येषा पुरस्क्रिया |
जपाद्दशांशहोमस्तु पायसेन घृतेन तु ||
शर्करापञ्चखाद्यैश्च कुसुमैः करवीरजैः |
बिल्वपत्रैरिक्षुखण्डैर्दाडिमीकदलीफलैः ||
मोदकैर्लड्डुकैश्चैव घृतपक्वैर्मनोहरैः |
अलाभे सर्वद्रव्याणां जुहुयात् तिलसर्पिषा ||
होमस्य दशमांशेन गोपयोभिश्च तर्पयेत् |
अथ वेक्षुरसेनैव तदभावे गुडोदकम् ||
तर्पणस्य दशांशेन मार्जयेच्छुद्धवारिभिः |
मार्जनस्य दशांशेन ब्राह्मणान् भोजयेद्बहून् ||
पायसैः पञ्चखाद्यैश्च मोदकैः सिद्धलड्डुकैः |
अपूपमण्डकाद्यैश्च सघृतैः शर्करान्वितैः ||
सहकाररसैः सार्धं तथा च कदलीफलैः |
एवं सिद्धे तु सूक्ते तु यत् फलं तद्विगद्यते ||
महदैश्वर्यमतुलं प्रज्ञां विद्यां यशो बलम् |
वाक्सिद्धिं समवाप्नोति चान्ते ब्रह्मपदं व्रजेत् ||
इति गणेशसूक्तपुरश्चरणविधिः |

Bedeutung und Funktion: Das Purashcharana des Sūkta umfasst 21.000 Wiederholungen. Ein Zehntel der Japa-Zahl wird als Feueropfer mit Milchreis, Ghee, Zucker, Pañcakhādya, Karavīra-Blüten, Bilva-Blättern, Zuckerrohrstücken, Granatapfel- und Bananenfrüchten sowie Modakas, Laḍḍukas und wohlschmeckendem Gheegebäck dargebracht. Sind diese Stoffe nicht verfügbar, dienen Sesam und Ghee als Ersatz. Tarpaṇa umfasst ein Zehntel des Homa und wird mit Kuhmilch, wahlweise Zuckerrohrsaft oder ersatzweise Jaggerywasser vollzogen. Mārjana mit reinem Wasser beträgt ein Zehntel des Tarpaṇa; die Brahmanenspeisung wiederum ein Zehntel des Mārjana. Genannt werden Milchreis, Pañcakhādya, Modakas, Laḍḍukas, Apūpa- und Maṇḍaka-Gebäck mit Ghee und Zucker, Mangosaft und Bananen. Dem so verwirklichten Sūkta werden unvergleichlicher Wohlstand, Einsicht, Wissen, Ruhm, Kraft und Vollkommenheit der Rede zugeschrieben; am Ende führe es zum Brahman-Zustand. Damit endet das Purashcharana-Verfahren des Gaṇeśa-Sūkta.

M1228. Band III, S. 935, Purusha-Sukta: Zuordnung und Körpernyasa
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 935, Purusha-Sukta: Zuordnung und Körpernyasa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha puruṣasūktavidhiḥ |
merutantre |
vakṣye puruṣasūktasya vidhiṃ tatraiva gopitam |
ānuṣṭubhasya sūktasya triṣṭubaṃ tasya daivatam ||
puruṣo yo jagadbījamṛṣirnārāyaṇaḥ smṛtaḥ |
snātvā yathoktavidhinā prāṅmukhaḥ śuddhamānasaḥ ||
prathamāṃ vinyasedvāme dvitīyāṃ dakṣiṇe kare |
tṛtīyāṃ vāmapāde tu caturthīṃ dakṣiṇe nyaset ||
vāmajānau pañcamīṃ ca ṣaṣṭhīṃ jānuni dakṣiṇe |
saptamīṃ vāmakaṭyāṃ tu aṣṭamīṃ dakṣiṇe kaṭau ||
navamīṃ nābhideśe tu daśamīṃ hṛdaye nyaset |
ekādaśīṃ kaṇṭhadeśe dvādaśīṃ vāmabāhuke ||
trayodaśīṃ dakṣabhuje mukhadeśe caturdaśīm |
akṣṇoḥ pañcadaśīṃ caiva ṣoḍaśīṃ mūrdhni vinyaset ||
evaṃ nyāsavidhiṃ kṛtvā paścāt pūjāṃ samācaret |

Devanagari:
अथ पुरुषसूक्तविधिः |
मेरुतन्त्रे |
वक्ष्ये पुरुषसूक्तस्य विधिं तत्रैव गोपितम् |
आनुष्टुभस्य सूक्तस्य त्रिष्टुबं तस्य दैवतम् ||
पुरुषो यो जगद्बीजमृषिर्नारायणः स्मृतः |
स्नात्वा यथोक्तविधिना प्राङ्मुखः शुद्धमानसः ||
प्रथमां विन्यसेद्वामे द्वितीयां दक्षिणे करे |
तृतीयां वामपादे तु चतुर्थीं दक्षिणे न्यसेत् ||
वामजानौ पञ्चमीं च षष्ठीं जानुनि दक्षिणे |
सप्तमीं वामकट्यां तु अष्टमीं दक्षिणे कटौ ||
नवमीं नाभिदेशे तु दशमीं हृदये न्यसेत् |
एकादशीं कण्ठदेशे द्वादशीं वामबाहुके ||
त्रयोदशीं दक्षभुजे मुखदेशे चतुर्दशीम् |
अक्ष्णोः पञ्चदशीं चैव षोडशीं मूर्ध्नि विन्यसेत् ||
एवं न्यासविधिं कृत्वा पश्चात् पूजां समाचरेत् |

Bedeutung und Funktion: Nun das Verfahren des Puruṣa-Sūkta aus dem Merutantra: „Ich erkläre das dort verborgene Verfahren.“ Die Metrumzeile nennt Anuṣṭubh und Triṣṭubh in beschädigter syntaktischer Verbindung. Gottheit ist Puruṣa, der Same der Welt; Seher ist Nārāyaṇa. Nach dem vorgeschriebenen Bad und mit reinem Geist richtet man sich nach Osten. Die sechzehn Verse werden der Reihe nach aufgelegt: 1 auf die linke Hand, 2 auf die rechte, 3 auf den linken Fuß, 4 auf den rechten, 5 auf das linke Knie, 6 auf das rechte, 7 auf die linke Hüfte, 8 auf die rechte, 9 auf den Nabelbereich, 10 auf das Herz, 11 auf den Hals, 12 auf den linken Arm, 13 auf den rechten, 14 auf das Gesicht, 15 auf die Augen und 16 auf den Scheitel. Nach diesem Nyāsa folgt die Pūjā.

M1229. Band III, S. 935–936, Purusha-Sukta: sechs Orte der Verehrung
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 935–936, Purusha-Sukta: sechs Orte der Verehrung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
apsvagnau hṛdaye sūrye sthaṇḍile pratimāsu ca ||
ṣaṭsveteṣu hareḥ samyagarcane yogyatocyate |
āpo hyāyatanaṃ tasya tasmāt tāsu sadā hariḥ ||
agnau kriyāvatāṃ viṣṇuryogināṃ hṛdaye hariḥ |
paṇḍitānāṃ hariḥ sūryaḥ sthaṇḍile bhāvitātmanām ||
pratimāsvalpabuddhīnāṃ ṣaṭprakārāśca tāḥ smṛtāḥ |
akṛtrimāḥ kṛtrimāśca acalāśca calācalāḥ ||
nirjīvāśca sajīvāśca tāsāṃ vakṣyāmi lakṣaṇam |
akṛtrimā ca dvividhā śālagrāmo'tipāvanaḥ ||
tadabhāve dvārakāyāścakraṃ tadvacca pāvanam |
kṛtrimā daśadhā proktāḥ śreyāstāḥ pūrvapūrvataḥ ||
syādratnakhacitā tvādyā svarṇajā rūpyajā'pi ca |
tāmrajā pīttalojātā sphāṭikā raktaśvetajā ||
kāṣṭhajā mṛttikājātā citrarūpeti ca kramāt |
acalāḥ kṣetrarūpāstu haridvāraṃ yathā gayā ||
devatābhiḥ kṛtā yāstu mūrtayastāścalācalāḥ |
jagannātho veṅkaṭeśaḥ pāṇḍuraṅgādayastu te ||
sajīvā brāhmaṇā gāvo nirjīvaḥ pippalaḥ smṛtaḥ |

Devanagari:
अप्स्वग्नौ हृदये सूर्ये स्थण्डिले प्रतिमासु च ||
षट्स्वेतेषु हरेः सम्यगर्चने योग्यतोच्यते |
आपो ह्यायतनं तस्य तस्मात् तासु सदा हरिः ||
अग्नौ क्रियावतां विष्णुर्योगिनां हृदये हरिः |
पण्डितानां हरिः सूर्यः स्थण्डिले भावितात्मनाम् ||
प्रतिमास्वल्पबुद्धीनां षट्प्रकाराश्च ताः स्मृताः |
अकृत्रिमाः कृत्रिमाश्च अचलाश्च चलाचलाः ||
निर्जीवाश्च सजीवाश्च तासां वक्ष्यामि लक्षणम् |
अकृत्रिमा च द्विविधा शालग्रामोऽतिपावनः ||
तदभावे द्वारकायाश्चक्रं तद्वच्च पावनम् |
कृत्रिमा दशधा प्रोक्ताः श्रेयास्ताः पूर्वपूर्वतः ||
स्याद्रत्नखचिता त्वाद्या स्वर्णजा रूप्यजाऽपि च |
ताम्रजा पीत्तलोजाता स्फाटिका रक्तश्वेतजा ||
काष्ठजा मृत्तिकाजाता चित्ररूपेति च क्रमात् |
अचलाः क्षेत्ररूपास्तु हरिद्वारं यथा गया ||
देवताभिः कृता यास्तु मूर्तयस्ताश्चलाचलाः |
जगन्नाथो वेङ्कटेशः पाण्डुरङ्गादयस्तु ते ||
सजीवा ब्राह्मणा गावो निर्जीवः पिप्पलः स्मृतः |

Bedeutung und Funktion: Hari kann an sechs Orten angemessen verehrt werden: im Wasser, im Feuer, im Herzen, in der Sonne, auf der geweihten Bodenfläche und in Bildgestalten. Wasser ist seine Wohnstätte. Für Ritualkundige ist Viṣṇu im Feuer, für Yogis Hari im Herzen; Gelehrte verehren ihn als Sonne, innerlich Gesammelte auf der Opferfläche. Bildgestalten werden vom Text den weniger Einsichtigen zugeordnet. Er unterscheidet sechs Arten: natürlich entstandene, künstlich gefertigte, unbewegliche, beweglich-unbewegliche, unbelebte und lebende. Natürlich sind der hochheilige Śālagrāma sowie, ersatzweise, das Cakra aus Dvārakā. Die künstlichen werden zehnfach gegliedert und jeweils die vorhergehenden höher bewertet: mit Edelsteinen besetzt, aus Gold, Silber, Kupfer, Messing, Kristall, rotem oder weißem Material, Holz, Ton und als gemaltes Bild. [Die Stoff- und Zählverbindung bei Kristall sowie Rot und Weiß ist knapp.] Unbewegliche Erscheinungen sind heilige Orte wie Haridvāra und Gayā. Von Gottheiten geschaffene Bildgestalten wie Jagannātha, Veṅkaṭeśa und Pāṇḍuraṅga gelten als beweglich-unbeweglich. Lebende Träger sind Brahmanen und Kühe; der Pippala-Baum wird in dieser traditionellen Klassifikation als „unbelebt“ bezeichnet.

M1230. Band III, S. 936, Purusha-Sukta: sechzehn Verehrungsgaben
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 936, Purusha-Sukta: sechzehn Verehrungsgaben
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mantranyāsaṃ purā kuryāt svadehe devatāsu ca ||
gāyatryai[pāṭha aspaṣṭa]nyastāṅgaḥ pūjayedviṣṇumavyayam |
ādyayāvāhayeddevamṛcā tu puruṣottamam ||
dvitīyayāsanaṃ dadyāt pādyaṃ dadyāt tṛtīyayā |
arghyaṃ caturthyā dātavyaṃ pañcamyācamanīyakam ||
ṣaṣṭhyā snānaṃ prakurvīta saptamyā vastrameva ca |
yajñopavītamaṣṭamyā navamyā cānulepanam ||
puṣpaṃ daśamyā dātavyamekādaśyā tu dhūpakam |
dvādaśyā dīpikaṃ dadyāt trayodaśyā nivedanam ||
caturdaśyā namaskāraṃ pañcadaśyā pradakṣiṇam |
snāne vastre ca naivedye dadyādācamanīyakam ||
dakṣiṇāṃ ca yathāśaktyā ṣoḍaśyā tu pradāpayet |
tataḥ pradakṣiṇaṃ kṛtvā japaṃ kurvan samāhitaḥ ||
yathāśakti japitvā tu sūktaṃ tasmai nivedayet |

Devanagari:
मन्त्रन्यासं पुरा कुर्यात् स्वदेहे देवतासु च ||
गायत्र्यै[पाठ अस्पष्ट]न्यस्ताङ्गः पूजयेद्विष्णुमव्ययम् |
आद्ययाऽऽवाहयेद्देवमृचा तु पुरुषोत्तमम् ||
द्वितीययाऽऽसनं दद्यात् पाद्यं दद्यात् तृतीयया |
अर्घ्यं चतुर्थ्या दातव्यं पञ्चम्याऽऽचमनीयकम् ||
षष्ठ्या स्नानं प्रकुर्वीत सप्तम्या वस्त्रमेव च |
यज्ञोपवीतमष्टम्या नवम्या चानुलेपनम् ||
पुष्पं दशम्या दातव्यमेकादश्या तु धूपकम् |
द्वादश्या दीपिकं दद्यात् त्रयोदश्या निवेदनम् ||
चतुर्दश्या नमस्कारं पञ्चदश्या प्रदक्षिणम् |
स्नाने वस्त्रे च नैवेद्ये दद्यादाचमनीयकम् ||
दक्षिणां च यथाशक्त्या षोडश्या तु प्रदापयेत् |
ततः प्रदक्षिणं कृत्वा जपं कुर्वन् समाहितः ||
यथाशक्ति जपित्वा तु सूक्तं तस्मै निवेदयेत् |

Bedeutung und Funktion: Zuerst werden Mantras auf den eigenen Körper und die Gottheiten aufgelegt. Die folgende beschädigte Zeile verbindet den Gāyatrī-Nyāsa mit der Verehrung des unvergänglichen Viṣṇu. Mit den sechzehn Versen folgen: 1 Anrufung Puruṣottamas, 2 Sitz, 3 Fußwasser, 4 Arghya, 5 Mundspülwasser, 6 Bad, 7 Gewand, 8 heilige Schnur, 9 Salbung, 10 Blumen, 11 Räucherwerk, 12 Licht, 13 Speise, 14 Verneigung, 15 Umwandlung und 16 Dakṣiṇā nach Vermögen. Nach Bad, Bekleidung und Speisedarbringung wird jeweils Mundspülwasser gereicht. Danach umwandelt man die Gottheit, rezitiert gesammelt nach den eigenen Kräften und bringt ihr die Sūkta-Rezitation dar.

M1231. Band III, S. 937, Purusha-Sukta: Feuerverehrung
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 937, Purusha-Sukta: Feuerverehrung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
devasya dakṣiṇe pārśve kuṇḍaṃ sthaṇḍilameva ca ||
kārayet prathamenaiva dvitīyena tu prokṣaṇam |
tṛtīyenāgnimādadhyāccaturthena samindhanam ||
pañcamenājyaśrayaṇaṃ carośca śrayaṇaṃ tathā |
ṣaṣṭhenaivāgnimadhye tu kalpayet padmamāsanam ||
cintayeddevadeveśaṃ kālānalasamaprabham |
tato gandhaṃ ca puṣpaṃ ca dhūpadīpanivedanam ||
anujñāpya tataḥ kuryāt saptamyādi yathākramam |
samidhastāvatīḥ pūrvaṃ juhuyādabhighāritāḥ ||
tato ghṛtena juhuyāccaruṇā ca tataḥ punaḥ |
evaṃ hutvā tataścainamanujñāpya yathākramam ||
agnerbhagavatastasya samīpe stotramuccaret |

Devanagari:
देवस्य दक्षिणे पार्श्वे कुण्डं स्थण्डिलमेव च ||
कारयेत् प्रथमेनैव द्वितीयेन तु प्रोक्षणम् |
तृतीयेनाग्निमादध्याच्चतुर्थेन समिन्धनम् ||
पञ्चमेनाज्यश्रयणं चरोश्च श्रयणं तथा |
षष्ठेनैवाग्निमध्ये तु कल्पयेत् पद्ममासनम् ||
चिन्तयेद्देवदेवेशं कालानलसमप्रभम् |
ततो गन्धं च पुष्पं च धूपदीपनिवेदनम् ||
अनुज्ञाप्य ततः कुर्यात् सप्तम्यादि यथाक्रमम् |
समिधस्तावतीः पूर्वं जुहुयादभिघारिताः ||
ततो घृतेन जुहुयाच्चरुणा च ततः पुनः |
एवं हुत्वा ततश्चैनमनुज्ञाप्य यथाक्रमम् ||
अग्नेर्भगवतस्तस्य समीपे स्तोत्रमुच्चरेत् |

Bedeutung und Funktion: Rechts von der Gottheit wird mit dem ersten Vers eine Feuergrube oder Opferfläche eingerichtet, mit dem zweiten besprengt, mit dem dritten das Feuer eingesetzt und mit dem vierten entzündet. Mit dem fünften werden Ghee und Caru bereitet beziehungsweise erhitzt, mit dem sechsten ein Lotussitz inmitten des Feuers vorgestellt. Man betrachtet den Herrn der Götter, strahlend wie das Feuer am Zeitenende. Nach Bitte um Erlaubnis werden mit dem siebten und den folgenden Versen Duft, Blumen, Räucherwerk, Licht und Speise in der angegebenen Reihenfolge dargebracht. Zuerst werden entsprechend viele mit Ghee übergossene Hölzer geopfert, dann Ghee und erneut Caru. Nach dem Opfer und der Bitte um Erlaubnis wird bei dem göttlichen Feuer der folgende Lobpreis gesprochen.

M1232. Band III, S. 938–939, Purusha-Sukta: Reinigung und monatliche Verehrung
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 938–939, Purusha-Sukta: Reinigung und monatliche Verehrung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ananeva na niṣpāpo jāyate manujo yadā |
prāgvaddhutvā pāvayeta prayogānārabhet tataḥ ||
śuklapakṣe śubhe vāre sunakṣatre sugocare |
dampatyorupavāsaḥ syādekādaśyāṃ surālaye ||
dvādaśyāṃ putrakāmāya caruṃ kurvīta vaiṣṇavam |
ṛgbhiḥ ṣoḍaśabhiḥ samyagarcayitvā janārdanam ||
caruṃ puruṣasūktena prāśayet putrakāmyayā |
prāpnuyādvaiṣṇavaṃ putramacirāt santatikṣamam ||
dvādaśīṃ dvādaśīṃ samyak payasā nirvapeccarum |
yo juhoti sahasraṃ sa yāti viṣṇoḥ paraṃ padam ||
mārgaśīrṣādimāseṣu kramāt pūjyaśca keśavaḥ |
nārāyaṇo mādhavaśca govindo viṣṇureva ca ||
madhusūdana uktastrivikramo vāmanastathā |
śrīdharaśca hṛṣīkeśaḥ padmanābho janārdanaḥ ||
pūjayitvā japet sūktaṃ śatamaṣṭādhikaṃ tataḥ |
homaṃ ca pūrvavat kuryāt sarvān kāmānavāpnuyāt ||

Devanagari:
अननेव न निष्पापो जायते मनुजो यदा |
प्राग्वद्धुत्वा पावयेत प्रयोगानारभेत् ततः ||
शुक्लपक्षे शुभे वारे सुनक्षत्रे सुगोचरे |
दम्पत्योरुपवासः स्यादेकादश्यां सुरालये ||
द्वादश्यां पुत्रकामाय चरुं कुर्वीत वैष्णवम् |
ऋग्भिः षोडशभिः सम्यगर्चयित्वा जनार्दनम् ||
चरुं पुरुषसूक्तेन प्राशयेत् पुत्रकाम्यया |
प्राप्नुयाद्वैष्णवं पुत्रमचिरात् सन्ततिक्षमम् ||
द्वादशीं द्वादशीं सम्यक् पयसा निर्वपेच्चरुम् |
यो जुहोति सहस्रं स याति विष्णोः परं पदम् ||
मार्गशीर्षादिमासेषु क्रमात् पूज्यश्च केशवः |
नारायणो माधवश्च गोविन्दो विष्णुरेव च ||
मधुसूदन उक्तस्त्रिविक्रमो वामनस्तथा |
श्रीधरश्च हृषीकेशः पद्मनाभो जनार्दनः ||
पूजयित्वा जपेत् सूक्तं शतमष्टाधिकं ततः |
होमं च पूर्ववत् कुर्यात् सर्वान् कामानवाप्नुयात् ||

Bedeutung und Funktion: Wenn der Mensch durch das bisherige Verfahren noch nicht von Verfehlungen gereinigt ist, wird nochmals wie zuvor geopfert; erst danach beginnen die besonderen Anwendungen. Für Kinderwunsch fastet das Ehepaar an einer Ekādaśī der hellen Monatshälfte im Tempel, bei günstigem Wochentag, Nakṣatra und Gestirnstand. An Dvādaśī wird Vaiṣṇava-Caru bereitet, Janārdana mit den sechzehn Versen verehrt und der Caru unter dem Puruṣa-Sūkta zur Einnahme gereicht. Die Quelle verheißt bald einen Viṣṇu ergebenen, die Familie fortführenden Sohn. An jeder Dvādaśī wird Caru mit Milch geopfert; tausend Darbringungen sollen zu Viṣṇus höchster Stätte führen. Von Mārgaśīrṣa an werden in den zwölf Monaten nacheinander Keśava, Nārāyaṇa, Mādhava, Govinda, Viṣṇu, Madhusūdana, Trivikrama, Vāmana, Śrīdhara, Hṛṣīkeśa, Padmanābha und Janārdana verehrt. Danach folgen 108 Wiederholungen des Sūkta und Homa wie zuvor; als Frucht wird Wunscherfüllung genannt.

M1233. Band III, S. 939, Purusha-Sukta: besonderer Kinderwunschritus
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 939, Purusha-Sukta: besonderer Kinderwunschritus
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
aputrā mṛtaputrā yā yā ca kanyāprasūrbhavet |
tasyā yathā suputraḥ syāt tamupāyaṃ bravīmyaham ||
samidho'śvatthavṛkṣasya pratyarcaṃ juhuyācchatam |
aṣṭādhikaṃ ca saghṛtamapratiṣṭhuddhutāśanam ||
punarviṣṇuṃ pūjayitvā ghṛtahomaṃ samācaret |
aṣṭottaraśataṃ kuryāt pratyarcaṃ vāgyataḥ śuciḥ ||
saṃpātājyaṃ sthāpayitvā tannāryai prāśanāya ca |
dadyāt sā ca patiṃ viṣṇuṃ namaskṛtya prabhakṣayet ||
tarpayecca dvijān samyaglabdhāśīḥ saṃviśet kṣapām |
paraṃ saptapravarcenāvaśyaṃ garbhavatī bhavet ||

Devanagari:
अपुत्रा मृतपुत्रा या या च कन्याप्रसूर्भवेत् |
तस्या यथा सुपुत्रः स्यात् तमुपायं ब्रवीम्यहम् ||
समिधोऽश्वत्थवृक्षस्य प्रत्यर्चं जुहुयाच्छतम् |
अष्टाधिकं च सघृतमप्रतिष्ठुद्धुताशनम् ||
पुनर्विष्णुं पूजयित्वा घृतहोमं समाचरेत् |
अष्टोत्तरशतं कुर्यात् प्रत्यर्चं वाग्यतः शुचिः ||
संपाताज्यं स्थापयित्वा तन्नार्यै प्राशनाय च |
दद्यात् सा च पतिं विष्णुं नमस्कृत्य प्रभक्षयेत् ||
तर्पयेच्च द्विजान् सम्यग्लब्धाशीः संविशेत् क्षपाम् |
परं सप्तप्रवर्चेनावश्यं गर्भवती भवेत् ||

Bedeutung und Funktion: Für eine Frau ohne Sohn, mit verstorbenem Sohn oder mit ausschließlich weiblichen Kindern erklärt der Text einen Ritus zur Erlangung eines guten Sohnes. Je Vers werden 108 Aśvattha-Hölzer mit Ghee geopfert; die Qualifizierung des Feuers ist beschädigt. Nach erneuter Viṣṇu-Verehrung folgen schweigend und gereinigt nochmals je Vers 108 Gheeopfer. Das gesammelte Opferghee wird der Frau zur Einnahme gegeben; sie verneigt sich vor ihrem Mann und Viṣṇu und nimmt es ein. Brahmanen werden zufriedengestellt; nach ihrem Segen legt sie sich zur Nacht nieder. Der Schluss verheißt Schwangerschaft spätestens nach sieben Vollzügen, wobei das betreffende Wiederholungswort beschädigt ist. [Die Bevorzugung männlicher Nachkommen und die Wirkungszusage gehören zur historischen Quelle.]

M1234. Band III, S. 939–940, Purusha-Sukta: Purashcharana und Gottesschau
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 939–940, Purusha-Sukta: Purashcharana und Gottesschau
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha puraścaraṇam |
araṇye nivasennityaṃ trikālaṃ snānamācaret |
japedaṣṭottaraśataṃ sūktametat trikālakam ||
māsamekaṃ phalāhārī māsamadbhiśca tarpayet |
ādityamupatiṣṭheta mantreṇānena nityaśaḥ ||
ājyaṃ hutvā daśaśataṃ tribhirvarṣairjape dine |
tadbhaktastanmanā yukto daśavarṣāṇyananyabhāk ||
sākṣāt paśyati devaṃ taṃ nārāyaṇamanāmayam |
iti puruṣasūktapuraścaraṇam |

Devanagari:
अथ पुरश्चरणम् |
अरण्ये निवसेन्नित्यं त्रिकालं स्नानमाचरेत् |
जपेदष्टोत्तरशतं सूक्तमेतत् त्रिकालकम् ||
मासमेकं फलाहारी मासमद्भिश्च तर्पयेत् |
आदित्यमुपतिष्ठेत मन्त्रेणानेन नित्यशः ||
आज्यं हुत्वा दशशतं त्रिभिर्वर्षैर्जपे दिने |
तद्भक्तस्तन्मना युक्तो दशवर्षाण्यनन्यभाक् ||
साक्षात् पश्यति देवं तं नारायणमनामयम् |
इति पुरुषसूक्तपुरश्चरणम् |

Bedeutung und Funktion: Nun das Purashcharana: Man wohnt im Wald, badet dreimal täglich und rezitiert das Sūkta zu den drei Tageszeiten jeweils 108-mal. Einen Monat lebt man von Früchten, einen weiteren von Wasser. Täglich wird die Sonne mit diesem Mantra verehrt. Genannt werden tausend Gheeopfer und eine über drei Jahre reichende tägliche Rezitation; die Zeitverknüpfung der betreffenden Zeile ist knapp. Wer zehn Jahre ausschließlich hingegeben, mit auf Nārāyaṇa gerichtetem Geist und ohne anderweitige Bindung übt, soll den leidfreien Gott unmittelbar schauen. Damit endet das Purashcharana des Puruṣa-Sūkta.

M1235. Band III, S. 941, Shri-Sukta: Purashcharana und Blumen
Fundstelle: Taraṅga10, Band III, S. 941, Shri-Sukta: Purashcharana und Blumen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha puraścaraṇam |
pariṣiñcet triśo nityaṃ sūktaistaiḥ snānakarmaṇi |
ādityābhimukho japyādyāvat tāvacca tarpayet ||
śuklādyāṃ tithimārabhya yāvadekādaśī bhavet |
tāvadaṣṭādaśasāhasraṃ japenniścalamānasaḥ ||
brahmacaryarataḥ śuddhavastradantādikaḥ sudhīḥ |
padmaistrimadhuropetairghṛtāktena payo'ndhasā ||
śrīsamidbhiḥ sarpiṣā ca pratyekaṃ triśataṃ hunet |
dvādaśyāṃ dvādaśaivā'tha sadviprāṃścāpi bhojayet ||
tena siddho bhavenmantro nātra kāryā vicāraṇā |
kundamandārakumudamālatīpadmaketakam ||
nandyāvartāhvayaṃ jātī kalhāraṃ campakaṃ tathā |
raktotpalādipuṣpāṇi lakṣmyāścātipriyāṇi hi ||
trivāramanvahaṃ mantrī juhuyācca yathāvidhi |
ṣaṇmāsaṃ yaḥ karotyevaṃ sa syāllakṣmīpatiḥ svayam ||
iti śrīsūktapuraścaraṇam |

Devanagari:
अथ पुरश्चरणम् |
परिषिञ्चेत् त्रिशो नित्यं सूक्तैस्तैः स्नानकर्मणि |
आदित्याभिमुखो जप्याद्यावत् तावच्च तर्पयेत् ||
शुक्लाद्यां तिथिमारभ्य यावदेकादशी भवेत् |
तावदष्टादशसाहस्रं जपेन्निश्चलमानसः ||
ब्रह्मचर्यरतः शुद्धवस्त्रदन्तादिकः सुधीः |
पद्मैस्त्रिमधुरोपेतैर्घृताक्तेन पयोऽन्धसा ||
श्रीसमिद्भिः सर्पिषा च प्रत्येकं त्रिशतं हुनेत् |
द्वादश्यां द्वादशैवाऽथ सद्विप्रांश्चापि भोजयेत् ||
तेन सिद्धो भवेन्मन्त्रो नात्र कार्या विचारणा |
कुन्दमन्दारकुमुदमालतीपद्मकेतकम् ||
नन्द्यावर्ताह्वयं जाती कल्हारं चम्पकं तथा |
रक्तोत्पलादिपुष्पाणि लक्ष्म्याश्चातिप्रियाणि हि ||
त्रिवारमन्वहं मन्त्री जुहुयाच्च यथाविधि |
षण्मासं यः करोत्येवं स स्याल्लक्ष्मीपतिः स्वयम् ||
इति श्रीसूक्तपुरश्चरणम् |

Bedeutung und Funktion: Beim täglichen Bad wird unter dem Sūkta dreimal besprengt. Man rezitiert der Sonne zugewandt und vollzieht Tarpaṇa in gleicher Zahl. Vom ersten Tag der hellen Monatshälfte bis Ekādaśī werden mit unbewegtem Geist insgesamt 18.000 Wiederholungen vollzogen. Der Übende hält Brahmacarya und achtet auf reine Kleidung, Zähne und Körper. Je dreihundert Opfer erfolgen mit Lotusblumen samt den drei süßen Stoffen, mit Milchreis und Ghee, mit Śrī-Holz und mit reinem Ghee. An Dvādaśī werden zwölf würdige Brahmanen gespeist; dadurch gilt der Mantra als verwirklicht. Als Lakṣmī besonders lieb nennt die Quelle Kunda, Mandāra, Kumuda, Mālatī, Padma, Ketaka, Nandyāvarta, Jātī, Kalhāra, Campaka, roten Utpala und ähnliche Blüten. Wer sechs Monate dreimal täglich den vorgeschriebenen Homa vollzieht, soll selbst zum Herrn des Wohlstands werden. Damit endet das Purashcharana des Śrī-Sūkta.

M1236. Band III, S. 1007–1008, Glücksgegenstände und Nachtwache
Fundstelle: Taraṅga11, Band III, S. 1007–1008, Glücksgegenstände und Nachtwache
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
śaṅkho nāsavadau kroḍī mṛttikāmalayodbhavaḥ |
gorocanādhānyadūrvādṛṣatsindūrakajjalam ||
haridrāsvastikālaktadadhyakṣataphalāmbujam |
dhūpadīpau madhughṛtaṃ kumārīkaratantavaḥ ||
ghanasāro mṛgamadaṃ kaṅkolaṃ kuṅkumaṃ tathā |
mahauṣadhigaṇāḥ siddhārthaphalaṃ svarṇamaṇī tathā ||
raupyaṃ vyāghranakho'mbhojaṃ viṣṇukrāntā'parājitā |
evamādīni māṅgalyadravyāṇyuktāni yāni vai ||
ekasmin bhājane tāni ekīkṛtya pṛthak pṛthak |
devyāḥ śiro vakṣasi ca tāramedhatrapāśiraḥ ||
proccaran samanuttolya trivāraṃ sparśayecchanaiḥ |
bhūtādibhyo baliṃ dadyāt tattadbījaṃ puraḥ smaran ||
tattannāmābhyasantaṃ ca sandhineṣa balirnamaḥ |
daśadikṣu kṣipeccāpi rājikāśvetasarṣapau ||
tārādrakṣayugaṃ cāstraṃ śiraḥ kūrco'ntime tathā |
varṇaiścaturbhiḥ saṃveṣṭya tāṃśca kalmāṣatantubhiḥ ||
bāṇairiti 4-5 pu॰ pāṭhaḥ |
astrāṇyasyāḥ puraḥ kṛtvā jāgryāt sakalāṃ niśām |
iti ṣaṣṭhīkṛtyam |

Devanagari:
शङ्खो नासवदौ क्रोडी मृत्तिकामलयोद्भवः |
गोरोचनाधान्यदूर्वादृषत्सिन्दूरकज्जलम् ||
हरिद्रास्वस्तिकालक्तदध्यक्षतफलाम्बुजम् |
धूपदीपौ मधुघृतं कुमारीकरतन्तवः ||
घनसारो मृगमदं कङ्कोलं कुङ्कुमं तथा |
महौषधिगणाः सिद्धार्थफलं स्वर्णमणी तथा ||
रौप्यं व्याघ्रनखोऽम्भोजं विष्णुक्रान्ताऽपराजिता |
एवमादीनि माङ्गल्यद्रव्याण्युक्तानि यानि वै ||
एकस्मिन् भाजने तानि एकीकृत्य पृथक् पृथक् |
देव्याः शिरो वक्षसि च तारमेधत्रपाशिरः ||
प्रोच्चरन् समनुत्तोल्य त्रिवारं स्पर्शयेच्छनैः |
भूतादिभ्यो बलिं दद्यात् तत्तद्बीजं पुरः स्मरन् ||
तत्तन्नामाभ्यसन्तं च सन्धिनेष बलिर्नमः |
दशदिक्षु क्षिपेच्चापि राजिकाश्वेतसर्षपौ ||
ताराद्रक्षयुगं चास्त्रं शिरः कूर्चोऽन्तिमे तथा |
वर्णैश्चतुर्भिः संवेष्ट्य तांश्च कल्माषतन्तुभिः ||
बाणैरिति ४-५ पु॰ पाठः |
अस्त्राण्यस्याः पुरः कृत्वा जाग्र्यात् सकलां निशाम् |
इति षष्ठीकृत्यम् |

Bedeutung und Funktion: Die Liste glückverheißender Dinge nennt Muschelhorn, Erde, Sandel, Gorocanā, Getreide, Dūrvā-Gras, Stein, Sindūra, Augenschminke, Kurkuma, Svastika-Zeichen, roten Lack, Dickmilch, ungebrochene Reiskörner, Früchte, Lotus, Räucherwerk, Lampe, Honig, Ghee, von einer Kumārī gefertigte Fäden, Kampfer, Moschus, Kakkola, Safran, große Heilpflanzen, weißen Senf, Gold, Edelstein, Silber, Tigerkralle, nochmals Lotus, Viṣṇukrāntā und Aparājitā. Einige Wörter nach „Muschelhorn“ sind beschädigt und bleiben unbestimmt. Man sammelt alles in einem Gefäß, hebt die Dinge einzeln an und berührt damit unter den Codenamen Tārā, Medhā, Trapā und Śiras dreimal sanft Kopf und Brust der Göttin. Den Bhūtas und anderen Mächten bringt man Bali dar, mit dem jeweiligen Bīja, Namen und der Schlusswendung „eṣa baliḥ namaḥ“ – dies ist die Bali-Gabe, Verehrung. In die zehn Richtungen werden Rājikā und weißer Senf gestreut; die Formel nennt Tārā, zweimal „rakṣa“ – schütze –, Astra, Śiras und abschließend Kūrca. Die folgende Zeile beschreibt ein Umwinden mit gesprenkelten Fäden, ist aber im Haupttext mit „vier Farben/Buchstaben“ unklar; zwei Vorlagen lesen stattdessen „Pfeile“. Die Waffen der Göttin werden vor ihr niedergelegt, und man wacht die ganze Nacht. Damit endet die Ṣaṣṭhī-Handlung.

M1237. Band III, S. 1024, Wahl der Einsetzungsformeln
Fundstelle: Taraṅga11, Band III, S. 1024, Wahl der Einsetzungsformeln
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mūlapīṭhapratiṣṭhāyāṃ yo manuḥ prāgudīritaḥ ||
yantramūrtyostu tenaiva pratiṣṭhāṃ sthirayoścaret |
mṛnmatpatrikākumbhaśālasthādiṣvapi priye ||
ke necchanti tanmantraṃ naiva kāpālikādayaḥ |
anyān paurāṇikān mantrān vaidikānapi kāṃścana ||
īrayet pīṭhikākusumasāhyapratimādiṣu |
tāṃste vadāmi sutanu nandikeśvarabhāṣitān ||
hastaṃ dattvā patrikāyāṃ tārādi tatsadityapi |
trirudīrya paṭhenmantrauścaitān sthirapīṭhayoḥ ||

Devanagari:
मूलपीठप्रतिष्ठायां यो मनुः प्रागुदीरितः ||
यन्त्रमूर्त्योस्तु तेनैव प्रतिष्ठां स्थिरयोश्चरेत् |
मृन्मत्पत्रिकाकुम्भशालस्थादिष्वपि प्रिये ||
के नेच्छन्ति तन्मन्त्रं नैव कापालिकादयः |
अन्यान् पौराणिकान् मन्त्रान् वैदिकानपि कांश्चन ||
ईरयेत् पीठिकाकुसुमसाह्यप्रतिमादिषु |
तांस्ते वदामि सुतनु नन्दिकेश्वरभाषितान् ||
हस्तं दत्त्वा पत्रिकायां तारादि तत्सदित्यपि |
त्रिरुदीर्य पठेन्मन्त्रौश्चैतान् स्थिरपीठयोः ||

Bedeutung und Funktion: Für dauerhaftes Yantra und Kultbild dient der schon beschriebene Mantra zur Einsetzung des Wurzel-Pīṭha. Bei Tonbild, Pflanzenverband, Gefäß und weiteren vorübergehenden Trägern lehnen manche, darunter die hier genannten Kāpālikas, diesen Mantra ab. Stattdessen werden purāṇische und einzelne vedische Formeln für die jeweiligen Träger gesprochen. Die folgenden werden Nandikeśvara zugeschrieben. Man legt die Hand auf die Patrikā, spricht dreimal Tārā mit „tat sat“, also „oṃ tat sat“, und rezitiert die folgenden Anrufungen. [Die Aufzählung der Träger und der letzte Lokativ sthirapīṭhayoḥ sind sprachlich beschädigt oder unklar; die Zuordnung wird nicht vereinheitlicht.]

M1238. Band III, S. 1039–1040, Die neun Göttinnen und ihre Anrufungsarten
Fundstelle: Taraṅga11, Band III, S. 1039–1040, Die neun Göttinnen und ihre Anrufungsarten
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tato devīsannidhāne samyagdurgāḥ phalapradāḥ ||
aiśānyādikrame ṅe ṅe madhye vā nava pūjayet |
āsāmapyugracaṇḍādivanmantraḥ parikīrtitaḥ ||
pādyādibhiḥ pūrvavacca tattanmantraiḥ prapūjayet |
mṛtyuñjayaprāṇasthairyaiḥ paurāṇikairapi ||
pūrvapakṣaḥ kaulikānāmuttaraḥ śrutiśālinām |
tanmantrānadhunā vakṣye sāvadhānā niśāmaya ||

Devanagari:
ततो देवीसन्निधाने सम्यग्दुर्गाः फलप्रदाः ||
ऐशान्यादिक्रमे ङे ङे मध्ये वा नव पूजयेत् |
आसामप्युग्रचण्डादिवन्मन्त्रः परिकीर्तितः ||
पाद्यादिभिः पूर्ववच्च तत्तन्मन्त्रैः प्रपूजयेत् |
मृत्युञ्जयप्राणस्थैर्यैः पौराणिकैरपि ||
पूर्वपक्षः कौलिकानामुत्तरः श्रुतिशालिनाम् |
तन्मन्त्रानधुना वक्ष्ये सावधाना निशामय ||

Bedeutung und Funktion: Anschließend werden bei der Göttin die neun fruchtspendenden Durgā-Gestalten verehrt, in der von Nordosten ausgehenden Ordnung und in der Mitte. [Die im Druck zweimal stehenden Zeichen ङे ङे sind beschädigt; die genaue Verteilung wird daraus nicht rekonstruiert.] Ihre Mantras werden wie bei Ugracaṇḍā gebildet. Fußwasser und die weiteren Gaben werden mit den jeweiligen Formeln dargebracht. Die Quelle nennt die mit Mṛtyuñjaya und Prāṇasthairya bezeichneten Formeln sowie purāṇische Verse: die erste Form für Kaulas, die zweite für Angehörige der vedischen Überlieferung. Es folgen diese Verse.

M1239. Band III, S. 1041, Elf Göttinnen und Beginn der Waffenverehrung
Fundstelle: Taraṅga11, Band III, S. 1041, Elf Göttinnen und Beginn der Waffenverehrung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
kātyāyanyāśca durgāyā mantradvayamidaṃ matam |
ime tenaiva mantreṇa pūjayet suravandite ||
punaḥ pūrvoktavidhinā devīrekādaśārcayet |
jayantīṃ maṅgalāṃ kālīṃ bhadrakālīṃ kapālinīm ||
durgāṃ kṣamāṃ śivāṃ dhātrīṃ svadhā svāhāṃ ca pūjayet |
tato'strapūjāṃ kurvīta saptamyarcanato'dhikām ||
praṇavādyairnamo'ntaiśca mantraireva sureśvari |
ādau tu dakṣiṇe bhāge tato vāme prapūjayet ||
pādyādibhistriśūlādīn kevalairakṣatairatha |

Devanagari:
कात्यायन्याश्च दुर्गाया मन्त्रद्वयमिदं मतम् |
इमे तेनैव मन्त्रेण पूजयेत् सुरवन्दिते ||
पुनः पूर्वोक्तविधिना देवीरेकादशार्चयेत् |
जयन्तीं मङ्गलां कालीं भद्रकालीं कपालिनीम् ||
दुर्गां क्षमां शिवां धात्रीं स्वधा स्वाहां च पूजयेत् |
ततोऽस्त्रपूजां कुर्वीत सप्तम्यर्चनतोऽधिकाम् ||
प्रणवाद्यैर्नमोऽन्तैश्च मन्त्रैरेव सुरेश्वरि |
आदौ तु दक्षिणे भागे ततो वामे प्रपूजयेत् ||
पाद्यादिभिस्त्रिशूलादीन् केवलैरक्षतैरथ |

Bedeutung und Funktion: Die beiden vorangehenden Formeln gelten Kātyāyanī und Durgā; mit ihnen werden diese verehrt. Danach verehrt man nach dem früheren Verfahren elf Göttinnen: Jayantī, Maṅgalā, Kālī, Bhadrakālī, Kapālinī, Durgā, Kṣamā, Śivā, Dhātrī, Svadhā und Svāhā. Es folgt eine gegenüber Saptamī erweiterte Waffenverehrung. Die Formeln beginnen mit Praṇava und enden mit „namaḥ“. Zuerst werden die Waffen auf der rechten, danach auf der linken Seite verehrt, beginnend mit dem Dreizack, mit Fußwasser und weiteren Gaben oder lediglich mit ungebrochenem Reis.

M1240. Band III, S. 1048–1049, Homa-Mantras Gaben und Wiederholungen
Fundstelle: Taraṅga11, Band III, S. 1048–1049, Homa-Mantras Gaben und Wiederholungen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
devīśāradapūjāyāṃ yathaitasya hi nityatā |
homasyāpi tathā jñeyā mukhye aṅge ime mate ||
hastamātraṃ vidhāyādau sthaṇḍilaṃ ślakṣṇayā mṛdā |
tatrāgnisthāpanaṃ kṛtvā vaidikairmanubhiḥ priye |
ghṛtāhutiṃ vā juhuyāt tilamiśrāmathāpi vā ||
bilvapatraṃ yavān padmaṃ pāyasaṃ vā madhuplutam |
mantrastatra tu vijayā bhāratī ṣoḍaśākṣarī ||
atha vā jayadurgāyā mantro yaḥ pariniṣṭhitaḥ |
bhāratī ṣoḍaśākṣarīti prastutābhiprāyeṇa |
jayadurgābhaktastu sakalasādhāraṇa iti bodhyam |
tathā |
saptaśatyāstathā devī ekaikaśloka eva vā |
mantre sahasrasaṃkhyā syācchatāvṛtameva vā ||
ubhayatrāpi dātavyāḥ karmānte dakṣiṇāḥ śubhāḥ |
idaṃ karmadvayaṃ devi mūrteḥ purata ācaret ||
nāpyado dvitayaṃ kāryaṃ kṣaṇārthaṃ vāsagṛhādvahi |
tasyāṃ kṛtaṃ tu viphalaṃ jāyate vedaśāsanāt ||

Devanagari:
देवीशारदपूजायां यथैतस्य हि नित्यता |
होमस्यापि तथा ज्ञेया मुख्ये अङ्गे इमे मते ||
हस्तमात्रं विधायादौ स्थण्डिलं श्लक्ष्णया मृदा |
तत्राग्निस्थापनं कृत्वा वैदिकैर्मनुभिः प्रिये |
घृताहुतिं वा जुहुयात् तिलमिश्रामथापि वा ||
बिल्वपत्रं यवान् पद्मं पायसं वा मधुप्लुतम् |
मन्त्रस्तत्र तु विजया भारती षोडशाक्षरी ||
अथ वा जयदुर्गाया मन्त्रो यः परिनिष्ठितः |
भारती षोडशाक्षरीति प्रस्तुताभिप्रायेण |
जयदुर्गाभक्तस्तु सकलसाधारण इति बोध्यम् |
तथा |
सप्तशत्यास्तथा देवी एकैकश्लोक एव वा |
मन्त्रे सहस्रसंख्या स्याच्छतावृतमेव वा ||
उभयत्रापि दातव्याः कर्मान्ते दक्षिणाः शुभाः |
इदं कर्मद्वयं देवि मूर्तेः पुरत आचरेत् ||
नाप्यदो द्वितयं कार्यं क्षणार्थं वासगृहाद्वहि |
तस्यां कृतं तु विफलं जायते वेदशासनात् ||

Bedeutung und Funktion: Wie die Rezitation gilt auch Homa bei der herbstlichen Verehrung als verbindlich; beide gelten als Hauptbestandteile. Auf einer etwa eine Hasta messenden Fläche aus feiner Erde wird das Feuer mit vedischen Mantras eingesetzt. Die Quelle nennt als Gaben Ghee, auch mit Sesam vermischt, Bilva-Blätter, Gerste, Lotus oder honiggetränkte Milchspeise. Als Mantras nennt sie Vijayā, Bhāratī in sechzehnzeichiger Form oder den festgelegten Jayadurgā-Mantra; alternativ können die einzelnen Verse der Saptaśatī dienen. Die Glosse erklärt die sechzehnzeichige Bhāratī aus dem jeweiligen Zusammenhang und den Jayadurgā-Bezug als allgemein anwendbar; ihr Ausdruck bhakta ist dabei nicht eindeutig. Genannt werden tausend oder hundert Wiederholungen. Bei beiden Handlungen werden am Ende angemessene Dakṣiṇā-Gaben verteilt. Rezitation und Homa sollen vor dem Bild stattfinden. [Die folgende Ortsbeschränkung mit kṣaṇārthaṃ vāsagṛhādvahi ist beschädigt. Sie untersagt offenbar die Verlagerung aus dem Verehrungsraum; der genaue Wortlaut und die Reichweite bleiben offen.]

M1241. Band III, S. 1118, Historische Vaśīkaraṇa-Prayogas
Fundstelle: Taraṅga11, Band III, S. 1118, Historische Vaśīkaraṇa-Prayogas
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
navarātraṃ nirvikalpo nirāhāro dṛḍhavrataḥ |
yamuddiśya kriyāṃ kuryāt tameva vaśamānayet ||
kāmabījaṃ sādhyanāma vaśīkurviti coccaret |
svāhāmuccārya deveśi pradīpte jaṭharānale ||
homayecca tato devi taddravyaṃ vaśamānayet |
atha vā'nyaprakāreṇa prayogaḥ kathyate śṛṇu ||
navarātraṃ nirāhāraḥ satyavādī jitendriyaḥ |
sahadevīrasaṃ gṛhya navamyāṃ parameśvari ||
pūrvoktamanunā devi pañcānyapi piṇḍamāharet |
ājanmāntaṃ vaśīkuryāttameva sakuṭumbakam ||
atha vā'nyaprakāreṇa prayogaḥ kathyate śṛṇu |
navarātraṃ maunayukto vṛkṣāsanasamanvitam ||
pāraṇādivase prāpte gomukhaṃ kārayet priye |
pūrvoktamanunā devi homayejjaṭharānale ||
svagṛhe tatsurātreṇa tadgṛhe divasatrayāt |
ājanmāntaṃ vaśaṃ kuryānmahādevādhikaṃ naram ||
atha vā'nyaprakāreṇa prayogaḥ kathyate śṛṇu |
navarātraṃ nirāhāro gurubhakto mahāvratī ||
vāmāṅguṣṭhopari sthitvā vedarātraṃ maheśvari |
dakṣāṅguṣṭhopari tathā vedarātraṃ maheśvari ||
navamyāṃ pāraṇaṃ kuryādbilve piṇḍaṃ pradāpayet |
jagattrayaṃ vaśīkuryātrātra kāryā vicāraṇā ||
atha vā'nyaprakāreṇa prayogaḥ kathyate śṛṇu |

Devanagari:
नवरात्रं निर्विकल्पो निराहारो दृढव्रतः |
यमुद्दिश्य क्रियां कुर्यात् तमेव वशमानयेत् ||
कामबीजं साध्यनाम वशीकुर्विति चोच्चरेत् |
स्वाहामुच्चार्य देवेशि प्रदीप्ते जठरानले ||
होमयेच्च ततो देवि तद्द्रव्यं वशमानयेत् |
अथ वाऽन्यप्रकारेण प्रयोगः कथ्यते शृणु ||
नवरात्रं निराहारः सत्यवादी जितेन्द्रियः |
सहदेवीरसं गृह्य नवम्यां परमेश्वरि ||
पूर्वोक्तमनुना देवि पञ्चान्यपि पिण्डमाहरेत् |
आजन्मान्तं वशीकुर्यात्तमेव सकुटुम्बकम् ||
अथ वाऽन्यप्रकारेण प्रयोगः कथ्यते शृणु |
नवरात्रं मौनयुक्तो वृक्षासनसमन्वितम् ||
पारणादिवसे प्राप्ते गोमुखं कारयेत् प्रिये |
पूर्वोक्तमनुना देवि होमयेज्जठरानले ||
स्वगृहे तत्सुरात्रेण तद्गृहे दिवसत्रयात् |
आजन्मान्तं वशं कुर्यान्महादेवाधिकं नरम् ||
अथ वाऽन्यप्रकारेण प्रयोगः कथ्यते शृणु |
नवरात्रं निराहारो गुरुभक्तो महाव्रती ||
वामाङ्गुष्ठोपरि स्थित्वा वेदरात्रं महेश्वरि |
दक्षाङ्गुष्ठोपरि तथा वेदरात्रं महेश्वरि ||
नवम्यां पारणं कुर्याद्बिल्वे पिण्डं प्रदापयेत् |
जगत्त्रयं वशीकुर्यात्रात्र कार्या विचारणा ||
अथ वाऽन्यप्रकारेण प्रयोगः कथ्यते शृणु |

Bedeutung und Funktion: Die folgenden Prayogas versprechen Vaśīkaraṇa, das Unter-Einfluss-Bringen einer anderen Person. Der erste verbindet entschlossenes Navarātra-Fasten mit einer Formel aus Kāma-Bīja, dem Namen der Zielperson, „vaśīkuru“ und Svāhā sowie einer als Homa im Verdauungsfeuer bezeichneten Handlung. Der Text behauptet, das anvisierte Gegenüber werde dadurch unterworfen. Ein zweiter nennt Wahrhaftigkeit, Sinnesbeherrschung, Sahadevī-Saft an Navamī und eine beschädigte Piṇḍa-Bestimmung; er verspricht lebenslange Beeinflussung der Person samt Familie. Ein dritter verbindet Schweigen und Vṛkṣāsana während Navarātra mit Gomukha am Tag des Fastenbrechens und wiederum dem inneren Feuer; der folgende Satz über das eigene und das fremde Haus ist beschädigt. Auch hier wird lebenslange Macht über eine Person behauptet. Ein vierter nennt vier Nächte auf dem linken und vier auf dem rechten großen Zeh, Fastenbrechen an Navamī und eine Piṇḍa-Gabe beim Bilva; die versprochene Frucht ist Einfluss auf die drei Welten. [Historische Zauberritualbehauptungen, keine nachgewiesenen Wirkungen. Die unklaren Ausdrücke werden nicht zu Rezepten ergänzt; besonders pañcāny api piṇḍam und tatsurātreṇa bleiben offen.]

M1242. Band III, S. 1142, Raghunātha-Yantra und Einheit von Mantra und Gottheit
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1142, Raghunātha-Yantra und Einheit von Mantra und Gottheit
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha raghunāthayantram |
aṣṭapatraṃ likhet padmaṃ ṣaṭkoṇojjvalakarṇikam |
punaraṣṭadalaṃ bāhye likhedvṛttatrayādbahiḥ ||
tadbahirdvādaśadalaṃ tadbāhye ṣoḍaśacchadam |
dantapatraṃ ca tadbāhye bhūpuratritayāvṛtam ||
atra kecit |
dehātmanoryathā bhedo mantradevatayostathā |
tasmāt pīṭhe mahāmantraṃ likhitvā tatra pūjayet iti ||
vaśiṣṭhavacanādasmin saparyāyantre'pi sādhāraṇayantroktamantravarṇān yathāsthānaṃ likhitvā śrīrāmaḥ pūjya iti vadanti |

Devanagari:
अथ रघुनाथयन्त्रम् |
अष्टपत्रं लिखेत् पद्मं षट्कोणोज्ज्वलकर्णिकम् |
पुनरष्टदलं बाह्ये लिखेद्वृत्तत्रयाद्बहिः ||
तद्बहिर्द्वादशदलं तद्बाह्ये षोडशच्छदम् |
दन्तपत्रं च तद्बाह्ये भूपुरत्रितयावृतम् ||
अत्र केचित् |
देहात्मनोर्यथा भेदो मन्त्रदेवतयोस्तथा |
तस्मात् पीठे महामन्त्रं लिखित्वा तत्र पूजयेत् इति ||
वशिष्ठवचनादस्मिन् सपर्यायन्त्रेऽपि साधारणयन्त्रोक्तमन्त्रवर्णान् यथास्थानं लिखित्वा श्रीरामः पूज्य इति वदन्ति |

Bedeutung und Funktion: Raghunāthas Yantra beginnt mit einem achtblättrigen Lotus, dessen Fruchtboden ein leuchtendes Sechseck enthält. Außerhalb von drei Kreisen folgt ein weiterer achtblättriger Lotus; darum liegen zwölf, sechzehn und schließlich zweiunddreißig Blätter sowie drei Bhūpuras. Einige berufen sich auf Vasiṣṭhas Ausspruch: „Wie Körper und Selbst voneinander unterschieden sind, so Mantra und Gottheit. Darum schreibe man den großen Mantra auf den Kultsitz und verehre dort.“ Dementsprechend sollen auch in diesem Verehrungs-Yantra die im allgemeinen Yantra genannten Mantrasilben an ihren jeweiligen Stellen eingeschrieben und Śrī Rāma darin verehrt werden.

M1243. Band III, S. 1151–1152, Tārā-, Ekajaṭā- und Nīlasarasvatī-Yantras
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1151–1152, Tārā-, Ekajaṭā- und Nīlasarasvatī-Yantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha tārāyantraṃ (phetkāriṇī) aṣṭapatraṃ likhet padmaṃ trikoṇojjvalakarṇikam |
māyāṃ pūrvadale nyasya yāmye bījaṃ dvitīyakam ||
tathottare paścime ca phaṭkāraṃ vilikhet tataḥ |
madhye bījaṃ likhitvā……………… iti ||
(phetkāriṇītantre) sayoniṃ gomayenāṣṭapatramabjaṃ suśobhanam |
bhūpuraṃ vasuvajrāḍhyaṃ yantramekajaṭātmakam ||
(merutantre) tatastāṃ pūjayet pīṭhe padme ṣaṭkoṇakarṇike |
dharāgṛhāvṛte pīṭhamādāvarcya saśaktikam ||
etayorbhūpuramadhikamuktam |
tathā trikoṇaṣaṭkoṇayorvikalpaḥ |
(nīlatantre) vyomendo rasanārṇakarṇamacāṃ dvandvaiḥ sphuratkesaraṃ vargairbhāsitapatracchadaṃ vasumatīgehena saṃveṣṭitam |
tārādhīśvaravāgbirvilasaddikkoṇasaṃśobhitaṃ yantraṃ nīlatanoḥ paraṃ nigaditaṃ sarvārthasiddhipradam ||
idaṃ ca nīlasarasvatīyantraṃ nīlatanoḥ ityabhidhānāt |
(phetkāriṇītantroktaṃ) yantramekajaṭāyāḥ |
(phetkāriṇīmerutantroktaṃ) ca tārāyā iti sampradāyasiddhaḥ |
kecittu vyomendvādiślokādinā dhāraṇayantramuktam |
pūrvoktāni yantrāṇi tāraikajaṭānīlasarasvatīsādhāraṇānīti vadanti |
(matsyasūkte) anuktakalpe yantraṃ tu likhet padmaṃ dalāṣṭakam |
ṣaṭkoṇakarṇikaṃ vṛttaṃ vedadvāropaśobhitañca ||

Devanagari:
अथ तारायन्त्रं (फेत्कारिणी) अष्टपत्रं लिखेत् पद्मं त्रिकोणोज्ज्वलकर्णिकम् |
मायां पूर्वदले न्यस्य याम्ये बीजं द्वितीयकम् ||
तथोत्तरे पश्चिमे च फट्कारं विलिखेत् ततः |
मध्ये बीजं लिखित्वा……………… इति ||
(फेत्कारिणीतन्त्रे) सयोनिं गोमयेनाष्टपत्रमब्जं सुशोभनम् |
भूपुरं वसुवज्राढ्यं यन्त्रमेकजटात्मकम् ||
(मेरुतन्त्रे) ततस्तां पूजयेत् पीठे पद्मे षट्कोणकर्णिके |
धरागृहावृते पीठमादावर्च्य सशक्तिकम् ||
एतयोर्भूपुरमधिकमुक्तम् |
तथा त्रिकोणषट्कोणयोर्विकल्पः |
(नीलतन्त्रे) व्योमेन्दो रसनार्णकर्णमचां द्वन्द्वैः स्फुरत्केसरं वर्गैर्भासितपत्रच्छदं वसुमतीगेहेन संवेष्टितम् |
ताराधीश्वरवाग्बिर्विलसद्दिक्कोणसंशोभितं यन्त्रं नीलतनोः परं निगदितं सर्वार्थसिद्धिप्रदम् ||
इदं च नीलसरस्वतीयन्त्रं नीलतनोः इत्यभिधानात् |
(फेत्कारिणीतन्त्रोक्तं) यन्त्रमेकजटायाः |
(फेत्कारिणीमेरुतन्त्रोक्तं) च ताराया इति सम्प्रदायसिद्धः |
केचित्तु व्योमेन्द्वादिश्लोकादिना धारणयन्त्रमुक्तम् |
पूर्वोक्तानि यन्त्राणि तारैकजटानीलसरस्वतीसाधारणानीति वदन्ति |
(मत्स्यसूक्ते) अनुक्तकल्पे यन्त्रं तु लिखेत् पद्मं दलाष्टकम् |
षट्कोणकर्णिकं वृत्तं वेदद्वारोपशोभितञ्च ||

Bedeutung und Funktion: Für Tārā nennt die zitierte Phetkāriṇī-Überlieferung einen achtblättrigen Lotus mit Dreieck im Fruchtboden. Im östlichen Blatt steht Māyā, im südlichen das zweite Bīja; im Norden und Westen folgt phaṭ. In der Mitte steht das Bīja. [Hier bricht der Druck mit einer Punktlücke ab; auch die Zuordnung im zweiten Halbvers ist knapp.] Das Phetkāriṇītantra beschreibt für Ekajaṭā einen mit Kuhdung gezeichneten achtblättrigen Lotus mit Yoni und einen Bhūpura mit acht Vajras. Das Merutantra nennt für die Verehrung einen Lotus mit Sechseck im Fruchtboden und äußerer Erdeinfassung; zuvor wird der Sitz samt Śaktis verehrt. Der Herausgeber hebt den zusätzlich genannten Bhūpura und die Alternative Dreieck/Sechseck hervor. Das Nīlatantra nennt den aus Vyoma, Indu und Rasana gebildeten Mittelpunkt, Vokalpaare in den Staubfäden, Konsonantengruppen in den Lotusblättern und eine Erdeinfassung, deren Richtungen und Ecken mit Tārā-, Īśvara- und Vāc-Zeichen geschmückt sind. Es gilt als Yantra der dunkelgestaltigen Göttin und als Erfüller aller Ziele. Nach der Traditionszuordnung gehört dieses Nīlasarasvatī, das Phetkāriṇī-Yantra Ekajaṭā und die weiteren Phetkāriṇī- und Meru-Formen Tārā. Andere halten den mit vyomendu beginnenden Vers für ein Yantra zum Tragen und die genannten Formen für allen drei Göttinnen gemeinsam. Das Matsyasūkta ergänzt: Wo eine Ritualordnung kein Yantra nennt, zeichne man einen achtblättrigen Lotus mit sechseckigem Fruchtboden, Kreis und vier Toren.

M1244. Band III, S. 1158, Vārāhī-Mālā-Mantra und weitere Mātṛkā-Yantras
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1158, Vārāhī-Mālā-Mantra und weitere Mātṛkā-Yantras
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mālāmantre tu yantrāntaramuktaṃ (merutantre) yonipañcāsraṣaṭkoṇāṣṭapatraśatapatrakam |
sahasradalabhūvimbaśobhitaṃ dvāraśobhitam ||
kailāsācalamadhyasthaṃ pīṭhametadvicintayet |
trikoṇaṣoḍaśadalāṣṭadalaṣaḍdaladvayātmakaṃ svapnavārāhīyantraṃ tatraivoktam |
ṣaṭkoṇagarbhāṣṭadalapadmamaindracāmuṇḍāmahālakṣmīyantram |

Devanagari:
मालामन्त्रे तु यन्त्रान्तरमुक्तं (मेरुतन्त्रे) योनिपञ्चास्रषट्कोणाष्टपत्रशतपत्रकम् |
सहस्रदलभूविम्बशोभितं द्वारशोभितम् ||
कैलासाचलमध्यस्थं पीठमेतद्विचिन्तयेत् |
त्रिकोणषोडशदलाष्टदलषड्दलद्वयात्मकं स्वप्नवाराहीयन्त्रं तत्रैवोक्तम् |
षट्कोणगर्भाष्टदलपद्ममैन्द्रचामुण्डामहालक्ष्मीयन्त्रम् |

Bedeutung und Funktion: Für den Mālā-Mantra nennt das Merutantra eine andere Form: Yoni, Fünfeck, Sechseck, achtblättriger, hundertblättriger und tausendblättriger Lotus, geschmückt mit Erdeinfassung und Toren. Dieser Kultsitz wird in der Mitte des Kailāsa-Berges vorgestellt. Svapnavārāhīs Yantra wird dort als Dreieck mit sechzehn, acht und zweimal sechs Blättern beschrieben. Aindrī, Cāmuṇḍā und Mahālakṣmī verwenden einen achtblättrigen Lotus mit Sechseck im Inneren.

M1245. Band III, S. 1162, Bhūtalipi-Gottheiten und Nyāsa
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1162, Bhūtalipi-Gottheiten und Nyāsa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tathā |
viriñciviṣṇurudrāgniśraprajāpatidigīśvarāḥ |
kriyādiśaktisahitā navavargeśvarāḥ smṛtāḥ ||
ṛṣiḥ syāddakṣiṇāmūrtirgāyatrī chanda īritam |
devatā kathitā sadbhiḥ sākṣādvāgīśvarī parā ||
hārdiṣaḍvargakaiḥ kuryāt ṣaḍaṅgāni sajātibhiḥ |
(merutantre) svarairhīnairyathādyaśca mantrārṇaiḥ pañcapañcabhiḥ |

Devanagari:
तथा |
विरिञ्चिविष्णुरुद्राग्निश्रप्रजापतिदिगीश्वराः |
क्रियादिशक्तिसहिता नववर्गेश्वराः स्मृताः ||
ऋषिः स्याद्दक्षिणामूर्तिर्गायत्री छन्द ईरितम् |
देवता कथिता सद्भिः साक्षाद्वागीश्वरी परा ||
हार्दिषड्वर्गकैः कुर्यात् षडङ्गानि सजातिभिः |
(मेरुतन्त्रे) स्वरैर्हीनैर्यथाद्यश्च मन्त्रार्णैः पञ्चपञ्चभिः |

Bedeutung und Funktion: Als Herren der neun Gruppen nennt der Text Viriñci, Viṣṇu, Rudra, Agni und weitere, im Druck beschädigt verbundene Gottheiten, darunter Prajāpati und die Herren der Richtungen. Sie sind mit Kriyā und den weiteren Śaktis verbunden. Seher ist Dakṣiṇāmūrti, Versmaß Gāyatrī, Gottheit unmittelbar die höchste Vāgīśvarī. Mit sechs Gruppen, beginnend bei ha, erfolgt der Sechsgliedernyāsa, unter Einschluss der jeweiligen zugehörigen Laute. Das Merutantra nennt dafür die von den Vokalen befreiten Mantrasilben in Fünfergruppen. [Die vollständige Neunerzuordnung der Gottheiten und der genaue Zusatz sajātibhiḥ sind nicht sicher lesbar.]

M1246. Band III, S. 1163, Purashcharana des Mātṛkā-Nyāsa
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1163, Purashcharana des Mātṛkā-Nyāsa
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha mātṛkānyāsapuraścaraṇaṃ (śāradāyām) dīkṣitaḥ proktamārgeṇa nyasellakṣaṃ samāhitaḥ |
japet tatsaṃkhyayā vidvānayutaṃ madhurāplutaiḥ ||
vidadhīta tilairhomaṃ mātṛkāmanvahaṃ japet |
iti mātṛkānyāsapuraścaraṇam |

Devanagari:
अथ मातृकान्यासपुरश्चरणं (शारदायाम्) दीक्षितः प्रोक्तमार्गेण न्यसेल्लक्षं समाहितः |
जपेत् तत्संख्यया विद्वानयुतं मधुराप्लुतैः ||
विदधीत तिलैर्होमं मातृकामन्वहं जपेत् |
इति मातृकान्यासपुरश्चरणम् |

Bedeutung und Funktion: Nach der Śāradā vollzieht der Eingeweihte gesammelt 100.000 Nyāsas auf dem beschriebenen Weg und ebenso viele Japa-Wiederholungen. Es folgen 10.000 Homa-Gaben aus Sesam, mit süßen Stoffen getränkt. Die Mātṛkā wird täglich rezitiert. Damit endet die Purashcharana des Mātṛkā-Nyāsa.

M1247. Band III, S. 1165, Ṣoḍhā-Nyāsa: Einleitung
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1165, Ṣoḍhā-Nyāsa: Einleitung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha ṣoḍhānyāsapuraścaraṇaṃ tantrāntare |
devībhāvasamāyuktaḥ ṣoḍhānyāsaparo bhavet |
daśavidyādhiyo sā ca daśadhā bhinnabhinnataḥ ||
pratyekaṃ ṣaḍṛṣiṃ taṃ taṃ taddhyānaṃ ca samācaret |
ṛṣicchandādikaṃ yatra kīrtitaṃ parameśvari ||
tadeva tatra gaditamanukte mūladevavat |
dhyānaṃ chandādikaṃ stotraṃ devīvad sarvameva tu ||

Devanagari:
अथ षोढान्यासपुरश्चरणं तन्त्रान्तरे |
देवीभावसमायुक्तः षोढान्यासपरो भवेत् |
दशविद्याधियो सा च दशधा भिन्नभिन्नतः ||
प्रत्येकं षडृषिं तं तं तद्ध्यानं च समाचरेत् |
ऋषिच्छन्दादिकं यत्र कीर्तितं परमेश्वरि ||
तदेव तत्र गदितमनुक्ते मूलदेववत् |
ध्यानं छन्दादिकं स्तोत्रं देवीवद् सर्वमेव तु ||

Bedeutung und Funktion: Nun folgt nach einem anderen Tantra die Purashcharana des sechsfachen Nyāsa. Der Übende soll von der Empfindung erfüllt sein, selbst die Göttin zu sein, und sich dem Ṣoḍhā-Nyāsa widmen. Für die zehn Vidyās gibt es entsprechend zehn unterschiedliche Formen. Jeweils werden die zugehörigen sechs Seher und Meditationen berücksichtigt. Wo Seher, Versmaß und die weiteren Zuordnungen genannt sind, gelten diese; wo sie fehlen, gelten diejenigen der Grundgottheit. Meditation, Versmaß, Stotra und alles Weitere richten sich nach der jeweiligen Göttin. [Die Verbindung daśavidyādhiyo ist im Druck beschädigt; der Bezug auf die zehn Vidyās ist erkennbar.]

M1248. Band III, S. 1166, Abschluss der Ṣoḍhā-Nyāsa-Purashcharana
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1166, Abschluss der Ṣoḍhā-Nyāsa-Purashcharana
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ayutaṃ ca puraścaryā nyāsastatkramayogataḥ |
iti ṣoḍhānyāsapuraścaraṇam |

Devanagari:
अयुतं च पुरश्चर्या न्यासस्तत्क्रमयोगतः |
इति षोढान्यासपुरश्चरणम् |

Bedeutung und Funktion: Die Purashcharana besteht aus 10.000 Nyāsa-Durchgängen in der jeweiligen vorgeschriebenen Reihenfolge. Damit endet die Purashcharana des Ṣoḍhā-Nyāsa.

M1249. Band III, S. 1171, Verehrung des Vorlesers und Rahmensūktas
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1171, Verehrung des Vorlesers und Rahmensūktas
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
(devīpurāṇe) vācakaṃ pūjayitvā tu yathāvibhavavistaraiḥ |
vācayīta tato rājan devīmāhātmyamuttamam ||
tadante śāntikaṃ dadyāt janasya satṛpasya ca |
anena vidhinā rājan yaḥ paṭhecchṛṇuyādapi ||
cintayedvācayedvāpi tasya puṇyaphalaṃ śṛṇu |
vājapeyasahasrasya aśvamedhaśatasya ca ||
yat phalaṃ labhate tāvattatphalaṃ śatadhā bhavet ityādi |
(marīcikalpe) rātrisūktaṃ japedādau madhye saptaśatīstavam |
prānte tu japanīyaṃ vai devīsūktamiti kramaḥ ||
evaṃ saṃpuṭitaṃ stotraṃ sarvakāmārthasiddhaye |

Devanagari:
(देवीपुराणे) वाचकं पूजयित्वा तु यथाविभवविस्तरैः |
वाचयीत ततो राजन् देवीमाहात्म्यमुत्तमम् ||
तदन्ते शान्तिकं दद्यात् जनस्य सतृपस्य च |
अनेन विधिना राजन् यः पठेच्छृणुयादपि ||
चिन्तयेद्वाचयेद्वापि तस्य पुण्यफलं शृणु |
वाजपेयसहस्रस्य अश्वमेधशतस्य च ||
यत् फलं लभते तावत्तत्फलं शतधा भवेत् इत्यादि |
(मरीचिकल्पे) रात्रिसूक्तं जपेदादौ मध्ये सप्तशतीस्तवम् |
प्रान्ते तु जपनीयं वै देवीसूक्तमिति क्रमः ||
एवं संपुटितं स्तोत्रं सर्वकामार्थसिद्धये |

Bedeutung und Funktion: Das Devīpurāṇa verlangt, den Vorleser nach den eigenen Mitteln zu ehren und dann das hervorragende Devīmāhātmya vortragen zu lassen. Am Ende wird Frieden für das Volk und den König erbeten; die gedruckte Verbindung satṛpa ist unsicher. Wer so liest, zuhört, darüber meditiert oder vorlesen lässt, erlange das Hundertfache des Verdienstes von tausend Vājapeya- und hundert Aśvamedha-Opfern. Der Marīcikalpa nennt als Reihenfolge zuerst Rātrisūkta, dann Saptashatī und am Ende Devīsūkta. Diese Umrahmung des Stotras diene der Verwirklichung aller Wünsche und Ziele.

M1250. Band III, S. 1185, Saptashatī – Bīja-Rahmungen
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1185, Saptashatī – Bīja-Rahmungen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
pratiślokaṃ kāmabīja—saṃpuṭitasyaikatvāriṃśadinaṃ trirāvṛttau sarvakāmasiddhiḥ |
ekaviṃśatidinaparyantamuktarītyā pratyahaṃ daśāvṛttau vaśīkaraṇam |
māyābīja—puṭitasya phaṭpallava—sahitasya saptadinaparyantaṃ trayodaśāvṛttajapadāne uccāṭanasiddhiḥ |
tādṛśasyaiva dinacatuṣṭayamekādaśāvṛttau sarvopadravanāśaḥ |
ekonapañcāśaddinaparyantaṃ pratiślokaṃ śrībīja—saṃpuṭitasya pañcadaśāvṛttau lakṣmīprāptiḥ |
pratiślokaṃ vāgbhavabīja—saṃpuṭitasya śatāvṛttyā vidyāprāptiḥ |

Devanagari:
प्रतिश्लोकं कामबीज—संपुटितस्यैकत्वारिंशदिनं त्रिरावृत्तौ सर्वकामसिद्धिः |
एकविंशतिदिनपर्यन्तमुक्तरीत्या प्रत्यहं दशावृत्तौ वशीकरणम् |
मायाबीज—पुटितस्य फट्पल्लव—सहितस्य सप्तदिनपर्यन्तं त्रयोदशावृत्तजपदाने उच्चाटनसिद्धिः |
तादृशस्यैव दिनचतुष्टयमेकादशावृत्तौ सर्वोपद्रवनाशः |
एकोनपञ्चाशद्दिनपर्यन्तं प्रतिश्लोकं श्रीबीज—संपुटितस्य पञ्चदशावृत्तौ लक्ष्मीप्राप्तिः |
प्रतिश्लोकं वाग्भवबीज—संपुटितस्य शतावृत्त्या विद्याप्राप्तिः |

Bedeutung und Funktion: Bei Rahmung jedes Verses mit dem Kāma-Bīja und dreimaliger Gesamtlesung über einundvierzig Tage wird Erfüllung aller Wünsche verheißen. Zehn tägliche Wiederholungen nach dieser Weise über einundzwanzig Tage gelten als Vaśīkaraṇa, als Unterwerfungsritus. Eine Rahmung mit dem Māyā-Bīja und dem angehängten phaṭ soll bei dreizehn Wiederholungen täglich über sieben Tage Vertreibung bewirken; dieselbe Form mit elf Wiederholungen über vier Tage soll alle Bedrängnisse beseitigen. Bei Rahmung jedes Verses mit dem Śrī-Bīja und fünfzehn Wiederholungen über neunundvierzig Tage wird Lakṣmīs Gunst, bei Rahmung mit dem Vāgbhava-Bīja und hundert Wiederholungen Wissenserwerb verheißen. Die Bījas werden hier unter ihren Namen angeführt; nur phaṭ ist ausdrücklich ausgeschrieben.

M1251. Band III, S. 1187–1188, Saptashatī-Mantras – erster Carita, Abgrenzung
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1187–1188, Saptashatī-Mantras – erster Carita, Abgrenzung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
rājovāceti ṣaṇmantrā bhāditāntāḥ śubhānane |
athovāca ṛṣirjīvamastīvyādi sureśvari ||
sarveśvareśvarī cāntaṃ mantrā vai dvādaśa smṛtāḥ |
rājovāceti bhagavannādirante vidāṃ varam ||
mantratrayamidaṃ khyātaṃ tata ṛṣiruvāca ha |
nityaiva sā padaṃ cādau prabhurante'mantrakāḥ ||
brahmovāca tataśca tvaṃ svāhādiśca mahāsurī |
antena pañcadaśaite syurmantrāḥ syuḥ parameśvari ||
evaṃ stutādi—ṛṣyuktiścāntamantrāśca sapta vai |
tato bhagavaduktiśca bhavettādimanudvayam ||
vañciteti ca ṛṣyuktimantrau dvau parameśvari |
ṛṣyuktiśca tathetyādi mantradvayamudāhṛtam ||
sarve ślokā ihādhyāye aṣṭayuktasaptatiḥ kramāt |
madhye caturviṃśatikā ardhamantrāḥ prakīrtitāḥ ||
sarvāścāhutayo jñeyāścaturuttarakaṃ śatam |
uvācāntāstatra bodhyā mantrā bhuvanasaṃkhyakāḥ ||
iti prathamacaritramantranirṇayaḥ |

Devanagari:
राजोवाचेति षण्मन्त्रा भादितान्ताः शुभानने |
अथोवाच ऋषिर्जीवमस्तीव्यादि सुरेश्वरि ||
सर्वेश्वरेश्वरी चान्तं मन्त्रा वै द्वादश स्मृताः |
राजोवाचेति भगवन्नादिरन्ते विदां वरम् ||
मन्त्रत्रयमिदं ख्यातं तत ऋषिरुवाच ह |
नित्यैव सा पदं चादौ प्रभुरन्तेऽमन्त्रकाः ||
ब्रह्मोवाच ततश्च त्वं स्वाहादिश्च महासुरी |
अन्तेन पञ्चदशैते स्युर्मन्त्राः स्युः परमेश्वरि ||
एवं स्तुतादि—ऋष्युक्तिश्चान्तमन्त्राश्च सप्त वै |
ततो भगवदुक्तिश्च भवेत्तादिमनुद्वयम् ||
वञ्चितेति च ऋष्युक्तिमन्त्रौ द्वौ परमेश्वरि |
ऋष्युक्तिश्च तथेत्यादि मन्त्रद्वयमुदाहृतम् ||
सर्वे श्लोका इहाध्याये अष्टयुक्तसप्ततिः क्रमात् |
मध्ये चतुर्विंशतिका अर्धमन्त्राः प्रकीर्तिताः ||
सर्वाश्चाहुतयो ज्ञेयाश्चतुरुत्तरकं शतम् |
उवाचान्तास्तत्र बोध्या मन्त्रा भुवनसंख्यकाः ||
इति प्रथमचरित्रमन्त्रनिर्णयः |

Bedeutung und Funktion: Ab rājovāca („Der König sprach“) werden sechs Mantras mit den im Druck als bhādi-tānta angegebenen Grenzen genannt. Danach folgt die Seherrede mit dem beschädigten Anfang athovāca ṛṣir jīvam astīvyādi; bis sarveśvareśvarī werden zwölf Mantras gezählt. Die nächste Königsrede vom Anfang bhagavan bis vidāṃ vara umfasst drei. Danach steht ṛṣir uvāca; die Passage von nityaiva sā bis prabhu wird als amantraka, „ohne Mantra-Status“, bezeichnet. Von brahmovāca über tvaṃ svāhā bis mahāsurī folgen fünfzehn Mantras. Die Seherrede ab evaṃ stuta umfasst sieben; die folgende Gottesrede zwei. Vañcita und eine Seherrede werden als zwei genannt; die Seherrede mit tatheti ergibt nochmals zwei. Insgesamt werden für dieses Kapitel achtundsiebzig Ślokas angegeben, darunter vierundzwanzig Halbmantras. Die Zahl aller Darbringungen wird mit 104 genannt; Sprecherformeln auf uvāca sollen in der Bhuvana-Zahl gezählt werden. Diese symbolische Zahl ist hier nicht eigens erläutert und wird nicht zur Harmonisierung der Gesamtzählung eingesetzt. Damit endet die Bestimmung der Mantras des ersten Carita. Die widersprüchlichen oder beschädigten Grenzwörter und Zählungen bleiben als lokale Überlieferungsprobleme sichtbar.

M1252. Band III, S. 1188, Saptashatī-Mantras – zweites und drittes Kapitel
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1188, Saptashatī-Mantras – zweites und drittes Kapitel
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
īśvara uvāca |
dvitīye ṛṣiruvāceti navaṣaṣṭyāhutiḥ kramāt |
tatastṛtīye'dhyāye tu ṛṣiruvāceti deśikaiḥ ||
ṣaṭtriṃśacca tathā mantrāḥ ślokā jñeyā varānane |
devyuvāceti mantrānte manuḥ śloko mataḥ priye ||
ṛṣeruktiḥ punaḥ ślokāḥ pañca mantrāḥ sanātanāḥ |
evamāhutayastatra catvāriṃśaccaturyutam ||

Devanagari:
ईश्वर उवाच |
द्वितीये ऋषिरुवाचेति नवषष्ट्याहुतिः क्रमात् |
ततस्तृतीयेऽध्याये तु ऋषिरुवाचेति देशिकैः ||
षट्त्रिंशच्च तथा मन्त्राः श्लोका ज्ञेया वरानने |
देव्युवाचेति मन्त्रान्ते मनुः श्लोको मतः प्रिये ||
ऋषेरुक्तिः पुनः श्लोकाः पञ्च मन्त्राः सनातनाः |
एवमाहुतयस्तत्र चत्वारिंशच्चतुर्युतम् ||

Bedeutung und Funktion: Īśvara sprach: Im zweiten Kapitel sind, bei ṛṣir uvāca beginnend, der Reihe nach neunundsechzig Darbringungen vorgesehen. Im dritten Kapitel sollen die Lehrer ab ṛṣir uvāca sechsunddreißig Ślokas als Mantras erkennen. Die Passage mit devy uvāca wird als eine Mantra-Śloka-Einheit genannt; danach folgen die Seherrede und fünf Ślokas als immergültige Mantras. Insgesamt werden dafür vierundvierzig Darbringungen angegeben. Die gedrängte Zuordnung von Sprecherformel und Vers wird quellengetreu belassen; sie wird nicht durch eine moderne Verszählung ersetzt.

M1253. Band III, S. 1188–1189, Saptashatī-Mantras – viertes Kapitel und mittlerer Carita
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1188–1189, Saptashatī-Mantras – viertes Kapitel und mittlerer Carita
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
caturthe kramato devi ṛṣyuktiḥ ṣaṭ ca viṃśatiḥ |
punastathaiva ṛṣyuktiḥ ślokau dvau mantrarūpiṇau ||
evaṃ stuteti mantro'yamatigūḍhaḥ śubhānane |
devyuvāceti kriyatāṃ mantro'yaṃ ṣoḍaśākṣaraḥ ||
devā ūcurataścoktvā bhagavatyā kṛtaṃ vadet |
mantro'yaṃ śatavarṇo'ṣṭau dvādaśottarayuk punaḥ ||
tato ṛṣiruvāceti iti prasāditeti ca |
catuḥsaṃkhyāstu te ślokā mantrāstvanta eva hi ||
ślokāścaturthe'dhyāye tu ṣaṭtriṃśat parameśvari |
ardhamantradvayenaiva catvāriṃśādviyuk punaḥ ||
evaṃ madhyacaritrasya pañcāśacca śatottaram |
tathā pañcaśataṃ mantrā mahālakṣmyā vibhedataḥ ||
iti madhyamacaritramantranirṇayaḥ |

Devanagari:
चतुर्थे क्रमतो देवि ऋष्युक्तिः षट् च विंशतिः |
पुनस्तथैव ऋष्युक्तिः श्लोकौ द्वौ मन्त्ररूपिणौ ||
एवं स्तुतेति मन्त्रोऽयमतिगूढः शुभानने |
देव्युवाचेति क्रियतां मन्त्रोऽयं षोडशाक्षरः ||
देवा ऊचुरतश्चोक्त्वा भगवत्या कृतं वदेत् |
मन्त्रोऽयं शतवर्णोऽष्टौ द्वादशोत्तरयुक् पुनः ||
ततो ऋषिरुवाचेति इति प्रसादितेति च |
चतुःसंख्यास्तु ते श्लोका मन्त्रास्त्वन्त एव हि ||
श्लोकाश्चतुर्थेऽध्याये तु षट्त्रिंशत् परमेश्वरि |
अर्धमन्त्रद्वयेनैव चत्वारिंशाद्वियुक् पुनः ||
एवं मध्यचरित्रस्य पञ्चाशच्च शतोत्तरम् |
तथा पञ्चशतं मन्त्रा महालक्ष्म्या विभेदतः ||
इति मध्यमचरित्रमन्त्रनिर्णयः |

Bedeutung und Funktion: Im vierten Kapitel werden der Reihe nach die Seherrede und sechsundzwanzig genannt, sodann erneut die Seherrede und zwei als Mantras geltende Ślokas. Der Mantra evaṃ stuta wird als sehr verborgen bezeichnet; devy uvāca … kriyatām als sechzehnsilbig. Nach devā ūcuḥ folgt bhagavatyā kṛtam. Die folgende Silbenangabe verbindet „hundert“, „acht“ und „zwölf darüber“ in beschädigter Fügung; zuvor, auf Seite 1185, wurde diese Formel ausdrücklich als 112-silbig bezeichnet. Danach stehen ṛṣir uvāca und iti prasādita; vier abschließende Ślokas gelten als Mantras. Für Kapitel vier werden sechsunddreißig Ślokas und unter Einbeziehung zweier Halbmantras achtunddreißig angegeben. Die Summe des mittleren Carita wird als hundertfünfzig bezeichnet. Die nächste Zeile nennt dagegen fünfhundert Mantras nach den Unterscheidungen Mahālakṣmīs. Diese Angabe widerspricht der vorherigen Summe und bleibt als lokale Quellenunsicherheit stehen. Damit endet die Bestimmung der Mantras des mittleren Carita.

M1254. Band III, S. 1189–1190, Saptashatī-Mantras – fünftes Kapitel
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1189–1190, Saptashatī-Mantras – fünftes Kapitel
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ṛṣiruvāca viprā viṣṇumāyāṃ pratuṣṭuvuḥ |
ṣaṇmantrāḥ ślokarūpāste devā ūcustataḥ param ||
namo devyāditaḥ ślokāstrirāhinayamantribhiḥ |
viṣṇumāyādito bhrāntirūpānte trīṇi ṣaṣṭiyuk ||
avatārapṛthaṅmantrāsteṣāṃ triṣaṣṭirāhutīḥ |
citirūpeṇa mantreṇa āhutitrayamācaret ||
evaṃ mantrā aśītiste ṛṣiruvāca ityatha |
evaṃ stavādiyuktānāṃ tathā kasmātra yahāte ||
mantrāḥ saptadaśaite tu ṛṣyuktirniśamyeti vai |
ityāditritayairmantraiḥ śuddhamedhāḥ prakīrtitāḥ ||
atha dūta uvāceti devi daityeśvaraḥ param |
ityādinavamantrāśca puna ṛṣiruvāca ha ||
ityuktyādimantreṇa ekena ca sarasvatī |
devyuvāceti ślokāstu catvāro mantrabhedataḥ ||
dūta uvāceti punaravalīmā'si ityatha |
mantrāścatvāro vijñeyā devyuvāca tataḥ param ||
evametadbalī śumbho—sa ca yuktaṃ karoti yat |
iti mantradvayaṃ ślokā ardhamantrāśca te nava ||
ekonatriṃśacca śatādhikā mantrarūpakāḥ |
iti pañcamo'dhyāyaḥ |

Devanagari:
ऋषिरुवाच विप्रा विष्णुमायां प्रतुष्टुवुः |
षण्मन्त्राः श्लोकरूपास्ते देवा ऊचुस्ततः परम् ||
नमो देव्यादितः श्लोकास्त्रिराहिनयमन्त्रिभिः |
विष्णुमायादितो भ्रान्तिरूपान्ते त्रीणि षष्टियुक् ||
अवतारपृथङ्मन्त्रास्तेषां त्रिषष्टिराहुतीः |
चितिरूपेण मन्त्रेण आहुतित्रयमाचरेत् ||
एवं मन्त्रा अशीतिस्ते ऋषिरुवाच इत्यथ |
एवं स्तवादियुक्तानां तथा कस्मात्र यहाते ||
मन्त्राः सप्तदशैते तु ऋष्युक्तिर्निशम्येति वै |
इत्यादित्रितयैर्मन्त्रैः शुद्धमेधाः प्रकीर्तिताः ||
अथ दूत उवाचेति देवि दैत्येश्वरः परम् |
इत्यादिनवमन्त्राश्च पुन ऋषिरुवाच ह ||
इत्युक्त्यादिमन्त्रेण एकेन च सरस्वती |
देव्युवाचेति श्लोकास्तु चत्वारो मन्त्रभेदतः ||
दूत उवाचेति पुनरवलीमाऽसि इत्यथ |
मन्त्राश्चत्वारो विज्ञेया देव्युवाच ततः परम् ||
एवमेतद्बली शुम्भो—स च युक्तं करोति यत् |
इति मन्त्रद्वयं श्लोका अर्धमन्त्राश्च ते नव ||
एकोनत्रिंशच्च शताधिका मन्त्ररूपकाः |
इति पञ्चमोऽध्यायः |

Bedeutung und Funktion: Die Seherrede bis „die Brahmanen priesen Viṣṇumāyā“ wird mit sechs Mantras in Śloka-Form angesetzt; dann folgt devā ūcuḥ. Der nächste Satz zu den Versen ab namo devyai enthält das beschädigte Zahl- beziehungsweise Verfahrenswort trirāhinayamantribhiḥ und lässt sich nicht sicher auflösen. Von viṣṇumāyā bis bhrāntirūpa werden dreiundsechzig genannt, als gesonderte Mantras der Erscheinungsformen mit dreiundsechzig Darbringungen. Beim Mantra citirūpeṇa sind drei Darbringungen vorgesehen. Die Zwischensumme lautet achtzig. Danach werden ṛṣir uvāca, evaṃ stava und weitere, im Grenzwort kasmātra yahāte beschädigte Passagen mit siebzehn Mantras verbunden; die Seherrede und niśamya ergeben eine weitere Dreiergruppe, bei der der Ausdruck śuddhamedhā unklar bleibt. Ab dūta uvāca und daityeśvara werden neun Mantras genannt. Wieder ṛṣir uvāca, dann ity ukti bildet mit einer Einheit eine Zuordnung zu Sarasvatī. Devy uvāca leitet vier Mantras ein; erneut dūta uvāca mit dem im Druck beschädigten Anfang avalīmāsi wird mit vier verbunden. Es folgt devy uvāca: evam etad balī śumbha bis sa ca yuktaṃ karoti yat ergibt zwei Mantras. Neun Halbmantras werden genannt, und die Gesamtsumme dieses fünften Kapitels lautet 129 Mantra-Einheiten. Die unsicheren Versanfänge und der beschädigte Zwischensatz bleiben ausdrücklich offen.

M1255. Band III, S. 1190, Saptashatī-Mantras – sechstes bis neuntes Kapitel
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1190, Saptashatī-Mantras – sechstes bis neuntes Kapitel
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ṛṣiruvācetyākarṇyeti ślokāścatvāra īritāḥ |
puna ṛṣiruvāceti tenājñātastataḥ param ||
mantratrayamidaṃ proktaṃ devyuvāceti vai tathā |
daityeśvareṇa prahito—eko mantraḥ prakīrtitaḥ ||
tataśca ṛṣiruvāca ityuktaḥ so'bhyadhāvata |
ityādidvādaśaślokāḥ ṣaṣṭhe'dhyāye prakīrtitāḥ ||
caturviṃśatibhedāstu devatāhutayaḥ kramāt |
iti ṣaṣṭho'dhyāyaḥ |
ṛṣyuktirāja—ityāditrayoviṃśatimāntaraḥ |
ṛṣiruvāca tāvānīto mātṛbhedadvayaṃ kramāt ||
saptaviṃśastatra devi bhavantyāhutayaḥ kramāt |
atrādhyāyadvaye devi dhūmrākṣī tu prakīrtitā ||
iti saptamo'dhyāyaḥ |
ṛṣiścaṇḍe ca nihate ityadhyāyāvasānakam |
triṣaṣṭyāhutayaḥ proktā ekā tvardhāhutirmatā ||
raktākṣī devatā aṣṭau mahāraudryaḥ prakīrtitāḥ |
ityaṣṭamo'dhyāyaḥ |
rājā vicitramityādi ślokadvayamudāhṛtam |
ṛṣiścakāra kopaṃ hi ityādiślokarūpataḥ ||
ekacatvāriṃśadiha āhutirnavame śubhe |
devatā bhairavī tāvacchṛṇu gopyaṃ varānane ||
iti navamo'dhyāyaḥ |

Devanagari:
ऋषिरुवाचेत्याकर्ण्येति श्लोकाश्चत्वार ईरिताः |
पुन ऋषिरुवाचेति तेनाज्ञातस्ततः परम् ||
मन्त्रत्रयमिदं प्रोक्तं देव्युवाचेति वै तथा |
दैत्येश्वरेण प्रहितो—एको मन्त्रः प्रकीर्तितः ||
ततश्च ऋषिरुवाच इत्युक्तः सोऽभ्यधावत |
इत्यादिद्वादशश्लोकाः षष्ठेऽध्याये प्रकीर्तिताः ||
चतुर्विंशतिभेदास्तु देवताहुतयः क्रमात् |
इति षष्ठोऽध्यायः |
ऋष्युक्तिराज—इत्यादित्रयोविंशतिमान्तरः |
ऋषिरुवाच तावानीतो मातृभेदद्वयं क्रमात् ||
सप्तविंशस्तत्र देवि भवन्त्याहुतयः क्रमात् |
अत्राध्यायद्वये देवि धूम्राक्षी तु प्रकीर्तिता ||
इति सप्तमोऽध्यायः |
ऋषिश्चण्डे च निहते इत्यध्यायावसानकम् |
त्रिषष्ट्याहुतयः प्रोक्ता एका त्वर्धाहुतिर्मता ||
रक्ताक्षी देवता अष्टौ महारौद्र्यः प्रकीर्तिताः |
इत्यष्टमोऽध्यायः |
राजा विचित्रमित्यादि श्लोकद्वयमुदाहृतम् |
ऋषिश्चकार कोपं हि इत्यादिश्लोकरूपतः ||
एकचत्वारिंशदिह आहुतिर्नवमे शुभे |
देवता भैरवी तावच्छृणु गोप्यं वरानने ||
इति नवमोऽध्यायः |

Bedeutung und Funktion: Für das sechste Kapitel nennt der Text zunächst vier Ślokas ab ṛṣir uvāca und ākarṇya, dann eine Dreiergruppe ab der erneuten Seherrede und tenājñāta; devy uvāca … daityeśvareṇa prahita gilt als ein Mantra. Nach ṛṣir uvāca folgen ab ity uktaḥ so ’bhyadhāvata zwölf Ślokas. Insgesamt werden vierundzwanzig gesonderte Darbringungen an die Gottheit angegeben. Für Kapitel sieben wird eine Gruppe von dreiundzwanzig ab ṛṣyukti/rāja genannt; die weitere Fügung ṛṣir uvāca tāvānīto mātṛbhedadvayam ist beschädigt. Die Gesamtsumme lautet siebenundzwanzig Darbringungen. Als Gottheit beider Kapitel wird Dhūmrākṣī genannt. Im achten Kapitel reicht die Reihe von der Seherrede mit caṇḍe ca nihate bis zum Kapitelende: dreiundsechzig Darbringungen werden angegeben, eine davon als halbe. Als Gottheiten nennt der Text Raktākṣī und acht Mahāraudrīs. Im neunten Kapitel stehen zunächst zwei Ślokas ab rājā vicitram, danach die Seherrede mit cakāra kopaṃ hi. Insgesamt werden einundvierzig Darbringungen und Bhairavī als Gottheit genannt. „Höre nun das Verborgene, o Schönangesichtige.“ Die Kapitelabschlüsse werden in der Quelle jeweils ausdrücklich markiert.

M1256. Band III, S. 1191, Saptashatī-Mantras – zehntes bis zwölftes Kapitel
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1191, Saptashatī-Mantras – zehntes bis zwölftes Kapitel
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ṛṣirniśumbhanihatamityādidvayamantrakam |
tato devīti mantrau dvau ekaivāhaṃ manuścamau ||
punardevyekamantreṇa vyaktamantrā udīritāḥ |
ṛṣistataḥ pravavṛte sārdhadvāviṃśatistvayam ||
dvātriṃśanmanavastatra eko hyardhamanurmataḥ |
prathamaṃ siṃhamāsīnā śūlapāśavidhāriṇī ||
mukhyā caturbhujā bāṇacāpahastā śubhekṣaṇā |
iti daśamo'dhyāyaḥ |
ṛṣiḥ sumedhā vikhyātaḥ prokto devyā hate śubhe |
catustriṃśat tathā ślokā mantrāstatsaṃkhyakāśca te ||
tato devyekamantreṇa varadā'haṃ sureśvari |
devā ūcustathā sarvabādhāpraśamanaṃ tathā ||
ślokenaikena deveśi devyuvāca tataḥ param |
vaivasvate'ntare prāpte'yādiślokāścaturdaśa ||
sārdhasarvāhutirdevi pañcāśat pañcasaṃyutā |
vaiṣṇavī devatā hyatra mahāgaruḍavāhinī ||
ityekādaśo'dhyāyaḥ |
devyuvāceti ca tata ebhiḥ stavaiśca māṃ sadā |
dvātryardhena sahitā aṣṭāviṃśatirūpakāḥ ||
tataśca ṛṣiruvāca ityuktvā ślokamāhitaḥ |
ūrdhvayugdaśabhiḥ ślokairmantrāstatsaṃkhyakā matāḥ ||
evaṃ tu dvādaśādhyāye ekacatvāriṃśadāhutīḥ |
iti dvādaśo'dhyāyaḥ |

Devanagari:
ऋषिर्निशुम्भनिहतमित्यादिद्वयमन्त्रकम् |
ततो देवीति मन्त्रौ द्वौ एकैवाहं मनुश्चमौ ||
पुनर्देव्येकमन्त्रेण व्यक्तमन्त्रा उदीरिताः |
ऋषिस्ततः प्रववृते सार्धद्वाविंशतिस्त्वयम् ||
द्वात्रिंशन्मनवस्तत्र एको ह्यर्धमनुर्मतः |
प्रथमं सिंहमासीना शूलपाशविधारिणी ||
मुख्या चतुर्भुजा बाणचापहस्ता शुभेक्षणा |
इति दशमोऽध्यायः |
ऋषिः सुमेधा विख्यातः प्रोक्तो देव्या हते शुभे |
चतुस्त्रिंशत् तथा श्लोका मन्त्रास्तत्संख्यकाश्च ते ||
ततो देव्येकमन्त्रेण वरदाऽहं सुरेश्वरि |
देवा ऊचुस्तथा सर्वबाधाप्रशमनं तथा ||
श्लोकेनैकेन देवेशि देव्युवाच ततः परम् |
वैवस्वतेऽन्तरे प्राप्तेऽयादिश्लोकाश्चतुर्दश ||
सार्धसर्वाहुतिर्देवि पञ्चाशत् पञ्चसंयुता |
वैष्णवी देवता ह्यत्र महागरुडवाहिनी ||
इत्येकादशोऽध्यायः |
देव्युवाचेति च तत एभिः स्तवैश्च मां सदा |
द्वात्र्यर्धेन सहिता अष्टाविंशतिरूपकाः ||
ततश्च ऋषिरुवाच इत्युक्त्वा श्लोकमाहितः |
ऊर्ध्वयुग्दशभिः श्लोकैर्मन्त्रास्तत्संख्यका मताः ||
एवं तु द्वादशाध्याये एकचत्वारिंशदाहुतीः |
इति द्वादशोऽध्यायः |

Bedeutung und Funktion: Für Kapitel zehn nennt die Zählung zwei Mantras ab der Seherrede niśumbhanihata, dann zwei ab tato devī und eine in der Endung beschädigte Angabe bei ekaivāham. Es folgt ein weiterer Mantra der Göttin. Ab der Seherrede tataḥ pravavṛte werden zweiundzwanzigeinhalb genannt. Die Gesamtsumme lautet zweiunddreißig, wobei ein Mantra als halber gilt. Die zugehörige Hauptgöttin sitzt auf einem Löwen, trägt Dreizack und Schlinge, ist vierarmig, hält Pfeil und Bogen und hat glückverheißende Augen. Für Kapitel elf heißt der Seher Sumedhas; ab devyā hate werden vierunddreißig Ślokas und ebenso viele Mantras angesetzt. Es folgen die Göttinnenrede varadāham als ein Mantra, devā ūcuḥ und sarvabādhāpraśamana mit einer Verszuordnung sowie devy uvāca und vierzehn Ślokas ab vaivasvate ’ntare prāpte. Die Gesamtsumme lautet fünfundfünfzigeinhalb Darbringungen. Gottheit ist Vaiṣṇavī auf dem großen Garuḍa. In Kapitel zwölf werden devy uvāca und ebhiḥ stavaiś ca māṃ sadā genannt und mit achtundzwanzig sowie der unklaren Bruchangabe dvātryardhena verbunden. Danach folgen ṛṣir uvāca und ity uktvā, sodann eine in der Lesung ūrdhvayugdaśabhiḥ beschädigte Anzahl weiterer Verse. Die Fußnote nennt aus den Exemplaren 2 und 5 eine abweichende, ebenfalls schwer lesbare Form mit navabhiḥ. Die Gesamtsumme des zwölften Kapitels wird mit einundvierzig Darbringungen angegeben. Die Einzelzahlen werden nicht nach dieser Summe zurechtgebogen.

M1257. Band III, S. 1192, Saptashatī-Mantras – dreizehntes Kapitel und Gesamtsumme
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1192, Saptashatī-Mantras – dreizehntes Kapitel und Gesamtsumme
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tatastrayodaśe'dhyāye ṛṣiruvāca ityatha |
etattu te kathitaṃ bhūpetyādisārdhatrayaṃ manuḥ ||
manucatuṣṭayamityarthaḥ |
mārkaṇḍeya uvāceti tato vavre manudvayam |
devyuvāca punaścaiva svalpakāloktrayeṇa vai ||
ardhānāmeva mantratvādvaścatra ṣaḍāhutiḥ |
ṣaṭsaṃkhyāhutirityarthaḥ |
tato mārkaṇḍeya uvāceti dattvā tayoriti |
dvau mantrau punaruccārya sāvarṇirbhavitā manuḥ ||
ekonatriṃśatsaṃkhyākā āhutistatra vidhīyate |
evaṃ trayodaśādhyāye home tarpaṇakarmaṇi ||
śatāni saptasaṃkhyāni tava proktāni śailaje |
sakārādinakārānto manuḥ paramadurlabhaḥ ||
sa saṃpradāyavidhinā jñātavyo mama vallabhe |
anyathā viphalo mantraḥ satyaṃ satyaṃ mayoditaḥ ||

Devanagari:
ततस्त्रयोदशेऽध्याये ऋषिरुवाच इत्यथ |
एतत्तु ते कथितं भूपेत्यादिसार्धत्रयं मनुः ||
मनुचतुष्टयमित्यर्थः |
मार्कण्डेय उवाचेति ततो वव्रे मनुद्वयम् |
देव्युवाच पुनश्चैव स्वल्पकालोक्त्रयेण वै ||
अर्धानामेव मन्त्रत्वाद्वश्चत्र षडाहुतिः |
षट्संख्याहुतिरित्यर्थः |
ततो मार्कण्डेय उवाचेति दत्त्वा तयोरिति |
द्वौ मन्त्रौ पुनरुच्चार्य सावर्णिर्भविता मनुः ||
एकोनत्रिंशत्संख्याका आहुतिस्तत्र विधीयते |
एवं त्रयोदशाध्याये होमे तर्पणकर्मणि ||
शतानि सप्तसंख्यानि तव प्रोक्तानि शैलजे |
सकारादिनकारान्तो मनुः परमदुर्लभः ||
स संप्रदायविधिना ज्ञातव्यो मम वल्लभे |
अन्यथा विफलो मन्त्रः सत्यं सत्यं मयोदितः ||

Bedeutung und Funktion: Im dreizehnten Kapitel folgt auf ṛṣir uvāca die Passage etat tu te kathitaṃ bhūpa mit der Angabe „dreieinhalb Mantras“. Der Kommentar erklärt dies ausdrücklich als vier Mantras. Mārkaṇḍeya uvāca und tato vavre ergeben zwei. Es folgt devy uvāca mit drei Versen ab svalpakāla; weil hier Halbverse als Mantras gelten, werden sechs Darbringungen gezählt, was der Kommentar nochmals erläutert. Danach folgen Mārkaṇḍeya uvāca und dattvā tayor als zwei Mantras sowie sāvarṇir bhavitā manuḥ. Insgesamt schreibt der Text für dieses Kapitel neunundzwanzig Darbringungen vor. So, o Tochter des Berges, sind für Homa und Tarpaṇa in den dreizehn Kapiteln siebenhundert angegeben. Ein mit sa beginnender und mit na endender Mantra wird als äußerst schwer zugänglich bezeichnet; er sei nach dem Verfahren der eigenen Überlieferung zu lernen. Andernfalls, so betont der Text zweimal, bleibe er fruchtlos. Die erklärten Rundungen und die behauptete Gesamtsumme werden quellengetreu übernommen, ohne eine rechnerische Übereinstimmung zu behaupten.

M1258. Band III, S. 1193, Saptashatī – Kavaca und abweichende Mantra-Einteilung
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1193, Saptashatī – Kavaca und abweichende Mantra-Einteilung
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
kavacapāṭhe kriyamāṇe tacchlokairāhutayo na deyāḥ |
andhakaśca purā daityo durgāhomaparāyaṇaḥ |
kavacāhutimantreṇa maheśena nipātitaḥ—iti tantroktavacanāt |
kavacaṃ cātra śūlena pāhi no devi—ityādiślokacatuṣṭayarūpamiti ke cit |
tacca (kātyāyanītantra-) viruddhaṃ (kātyāyanītantro-)ktamantravibhāga evābhiyuktaiḥ spaṣṭīkṛtyābhidarśitaḥ |
tathā hi |
aṣṭasaptatyuttaraṃ tu ślokānāṃ śatapañcakam |
proktaṃ saptaśatīstotre tatsaptaśatasaṃkhyayā ||
vibhajya juhuyānmantrāniti kātyāyanīmatam |

Devanagari:
कवचपाठे क्रियमाणे तच्छ्लोकैराहुतयो न देयाः |
अन्धकश्च पुरा दैत्यो दुर्गाहोमपरायणः |
कवचाहुतिमन्त्रेण महेशेन निपातितः—इति तन्त्रोक्तवचनात् |
कवचं चात्र शूलेन पाहि नो देवि—इत्यादिश्लोकचतुष्टयरूपमिति के चित् |
तच्च (कात्यायनीतन्त्र-) विरुद्धं (कात्यायनीतन्त्रो-)क्तमन्त्रविभाग एवाभियुक्तैः स्पष्टीकृत्याभिदर्शितः |
तथा हि |
अष्टसप्तत्युत्तरं तु श्लोकानां शतपञ्चकम् |
प्रोक्तं सप्तशतीस्तोत्रे तत्सप्तशतसंख्यया ||
विभज्य जुहुयान्मन्त्रानिति कात्यायनीमतम् |

Bedeutung und Funktion: Wenn das Kavaca gelesen wird, sollen mit seinen Versen keine Darbringungen erfolgen. Als Begründung wird die tantrische Aussage angeführt, dass einst der Dämon Andhaka, der sich dem Durgā-Homa widmete, von Maheśa durch einen Kavaca-Opfermantra niedergeworfen wurde. Manche verstehen unter Kavaca hier die vier Verse ab śūlena pāhi no devi. Der Verfasser widerspricht: Dies stehe dem Kātyāyanītantra entgegen. Sachkundige hätten vielmehr die dort gelehrte Mantra-Einteilung verdeutlicht, die nun folgt. Der Saptashatī-Hymnus enthalte 578 Ślokas; diese seien nach der Auffassung des Kātyāyanītantra in siebenhundert Mantras einzuteilen und für die Darbringungen zu verwenden. Die folgende Zählung ist somit eine zweite, ausdrücklich erläuternde Fassung und keine Wiederholung bereits übersetzter Verse des Grundhymnus.

M1259. Band III, S. 1193–1194, Alternative Mantrazählung – erstes Kapitel bis 71
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1193–1194, Alternative Mantrazählung – erstes Kapitel bis 71
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
mārkaṇḍeya uvācaikaḥ sāvarṇyādyāstataḥ param ||
ślokamantrāḥ saptadaśa ardhaślokātmakastataḥ |
ekonaviṃśastvevaṃ syuvaiśyoktirviṃśatistathā ||
punarardhaṃ punaḥ ślokaṃ trayamardhaṃ punarbhavet |
pañcaviṃśatisaṃkhyā syādrājā ṣaḍviṃśatistathā ||
ardhaślokātmakaṃ mantradvayamardhaṃ punarbhavet |
ekonatriṃśadevaṃ tu mantrasaṃkhyāḥ prakīrtitāḥ ||
punarardhaṃ punaḥ ślokatrayamardhaṃ punarbhavet |
mārkaṇḍeyaḥ punaścārdhaślokaḥ ślokātmakaḥ punaḥ ||
ardhaślokātmako mantro rājārdhaślokamantrakaḥ |
mantrāścatvāriṃśadeva ślokamantracatuṣṭayam ||
punarardhamṛṣiścārdhaślokamantrāḥ punardaśa |
punarardhaṃ punā rājña ekonā ṣaṣṭirucyate ||
punarardhaṃ punaḥ ślokaḥ punarardhaṃ punā ṛṣiḥ |
punarardhaṃ punaḥ ślokāḥ ṣaṇmantrāḥ punarardhakāḥ ||
nidrāṃ bhagavatīṃ viṣṇoratulāṃ tejasaḥ prabhuḥ |
ityeva pāṭho mantrāṇāmekasaptatirucyate ||

Devanagari:
मार्कण्डेय उवाचैकः सावर्ण्याद्यास्ततः परम् ||
श्लोकमन्त्राः सप्तदश अर्धश्लोकात्मकस्ततः |
एकोनविंशस्त्वेवं स्युवैश्योक्तिर्विंशतिस्तथा ||
पुनरर्धं पुनः श्लोकं त्रयमर्धं पुनर्भवेत् |
पञ्चविंशतिसंख्या स्याद्राजा षड्विंशतिस्तथा ||
अर्धश्लोकात्मकं मन्त्रद्वयमर्धं पुनर्भवेत् |
एकोनत्रिंशदेवं तु मन्त्रसंख्याः प्रकीर्तिताः ||
पुनरर्धं पुनः श्लोकत्रयमर्धं पुनर्भवेत् |
मार्कण्डेयः पुनश्चार्धश्लोकः श्लोकात्मकः पुनः ||
अर्धश्लोकात्मको मन्त्रो राजार्धश्लोकमन्त्रकः |
मन्त्राश्चत्वारिंशदेव श्लोकमन्त्रचतुष्टयम् ||
पुनरर्धमृषिश्चार्धश्लोकमन्त्राः पुनर्दश |
पुनरर्धं पुना राज्ञ एकोना षष्टिरुच्यते ||
पुनरर्धं पुनः श्लोकः पुनरर्धं पुना ऋषिः |
पुनरर्धं पुनः श्लोकाः षण्मन्त्राः पुनरर्धकाः ||
निद्रां भगवतीं विष्णोरतुलां तेजसः प्रभुः |
इत्येव पाठो मन्त्राणामेकसप्ततिरुच्यते ||

Bedeutung und Funktion: Mārkaṇḍeya uvāca zählt als ein Mantra, danach folgen siebzehn Śloka-Mantras ab sāvarṇi und ein Halbvers: Damit sind neunzehn erreicht. Die Kaufmannsrede ergibt zwanzig. Danach ein Halbvers, drei ganze Verse und wieder ein Halbvers: fünfundzwanzig. Die Königsrede ergibt sechsundzwanzig. Es folgen zwei Halbvers-Mantras und ein weiterer Halbvers: neunundzwanzig. Danach erneut ein Halbvers, drei ganze Verse, ein Halbvers, Mārkaṇḍeyas Rede, ein Halbvers, ein ganzer Vers, ein Halbvers-Mantra und die Königsrede als Halbvers-Mantra; die Quelle nennt nun vierzig. Danach vier ganze Vers-Mantras, ein Halbvers, der Seher mit Halbvers und zehn weitere Vers-Mantras; nochmals ein Halbvers und die Königsrede: Die Zwischensumme wird als neunundfünfzig bezeichnet. Wieder folgen ein Halbvers, ein ganzer Vers, ein Halbvers, der Seher, ein Halbvers, sechs ganze Vers-Mantras und ein weiterer Halbvers. Als Grenztext wird nidrāṃ bhagavatīṃ viṣṇor atulāṃ tejasaḥ prabhuḥ angegeben. Die Zwischensumme lautet einundsiebzig. Diese Abfolge gibt die Quelleneinteilung vollständig wieder; die zum Teil elliptischen Verbindungen werden nicht durch neu erfundene Versnummern ersetzt.

M1260. Band III, S. 1194, Alternative Mantrazählung – erstes bis drittes Kapitel
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1194, Alternative Mantrazählung – erstes bis drittes Kapitel
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
brahmārdhaślokamantro'tha ślokamantrāstrayodaśa |
ardhaślokaḥ punaḥ śloka ṛṣiḥ ślokāstu pañca vai ||
punarardhaṃ tu mantrāṇāṃ saptanavatiḥ smṛtāḥ |
bhagavānardhamantrau dvau ṛṣiḥ ślokārdhakaṃ punaḥ ||
ślokaḥ punā ṛṣiḥ ślokadvaya mantradvayaṃ bhavet |
ślokānāmaṣṭasaptatyā caturbhiradhikaṃ śatam ||
adhyāyādāviva ṛṣiruvāceti sakṛnmanuḥ |
aṣṭaṣaṣṭimitāḥ ślokāstāvanto manavo matāḥ ||
ekonasaptatiḥ sarve'dhyāye mantrā dvitīyake |
ādāvṛṣiruvācaikaṃ pañcatriṃśattataḥ param ||
nihanyamānādyāḥ ślokā mukharāgākulākṣaraḥ |
ityantā devyuvācaiko garja garjeti cāparaḥ ||
śloko—ṛṣiruvāceti punaśca ślokapañcakam |
catuścatvāriṃśadevaṃ sarve mantrāstṛtīyake ||

Devanagari:
ब्रह्मार्धश्लोकमन्त्रोऽथ श्लोकमन्त्रास्त्रयोदश |
अर्धश्लोकः पुनः श्लोक ऋषिः श्लोकास्तु पञ्च वै ||
पुनरर्धं तु मन्त्राणां सप्तनवतिः स्मृताः |
भगवानर्धमन्त्रौ द्वौ ऋषिः श्लोकार्धकं पुनः ||
श्लोकः पुना ऋषिः श्लोकद्वय मन्त्रद्वयं भवेत् |
श्लोकानामष्टसप्तत्या चतुर्भिरधिकं शतम् ||
अध्यायादाविव ऋषिरुवाचेति सकृन्मनुः |
अष्टषष्टिमिताः श्लोकास्तावन्तो मनवो मताः ||
एकोनसप्ततिः सर्वेऽध्याये मन्त्रा द्वितीयके |
आदावृषिरुवाचैकं पञ्चत्रिंशत्ततः परम् ||
निहन्यमानाद्याः श्लोका मुखरागाकुलाक्षरः |
इत्यन्ता देव्युवाचैको गर्ज गर्जेति चापरः ||
श्लोको—ऋषिरुवाचेति पुनश्च श्लोकपञ्चकम् |
चतुश्चत्वारिंशदेवं सर्वे मन्त्रास्तृतीयके ||

Bedeutung und Funktion: Brahmās Rede gilt als Halbvers-Mantra; es folgen dreizehn ganze Vers-Mantras, ein Halbvers, ein ganzer Vers, die Seherrede, fünf Verse und ein Halbvers. Damit werden siebenundneunzig Mantras angesetzt. Die Gottesrede ergibt zwei Halbmantras; danach folgen der Seher, ein Halbvers, ein ganzer Vers, erneut der Seher und zwei Verse als zwei Mantras. So ergeben die achtundsiebzig Ślokas nach dieser Einteilung 104 Mantras. Im zweiten Kapitel zählt wie am Kapitelanfang ṛṣir uvāca als ein Mantra; achtundsechzig Ślokas zählen als ebenso viele Mantras: insgesamt neunundsechzig. Im dritten steht zunächst ṛṣir uvāca als eine Einheit, dann fünfunddreißig Verse von nihanyamāna bis mukharāgākulākṣara. Devy uvāca zählt als einer und garja garja als ein weiterer Vers; danach ṛṣir uvāca und fünf Verse. Insgesamt nennt der Text vierundvierzig Mantras für Kapitel drei.

M1261. Band III, S. 1194–1195, Alternative Mantrazählung – viertes Kapitel und Beginn des fünften
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1194–1195, Alternative Mantrazählung – viertes Kapitel und Beginn des fünften
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ādāvṛṣiruvāceti śakrādyā ślokamantrakāḥ |
ṣaḍviṃśāstu ṛṣiḥ ślokadvayaṃ devī tataḥ param ||
kriyatāṃ tridaśāḥ sarve yadasmatto'bhivāñchitam |
ityardhaślokamantro'tha devā ūcustataḥ param ||
bhagavatyā kṛtaṃ sarvamityardhaślokamantrakaḥ |
yadayaṃ nihataśca ca ślokamantratrayaṃ bhavet ||
ṛṣiślokāstu catvāro manavaḥ parikīrtitāḥ |
ṣaṭtriṃśacchlokake'dhyāye catvāriṃśaddvayādhikam ||
ṣaṭsaptatiślokayukte'dhyāye mantrāstu pañcame |
ekonatriṃśadadhikaṃ śataṃ kātyāyanīmate ||
ādau ṛṣiruvāceti purā śumbhādyaśca ṣaṭ |
ślokamantrāstato devā ūcuścaivāṣṭamo manuḥ ||
namo devyādikāḥ ślokāḥ pañca mantrāḥ prakīrtitāḥ |
trayodaśaiva mantrāstu yā devītyādayo'pi ca ||

Devanagari:
आदावृषिरुवाचेति शक्राद्या श्लोकमन्त्रकाः |
षड्विंशास्तु ऋषिः श्लोकद्वयं देवी ततः परम् ||
क्रियतां त्रिदशाः सर्वे यदस्मत्तोऽभिवाञ्छितम् |
इत्यर्धश्लोकमन्त्रोऽथ देवा ऊचुस्ततः परम् ||
भगवत्या कृतं सर्वमित्यर्धश्लोकमन्त्रकः |
यदयं निहतश्च च श्लोकमन्त्रत्रयं भवेत् ||
ऋषिश्लोकास्तु चत्वारो मनवः परिकीर्तिताः |
षट्त्रिंशच्छ्लोककेऽध्याये चत्वारिंशद्द्वयाधिकम् ||
षट्सप्ततिश्लोकयुक्तेऽध्याये मन्त्रास्तु पञ्चमे |
एकोनत्रिंशदधिकं शतं कात्यायनीमते ||
आदौ ऋषिरुवाचेति पुरा शुम्भाद्यश्च षट् |
श्लोकमन्त्रास्ततो देवा ऊचुश्चैवाष्टमो मनुः ||
नमो देव्यादिकाः श्लोकाः पञ्च मन्त्राः प्रकीर्तिताः |
त्रयोदशैव मन्त्रास्तु या देवीत्यादयोऽपि च ||

Bedeutung und Funktion: Im vierten Kapitel stehen zunächst ṛṣir uvāca und sechsundzwanzig Vers-Mantras ab śakrādi. Danach der Seher und zwei Verse, dann die Göttin. Kriyatāṃ tridaśāḥ sarve yad asmatto ’bhivāñchitam gilt als Halbvers-Mantra; es folgt devā ūcuḥ. Bhagavatyā kṛtaṃ sarvam ist ein Halbvers-Mantra, yad ayaṃ nihataś ca leitet drei Vers-Mantras ein. Die Seherrede und vier Verse werden als Mantras bezeichnet. Für das Kapitel mit sechsunddreißig Ślokas lautet die Summe hier zweiundvierzig; dies weicht von der vorherigen Zählfassung ab. Im fünften Kapitel mit sechsundsiebzig Ślokas werden nach dem Kātyāyanītantra 129 Mantras angesetzt. Zunächst ṛṣir uvāca, danach sechs Verse ab purā śumbha; devā ūcuḥ ist der achte Mantra. Die fünf Verse ab namo devyai ergeben weitere fünf, womit dreizehn erreicht sind; es folgt die Reihe yā devī.

M1262. Band III, S. 1196, Alternative Mantrazählung – fünftes bis zehntes Kapitel
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1196, Alternative Mantrazählung – fünftes bis zehntes Kapitel
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ślokadvayaṃ militvā tu catvāriṃśannavādhikam ||
aśītyā'pi ca saṃyoga ekonatriṃśatā'dhikam |
śatameva tu vijñeyamāhutīnāṃ ca pañcame ||
viṃśatiślokasaṃyukte ṣaṣṭhe'dhyāye prakīrtitā |
sarve ślokā mantrarūpā devyekā ca ṛṣitrayam ||
caturviṃśatimantrāṇāmityevaṃ parikīrtitam |
pañcaviṃśacchlokayukte'dhyāye mantrāstu saptame ||
sarve mantrāḥ ślokarūpā ṛṣyuvācadvayaṃ tataḥ |
saptaviṃśatirevaṃ tu mantrasaṃkhyā prakīrtitā ||
sārdhaikaṣaṣṭiślokāścāṣṭame'dhyāye prakīrtitāḥ |
ekaṣaṣṭiślokamantrā ante'rdhaślokamantrakaḥ ||
ādāveka ṛṣiścaiva triṣaṣṭimantrasaṃtatiḥ |
ekonacatvāriṃśadbhiḥ ślokairyukte samīritāḥ ||
adhyāye navame mantrāstāvanto'tha manudvayam |
rājā ṛṣiśceti caikacatvāriṃśanmanuḥ svayam ||
sārdhasaptānvito viṃśacchlokaistu daśame'nvite |
saptaviṃśatimantrāstu ślokarūpāstato'ntimaḥ ||
ardhaślokātmako mantra ṛṣyuvācadvayaṃ tathā |
devyuvācadvayaṃ caiva dvātriṃśanmantrasaṃgrahaḥ ||

Devanagari:
श्लोकद्वयं मिलित्वा तु चत्वारिंशन्नवाधिकम् ||
अशीत्याऽपि च संयोग एकोनत्रिंशताऽधिकम् |
शतमेव तु विज्ञेयमाहुतीनां च पञ्चमे ||
विंशतिश्लोकसंयुक्ते षष्ठेऽध्याये प्रकीर्तिता |
सर्वे श्लोका मन्त्ररूपा देव्येका च ऋषित्रयम् ||
चतुर्विंशतिमन्त्राणामित्येवं परिकीर्तितम् |
पञ्चविंशच्छ्लोकयुक्तेऽध्याये मन्त्रास्तु सप्तमे ||
सर्वे मन्त्राः श्लोकरूपा ऋष्युवाचद्वयं ततः |
सप्तविंशतिरेवं तु मन्त्रसंख्या प्रकीर्तिता ||
सार्धैकषष्टिश्लोकाश्चाष्टमेऽध्याये प्रकीर्तिताः |
एकषष्टिश्लोकमन्त्रा अन्तेऽर्धश्लोकमन्त्रकः ||
आदावेक ऋषिश्चैव त्रिषष्टिमन्त्रसंततिः |
एकोनचत्वारिंशद्भिः श्लोकैर्युक्ते समीरिताः ||
अध्याये नवमे मन्त्रास्तावन्तोऽथ मनुद्वयम् |
राजा ऋषिश्चेति चैकचत्वारिंशन्मनुः स्वयम् ||
सार्धसप्तान्वितो विंशच्छ्लोकैस्तु दशमेऽन्विते |
सप्तविंशतिमन्त्रास्तु श्लोकरूपास्ततोऽन्तिमः ||
अर्धश्लोकात्मको मन्त्र ऋष्युवाचद्वयं तथा |
देव्युवाचद्वयं चैव द्वात्रिंशन्मन्त्रसंग्रहः ||

Bedeutung und Funktion: Mit den zwei anschließenden Versen ergibt die eben beschriebene Gruppe neunundvierzig; zusammen mit achtzig sind dies 129 Darbringungen für das fünfte Kapitel. Im sechsten Kapitel zählen die zwanzig Ślokas als Mantras, dazu eine Göttinnenrede und drei Seherreden: vierundzwanzig. Im siebenten zählen fünfundzwanzig Ślokas und zweimal ṛṣy uvāca: siebenundzwanzig. Im achten werden einundsechzigeinhalb Ślokas genannt: einundsechzig ganze Vers-Mantras, ein abschließender Halbvers-Mantra und die Seherrede am Anfang ergeben dreiundsechzig Mantra-Einheiten. Im neunten zählen neununddreißig Ślokas und die beiden Sprecherformeln des Königs und des Sehers als einundvierzig. Im zehnten, mit siebenundzwanzigeinhalb Ślokas, gelten siebenundzwanzig ganze Verse und der abschließende Halbvers jeweils als Mantra; dazu zweimal die Seherrede und zweimal die Göttinnenrede. Die Summe lautet zweiunddreißig.

M1263. Band III, S. 1196–1197, Alternative Mantrazählung – elftes und zwölftes Kapitel
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1196–1197, Alternative Mantrazählung – elftes und zwölftes Kapitel
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
ślokānāṃ sārdhapañcāśājjeyamekādaśe sphuṭam |
pañcāśacchlokamantrāstadante'rdhaślokamantrakaḥ ||
śākambharīti vikhyātiṃ tadā yāsyāmyahaṃ bhuvi |
eṣo'rdhamantra ityāhuḥ kecittatra vicakṣaṇāḥ ||
devīdvayamṛṣiścaiko devā ekamitīritam |
pañcādhikaṃ tu pañcāśanmantrā jñeyāḥ parisphuṭam ||
aṣṭatriṃśacchlokayukte'dhyāye dvādaśātmake |
catvāriṃśacca ekaśca mantrāstatrāhutidvayam ||
ardhaślokātmakaṃ ślokāḥ saptatriṃśanmitā ṛṣiḥ |
devyuvāceti caivaikamevaṃ saṃkhyā sphuṭoditā ||

Devanagari:
श्लोकानां सार्धपञ्चाशाज्जेयमेकादशे स्फुटम् |
पञ्चाशच्छ्लोकमन्त्रास्तदन्तेऽर्धश्लोकमन्त्रकः ||
शाकम्भरीति विख्यातिं तदा यास्याम्यहं भुवि |
एषोऽर्धमन्त्र इत्याहुः केचित्तत्र विचक्षणाः ||
देवीद्वयमृषिश्चैको देवा एकमितीरितम् |
पञ्चाधिकं तु पञ्चाशन्मन्त्रा ज्ञेयाः परिस्फुटम् ||
अष्टत्रिंशच्छ्लोकयुक्तेऽध्याये द्वादशात्मके |
चत्वारिंशच्च एकश्च मन्त्रास्तत्राहुतिद्वयम् ||
अर्धश्लोकात्मकं श्लोकाः सप्तत्रिंशन्मिता ऋषिः |
देव्युवाचेति चैवैकमेवं संख्या स्फुटोदिता ||

Bedeutung und Funktion: Im elften Kapitel werden fünfzig ganze Vers-Mantras und am Schluss ein Halbvers-Mantra genannt. Manche Sachkundige bestimmen gerade „Dann werde ich auf Erden als Śākambharī bekannt werden“ (śākambharīti vikhyātiṃ tadā yāsyāmy ahaṃ bhuvi) als diesen Halbmantra. Hinzu kommen zweimal die Göttinnenrede, einmal die Seherrede und einmal die Götterrede: ausdrücklich fünfundfünfzig Mantras. Dies unterscheidet sich von der früheren Angabe fünfundfünfzigeinhalb Darbringungen. Im zwölften Kapitel mit achtunddreißig Ślokas werden einundvierzig Mantras angesetzt: zwei auf Halbversen beruhende Darbringungen, siebenunddreißig ganze Verse sowie die Seherrede und devy uvāca als je eine Einheit. So wird die Zahl ausdrücklich erläutert.

M1264. Band III, S. 1197, Alternative Mantrazählung – dreizehntes Kapitel abgeschlossen
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1197, Alternative Mantrazählung – dreizehntes Kapitel abgeschlossen
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
trayodaśe sārdhasaptadaśaślokāḥ prakīrtitāḥ |
ṛṣiruvācetyārabhya bhogasvargāpavargadāḥ ||
ityantāḥ pañcamantrāste mārkaṇḍeyastataḥ param |
iti tasya vacaḥ śrutvetyardhamantraḥ prakīrtitaḥ ||
ślokamantrāstato jñeyāḥ pañcaivāthārdhamantrakam |
devyuvāceti mantro'yaṃ tataḥ ślokastu mantrakaḥ ||
mārkaṇḍeyastato mantraḥ ślokau mantradvayaṃ tataḥ |
tato devīṣaḍardhāni sapta mantrāḥ prakīrtitāḥ ||
mārkaṇḍeyastataḥ paścāddvayaṃ mantradvayaṃ smṛtam |
āvṛttyā tvadhiko mantraḥ sāvarṇirbhavitā manuḥ ||
ekonatriṃśatsaṃkhyākā mantrā atra smṛtā budhaiḥ—iti |

Devanagari:
त्रयोदशे सार्धसप्तदशश्लोकाः प्रकीर्तिताः |
ऋषिरुवाचेत्यारभ्य भोगस्वर्गापवर्गदाः ||
इत्यन्ताः पञ्चमन्त्रास्ते मार्कण्डेयस्ततः परम् |
इति तस्य वचः श्रुत्वेत्यर्धमन्त्रः प्रकीर्तितः ||
श्लोकमन्त्रास्ततो ज्ञेयाः पञ्चैवाथार्धमन्त्रकम् |
देव्युवाचेति मन्त्रोऽयं ततः श्लोकस्तु मन्त्रकः ||
मार्कण्डेयस्ततो मन्त्रः श्लोकौ मन्त्रद्वयं ततः |
ततो देवीषडर्धानि सप्त मन्त्राः प्रकीर्तिताः ||
मार्कण्डेयस्ततः पश्चाद्द्वयं मन्त्रद्वयं स्मृतम् |
आवृत्त्या त्वधिको मन्त्रः सावर्णिर्भविता मनुः ||
एकोनत्रिंशत्संख्याका मन्त्रा अत्र स्मृता बुधैः—इति |

Bedeutung und Funktion: Für Kapitel dreizehn werden siebzehneinhalb Ślokas genannt. Von ṛṣir uvāca bis bhogasvargāpavargadāḥ zählen fünf Mantras, dann folgt Mārkaṇḍeyas Rede. Iti tasya vacaḥ śrutvā gilt als Halbmantra. Danach fünf ganze Vers-Mantras und ein Halbmantra; devy uvāca ist ein weiterer Mantra, danach ein ganzer Vers. Mārkaṇḍeyas Rede bildet einen Mantra, zwei folgende Verse zwei weitere. Die nächste Göttinnenrede mit sechs Halbversen ergibt sieben Mantras. Dann Mārkaṇḍeya und anschließend zwei Einheiten als zwei Mantras. Durch Wiederholung kommt sāvarṇir bhavitā manuḥ als zusätzlicher Mantra hinzu. So erkennen die Kundigen hier insgesamt neunundzwanzig Mantras. Damit endet die zweite Zählfassung.

M1265. Band III, S. 1200, Mantra-Vollendung – Verheißung und rituelle Schrift
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1200, Mantra-Vollendung – Verheißung und rituelle Schrift
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tathā |
sa jayati ripuvargān vādirājān vivāde ramayati ramaṇīnāṃ nityamarciśrirāyuḥ |
kathayati kavirājairapyadṛṣṭaṃ sukāvyaṃ madhumatirapi devyāḥ kiṃ punaḥ siddhimaṃtrāḥ ||
kulayuvatisuyonau mantravarṇānvilikhya nikhilanigamavarṇān suptadoṣādiduṣṭān |
viditagurukulāntarbāhyavartmā vidhijño madhupuṭitapaṭīyān bhāvayecchāntacittaḥ ||

Devanagari:
तथा |
स जयति रिपुवर्गान् वादिराजान् विवादे रमयति रमणीनां नित्यमर्चिश्रिरायुः |
कथयति कविराजैरप्यदृष्टं सुकाव्यं मधुमतिरपि देव्याः किं पुनः सिद्धिमंत्राः ||
कुलयुवतिसुयोनौ मन्त्रवर्णान्विलिख्य निखिलनिगमवर्णान् सुप्तदोषादिदुष्टान् |
विदितगुरुकुलान्तर्बाह्यवर्त्मा विधिज्ञो मधुपुटितपटीयान् भावयेच्छान्तचित्तः ||

Bedeutung und Funktion: Ferner verheißt der Text den Sieg über Feinde und große Redner im Streit, das Erfreuen der Frauen und die Fähigkeit, Gedichte zu sprechen, die selbst großen Dichtern unbekannt seien. Die dazwischenstehende Wortgruppe nityam arciśrirāyuḥ ist beschädigt; eine sichere Aussage zu Ansehen oder Lebensdauer lässt sich daraus nicht gewinnen. Auch madhumati steht in unsicherer Fügung; der Satz steigert seine Verheißung durch den Hinweis auf vollendete Mantras. Anschließend beschreibt die Quelle eine sexualrituelle Schriftpraxis: Auf die Yoni einer Frau der Kula-Tradition sollen die Mantra-Buchstaben geschrieben werden, auch alle Buchstaben der heiligen Überlieferung, die durch „Schlaf“ und andere Mantra-Mängel beeinträchtigt sind. Wer die inneren und äußeren Wege der Guru-Tradition und das Ritual kennt, meditiere mit ruhigem Geist; madhu-puṭita, „mit Madhu umhüllt“, wird im Text genannt, ohne dass hier eindeutig zwischen Honig und einem rituellen berauschenden Stoff unterschieden werden kann. Die Wiedergabe beschreibt den historischen Ritus, nicht eine neu formulierte Übungsanleitung.

M1266. Band III, S. 1216, Dhanadā – zweiter Mantra und Abschluss
Fundstelle: Taraṅga12, Band III, S. 1216, Dhanadā – zweiter Mantra und Abschluss
Quellenpassage zu Formeln, Lautangaben oder ihrer Anwendung. Der Sanskrittext enthält gegebenenfalls auch Rahmensätze; diese gehören nicht zur Rezitationsformel. Verschlüsselte und nur benannte Formeln bleiben unergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
svayamāheti yakṣeśo yo māṃ smarati mānavaḥ |
tasya dāridryasannyāsaṃ dāsīvat karavāṇyaham ||
dvitīyamantrasya puraścaraṇamāha |
sahasrasaptaniyataṃ puraścaraṇamucyate |
homo ghṛtena khaṇḍena madhunā ca daśāṃśataḥ ||
tāmrapātre maṇḍalaṃ ca kṛtvā candanalepite |
pūjā kāryā mahādevyāḥ kṣaṇāddāridryaśāntaye ||
aṅganyāsakaranyāsau cāṅge caivāsya devatā |
kuberasya matenāsyāḥ pūjā'pi kriyate tathā ||
iti dhanadāsādhanam |

Devanagari:
स्वयमाहेति यक्षेशो यो मां स्मरति मानवः |
तस्य दारिद्र्यसन्न्यासं दासीवत् करवाण्यहम् ||
द्वितीयमन्त्रस्य पुरश्चरणमाह |
सहस्रसप्तनियतं पुरश्चरणमुच्यते |
होमो घृतेन खण्डेन मधुना च दशांशतः ||
ताम्रपात्रे मण्डलं च कृत्वा चन्दनलेपिते |
पूजा कार्या महादेव्याः क्षणाद्दारिद्र्यशान्तये ||
अङ्गन्यासकरन्यासौ चाङ्गे चैवास्य देवता |
कुबेरस्य मतेनास्याः पूजाऽपि क्रियते तथा ||
इति धनदासाधनम् |

Bedeutung und Funktion: Der Yakṣa-Herr wird als Sprecher der Zusicherung angeführt: „Wer meiner gedenkt, dessen Armut werde ich wie eine Dienerin beseitigen.“ Die feminine Dienstmetapher steht so im überlieferten Satz; ihr Verhältnis zum männlich bezeichneten Sprecher bleibt offen. Für den zweiten Mantra wird das Puraścaraṇa auf siebentausend Wiederholungen festgelegt. Das Homa umfasst ein Zehntel mit geklärter Butter, Zucker und Honig. Auf einer mit Sandel bestrichenen Kupferschale wird ein Maṇḍala angelegt und darin die große Göttin zur raschen Stillung der Armut verehrt. Die folgende Zeile nennt Glieder- und Handnyāsa sowie die Gottheit in einer grammatisch gedrängten Fügung; die Verehrung wird außerdem der Auffassung Kuberas zugeordnet. Damit endet die Dhanadā-Sādhana.

Shiva und Parvati stehen für die Verbundenheit von Bewusstsein und Kraft.

Video laden

YouTube

YouTube sammelt möglicherweise persönliche Daten. Datenschutzrichtlinie

Fortfahren Ausblenden

Ergänzung: Band III, Seiten 748–756

M1267. Band III, S. 750–751, Kālī-Vidyās – einsilbige und sechssilbige Form
Fundstelle: Taraṅga 9, Band III, S. 750–751, Kālī-Vidyās – einsilbige und sechssilbige Form
Quellenzusammenhang mit Mantraangaben, verschlüsselten Bildungsregeln und Ritualerklärungen. Nur ausdrücklich zitierte Lautfolgen sind Formeln; Dhyāna, Nyāsa-Anweisungen und Rahmensätze sind keine durchgehende Rezitationsformel. Beschädigte oder verschlüsselte Angaben werden nicht zu einer vermeintlich gesicherten Formel ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha vidyābhedāḥ kālītantre |
kālīhṛdayavidyā ca siddhividyā mahodayā |
purā yena yathā japtvā siddhimāyāddivaukasaḥ ||
kāmākṣaraṃ vahnisaṃsthamindirānādabindubhiḥ |
mantrarājamidaṃ khyātaṃ durlabhaṃ pāpacetasām ||
triguṇā tu viśeṣeṇa sarvaśāstraprabodhikā |
anayā sadṛśī vidyā na hi sārasvatapradā ||
ākarṣaṇavaśīkāramāraṇoccāṭanaṃ tathā |
śāntipuṣṭyādikarmāṇi sādhayeddivyāliṅgāt—ityādi |
tathā |
dhyānapūjādikaṃ sarvaṃ sādhanaṃ ca puraskriyā |
ati[aspaṣṭam]khyāḥ samānaṃ sarvamīritam ||
merau |
japapūjādikaṃ prāgvadviśeṣādbhogamokṣadam |
śrutisiddhānte |
svabījaṃ pūrvamuddhṛtya kālike vahnigehinī |
eṣā ṣaḍakṣarī vidyā bhuktimuktiphalapradā ||
merutantre |
nyāsapūjādikaṃ prāgvadviśeṣādrogado mataḥ |

Devanagari:
अथ विद्याभेदाः कालीतन्त्रे |
कालीहृदयविद्या च सिद्धिविद्या महोदया |
पुरा येन यथा जप्त्वा सिद्धिमायाद्दिवौकसः ||
कामाक्षरं वह्निसंस्थमिन्दिरानादबिन्दुभिः |
मन्त्रराजमिदं ख्यातं दुर्लभं पापचेतसाम् ||
त्रिगुणा तु विशेषेण सर्वशास्त्रप्रबोधिका |
अनया सदृशी विद्या न हि सारस्वतप्रदा ||
आकर्षणवशीकारमारणोच्चाटनं तथा |
शान्तिपुष्ट्यादिकर्माणि साधयेद्दिव्यालिङ्गात्—इत्यादि |
तथा |
ध्यानपूजादिकं सर्वं साधनं च पुरस्क्रिया |
अति[अस्पष्टम्]ख्याः समानं सर्वमीरितम् ||
मेरौ |
जपपूजादिकं प्राग्वद्विशेषाद्भोगमोक्षदम् |
श्रुतिसिद्धान्ते |
स्वबीजं पूर्वमुद्धृत्य कालिके वह्निगेहिनी |
एषा षडक्षरी विद्या भुक्तिमुक्तिफलप्रदा ||
मेरुतन्त्रे |
न्यासपूजादिकं प्राग्वद्विशेषाद्रोगदो मतः |

Bedeutung und Funktion: Nun die verschiedenen Vidyās nach dem Kālītantra: Die Herzens-Vidyā Kālīs wird als glückverheißende Vollendungs-Vidyā eingeführt, durch deren Japa die Götter einst Siddhi erlangten. Die Chiffre nennt den als Kāma bezeichneten Laut, auf Feuer gesetzt und mit Indirā, Nāda und Bindu verbunden; diese einsilbige Bildung heißt Mantrakönig und sei für einen von Unrecht erfüllten Geist schwer zu erlangen. Dreifach gesetzt eröffne sie das Verständnis aller Schriften; keine gleiche ihr als Spenderin sprachlicher Erkenntnis. Sie werde für Heranziehung, Unter-Einfluss-Bringen, tödliche Rituale, Vertreibung sowie Befriedung und Gedeihen verwendet. Das Schlusswort divyāliṅgāt bleibt lokal unsicher. Meditation, Puja, Sādhana und Puraścaraṇa werden als dem früheren Verfahren entsprechend bezeichnet; die Bezeichnung am Anfang der letzten Zeile von S.750 ist beschädigt. Im Meru heißt es ausdrücklich: Japa und Puja geschehen wie zuvor und gewähren insbesondere Genuss und Befreiung. Im Śrutisiddhānta: „Nach dem eigenen Bīja folgen ,Kālike‘ und die Feuergattin. Diese sechssilbige Vidyā schenkt Genuss und Befreiung.“ Das Merutantra verweist für Nyāsa und Puja wiederum auf das frühere Verfahren. Der anschließend gedruckte Ausdruck viśeṣādrogado ist unsicher; er wird nicht stillschweigend in ein bestimmtes Heilsversprechen umgedeutet.

M1268. Band III, S. 751, Kürzere Kālī-Mantras und einundzwanzigsilbige Bildung
Fundstelle: Taraṅga 9, Band III, S. 751, Kürzere Kālī-Mantras und einundzwanzigsilbige Bildung
Quellenzusammenhang mit Mantraangaben, verschlüsselten Bildungsregeln und Ritualerklärungen. Nur ausdrücklich zitierte Lautfolgen sind Formeln; Dhyāna, Nyāsa-Anweisungen und Rahmensätze sind keine durchgehende Rezitationsformel. Beschädigte oder verschlüsselte Angaben werden nicht zu einer vermeintlich gesicherten Formel ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tatraiva |
krī~ hū~ hrī~ tryakṣarātmā'yaṃ mantraḥ kālyāḥ prakīrtitaḥ |
prāgvajjapādikaṃ cāsya viśeṣāt santatipradaḥ ||
kālībījaṃ ca hū~ māyāṃ huṃ phaṭ pañcākṣaro manuḥ |
nyāsadhyānādikaṃ prāgvadviśeṣādbhūtanāśanam ||
krī~ hū~ hrī~ hū~ phaḍityuktvā svāhāntaḥ saptavarṇakaḥ |
māyāntarhūṃ kūrcayugamastaindrāntaṃ mantratrayam ||
māyābindoścarayutaṃ dakṣiṇe kālike padam |
saṃhārakramayogena bījasaptakamuddharet ||
ekaviṃśatyakṣarātmā tārādyaḥ kālikāmanuḥ |

Devanagari:
तत्रैव |
क्रीँ हूँ ह्रीँ त्र्यक्षरात्माऽयं मन्त्रः काल्याः प्रकीर्तितः |
प्राग्वज्जपादिकं चास्य विशेषात् सन्ततिप्रदः ||
कालीबीजं च हूँ मायां हुं फट् पञ्चाक्षरो मनुः |
न्यासध्यानादिकं प्राग्वद्विशेषाद्भूतनाशनम् ||
क्रीँ हूँ ह्रीँ हूँ फडित्युक्त्वा स्वाहान्तः सप्तवर्णकः |
मायान्तर्हूं कूर्चयुगमस्तैन्द्रान्तं मन्त्रत्रयम् ||
मायाबिन्दोश्चरयुतं दक्षिणे कालिके पदम् |
संहारक्रमयोगेन बीजसप्तकमुद्धरेत् ||
एकविंशत्यक्षरात्मा ताराद्यः कालिकामनुः |

Bedeutung und Funktion: Aus derselben Quelle: „Krī̐ hū̐ hrī̐“ wird als dreisilbiger Kālī-Mantra genannt. Japa und weitere Handlungen geschehen wie zuvor; insbesondere werden Nachkommen verheißen. Eine als fünfsilbig bezeichnete Bildung nennt Kālīs Bīja, Hū̐, Māyā, Huṃ und Phaṭ. Nyāsa und Meditation entsprechen dem früheren Verfahren; als besondere Wirkung wird die Abwehr von Bhūtas genannt. Die siebenlautige Form nennt „krī̐ hū̐ hrī̐ hū̐ phaṭ“ und schließt mit Svāhā. Danach folgt eine stark gedrängte, teilweise beschädigte Zeile über drei Mantras mit Māyā, Hūṃ, zweimal Kūrca und als Astra beziehungsweise Indra bezeichneten Endgliedern. Die genaue Aufteilung bleibt offen. Für eine einundzwanzigsilbige Kālī-Form werden Māyā und Bindu in einer unsicheren Verbindung, „dakṣiṇe kālike“, eine Siebenergruppe von Bījas in Auflösungsreihenfolge und Tāra am Anfang genannt. Die Drucklesung māyābindoścarayutam und die unmittelbar vorausgehende Chiffre sind nicht zu einer gesicherten Rezitationsfolge ergänzt. Die hier ausgeschriebenen Bījas tragen überwiegend Candrabindu; der Druck wechselt an einer Stelle zum Anusvāra.

M1269. Band III, S. 751–752, Einundzwanzig- und achtsilbige Kālī-Form
Fundstelle: Taraṅga 9, Band III, S. 751–752, Einundzwanzig- und achtsilbige Kālī-Form
Quellenzusammenhang mit Mantraangaben, verschlüsselten Bildungsregeln und Ritualerklärungen. Nur ausdrücklich zitierte Lautfolgen sind Formeln; Dhyāna, Nyāsa-Anweisungen und Rahmensätze sind keine durchgehende Rezitationsformel. Beschädigte oder verschlüsselte Angaben werden nicht zu einer vermeintlich gesicherten Formel ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
merutantre'pi |
athānyaṃ saṃpravakṣyāmi ekaviṃśativarṇakam |
oṃ hrī~ hrī~ hū~ yugaṃ triḥ krī~ dakṣiṇe kālike vadet ||
triḥ krī~ hū~ hū~ śaktiyugamasya nyāsādi pūrvavat |
bilvamūle śavārūḍho vaṭamūle tathaiva ca ||
lakṣaṃ manumimaṃ japtvā sarvasiddhīśvaro bhavet |
pakṣaṃ pratiniśāyāṃ dakṣiṇāśrāyasiddhidam ||
tathā |
dakṣiṇe kālike svāhā manuraṣṭākṣaraḥ paraḥ |
nyāsaḥ prāgvaddhyāyenmantreśāṃ śavarūpaśivasthitām ||
mahākālaratāsaktāṃ śivābhirdikṣu veṣṭitām |

Devanagari:
मेरुतन्त्रेऽपि |
अथान्यं संप्रवक्ष्यामि एकविंशतिवर्णकम् |
ॐ ह्रीँ ह्रीँ हूँ युगं त्रिः क्रीँ दक्षिणे कालिके वदेत् ||
त्रिः क्रीँ हूँ हूँ शक्तियुगमस्य न्यासादि पूर्ववत् |
बिल्वमूले शवारूढो वटमूले तथैव च ||
लक्षं मनुमिमं जप्त्वा सर्वसिद्धीश्वरो भवेत् |
पक्षं प्रतिनिशायां दक्षिणाश्रायसिद्धिदम् ||
तथा |
दक्षिणे कालिके स्वाहा मनुरष्टाक्षरः परः |
न्यासः प्राग्वद्ध्यायेन्मन्त्रेशां शवरूपशिवस्थिताम् ||
महाकालरतासक्तां शिवाभिर्दिक्षु वेष्टिताम् |

Bedeutung und Funktion: Auch im Merutantra: „Nun werde ich einen anderen, einundzwanziglautigen Mantra erklären.“ Der gedruckte Aufbau beginnt mit Oṃ, zweimal Hrī̐, einem Hū̐-Paar, dreimal Krī̐ und „dakṣiṇe kālike“; anschließend werden dreimal Krī̐, zweimal Hū̐ und ein Śakti-Paar genannt. Nyāsa und weitere Handlungen geschehen wie zuvor. Die Zeile mit yugaṃ ist gedrängt und wird als Bildungsschema bewahrt. Am Fuß eines Bilva- oder Vaṭa-Baumes, auf einem Leichnam sitzend, soll der Übende durch hunderttausend Wiederholungen zum Herrn aller Siddhis werden. Eine weitere Zeile nennt nächtliche Wiederholung über eine Monatshälfte und die Vollendung des südlichen Überlieferungsweges; die Druckform dakṣiṇāśrāya ist lokal unsicher. Ferner: „dakṣiṇe kālike svāhā“ heißt der höchste achtsilbige Mantra. Sein Nyāsa entspricht dem früheren. Man meditiert über die Mantraherrin auf Śiva in Leichengestalt, in Vereinigung mit Mahākāla, von Schakalen in den Himmelsrichtungen umgeben. Dies beschreibt das überlieferte Meditationsbild.

M1270. Band III, S. 752, Weitere Kālī-Formen und Puraścaraṇa
Fundstelle: Taraṅga 9, Band III, S. 752, Weitere Kālī-Formen und Puraścaraṇa
Quellenzusammenhang mit Mantraangaben, verschlüsselten Bildungsregeln und Ritualerklärungen. Nur ausdrücklich zitierte Lautfolgen sind Formeln; Dhyāna, Nyāsa-Anweisungen und Rahmensätze sind keine durchgehende Rezitationsformel. Beschädigte oder verschlüsselte Angaben werden nicht zu einer vermeintlich gesicherten Formel ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
tathā |
puraścaryādikaṃ prāgvat prayogānācaret tathā |
athātaḥ saṃpravakṣyāmi śakravarṇamanūttamam ||
krī~ hū~ hrī~ dakṣiṇe kālike krī~ hū~ hrī~ dahanapriyā |
yajanaṃ pūrvavat proktaṃ nyāsadhyānajapādikam ||
viśeṣācca surādīnāmayamākarṣaṇakṣamaḥ |
hū~ hū~ triḥ krī~ dviśca lajjāṃ dakṣiṇe kālike punaḥ ||
hū~ hū~ triḥ krī~ dviśca lajjāṃ svāhetyakṛtivarṇavān |
nyāsapūjādikaṃ prāgvadviśeṣeṇa vaśīkṛtiḥ ||
japādetasya bhavati sarvamanyat tu pūrvavat |
krī~ krī~ krī~ hū~ samuccārya hū~ lajjādvayamuccaret ||
dakṣiṇe kālike svāhā tithivarṇaḥ prakīrtitaḥ |
mantrarājo'yamākhyātaḥ pūrvavat syādupāsanā ||
viśeṣādrājyānāmayaṃ rājyaprado bhavet |
athaitadvidyāyāśca puraścaraṇamuktaṃ siddhāntasaṃgrahe |
evaṃ dhyātvā mahākālīṃ japellakṣacatuṣṭayam |
raktotpalairbilvapatraiśca taddaśāṃśena homayet—iti ||

Devanagari:
तथा |
पुरश्चर्यादिकं प्राग्वत् प्रयोगानाचरेत् तथा |
अथातः संप्रवक्ष्यामि शक्रवर्णमनूत्तमम् ||
क्रीँ हूँ ह्रीँ दक्षिणे कालिके क्रीँ हूँ ह्रीँ दहनप्रिया |
यजनं पूर्ववत् प्रोक्तं न्यासध्यानजपादिकम् ||
विशेषाच्च सुरादीनामयमाकर्षणक्षमः |
हूँ हूँ त्रिः क्रीँ द्विश्च लज्जां दक्षिणे कालिके पुनः ||
हूँ हूँ त्रिः क्रीँ द्विश्च लज्जां स्वाहेत्यकृतिवर्णवान् |
न्यासपूजादिकं प्राग्वद्विशेषेण वशीकृतिः ||
जपादेतस्य भवति सर्वमन्यत् तु पूर्ववत् |
क्रीँ क्रीँ क्रीँ हूँ समुच्चार्य हूँ लज्जाद्वयमुच्चरेत् ||
दक्षिणे कालिके स्वाहा तिथिवर्णः प्रकीर्तितः |
मन्त्रराजोऽयमाख्यातः पूर्ववत् स्यादुपासना ||
विशेषाद्राज्यानामयं राज्यप्रदो भवेत् |
अथैतद्विद्यायाश्च पुरश्चरणमुक्तं सिद्धान्तसंग्रहे |
एवं ध्यात्वा महाकालीं जपेल्लक्षचतुष्टयम् |
रक्तोत्पलैर्बिल्वपत्रैश्च तद्दशांशेन होमयेत्—इति ||

Bedeutung und Funktion: Puraścaraṇa und Anwendungen geschehen ebenfalls wie zuvor. Es folgt eine als śakravarṇa bezeichnete, nach dem Zahlwort vierzehnsilbige Formel: Krī̐, Hū̐, Hrī̐, „dakṣiṇe kālike“, erneut Krī̐, Hū̐, Hrī̐ und die „Feuergeliebte“ als Schluss. Verehrung, Nyāsa, Meditation und Japa entsprechen dem früheren Verfahren. Insbesondere soll sie Götter und weitere Wesen heranziehen können. Eine weitere Bildung nennt zweimal Hū̐, dreimal Krī̐, zweimal Lajjā, „dakṣiṇe kālike“, dann nochmals dieselben Bīja-Gruppen und Svāhā. Die Silbenzahl ist im Druck als akṛtivarṇavān angegeben und bleibt in dieser Form ungesichert. Nyāsa und Puja geschehen wie zuvor; als besondere Wirkung wird Beeinflussung genannt. Der nächste Mantrakönig nennt dreimal Krī̐, zweimal Hū̐, zweimal Lajjā, „dakṣiṇe kālike“ und Svāhā. Er wird durch das Zahlwort tithi als fünfzehnsilbig bezeichnet; seine Verehrung geschieht wie zuvor, und besonders den Herrschaftslosen verheißt er Herrschaft. Zur Vidyā erklärt der Siddhāntasaṃgraha das Puraścaraṇa: Nach solcher Meditation über Mahākālī folgen vierhunderttausend Wiederholungen und ein Homa mit einem Zehntel davon, mit roten Lotussen und Bilva-Blättern. Verschlüsselte Schlussglieder werden hier nicht durch ungesicherte Silben ergänzt.

M1271. Band III, S. 752–753, Mahākāla – Einführung, Mantra und Zuordnungen
Fundstelle: Taraṅga 9, Band III, S. 752–753, Mahākāla – Einführung, Mantra und Zuordnungen
Quellenzusammenhang mit Mantraangaben, verschlüsselten Bildungsregeln und Ritualerklärungen. Nur ausdrücklich zitierte Lautfolgen sind Formeln; Dhyāna, Nyāsa-Anweisungen und Rahmensätze sind keine durchgehende Rezitationsformel. Beschädigte oder verschlüsselte Angaben werden nicht zu einer vermeintlich gesicherten Formel ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha mahākālamantraḥ śaktisaṅgame |
śrīśiva uvāca |
mahākālaṃ samārādhya nirvāṇaṃ nirbhayaṃ śṛṇu |
mahākālo mahābhīmaḥ pralayānalasannibhaḥ ||
kālīsāyujyamuddūtaḥ kālīmānasikaḥ śivaḥ |
mahākālaḥ paraḥ śambhuḥ parātītaguṇākaraḥ ||
tasya mantraṃ pravakṣyāmi yena rakṣejjagattrayam |
kūrcayugmaṃ mahākāla prasīdeti padadvayam ||
lajjāyugmaṃ vahnijāyāsaṃyuktaḥ ṣoḍaśārṇakaḥ |
ṣoḍaśārṇā yathā mukhyā sarvaśrīcakramaṇḍale ||
tathā'yaṃ sarvakālīṣu mahākālaḥ prakīrtitaḥ |
kālikā'sya ṛṣiḥ prokto virāṭ chandaḥ prakīrtitam ||
devatā tu mahākālaḥ sarvarūpī nirañjanaḥ |
kūrcabījaṃ tathā māyā śaktirasya prakīrtitā ||
svāhākīlakamuddiṣṭaṃ kāmye viniyogatā |
māyayā tu ṣaḍaṅgāni dhyānaṃ śṛṇu varānane ||

Devanagari:
अथ महाकालमन्त्रः शक्तिसङ्गमे |
श्रीशिव उवाच |
महाकालं समाराध्य निर्वाणं निर्भयं शृणु |
महाकालो महाभीमः प्रलयानलसन्निभः ||
कालीसायुज्यमुद्दूतः कालीमानसिकः शिवः |
महाकालः परः शम्भुः परातीतगुणाकरः ||
तस्य मन्त्रं प्रवक्ष्यामि येन रक्षेज्जगत्त्रयम् |
कूर्चयुग्मं महाकाल प्रसीदेति पदद्वयम् ||
लज्जायुग्मं वह्निजायासंयुक्तः षोडशार्णकः |
षोडशार्णा यथा मुख्या सर्वश्रीचक्रमण्डले ||
तथाऽयं सर्वकालीषु महाकालः प्रकीर्तितः |
कालिकाऽस्य ऋषिः प्रोक्तो विराट् छन्दः प्रकीर्तितम् ||
देवता तु महाकालः सर्वरूपी निरञ्जनः |
कूर्चबीजं तथा माया शक्तिरस्य प्रकीर्तिता ||
स्वाहाकीलकमुद्दिष्टं काम्ये विनियोगता |
मायया तु षडङ्गानि ध्यानं शृणु वरानने ||

Bedeutung und Funktion: Nun der Mahākāla-Mantra im Śaktisaṅgama. Śiva sprach: „Höre von der furchtlosen Erlösung durch die Verehrung Mahākālas. Mahākāla ist überaus furchtbar, dem Feuer der Weltauflösung gleich. Er ist Śiva in engster Einheit mit Kālī und in ihrem Geist gegenwärtig; die Verbindung kālīsāyujyamuddūtaḥ ist textlich unsicher. Mahākāla ist der höchste Śambhu, jenseits des Höchsten und Hort der Eigenschaften. Ich werde seinen Mantra erklären, durch den die drei Welten beschützt werden.“ Der Aufbau nennt zweimal Kūrca, die beiden Wörter „mahākāla prasīda“, zweimal Lajjā und Vahnijāyā. Die Formel wird als sechzehnsilbig bezeichnet. Wie die sechzehnsilbige Vidyā im ganzen Śrīcakra-Maṇḍala den Vorrang hat, so wird Mahākāla unter allen Kālī-Formen gepriesen. Kālī ist seine Seherin, Virāṭ das Versmaß, Mahākāla die Gottheit: allgestaltig und unbefleckt. Kūrca ist das Bīja, Māyā die Śakti, Svāhā das Kīlaka; die Anwendung gilt wunschbezogenen Ritualen. Die sechs Glieder werden mit Māyā gebildet. „Höre nun die Meditation, Schönangesichtige.“

M1272. Band III, S. 753, Mahākāla – Meditation
Fundstelle: Taraṅga 9, Band III, S. 753, Mahākāla – Meditation
Quellenzusammenhang mit Mantraangaben, verschlüsselten Bildungsregeln und Ritualerklärungen. Nur ausdrücklich zitierte Lautfolgen sind Formeln; Dhyāna, Nyāsa-Anweisungen und Rahmensätze sind keine durchgehende Rezitationsformel. Beschädigte oder verschlüsselte Angaben werden nicht zu einer vermeintlich gesicherten Formel ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha dhyānam |
koṭikālānalābhāsaṃ caturbāhuṃ trilocanam |
śmaśānāṣṭakamadhyasthaṃ muṇḍāṣṭakavibhūṣitam ||
pañcapretasthitaṃ devaṃ triśūlaṃ ḍamaruṃ tathā |
khaḍgaṃ ca kharparaṃ caiva vāmadakṣiṇayogataḥ ||
bibhrataṃ sundaraṃ dehaṃ śmaśānabhasmabhūṣitam |
nānāśavaiḥ krīḍamānaṃ kālikā hṛdayasthitam ||
lālayantaṃ ratāsaktaṃ ghoracumbanatatparam |
gṛdhragomāyusaṃyuktaṃ pheravīgaṇasaṃyutam ||
jaṭāpaṭalaśobhāḍhyaṃ sarvaśūnyālaye sthitam |
sarvaśūnyamuṇḍabhūṣaṃ prasannavadanaṃ śivam ||
bhāvayediti śeṣaḥ |

Devanagari:
अथ ध्यानम् |
कोटिकालानलाभासं चतुर्बाहुं त्रिलोचनम् |
श्मशानाष्टकमध्यस्थं मुण्डाष्टकविभूषितम् ||
पञ्चप्रेतस्थितं देवं त्रिशूलं डमरुं तथा |
खड्गं च खर्परं चैव वामदक्षिणयोगतः ||
बिभ्रतं सुन्दरं देहं श्मशानभस्मभूषितम् |
नानाशवैः क्रीडमानं कालिका हृदयस्थितम् ||
लालयन्तं रतासक्तं घोरचुम्बनतत्परम् |
गृध्रगोमायुसंयुक्तं फेरवीगणसंयुतम् ||
जटापटलशोभाढ्यं सर्वशून्यालये स्थितम् |
सर्वशून्यमुण्डभूषं प्रसन्नवदनं शिवम् ||
भावयेदिति शेषः |

Bedeutung und Funktion: Meditation: Man vergegenwärtige Mahākāla, strahlend wie zehn Millionen Feuer der Weltauflösung, vierarmig und dreiäugig. Er steht inmitten von acht Verbrennungsstätten, ist mit acht Schädeln geschmückt und ruht auf den fünf Pretas. In den rechten und linken Händen trägt er Dreizack, Trommel, Schwert und Schädelschale. Sein schöner Körper ist mit Asche der Verbrennungsstätte bestrichen. Er spielt unter vielerlei Leichnamen; Kālī befindet sich an seinem Herzen. Er liebkost sie, ist der Vereinigung hingegeben und küsst sie heftig. Geier, Schakale und Scharen von Schakalweibchen umgeben ihn. Dichte Haarflechten zieren ihn; er wohnt in der Stätte völliger Leere. Der abschließende Ausdruck sarvaśūnyamuṇḍabhūṣa ist mehrdeutig und bezeichnet einen mit Leere und Schädeln verbundenen Schmuck. Mit heiterem Gesicht ist er Śiva. Der Kommentar ergänzt das im Vers nur mitgedachte Verb: „Man soll ihn so vergegenwärtigen.“

M1273. Band III, S. 753–754, Mahākāla – Puraścaraṇa
Fundstelle: Taraṅga 9, Band III, S. 753–754, Mahākāla – Puraścaraṇa
Quellenzusammenhang mit Mantraangaben, verschlüsselten Bildungsregeln und Ritualerklärungen. Nur ausdrücklich zitierte Lautfolgen sind Formeln; Dhyāna, Nyāsa-Anweisungen und Rahmensätze sind keine durchgehende Rezitationsformel. Beschädigte oder verschlüsselte Angaben werden nicht zu einer vermeintlich gesicherten Formel ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha puraścaraṇam |
evaṃ pūjāṃ vidhāyātha lakṣasaṃkhyaṃ japecchive |
taddaśāṃśena havanaṃ karavīraprasūnakaiḥ ||
svayambhūvā'rkabījātaiḥ kāraṇāktaiśca vā hunet |
nityaṃ naimittikaṃ kāmyaṃ kālīvat sarvamācaret ||

Devanagari:
अथ पुरश्चरणम् |
एवं पूजां विधायाथ लक्षसंख्यं जपेच्छिवे |
तद्दशांशेन हवनं करवीरप्रसूनकैः ||
स्वयम्भूवाऽर्कबीजातैः कारणाक्तैश्च वा हुनेत् |
नित्यं नैमित्तिकं काम्यं कालीवत् सर्वमाचरेत् ||

Bedeutung und Funktion: Nun Puraścaraṇa: Nach solcher Verehrung folgen hunderttausend Wiederholungen, Śivā, und ein Feueropfer mit einem Zehntel davon aus Karavīra-Blüten. Die anschließende alternative Stoffangabe svayambhūvā ’rkabījātaiḥ kāraṇāktaiḥ ist gedrängt und teilweise beschädigt; sie nennt Svayambhū, Arka-Samen beziehungsweise daraus entstandene Stoffe und das Bestreichen mit dem rituell als Kāraṇa bezeichneten Stoff. Eine eindeutige Rezeptur wird nicht daraus hergestellt. Alle täglichen, anlassbedingten und wunschbezogenen Handlungen werden wie bei Kālī vollzogen.

M1274. Band III, S. 754, Mahākālī – Mantra und Anrufung
Fundstelle: Taraṅga 9, Band III, S. 754, Mahākālī – Mantra und Anrufung
Quellenzusammenhang mit Mantraangaben, verschlüsselten Bildungsregeln und Ritualerklärungen. Nur ausdrücklich zitierte Lautfolgen sind Formeln; Dhyāna, Nyāsa-Anweisungen und Rahmensätze sind keine durchgehende Rezitationsformel. Beschädigte oder verschlüsselte Angaben werden nicht zu einer vermeintlich gesicherten Formel ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha mahākālīmantro merutantre |
athātaḥ saṃpravakṣyāmi mahākālīmahāmanum |
oṃ kṣe~ kṣe~ kre~ tataḥ kre~ ca paśuṃ gṛhāṇa coccaret ||
hū~ phaṭ svāhā śakravarṇaḥ siddhamantra udāhṛtaḥ |
nāsya munyādikaṃ nyāsaḥ siddhamantrasya vidyate ||
kṛṣṇatoyena saṃpūrṇe ghaṭe cāhūya kālikām |
brāhmyādibhiśca dūtībhiryuktāṃ saṃpūjya bhaktitaḥ ||
aṣṭamīṃ cāṇḍikāṃ tatra devīṃ dhyāyedṛḍhaṃ punaḥ |

Devanagari:
अथ महाकालीमन्त्रो मेरुतन्त्रे |
अथातः संप्रवक्ष्यामि महाकालीमहामनुम् |
ॐ क्षेँ क्षेँ क्रेँ ततः क्रेँ च पशुं गृहाण चोच्चरेत् ||
हूँ फट् स्वाहा शक्रवर्णः सिद्धमन्त्र उदाहृतः |
नास्य मुन्यादिकं न्यासः सिद्धमन्त्रस्य विद्यते ||
कृष्णतोयेन संपूर्णे घटे चाहूय कालिकाम् |
ब्राह्म्यादिभिश्च दूतीभिर्युक्तां संपूज्य भक्तितः ||
अष्टमीं चाण्डिकां तत्र देवीं ध्यायेदृढं पुनः |

Bedeutung und Funktion: Nun Mahākālīs Mantra im Merutantra: „Jetzt werde ich Mahākālīs großen Mantra erklären.“ Die ausgeschriebene Zeile nennt Oṃ, zweimal Kṣe̐, zweimal Kre̐, „paśuṃ gṛhāṇa“, Hū̐, Phaṭ und Svāhā. Sinngemäß heißt der Wortteil: „Nimm das Opfertier an.“ Die Formel wird mit dem Zahlwort śakra als vierzehnsilbiger Siddha-Mantra bezeichnet; die Nasalzeichen bleiben der Druckform entsprechend. Für diesen bereits vollendeten Mantra seien keine besonderen Angaben zu Seher und weiteren Zuordnungen und kein Nyāsa vorgesehen. In einen Krug voll dunklen Wassers ruft man Kālī, zusammen mit Brāhmī und den anderen Botinnen, und verehrt sie hingebungsvoll. Danach vergegenwärtigt man die Göttin Cāṇḍikā als achte in dieser Gruppe; die Druckform aṣṭamīṃ cāṇḍikām lässt den genauen Gruppenbezug knapp.

M1275. Band III, S. 754, Mahākālī – Meditation und Vollendungsverfahren
Fundstelle: Taraṅga 9, Band III, S. 754, Mahākālī – Meditation und Vollendungsverfahren
Quellenzusammenhang mit Mantraangaben, verschlüsselten Bildungsregeln und Ritualerklärungen. Nur ausdrücklich zitierte Lautfolgen sind Formeln; Dhyāna, Nyāsa-Anweisungen und Rahmensätze sind keine durchgehende Rezitationsformel. Beschädigte oder verschlüsselte Angaben werden nicht zu einer vermeintlich gesicherten Formel ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
dhyānaṃ yathā |
pañcavaktrāṃ mahāraudrīṃ prativaktraṃ trilocanām |
śaktiśūladhanurbāṇakheṭakhaḍgavarābhayān ||
dakṣādakṣabhujairdevīṃ bibhrāṇāṃ bhogibhūṣaṇām |
atha puraścaraṇam |
varṇalakṣaṃ japenmantraṃ vāmācāreṇa sādhakaḥ |
picumardasya samidho ghṛtāktā juhuyāt tataḥ ||
rajjvā prajvalite vahnau tarpaṇādi tataścaret |
evaṃ siddhamanurmantrī mārayedacirādripūn ||

Devanagari:
ध्यानं यथा |
पञ्चवक्त्रां महारौद्रीं प्रतिवक्त्रं त्रिलोचनाम् |
शक्तिशूलधनुर्बाणखेटखड्गवराभयान् ||
दक्षादक्षभुजैर्देवीं बिभ्राणां भोगिभूषणाम् |
अथ पुरश्चरणम् |
वर्णलक्षं जपेन्मन्त्रं वामाचारेण साधकः |
पिचुमर्दस्य समिधो घृताक्ता जुहुयात् ततः ||
रज्ज्वा प्रज्वलिते वह्नौ तर्पणादि ततश्चरेत् |
एवं सिद्धमनुर्मन्त्री मारयेदचिराद्रिपून् ||

Bedeutung und Funktion: Meditation: Die Göttin hat fünf Gesichter, ist überaus furchtbar und besitzt an jedem Gesicht drei Augen. In ihren rechten und linken Armen trägt sie Lanze, Dreizack, Bogen, Pfeil, Schild und Schwert; weitere Hände zeigen Wunschgewährung und Furchtlosigkeit. Schlangen bilden ihren Schmuck. Puraścaraṇa: Im Vāmācāra werden hunderttausend Mantrawiederholungen je Silbe genannt. Danach opfert man mit Ghee bestrichene Picumarda-Holzscheite im Feuer und vollzieht Tarpana und die weiteren Glieder. Die gedruckte Feuerangabe rajjvā prajvalite, „mit einer Schnur entzündet“, ist im Zusammenhang auffällig und bleibt als lokale Unsicherheit erhalten. Die Quelle schließt mit dem historischen Anspruch, ein so vollendeter Mantra könne Feinde rasch töten.

M1276. Band III, S. 754–755, Bhadrakālī – erste Formel, Meditation und täglicher Japa
Fundstelle: Taraṅga 9, Band III, S. 754–755, Bhadrakālī – erste Formel, Meditation und täglicher Japa
Quellenzusammenhang mit Mantraangaben, verschlüsselten Bildungsregeln und Ritualerklärungen. Nur ausdrücklich zitierte Lautfolgen sind Formeln; Dhyāna, Nyāsa-Anweisungen und Rahmensätze sind keine durchgehende Rezitationsformel. Beschädigte oder verschlüsselte Angaben werden nicht zu einer vermeintlich gesicherten Formel ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha bhadrakālīmantrastatraiva |
athātaḥ saṃpravakṣyāmi bhadrakālyāḥ paraṃ manum |
hrī~ kālīti mahākālī dviḥ kiṇi phaḍvasupriyā ||
caturdaśākṣaro mantro bhadrakālyā udāhṛtaḥ |
padairbandhairbaḍḍhāni jātiyuktāni kalpayet ||
atha dhyānam |
dhyātavyeyaṃ sadā devī bhadrakālī bhayāvahā |
kṣutkṣāmā koṭarākṣī ca nāhaṃ tṛpteti vādinī ||
masīmukhī muktakeśī jagadgrasanalālasā |
jambūphalābhadaśanā lolajihvā bhayaṅkarī ||
śūlaṃ kapālaṃ ca śṛṇiṃ jvalatpāśaṃ ca bibhratī |
aśeṣaṃ kālikātantre yat proktaṃ tadihāpi ca ||
japanyāsaprayogādyaṃ yo viśeṣaḥ sa ucyate |
ārādhya prajapenmantraṃ nityamaṣṭottaraṃ śatam ||
ripumālāṃ vidhātavyā jayārthaṃ siddhimicchatā |
iyaṃ devī mahādevī śatrubhayahakāriṇī ||
yathecchayā'rcyā nityā dharmakāmārthasiddhidā |

Devanagari:
अथ भद्रकालीमन्त्रस्तत्रैव |
अथातः संप्रवक्ष्यामि भद्रकाल्याः परं मनुम् |
ह्रीँ कालीति महाकाली द्विः किणि फड्वसुप्रिया ||
चतुर्दशाक्षरो मन्त्रो भद्रकाल्या उदाहृतः |
पदैर्बन्धैर्बड्ढानि जातियुक्तानि कल्पयेत् ||
अथ ध्यानम् |
ध्यातव्येयं सदा देवी भद्रकाली भयावहा |
क्षुत्क्षामा कोटराक्षी च नाहं तृप्तेति वादिनी ||
मसीमुखी मुक्तकेशी जगद्ग्रसनलालसा |
जम्बूफलाभदशना लोलजिह्वा भयङ्करी ||
शूलं कपालं च शृणिं ज्वलत्पाशं च बिभ्रती |
अशेषं कालिकातन्त्रे यत् प्रोक्तं तदिहापि च ||
जपन्यासप्रयोगाद्यं यो विशेषः स उच्यते |
आराध्य प्रजपेन्मन्त्रं नित्यमष्टोत्तरं शतम् ||
रिपुमालां विधातव्या जयार्थं सिद्धिमिच्छता |
इयं देवी महादेवी शत्रुभयहकारिणी ||
यथेच्छयाऽर्च्या नित्या धर्मकामार्थसिद्धिदा |

Bedeutung und Funktion: Nun Bhadrakālīs höchster Mantra aus derselben Quelle: Hrī̐, „kāli mahākāli“, zweimal „kiṇi“, Phaṭ und die als Vasupriyā bezeichnete Endung werden genannt; vierzehn Silben werden angegeben. Die folgende Nyāsa-Zeile padair bandhair baḍḍhāni jātiyuktāni ist beschädigt. Sie ordnet die Wörter Gliedern und den entsprechenden Endungen zu, ohne dass sich die vollständige Einsetzung sicher rekonstruieren lässt. Meditation: Bhadrakālī ist furchterregend, vom Hunger ausgemergelt und hohläugig. Sie spricht: „Ich bin nicht satt.“ Ihr Gesicht ist schwarz wie Tinte, ihr Haar gelöst, und sie verlangt danach, die Welt zu verschlingen. Ihre Zähne gleichen Jambū-Früchten; ihre Zunge bewegt sich, ihre Gestalt ist schrecklich. Sie trägt Dreizack, Schädelschale, Haken und eine flammende Schlinge. Alles im Kālītantra zu Japa, Nyāsa und Anwendungen Gelehrte gilt auch hier; nun wird das Besondere genannt. Nach ihrer Verehrung wiederhole man den Mantra täglich108-mal. Wer für den Sieg Siddhi sucht, soll eine „Feindgirlande“ anfertigen; die Bezeichnung ripumālā wird hier nicht näher erklärt. Die große Göttin wird als Beseitigerin der Feindesfurcht beschrieben, wobei die Druckform śatrubhayahakāriṇī gestört ist. Nach eigenem Wunsch verehrt, gewährt die beständige Göttin die Erfüllung von Dharma, Kāma und Artha.

M1277. Band III, S. 755–756, Bhadrakālī – weitere Formel und Meditation
Fundstelle: Taraṅga 9, Band III, S. 755–756, Bhadrakālī – weitere Formel und Meditation
Quellenzusammenhang mit Mantraangaben, verschlüsselten Bildungsregeln und Ritualerklärungen. Nur ausdrücklich zitierte Lautfolgen sind Formeln; Dhyāna, Nyāsa-Anweisungen und Rahmensätze sind keine durchgehende Rezitationsformel. Beschädigte oder verschlüsselte Angaben werden nicht zu einer vermeintlich gesicherten Formel ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha mantrāntaraṃ vakṣye bhadrakālyāḥ sugopitam ||
gṛdhrakarṇi virūpākṣi lambastani mahodari |
utpāṭayotpāṭayeti dviroṣi padaṃ bhavet ||
dvirya veti padaṃ hū~ phaṭ svāhā savāgdvivarṇakaḥ |
pippalādo muniḥ prokto nicṛcchanda udāhṛtam ||
bhadrakālī devatā syādvihirūpāya hṛt smṛtam |
uparibhyāṃ śiraḥ proktaṃ vetibhyāṃ tu śikhā smṛtā ||
hū~ phaḍbhyāṃ kavacaṃ proktaṃ svāhayā'stramudīritam |
atha dhyānam |
atiraudrā mahādaṃṣṭrā bhṛśaṃ doṣī kṛśodarī |
suvṛttanayanā sārā dīrghaghoṇā mahāturā ||
niścalāmbhodanirghoṣā nīlajīmūtasannibhā |
bhṛgudhvaṭasandeśā mahāraṭantabhīṣaṇā ||
daṃṣṭroṣṭhakopatāmrākṣī raktadīrghaśiroruhā |
triśūladvayadharordaṇḍā narakīṭapalāśinī ||
atiraktāmbarā devī raktamāṃsāsavapriyā |
śiromālā bhūṣitāṅgī pibantī śoṇitāsavam ||
nṛtyantī ca hasantī ca piśācagaṇasevitā |
piśācaskandhamāruhya bhramantī vasudhātalam ||
śaṅkarasya mukhotpannā yoginī yogavallabhā |
itthaṃbhūtā bhadrakālī mātṛbhiḥ parivāritā ||
atha puraścaraṇam |
dhyātvā samyak samārādhya tato mantraṃ japedbudhaḥ |
ayutaṃ mantrasiddhyarthaṃ mātṛkānyāsatatparaḥ |
ghṛtahomastathā kāryastarpaṇādi samācaret ||
dhamālyāṃ ca yat proktamanyatrāpi tadācaret |

Devanagari:
अथ मन्त्रान्तरं वक्ष्ये भद्रकाल्याः सुगोपितम् ||
गृध्रकर्णि विरूपाक्षि लम्बस्तनि महोदरि |
उत्पाटयोत्पाटयेति द्विरोषि पदं भवेत् ||
द्विर्य वेति पदं हूँ फट् स्वाहा सवाग्द्विवर्णकः |
पिप्पलादो मुनिः प्रोक्तो निचृच्छन्द उदाहृतम् ||
भद्रकाली देवता स्याद्विहिरूपाय हृत् स्मृतम् |
उपरिभ्यां शिरः प्रोक्तं वेतिभ्यां तु शिखा स्मृता ||
हूँ फड्भ्यां कवचं प्रोक्तं स्वाहयाऽस्त्रमुदीरितम् |
अथ ध्यानम् |
अतिरौद्रा महादंष्ट्रा भृशं दोषी कृशोदरी |
सुवृत्तनयना सारा दीर्घघोणा महातुरा ||
निश्चलाम्भोदनिर्घोषा नीलजीमूतसन्निभा |
भृगुध्वटसन्देशा महारटन्तभीषणा ||
दंष्ट्रोष्ठकोपताम्राक्षी रक्तदीर्घशिरोरुहा |
त्रिशूलद्वयधरोर्दण्डा नरकीटपलाशिनी ||
अतिरक्ताम्बरा देवी रक्तमांसासवप्रिया |
शिरोमाला भूषिताङ्गी पिबन्ती शोणितासवम् ||
नृत्यन्ती च हसन्ती च पिशाचगणसेविता |
पिशाचस्कन्धमारुह्य भ्रमन्ती वसुधातलम् ||
शङ्करस्य मुखोत्पन्ना योगिनी योगवल्लभा |
इत्थंभूता भद्रकाली मातृभिः परिवारिता ||
अथ पुरश्चरणम् |
ध्यात्वा सम्यक् समाराध्य ततो मन्त्रं जपेद्बुधः |
अयुतं मन्त्रसिद्ध्यर्थं मातृकान्यासतत्परः |
घृतहोमस्तथा कार्यस्तर्पणादि समाचरेत् ||
धमाल्यां च यत् प्रोक्तमन्यत्रापि तदाचरेत् |

Bedeutung und Funktion: Nun eine weitere, streng verborgene Bhadrakālī-Formel. Die Anreden lauten: „Geierohrige, Ungleichäugige, mit herabhängenden Brüsten, Großbäuchige!“ Es folgt zweimal „utpāṭaya“, „reiße heraus“. Die weiteren Lautangaben dvir oṣi und dvir ya ve sind beschädigt; danach werden Hū̐, Phaṭ und Svāhā genannt. Auch die als savāgdvivarṇaka gedruckte Silbenzählung bleibt unsicher. Pippalāda ist der Seher, Nicṛt das Versmaß, Bhadrakālī die Gottheit. Für den Herz-Nyāsa steht die unsichere Bildung vihirūpāya; zwei obere Wortgruppen werden dem Kopf, zwei mit ve bezeichnete der Haarspitze, Hū̐ und Phaṭ dem Panzer und Svāhā der Waffe zugeordnet. Meditation: Sie ist überaus furchtbar, hat große Fangzähne und einen schmalen Bauch. Die Folge bhṛśaṃ doṣī bleibt unklar. Runde Augen, eine lange Nase und heftige Erregung werden genannt; mehrere Adjektive der ersten Zeilen sind beschädigt. Ihr Laut gleicht einer dunklen Gewitterwolke, ihre Farbe ebenfalls. Die Wendung bhṛgudhvaṭasandeśā ist nicht sicher deutbar; schreckliches Brüllen folgt. Fangzähne, Lippen und zornrote Augen prägen ihr Gesicht; ihr Kopfhaar ist lang und rot. In ihren Armen hält sie zwei Dreizacke. Als narakīṭapalāśinī wird sie als Verzehrerin menschlichen Fleisches beziehungsweise „Menschengewürms“ beschrieben; das Kompositum bleibt ungewöhnlich. Sie trägt dunkelrote Gewänder, liebt Blut, Fleisch und Rauschtrank, ist mit einer Girlande von Köpfen geschmückt und trinkt Blut. Sie tanzt und lacht, von Piśācas bedient; auf der Schulter eines Piśāca reitet sie über die Erde. Aus Śaṅkaras Mund hervorgegangen, ist sie Yoginī und Geliebte des Yoga. So wird Bhadrakālī, von den Müttern umgeben, vergegenwärtigt. Puraścaraṇa: Nach Meditation und gründlicher Verehrung wiederholt der Kundige den Mantra zehntausendmal und widmet sich dem Mātṛkā-Nyāsa. Ein Ghee-Homa sowie Tarpana und die übrigen Glieder folgen. Abschließend wird auf ein anderswo beschriebenes Verfahren verwiesen; die gedruckte Bezeichnung dhamālyāṃ ist beschädigt. Die unsicheren Silben werden nicht zu einer vermeintlich rezitierbaren Formel ergänzt.

M1278. Band III, S. 756, Siddhikālī – Mantra, Seher und Gliederzuordnung
Fundstelle: Taraṅga 9, Band III, S. 756, Siddhikālī – Mantra, Seher und Gliederzuordnung
Quellenzusammenhang mit Mantraangaben, verschlüsselten Bildungsregeln und Ritualerklärungen. Nur ausdrücklich zitierte Lautfolgen sind Formeln; Dhyāna, Nyāsa-Anweisungen und Rahmensätze sind keine durchgehende Rezitationsformel. Beschädigte oder verschlüsselte Angaben werden nicht zu einer vermeintlich gesicherten Formel ergänzt.
IAST – Formel beziehungsweise Quellenzusammenhang:
atha siddhikālīmantraḥ kālītantre |
atha vakṣye mahādevi siddhividyāṃ mahodayām |
īśvareṇa purā proktāṃ devīṃ hṛddeśasaṃjñitām ||
praṇavaṃ pūrvamuccārya hṛllekhābījamuddharet |
ratibījaṃ samuddhṛtya pañcamabhagānvitam ||
ṭhadvayena samāyuktaṃ vidyā rājñī prakīrtitā |
bhairavo'sya ṛṣiḥ prokto virāṭ chanda udāhṛtam ||
siddhikālī bhadrarūpā devatā bhuvaneśvarī |
ratibījaṃ bījamasyā hṛllekhā śaktirucyate ||
hṛllekhayā ṣaḍdīrgheṇa praṇavādyena kalpayet |

Devanagari:
अथ सिद्धिकालीमन्त्रः कालीतन्त्रे |
अथ वक्ष्ये महादेवि सिद्धिविद्यां महोदयाम् |
ईश्वरेण पुरा प्रोक्तां देवीं हृद्देशसंज्ञिताम् ||
प्रणवं पूर्वमुच्चार्य हृल्लेखाबीजमुद्धरेत् |
रतिबीजं समुद्धृत्य पञ्चमभगान्वितम् ||
ठद्वयेन समायुक्तं विद्या राज्ञी प्रकीर्तिता |
भैरवोऽस्य ऋषिः प्रोक्तो विराट् छन्द उदाहृतम् ||
सिद्धिकाली भद्ररूपा देवता भुवनेश्वरी |
रतिबीजं बीजमस्या हृल्लेखा शक्तिरुच्यते ||
हृल्लेखया षड्दीर्घेण प्रणवाद्येन कल्पयेत् |

Bedeutung und Funktion: Nun der Siddhikālī-Mantra im Kālītantra: „Ich werde die glückverheißende Vollendungs-Vidyā erklären, große Göttin, die Īśvara einst verkündet hat, die Göttin mit der Bezeichnung Hṛddeśa.“ Die letzte Bezeichnung ist im Druck unsicher. Der Aufbau beginnt mit Praṇava, danach folgen Hṛllekhās Bīja und das Rati-Bīja, verbunden mit der verschlüsselten Angabe pañcamabhaga und zweimal ṭha. Sie wird Königin der Vidyās genannt. Bhairava ist der Seher, Virāṭ das Versmaß. Die Gottheit ist Siddhikālī von glückverheißender Gestalt, Bhuvaneśvarī. Ihr Bīja ist das Rati-Bīja, ihre Śakti Hṛllekhā. Mit Hṛllekhā in den sechs langen Vokalformen und Praṇava am Anfang werden die entsprechenden Einsetzungen gebildet. Die folgende Anweisung zum sechsfachen Nyāsa und zur Meditation steht bereits im anschließenden Text auf S.757. Die verschlüsselte Wortverbindung pañcamabhaga wird ohne ergänzte Rezitationssilben bewahrt.

Mit einer klaren Ausrichtung weiterüben

Am Ende dieses Registers steht eine große Vielfalt von Formeln und Quellenstimmen. Für die persönliche Sadhana darf der nächste Schritt überschaubar sein: Verstehe eine Stelle genauer, kläre eine offene Frage und widme deiner vertrauten Praxis aufmerksame Zeit.

Als heutige Anregung: Schließe das Studium mit einem stillen Moment der Hingabe. Die 108 Passagen zur Besinnung und die Einführung in das Werk helfen dir, den Zusammenhang zwischen Textstudium, Meditation und Alltag erneut aufzugreifen.

Wegweiser durch die zwölf Wellen

Die Seiten sind unterschiedlich aufgeteilt. Über diese Übersicht erreichst du jede Welle direkt in allen drei Fassungen.

Taraṅga	Schwerpunkt	Deutsch	IAST	Devanagari
1	Mit Vertrauen und Unterscheidungsvermögen beginnen	Lesen	Lesen	Lesen
2	Der Praxis einen guten Rahmen geben	Lesen	Lesen	Lesen
3	Verehrung mit Aufmerksamkeit erfüllen	Lesen	Lesen	Lesen
4	Die Einweihung zum Abschluss führen	Lesen	Lesen	Lesen
5	Verschiedene Wege der Einweihung verstehen	Lesen	Lesen	Lesen
6	Beständigkeit in der Mantrapraxis entdecken	Lesen	Lesen	Lesen
7	Über die Reifung der Praxis nachdenken	Lesen	Lesen	Lesen
8	Die Vielfalt der Gottheitsverehrung kennenlernen	Lesen	Lesen	Lesen
9	Die Überlieferungen der Göttin aufmerksam lesen	Lesen	Lesen	Lesen
10	Mantra, Hymne und Verehrung zusammen betrachten	Lesen	Lesen	Lesen
11	Der Verehrung der Göttin Zeit und Raum geben	Lesen	Lesen	Lesen
12	Die letzte Welle mit Sammlung lesen	Lesen	Lesen	Lesen

Siehe auch

• Purashcharana
• Mantra
• Japa
• Diksha
• Guru
• Meru Tantra – im vorliegenden Werk mehrfach zitiert
• Kularnava Tantra
• Rudrayamala Tantra – im Abschnitt über Göttin und Bhairava zitiert
• Mantramahodadhi – ebenfalls eine umfangreiche Schrift zur Mantrapraxis
• Dakshinamurti Samhita
• Mahanirvana Tantra
• Vijnana Bhairava Tantra
• Shiva Samhita

Textumfang und Quellenhinweise

Umfang und dokumentierte Auslassungen: Alle zwölf Taraṅgas sind bis zum Werk-Kolophon auf Band III, S. 1231 bearbeitet. Die frühere Überlieferungslücke dieser Arbeitsausgabe auf S. 748–756 wurde anhand des vorliegenden PDF neu bearbeitet und geschlossen. Gesondert verbleiben neun ausdrücklich markierte Inhaltsauslassungen: Taraṅga 7, Verse 344–349, 394–399, 405–418; Taraṅga 9, S. 815, 816–817, 818, 829–830, 831 und 854–855. Sie betreffen sexualisierte Darstellungen minderjährig oder nicht eindeutig erwachsen bezeichneter Personen. Daher wird keine ausnahmslos lückenlose Vollübersetzung beansprucht. Lokale beschädigte oder unsichere Quellenlesungen bleiben gekennzeichnet.

Literatur und Quellen

• Pratapasimha Shah: Puraścaryārṇava. Herausgegeben von Muralidhara Sharma, ältere Ausgabe in drei Bänden, Varanasi. Verwendeter Textumfang: Band I, S. 1–318. Die beiden Digitalisate von Band I ergänzen sich; die Seiten 8–9 wurden nach dem vollständigeren Exemplar wiedergegeben. Für Band II dient die von Rajanatha Tripathi herausgegebene Ausgabe von 2013 als Grundlage; deren S. 1 entspricht S. 319 der älteren Ausgabe. Die abweichende Seitenzählung wird in den Fundstellen mit der Bandangabe kenntlich gemacht.
• Puraścaryārṇava, Band II, herausgegeben von Rajanatha Tripathi, Sampurnanand Sanskrit University; Hauptgrundlage der Taraṅgas 5–8, S. 1–330; gezielt mit der älteren Ausgabe, S. 319–412, verglichen.
• Purashcharana im Yoga-Vidya-Wiki – ergänzende heutige Erläuterung, nicht Ersatz für den Sanskrittext.

• Band III der älteren Ausgabe: gedruckte S.723–1231, Digitalisat 2015.487364.Purascharyarnava-Part-III_text.pdf, PDF48–556; einschließlich der neu bearbeiteten S.748–756.
• IAST wurde aus dem bearbeiteten Devanagari transliteriert und ist kein unabhängiger Textzeuge. Unnummerierte Prosa und Verse werden durch die gedruckte Seite nachgewiesen. Die deutschen Lesungshinweise kennzeichnen örtliche Unsicherheiten. Eine kollationierte kritische Edition wird nicht beansprucht.

Ausgewählte Lesarten

• Vers 1.49: Zur Lesung „Verrichtungen zu Navaratri“ verzeichnet der Druck die Variante „Verrichtungen“ im Plural; die sachliche Aussage bleibt gleich.
• Vers 1.51: Die Hauptlesung bhūtalipi („Elementeschrift“) steht neben der verzeichneten Variante bhūtabali („Darbringung an die Wesen“). Hier wird der Hauptlesung gefolgt.
• Band I, S. 12: Zur Hauptlesung Svarṇakoṭīśvarī ist Koṭeśvarī als Variante genannt.
• Band I, S. 14: Zu śuṣke („kraftlos/trocken“) bei Shiva ohne Shakti verzeichnet der Druck sūkṣme („fein/subtil“). Die Übersetzung folgt der Hauptlesung.
• Band I, S. 19: Statt „ein verständiger Verehrer der Göttin“ steht als Variante „ein Verehrer der Göttin, voller Hingabe“.
• Band I, S. 21: Der Druck nennt neben „beides vermischt“ die Lesung „beides aufsuchend/auf beidem beruhend“; bei der Mittagsrezitation steht neben „Japa, o Herrin“ auch „Japa, o Göttin“.
• Band I, S. 79–82: Mehrere Zitate werden innerhalb des gedruckten Werkes erneut angeführt. Diese Wiederholungen bleiben erhalten; das auf S. 80 abgebrochene Vishnuyamala-Zitat wird auf S. 82 vollständig gegeben.
• Band I, S. 26: Neben padaṃ śivam (Shivas Stätte) steht die Variante pathaṃ śivam (Shivas Weg).
• Band I, S. 33: Neben tadveṣeṇa (unter diesem Vorwand/in dieser Verkleidung) steht taddveṣeṇa (aus Hass darauf).
• Band I, S. 34: Zur Reihe Guru, Gottheit, Selbst und Kala wird eine abweichende Lesung ohne Guru genannt; die Hauptlesung wird beibehalten.
• Band I, S. 24: Neben vāmapathe („auf dem linken Weg“) ist vāmapade („im linken Bereich/Weg“) verzeichnet.

Zur Wiedergabe: Die Nummern 1–54 sind die Nummern des gedruckten Eingangsteils. Danach stehen genaue Seiten- und Abschnittsangaben für unnummerierte Zitate und Prosa. Unsichere Lesungen sind unmittelbar an der betreffenden Stelle bezeichnet. Zuordnungen, Wirkungsaussagen und Wertungen innerhalb der Übersetzung geben die jeweilige traditionelle Quelle wieder.

Weiterführende Angebote

• Yoga bei Yoga Vidya
• Meditation bei Yoga Vidya

Seminare

Kundalini Yoga

22.11.2026 - 27.11.2026 Chakras und Kundalini Yoga - Selbstentfaltung und ganzheitliche Weiterentwicklung

Eine Woche intensiver Praxis mit Techniken aus dem Kundalini Yoga: langes Halten der Asanas mit Chakra Konzentration, fortgeschrittene Pranayama Übunge…

Gauri Blumenthal

04.12.2026 - 06.12.2026 Der Vagusnerv im Yoga

Der Vagus-Nerv, der X. Hirnnerv, verbindet das Gehirn mit allen wichtigen Körperorganen und funktioniert in beide Richtungen wie eine Informationsautob…

Premajyoti Schumann, Helena Horsch

Indische Schriften

26.12.2026 - 02.01.2027 Indische Rituale Ausbildung

Du interessierst dich für indische Rituale? Du hast die einzigartige Gelegenheit, in dieser Rituale Ausbildung bei Yoga Vidya die kleine Puja, große P…

Sukadev Bretz, Shankari Winkelbauer

01.01.2027 - 10.01.2027 Yogalehrer Weiterbildung Intensiv A1 - Jnana Yoga und Vedanta

Kompakte, vielseitige Weiterbildung für Yogalehrer rund um Jnana Yoga und Vedanta.
Tauche tief ein ins Jnana Yoga und Vedanta, studiere die indischen S…

Vedamurti Dr Olaf Schönert

Chakras

26.12.2026 - 01.01.2027 Kundalini Yoga Intensiv Praxis - Live Online

Intensives Praktizieren der im Mittelstufen-Seminar gelernten Übungen für noch tiefere Erfahrung und Erweiterung des Bewusstseins ohne viel Theorie. L…

Sukadev Bretz, Shaktipriya Vogt, Radharani Birkner

27.12.2026 - 30.12.2026 Chakra - Heilung - Klang

Intensiviere deine Beziehung zu deinen Chakras durch Tönen und achtsames Atmen. Durch meditative Klang- und Atemübungen kannst du deinen Körper und d…

Hagit Noam

Energiearbeit

22.11.2026 - 25.11.2026 Heilende Hände & Klang

Tauche ein in die faszinierende Verbindung von Berührung und Klang, die dir Momente der Ruhe, Kraft und Inspiration schenken kann. Dieses Seminar lädt…

Stefanie Oberländer, George Gabel

29.11.2026 - 04.12.2026 Energieschutz mit Yoga

Du lernst mit einfachen Yogatechniken einen wirksamen Schutz vor Energieverlusten. Besonders für Menschen, die mit Körperenergien arbeiten oder viel m…

Erkan Batmaz

← Vorheriger Teil · Teil 1 · Teil 2 · Teil 3

Zur Ausgabe: Deutsch · Sanskrit in IAST · Devanagari · 108 Passagen zur Besinnung · Mantrasammlung