Krishna Puja mit verschiedenen Grundmantras nach dem Brihat Tantrasara

Krishna Puja mit verschiedenen Grundmantras nach dem Brihat Tantrasara erschließt eine einzelne Ritualform aus dem Brihat Tantrasara. Diese Anleitung dient dazu, Krishna in der hier bestimmten Mantra- und Meditationsform zu verehren.

Die äußere Handlung und die innere Hinwendung gehören zusammen: Jede bewusst dargebrachte Gabe kann Aufmerksamkeit, Dankbarkeit und die Erinnerung an das Göttliche vertiefen. Die historischen Wirkungsangaben des Werkes bleiben als Aussagen der Überlieferung kenntlich.

Zweck und Voraussetzungen

Die Anleitung setzt Vertrautheit mit Puja, Sanskritaussprache und den hier ausdrücklich genannten Nyasa- und Mudra-Verfahren voraus. Besondere Mantraformen werden innerhalb ihrer Überlieferung praktiziert.

Gewählte Form: Krishna Puja mit dem achtzehnsilbigen Mantra. Andere Grundmantras sind eigenständige Formen; sie werden nicht zusätzlich in diese Durchführung eingefügt.

Vorbereitung und Materialien

Ein sauberer Sitz, ein geeigneter Verehrungsträger, Wassergefäße, Duftstoff, Blüten, Räucherwerk, Lampe und Speise. Wenn die Quelle ein Yantra nennt, wird dessen konkrete Anordnung vor Beginn vorbereitet. Besondere Gaben stehen bei der betreffenden Handlung.

Für die unten ausgeführte vollständige Gabenfolge zusätzlich: Gewand, Schmuck, Badewasser, Mundspülwasser und Madhuparka aus Ghī, Joghurt und Honig. Ein rein geistiger Ersatz einer materiellen Gabe ist als solcher zu verstehen und wird nicht als wortgleiche äußere Durchführung ausgegeben.

Richte die Gaben vor Beginn so ein, dass während der Verehrung nichts gesucht werden muss. Bestimme den verwendeten Mantra und den Verehrungsträger. Die Materialanordnung ist eine redaktionelle Durchführungshilfe; verbindliche Sondergaben stehen bei den Einzelbelegen.

Durchführung

1. Sammeln und den Vorsatz fassen

Setze dich aufrecht vor den Verehrungsplatz, erinnere dich an den Guru und richte deine Absicht auf die in diesem Artikel genannte Gottheit. Fasse den Vorsatz in klaren eigenen Worten. Die anschließend verwendete Mantraform wird für die ganze Durchführung beibehalten.

2. Grundmantra

Wähle eines der folgenden Grundmantras aus:

klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā
Klim, Krishna, Govinda, dem Geliebten der Gopis sei diese Darbringung geweiht.

aiṃ klīṃ hrīṃ śrīṃ gopījanavallabhāya svāhā

gopījanavallabhāya svāhā

hrīṃ śrīṃ klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā

klīṃ

3. Innere Vorbereitung und Nyasa

Zugehörige Ausführung des Rückverweises

Die folgenden Belege erläutern den hier benötigten Rückverweis. Führe nur die darin für diese Stelle bezeichnete Handlung aus. Eigene Seherzuordnung, Grundmantra und besonderes Dhyana dieses Artikels bleiben maßgeblich; mitzitierte andere Ritualformen werden nicht zusätzlich ausgeführt.

P2-0068

Nun Pīṭha-Nyāsa: „Oṃ. Der tragenden Kraft sei Verehrung; der Prakṛti; Kūrma; Ananta; der Erde; dem Milchozean; der weißen Insel; dem Juwelenpavillon; dem Wunschbaum; dem Juwelenaltar; dem Edelsteinlöwenthron.“ Dies alles im Herzen. Danach an der rechten Schulter Dharma, links Erkenntnis, am linken Oberschenkel Leidenschaftslosigkeit, rechts Herrschaftskraft; am Mund Adharma, links Unwissenheit, am Nabel Nicht-Leidenschaftslosigkeit, rechts Nicht-Herrschaftskraft, überall beginnend mit Praṇava und endend auf namaḥ. So im Śāradā: An den beiden Schultern und Oberschenkeln setze der Verständige rechtsherum Dharma, Erkenntnis, Leidenschaftslosigkeit und Herrschaftskraft, an Mund, Seite, Nabel und Seite die Gegenkräfte ein. Wieder im Herzen: „Oṃ. Ananta sei Verehrung“, ebenso dem Lotus; „aṃ, dem Sonnenkreis mit zwölf Kalās“, „uṃ, dem Mondkreis mit sechzehn“, „maṃ, dem Feuerkreis mit zehn“, „saṃ, Sattva“, „raṃ, Rajas“, „taṃ, Tamas“, „āṃ, Ātman“, „aṃ, dem inneren Ātman“, „paṃ, dem höchsten Ātman“, „hrīṃ, dem Erkenntnis-Ātman“, jeweils namaḥ. Danach auf den Staubfäden des Herzlotus von Osten an die im jeweiligen Ritualhandbuch genannten Pīṭha-Kräfte, in der Mitte den Pīṭha-Mantra.

atha pīṭhanyāsaḥ
oṃ ādhāraśaktaye nama, prakṛtaye, kūrmāya, anantāya, pṛthivyai
kṣīrasamudrāya, śvetadvīpāya, maṇimaṇḍapāya, kalpavṛkṣāya,
maṇivedikāyai, ratnasiṃhāsanāya |
etatsarvaṃ hṛdi |
tato dakṣiṇaskandhe dharmāya, vāmaskandhe jñānāya, vāmorau
vairāgyāya, dakṣiṇorau aiśvaryāya, mukhe adharmāya, vāmapārśve
ajñānāya, nābhau avairāgyāya, dakṣiṇapārśve anaiśvaryāya,
sarvatra praṇavādinamo'ntena nyaset |
tathā ca śāradāyām:
aṃsoruyugmayorvidvānprādakṣiṇyena sādhakaḥ |
dharmaṃ jñānañca vairāgyamaiśvaryaṃ kramaśaḥ sudhīḥ |
mukhapārśva - nābhipārśveṣvadharmādīnprakalpayediti |
punaśca hṛdi oṃ anantāya namaḥ, evaṃ padmāya, aṃ
sūryamaṇḍalāya dvādaśakalātmane namaḥ, uṃ somamaṇḍalāya
ṣoḍaśakalātmane namaḥ, maṃ vahnimaṇḍalāya daśakalātmane
namaḥ, saṃ sattvāya, raṃ rajase, taṃ tamase, āṃ ātmane, aṃ
antarātmane, paṃ paramātmane, hrīṃ jñānātmane |
sarvatra namaḥ, ityantaṃ vinyasya hṛtpadmasya pūrvādikeśareṣu
tattatkalpokta pīṭhaśaktīrmadhye pīṭhamanuñca nyaset
|| 64 ||

अथ पीठन्यासः
ॐ आधारशक्तये नम, प्रकृतये, कूर्माय, अनन्ताय, पृथिव्यै
क्षीरसमुद्राय, श्वेतद्वीपाय, मणिमण्डपाय, कल्पवृक्षाय,
मणिवेदिकायै, रत्नसिंहासनाय ।
एतत्सर्वं हृदि ।
ततो दक्षिणस्कन्धे धर्माय, वामस्कन्धे ज्ञानाय, वामोरौ
वैराग्याय, दक्षिणोरौ ऐश्वर्याय, मुखे अधर्माय, वामपार्श्वे
अज्ञानाय, नाभौ अवैराग्याय, दक्षिणपार्श्वे अनैश्वर्याय,
सर्वत्र प्रणवादिनमोऽन्तेन न्यसेत् ।
तथा च शारदायाम्:
अंसोरुयुग्मयोर्विद्वान्प्रादक्षिण्येन साधकः ।
धर्मं ज्ञानञ्च वैराग्यमैश्वर्यं क्रमशः सुधीः ।
मुखपार्श्व - नाभिपार्श्वेष्वधर्मादीन्प्रकल्पयेदिति ।
पुनश्च हृदि ॐ अनन्ताय नमः, एवं पद्माय, अं
सूर्यमण्डलाय द्वादशकलात्मने नमः, उं सोममण्डलाय
षोडशकलात्मने नमः, मं वह्निमण्डलाय दशकलात्मने
नमः, सं सत्त्वाय, रं रजसे, तं तमसे, आं आत्मने, अं
अन्तरात्मने, पं परमात्मने, ह्रीं ज्ञानात्मने ।
सर्वत्र नमः, इत्यन्तं विन्यस्य हृत्पद्मस्य पूर्वादिकेशरेषु
तत्तत्कल्पोक्त पीठशक्तीर्मध्ये पीठमनुञ्च न्यसेत्
॥ ६४ ॥

P2-0388

Die Frucht wird dort so beschrieben: Zur Erlangung der Vollendung soll der Praktizierende den Tattvanyāsa ausführen. Durch seine Ausführung erlangt er die Gestalt des Gottes selbst. Dann vollzieht man vorschriftsmäßig die Atemregelung und den Sitznyāsa. Auf den Staubfäden, im Osten beginnend im Uhrzeigersinn, und in der Mitte verehrt man mit oṃ und namaḥ Vimalā, Utkarṣiṇī, Jñānā, Kriyā, Yogā, Prahvī, Satyā, Īśānā und Anugrahā. Darüber spricht man „oṃ namo viṣṇave bhagavate sarvabhūtātmane vāsudevāya sarvātmasaṃyogayogapadmapīṭhātmane namaḥ – Oṃ, Verehrung Viṣṇu, dem Erhabenen, dem Selbst aller Wesen, Vāsudeva, dessen Wesen der Yogalotussitz der Vereinigung aller Selbste ist“.

phalastu tatraiva:
tattvanyāsaṃ tataḥ kuryātsādhakaḥ siddhihetave |
kṛtena yena devasya rūpatāmeva yātyasau |
tato yathāvidhi prāṇāyāmaṃ kṛtvā pīṭhanyāsaṃ vidhāya keśareṣu
pūrvādi prādakṣiṇyena madhye ca oṃ vimalāyai namaḥ evaṃ
utkarṣiṇyai jñānāyai kriyāyai yogāyai prahvyai satyāyai īśānāyai
anugrahāyai |
tadupari oṃ namo viṣnave bhagavate sarvabhūtātmane vāsudevāya
sarvātmasaṃyogayogapadmapīṭhātmane namaḥ
|| 80 ||

फलस्तु तत्रैव:
तत्त्वन्यासं ततः कुर्यात्साधकः सिद्धिहेतवे ।
कृतेन येन देवस्य रूपतामेव यात्यसौ ।
ततो यथाविधि प्राणायामं कृत्वा पीठन्यासं विधाय केशरेषु
पूर्वादि प्रादक्षिण्येन मध्ये च ॐ विमलायै नमः एवं
उत्कर्षिण्यै ज्ञानायै क्रियायै योगायै प्रह्व्यै सत्यायै ईशानायै
अनुग्रहायै ।
तदुपरि ॐ नमो विष्नवे भगवते सर्वभूतात्मने वासुदेवाय
सर्वात्मसंयोगयोगपद्मपीठात्मने नमः
॥ ८० ॥

P2-0389

Im Nibandha heißt es: Vimalā, Utkarṣiṇī, Jñānā, Kriyā, Yogā, Prahvī, Satyā, Īśānā und als neunte Anugrahā sind die Kräfte.

tathā ca nibandhe:
vimalotkarṣiṇī jñānā kriyā yogā ca śaktayaḥ |
prahvī satyā tatheśānānugrahā navamī smṛtā
|| 81 ||

तथा च निबन्धे:
विमलोत्कर्षिणी ज्ञाना क्रिया योगा च शक्तयः ।
प्रह्वी सत्या तथेशानानुग्रहा नवमी स्मृता
॥ ८१ ॥

P2-0397

Dann der Nyāsa des Gestaltengehäuses: Auf die Stirn „oṃ aṃ keśavāya dhātre namaḥ“; auf den Bauch „naṃ āṃ nārāyaṇāya aryamne namaḥ“; am Herzen „ṣoṃ iṃ mādhāya mitrāya namaḥ“; in der Halsgrube „bhaṃ īṃ govindāya varuṇāya namaḥ“; auf der rechten Seite „gaṃ uṃ viṣṇave aṃśave namaḥ“; auf der rechten Schulter „vaṃ ūṃ madhusūdanāya bhagāya namaḥ“; rechts am Hals „teṃ eṃ trivikramāya vivasvate namaḥ“; auf der linken Seite „vāṃ aiṃ vāmanāya indrāya namaḥ“; auf der linken Schulter „suṃ oṃ śrīdharāya pūṣṇe namaḥ“; links am Hals „deṃ auṃ hṛṣīkeśāya parjanyāya namaḥ“; auf dem Rücken „vāṃ aṃ padmanābhāya tvaṣṭre namaḥ“; am Nacken „yaṃ aḥ dāmodarāya viṣṇave namaḥ“. Damit werden jeweils die genannten Viṣṇugestalten und Sonnengötter verehrt. Danach vollzieht man mit dem noch zu beschreibenden Kronenmantra den umfassenden Nyāsa und setzt das zwölfsilbige Mantra auf den Kopf. [Die Vorlage hat am Herzen ṣoṃ und mādhāya; die folgende Erklärung bestätigt Mādhava, die erste Bījalesung bleibt unsicher.]

tato mūrtipañjaranyāsaḥ:
lalāṭe oṃ aṃ keśavāya dhātre namaḥ |
kukṣau naṃ āṃ nārāyaṇāya aryamne namaḥ ||
hṛdi ṣoṃ iṃ mādhāya mitrāya namaḥ |
galakūpe bhaṃ īṃ govindāya varuṇāya namaḥ |
dakṣapārśve gaṃ uṃ viṣṇave aṃśave namaḥ |
dakṣiṇāṃse vaṃ ūṃ madhusūdanāya bhagāya namaḥ |
galadakṣiṇabhāge teṃ eṃ trivikramāya vivasvate namaḥ |
vāmapārśve vāṃ aiṃ vāmanāya indrāya namaḥ ||
vāmāṃse suṃ oṃ śrīdharāya pūṣṇe namaḥ |
galavāmabhāge deṃ auṃ hṛṣikeśāya parjanyāya namaḥ |
pṛṣṭhe vāṃ aṃ padmanābhāya tvaṣṭre namaḥ |
kakudi yaṃ aḥ dāmodarāya viṣṇave namaḥ |
tato vakṣyamāṇakirīṭamantreṇa vyāpakaṃ kṛtvā śirasi
dvādaśākṣaramantraṃ nyaset
|| 89 ||

ततो मूर्तिपञ्जरन्यासः:
ललाटे ॐ अं केशवाय धात्रे नमः ।
कुक्षौ नं आं नारायणाय अर्यम्ने नमः ॥
हृदि षों इं माधाय मित्राय नमः ।
गलकूपे भं ईं गोविन्दाय वरुणाय नमः ।
दक्षपार्श्वे गं उं विष्णवे अंशवे नमः ।
दक्षिणांसे वं ऊं मधुसूदनाय भगाय नमः ।
गलदक्षिणभागे तें एं त्रिविक्रमाय विवस्वते नमः ।
वामपार्श्वे वां ऐं वामनाय इन्द्राय नमः ॥
वामांसे सुं ॐ श्रीधराय पूष्णे नमः ।
गलवामभागे दें औं हृषिकेशाय पर्जन्याय नमः ।
पृष्ठे वां अं पद्मनाभाय त्वष्ट्रे नमः ।
ककुदि यं अः दामोदराय विष्णवे नमः ।
ततो वक्ष्यमाणकिरीटमन्त्रेण व्यापकं कृत्वा शिरसि
द्वादशाक्षरमन्त्रं न्यसेत्
॥ ८९ ॥

P2-0399

Im Gautamīya heißt es: Man setzt das vorzügliche zwölfsilbige Mantra auf die Scheitelöffnung. Von seinem Glanz durchdrungen wird man unmittelbar Vāsudeva. Man nimmt den dreimātrigen Laut, schreibt „namo bhagavate“ und Vāsudeva in der Dativform. Dieses Mantra ist ein himmlischer Wunschbaum: „oṃ namo bhagavate vāsudevāya – Oṃ, Verehrung dem erhabenen Vāsudeva“. Schon durch seine Erkenntnis wird man Vāsudeva.

tathā ca gautamīye:
dvādaśākṣaraṃ mantravaraṃ vinyasedbrahmarandhrake vāsudevo
bhavetsākṣādvyāpitastasya tejasā |
trimātrikaṃ samuddhṛtya namo bhagavate likhet |
vāsudevaṃ caturthyā tu mantro'yaṃ surapādapaḥ ||
asya vijñānamātreṇa vāsudevaḥ prajāyate
|| 91 ||

तथा च गौतमीये:
द्वादशाक्षरं मन्त्रवरं विन्यसेद्ब्रह्मरन्ध्रके वासुदेवो
भवेत्साक्षाद्व्यापितस्तस्य तेजसा ।
त्रिमात्रिकं समुद्धृत्य नमो भगवते लिखेत् ।
वासुदेवं चतुर्थ्या तु मन्त्रोऽयं सुरपादपः ॥
अस्य विज्ञानमात्रेण वासुदेवः प्रजायते
॥ ९१ ॥

P2-0400

Dann trägt man diesen Text vor: „Vāsudeva, dessen Körper der Nektar des Bewusstseins und dessen Glanz der von zehn Millionen Sonnen ist, steht auf dem Scheitel. Er durchdringt den gesamten Körper, der mit den offenbarten Mantralauten erfüllt ist, als würde er mit ganz reinem Wasser übergossen.“ [„ughasyaṃ“ ist unleserlich; sein genauer Beitrag zur Aussage bleibt offen.] Die Frucht des Nyāsa: Dieses Gestaltengehäuse hat der Höchste gelehrt. Schon durch einmalige Ausführung wird der Mantrapraktizierende zur unübertrefflichen Viṣṇugestalt. Es gibt mehrere Formen des Gestaltennyāsa: Einige sagen „oṃ aṃ dhātṛsahitakeśavāya namaḥ – Keśava samt Dhātṛ“; andere „oṃ aṃ keśavadhātṛbhyāṃ namaḥ – Keśava und Dhātṛ“; wieder andere „oṃ aṃ keśavasahitadhātre namaḥ – Dhātṛ samt Keśava“. Das trifft nicht zu. Im Nārādīyatantra heißt es: ein Laut des Vāsudevamantras, ein mit Bindu versehener Vokal unter Ausschluss der neutralen, dann Keśava und die weiteren sowie Dhātṛ und die weiteren jeweils im Dativ, anschließend namaḥ. Daher sagt man „oṃ aṃ keśavāya dhātre namaḥ“. [Die Schlussformel der Vorlage schreibt deśavāya; Keśava wird durch die ganze Erläuterung bestätigt.]

tata amuṃ mantraṃ paṭhet:
caitanyāmṛtavapurarkakoṭitejā mūrdhnistho vapurakhilaṃ sa
vāsudevaḥ |
ughasyaṃ suvimalapāthasīva siktaṃ vyāpnoti prakaṭitamantravarṇa
saṅkīrṇam |
nyāsaphalantu:
tanmūrttipañjaranyāso'bhihitaḥ parameṣṭhinā |
sakṛnnyāsādbhavenmantrī viṣṇumūrtiranuttamā ||
mūrtipañjaranyāsastu vahudhā |
oṃ aṃ dhātṛsahitakeśavāya namaḥ iti kecit |
oṃ aṃ keśava dhātṛbhyāṃ namaḥ ityanye |
oṃ aṃ keśavasahita - dhātre namaḥ ityapare |
tanna ||
vāsudevamanorekaṃ varṇaṃ klīvavivajartim |
svaraikaṃ vindusaṃyuktaṃ caturthyā keśavādikam ||
tathā dhātryādikañcoktvā namo nyāsa udāhṛtaḥ |
iti nāradīyatantrāt oṃ aṃ deśavāya dhātre namaḥ iti vadanti
|| 92 ||

तत अमुं मन्त्रं पठेत्:
चैतन्यामृतवपुरर्ककोटितेजा मूर्ध्निस्थो वपुरखिलं स
वासुदेवः ।
उघस्यं सुविमलपाथसीव सिक्तं व्याप्नोति प्रकटितमन्त्रवर्ण
सङ्कीर्णम् ।
न्यासफलन्तु:
तन्मूर्त्तिपञ्जरन्यासोऽभिहितः परमेष्ठिना ।
सकृन्न्यासाद्भवेन्मन्त्री विष्णुमूर्तिरनुत्तमा ॥
मूर्तिपञ्जरन्यासस्तु वहुधा ।
ॐ अं धातृसहितकेशवाय नमः इति केचित् ।
ॐ अं केशव धातृभ्यां नमः इत्यन्ये ।
ॐ अं केशवसहित - धात्रे नमः इत्यपरे ।
तन्न ॥
वासुदेवमनोरेकं वर्णं क्लीवविवजर्तिम् ।
स्वरैकं विन्दुसंयुक्तं चतुर्थ्या केशवादिकम् ॥
तथा धात्र्यादिकञ्चोक्त्वा नमो न्यास उदाहृतः ।
इति नारदीयतन्त्रात् ॐ अं देशवाय धात्रे नमः इति वदन्ति
॥ ९२ ॥

P2-0434

Man atmet den Wind durch die rechte Nasenöffnung aus, durch die linke ein und hält ihn danach bei verschlossenen beiden Öffnungen an. Diese Regel bezieht sich auf die Śrīkṛṣṇamantras, nicht auf andere.

recayenmārutaṃ dakṣayā dakṣiṇaḥ pūrayedvāmayā
madhyamābhyāṃ punardhārayedityādi |
etattu śrīkṛṣṇamantraviṣayaṃ, nānyatra
|| 5ka ||

रेचयेन्मारुतं दक्षया दक्षिणः पूरयेद्वामया
मध्यमाभ्यां पुनर्धारयेदित्यादि ।
एतत्तु श्रीकृष्णमन्त्रविषयं, नान्यत्र
॥ ५क ॥

P2-0435

Nach dem Sitznyāsa setzt man auf die Staubfäden und in die Mitte Vimalā und die übrigen Kräfte bis zum Sitzmantra ein und vollzieht den Sehernyāsa. Auf dem Kopf „nāradaṛṣaye namaḥ“; am Mund „virāṭchandase namaḥ“; am Herzen „śrīkṛṣṇāya devatāyai namaḥ“; an der verborgenen Stelle „klīṃ bījāya namaḥ“; an den Füßen „svāhā śaktaye namaḥ“. Mit „mantrādhiṣṭhātṛdevatāyai durgāyai namaḥ – Verehrung Durgā, der über das Mantra waltenden Gottheit“ verneigt man sich vor Durgā.

tataḥ pīṭhanyāsaṃ vidhāya keśareṣu madhye ca
vimalādipīṭhamanvantaṃ vinyasya ṛṣyādinyāsaṃ kuryāt ||
tadyathā:
śirasi nārada - ṛṣaye namaḥ, mukhe virāṭachandase namaḥ, hṛdi
śrīkṛṣṇāya devatāyai namaḥ, guhye klīṃ bījāya namaḥ, pādayoḥ
svāhā śaktaye namaḥ |
mantrādhiṣṭhātṛdevatāyai durgāyai namaḥ iti durgā namaskuryāt
|| 6 ||

ततः पीठन्यासं विधाय केशरेषु मध्ये च
विमलादिपीठमन्वन्तं विन्यस्य ऋष्यादिन्यासं कुर्यात् ॥
तद्यथा:
शिरसि नारद - ऋषये नमः, मुखे विराटछन्दसे नमः, हृदि
श्रीकृष्णाय देवतायै नमः, गुह्ये क्लीं बीजाय नमः, पादयोः
स्वाहा शक्तये नमः ।
मन्त्राधिष्ठातृदेवतायै दुर्गायै नमः इति दुर्गा नमस्कुर्यात्
॥ ६ ॥

P2-0436

Dann setzt man das von oṃ umschlossene Grundmantra je dreimal auf die Mitte, den Rücken und die Seiten der Hände. Die einzelnen Grundmantralaute mit Bindu, vorne und hinten von oṃ umschlossen und mit namaḥ abgeschlossen, setzt man auf die Fingerglieder: auf die drei Glieder des rechten Daumens „oṃ goṃ oṃ namaḥ“, auf den rechten Zeigefinger pīṃ, Mittelfinger jaṃ, Ringfinger naṃ und kleinen Finger vaṃ; auf den linken kleinen Finger llaṃ, Ringfinger bhāṃ, Mittelfinger yaṃ, Zeigefinger svāṃ und Daumen hāṃ, jeweils mit demselben oṃ-Rahmen und namaḥ. Dies ist der Schöpfungsnyāsa. Die Erhaltungsfolge beginnt beim rechten Daumen und endet beim linken kleinen Finger. Die Auflösung beginnt beim linken Daumen und endet beim rechten Daumen. Danach wiederholt man Schöpfung und Erhaltung; so vollzieht man fünf Durchgänge.

tataḥ praṇavapuṭitaṃ mūlamantraṃ karayormadhye pṛṣṭhe pārśve ca
triśo vinyasya praṇavapuṭitān savindūnmūlavarṇān aṃgulīnāṃ
parvasu namontena nyaset |
tadyathā:
dakṣiṇāṃguṣṭhe triṣu parvasu oṃ goṃ oṃ namaḥ |
dakṣiṇatarjanyāṃ oṃ pīṃ oṃ namaḥ |
dakṣiṇamadhyamāyāṃ oṃ jaṃ oṃ namaḥ |
dakṣiṇa anāmikāyāṃ oṃ naṃ oṃ namaḥ |
dakṣiṇakaniṣṭhāyāṃ oṃ vaṃ oṃ namaḥ |
vāmakaniṣṭhāyāṃ oṃ llaṃ oṃ namaḥ |
vāmānāmikāyāṃ oṃ bhāṃ oṃ namaḥ |
vāmāmadhyamāyāṃ oṃ yaṃ oṃ namaḥ |
vāmatarjanyāṃ oṃ svāṃ oṃ namaḥ |
vāmāṃguṣṭhe oṃ hāṃ oṃ namaḥ |
ayaṃtu sṛṣṭinyāsaḥ |
evaṃ dakṣiṇāṃguṣṭhapūrvā vāmakaniṣṭhāntā sthitiḥ |
saṃhṛtiśca vāmāṃguṣṭhādidakṣiṇāṃguṣṭhāntā |
punaḥ sṛṣṭisthitīti pañcadhā kuryāt
|| 7 ||

ततः प्रणवपुटितं मूलमन्त्रं करयोर्मध्ये पृष्ठे पार्श्वे च
त्रिशो विन्यस्य प्रणवपुटितान् सविन्दून्मूलवर्णान् अंगुलीनां
पर्वसु नमोन्तेन न्यसेत् ।
तद्यथा:
दक्षिणांगुष्ठे त्रिषु पर्वसु ॐ गों ॐ नमः ।
दक्षिणतर्जन्यां ॐ पीं ॐ नमः ।
दक्षिणमध्यमायां ॐ जं ॐ नमः ।
दक्षिण अनामिकायां ॐ नं ॐ नमः ।
दक्षिणकनिष्ठायां ॐ वं ॐ नमः ।
वामकनिष्ठायां ॐ ल्लं ॐ नमः ।
वामानामिकायां ॐ भां ॐ नमः ।
वामामध्यमायां ॐ यं ॐ नमः ।
वामतर्जन्यां ॐ स्वां ॐ नमः ।
वामांगुष्ठे ॐ हां ॐ नमः ।
अयंतु सृष्टिन्यासः ।
एवं दक्षिणांगुष्ठपूर्वा वामकनिष्ठान्ता स्थितिः ।
संहृतिश्च वामांगुष्ठादिदक्षिणांगुष्ठान्ता ।
पुनः सृष्टिस्थितीति पञ्चधा कुर्यात्
॥ ७ ॥

P2-0437

Im Gautamīya heißt es: Die Auflösung wird als Beseitigerin aller Mängel beschrieben. Für rein gesinnte Brahmacārins ist die mit Schöpfung endende Folge wissenspendend; für Haushalter endet sie mit Erhaltung. Die drei Folgen richten sich nach dem Wunsch. Für den Waldbewohner mit seiner Gefährtin wünschen einige ebenfalls den Abschluss mit Erhaltung; für Weise und völlig Losgelöste den Abschluss mit Auflösung. Wer dazu nicht imstande ist, vollzieht nur eine Folge. Dazu heißt es im Gautamīya: Stets soll man die drei Nyāsas ausführen; bei Unvermögen nur einen.

tathā ca gautamīye:
saṃhṛtirdoṣasaṅghānāṃ hāriṇī parikīrtitā |
vidyāpradaśca sṛṣṭyanto varṇināṃ śuddhacetasām |
sthityantaḥ syādgṛhasthānāṃ trayaṃ kāmānurūpataḥ ||
sahajānau vānaprasthe sthityantaṃ kaścidicchati |
saṃhārānto munānāñca viraktasya ca sarvaśaḥ ||
aśaktaścedekamātraṃ kuryāt |
tathā ca:
nyāsatrayaṃ sadā kuryādaśaktāveka eva hi |
iti gautamīyāt
|| 8 ||

तथा च गौतमीये:
संहृतिर्दोषसङ्घानां हारिणी परिकीर्तिता ।
विद्याप्रदश्च सृष्ट्यन्तो वर्णिनां शुद्धचेतसाम् ।
स्थित्यन्तः स्याद्गृहस्थानां त्रयं कामानुरूपतः ॥
सहजानौ वानप्रस्थे स्थित्यन्तं कश्चिदिच्छति ।
संहारान्तो मुनानाञ्च विरक्तस्य च सर्वशः ॥
अशक्तश्चेदेकमात्रं कुर्यात् ।
तथा च:
न्यासत्रयं सदा कुर्यादशक्तावेक एव हि ।
इति गौतमीयात्
॥ ८ ॥

P2-0438

Dann setzt man in der Erhaltungsfolge die zehn Silben auf die Finger, jede von oṃ umschlossen und mit namaḥ abgeschlossen: goṃ auf den rechten Daumen, pīṃ auf den Zeigefinger, jaṃ auf den Mittelfinger, naṃ auf den Ringfinger und vaṃ auf den kleinen Finger; llaṃ auf den linken Daumen, bhāṃ auf den linken Zeigefinger, yaṃ auf den Mittelfinger, svāṃ auf den Ringfinger und hāṃ auf den kleinen Finger. Danach erfolgt der fünfgliedrige Handnyāsa: „ācakrāya svāhā“ an den Daumen mit namaḥ; „vicakrāya svāhā“ an den Zeigefingern mit svāhā; „sucakrāya svāhā“ an den Mittelfingern mit vaṣaṭ; „trailokyarakṣaṇacakrāya svāhā“ an den Ringfingern mit huṃ; „asurāntakacakrāya svāhā“ an den kleinen Fingern mit phaṭ. Die Anreden gelten den Radgestalten Ācakra, Vicakra, Sucakra, dem die drei Welten schützenden Rad und dem die Asuras vernichtenden Rad. [Die erste Fingersilbe steht als gā statt goṃ; die vollständige Folge davor bestätigt goṃ.]

tataḥ sthitikrameṇāṃgulīṣu daśākṣarāṇi vinyaset
|
tadyathā:
praṇavapuṭitaṃ sarvatra |
gā namo dakṣāṃguṣṭhe |
pīṃ namastarjanyām |
jaṃ namo madhyamāyām |
naṃ namo'nāmikāyām |
vaṃ namaḥ kaniṣṭhāyām |
llaṃ namo vāmāṃguṣṭhe |
bhāṃ namo vāmatarjanyām |
yaṃ namo vāmamadhyamāyām |
svāṃ namo vāmānāmikāyām |
hāṃ namo vāmakaniṣṭhayāṃ |
tataḥ karayo raṃgulīṣu pañcāṅganyāsaḥ |
yathā ācakrāya svāhā aṃguṣṭhābhyāṃ namaḥ |
vicakrāya svāhā tarjanībhyāṃ svāhā |
sucakrāya svāhā madhyamābhyāṃ vaṣaṭ |
trailokyarakṣaṇacakrāya svāhā anāmikābhyāṃ huṃ |
asurāntakacakrāya svāhā kaniṣṭhābhyāṃ phaṭ
|| 9 ||

ततः स्थितिक्रमेणांगुलीषु दशाक्षराणि विन्यसेत्
।
तद्यथा:
प्रणवपुटितं सर्वत्र ।
गा नमो दक्षांगुष्ठे ।
पीं नमस्तर्जन्याम् ।
जं नमो मध्यमायाम् ।
नं नमोऽनामिकायाम् ।
वं नमः कनिष्ठायाम् ।
ल्लं नमो वामांगुष्ठे ।
भां नमो वामतर्जन्याम् ।
यं नमो वाममध्यमायाम् ।
स्वां नमो वामानामिकायाम् ।
हां नमो वामकनिष्ठयां ।
ततः करयो रंगुलीषु पञ्चाङ्गन्यासः ।
यथा आचक्राय स्वाहा अंगुष्ठाभ्यां नमः ।
विचक्राय स्वाहा तर्जनीभ्यां स्वाहा ।
सुचक्राय स्वाहा मध्यमाभ्यां वषट् ।
त्रैलोक्यरक्षणचक्राय स्वाहा अनामिकाभ्यां हुं ।
असुरान्तकचक्राय स्वाहा कनिष्ठाभ्यां फट्
॥ ९ ॥

P2-0439

Dann setzt man die mit Bindu versehenen, vom Grundmantra umschlossenen Mātṛkālaute an ihre jeweiligen Körperstellen. Das von oṃ umschlossene Grundmantra setzt man dreimal abwechselnd von Haaren bis Füßen und von Füßen bis Haaren ein. Danach folgen die zehn Prinzipien in Auflösungs- und Schöpfungsfolge. Die Kramadīpikā erklärt, dass das vorzügliche Mantra bei der Auflösung vorwärts, auf dem Schöpfungsweg rückwärts geht; die Mantrabildung ist wie zuvor beschrieben. Jede Formel lautet „[Bīja] namaḥ parāya [Prinzip]tattvātmane namaḥ – Verehrung dem Höchsten, dessen Wesen das genannte Prinzip ist“. Auflösung: goṃ, Erde, an den Füßen; pīṃ, Wasser, am Geschlechtsorgan; jaṃ, Feuer, am Herzen; naṃ, Wind, am Gesicht; vaṃ, Raum, auf dem Kopf; llaṃ, Ichbewusstsein, und bhāṃ, Mahat, beide am Herzen; yaṃ, Urnatur, svāṃ, Puruṣa, und hāṃ, höchstes Prinzip, am ganzen Körper. Schöpfung: hāṃ, höchstes Prinzip, svāṃ, Puruṣa, und yaṃ, Urnatur, am ganzen Körper; bhāṃ, Mahat, und llaṃ, Ichbewusstsein, am Herzen; vaṃ, Raum, auf dem Kopf; naṃ, Wind, am Gesicht; jaṃ, Feuer, am Herzen; pīṃ, Wasser, am Geschlechtsorgan; goṃ, Erde, an den Füßen. Damit ist der Schöpfungsnyāsa beschrieben.

tato bhūlamantrapuṭitān savindūnmātṛkāvarṇān mātṛkāsthāneṣu
nyaset |
tataḥ praṇavapuṭitaṃ mūlamantraṃ ākeśādāpādam
āpādādākeśa kramāttrivāra vinyasya saṃhārasṛṣṭibhedena
daśatattvāni vinyaset |
tathā ca kramadīpikāyām:
saṃhṛtāvanugato manuvaryaḥ sṛṣṭivartmani bhavet pratiyātaḥ |
uddhṛtiḥ khalu puroktavadeṣāṃ nyāsakarma kathayāmyadhuneti ||
tadyathā:
pādayoḥ goṃ namaḥ parāya pṛthivīttvātmane namaḥ |
liṅge pīṃ namaḥ parāya jalatattvātmane namaḥ |
hṛdi jaṃ namaḥ parāya tejastattvātmane namaḥ |
mukhe naṃ namaḥ parāya vāyutattvātmane namaḥ |
śirasi vaṃ namaḥ parāyākāśatattvātmane namaḥ |
llaṃ namaḥ parāyāhaṅkāratattvātmane namaḥ |
bhāṃ namaḥ parāya mahattattvātmane namaḥ |
etaddvayaṃ hṛdinyasyamiti |
yaṃ namaḥ parāya prakṛtitattvātmane namaḥ svāṃ namaḥ parāya
puruṣatattvātmane namaḥ |
hāṃ namaḥ parāya paratattvātmane namaḥ |
etattritayaṃ sarvagātre |
iti saṃhāranyāsaḥ |
atha sṛṣṭinyāsaḥ:
hāṃ namaḥ parāyaparatattvātmane namaḥ |
svāṃ namaḥ parāya puruṣatattvātmane namaḥ |
yaṃ nama parāya prakṛtitattvātmane namaḥ |
etattritayaṃ sarvagātre |
hṛdi bhāṃ namaḥ parāya mahattatvātmane namaḥ |
llaṃ namaḥ parāyāhaṅkāratattvātmane namaḥ |
śirasi vaṃ namaḥ parāyākāśatattvātmane namaḥ |
mukhe naṃ namaḥ parāya vāyutattvātmane namaḥ |
hṛdi jaṃ namaḥ parāya tejastattvātmane namaḥ |
liṅge pīṃ namaḥ parāya jalatattvātmane namaḥ |
pādayoḥ goṃ namaḥ parāya pṛthivītattvātmane namaḥ |
iti ṣṛṣṭinyāsaḥ
|| 10 ||

ततो भूलमन्त्रपुटितान् सविन्दून्मातृकावर्णान् मातृकास्थानेषु
न्यसेत् ।
ततः प्रणवपुटितं मूलमन्त्रं आकेशादापादम्
आपादादाकेश क्रमात्त्रिवार विन्यस्य संहारसृष्टिभेदेन
दशतत्त्वानि विन्यसेत् ।
तथा च क्रमदीपिकायाम्:
संहृतावनुगतो मनुवर्यः सृष्टिवर्त्मनि भवेत् प्रतियातः ।
उद्धृतिः खलु पुरोक्तवदेषां न्यासकर्म कथयाम्यधुनेति ॥
तद्यथा:
पादयोः गों नमः पराय पृथिवीत्त्वात्मने नमः ।
लिङ्गे पीं नमः पराय जलतत्त्वात्मने नमः ।
हृदि जं नमः पराय तेजस्तत्त्वात्मने नमः ।
मुखे नं नमः पराय वायुतत्त्वात्मने नमः ।
शिरसि वं नमः परायाकाशतत्त्वात्मने नमः ।
ल्लं नमः परायाहङ्कारतत्त्वात्मने नमः ।
भां नमः पराय महत्तत्त्वात्मने नमः ।
एतद्द्वयं हृदिन्यस्यमिति ।
यं नमः पराय प्रकृतितत्त्वात्मने नमः स्वां नमः पराय
पुरुषतत्त्वात्मने नमः ।
हां नमः पराय परतत्त्वात्मने नमः ।
एतत्त्रितयं सर्वगात्रे ।
इति संहारन्यासः ।
अथ सृष्टिन्यासः:
हां नमः परायपरतत्त्वात्मने नमः ।
स्वां नमः पराय पुरुषतत्त्वात्मने नमः ।
यं नम पराय प्रकृतितत्त्वात्मने नमः ।
एतत्त्रितयं सर्वगात्रे ।
हृदि भां नमः पराय महत्तत्वात्मने नमः ।
ल्लं नमः परायाहङ्कारतत्त्वात्मने नमः ।
शिरसि वं नमः परायाकाशतत्त्वात्मने नमः ।
मुखे नं नमः पराय वायुतत्त्वात्मने नमः ।
हृदि जं नमः पराय तेजस्तत्त्वात्मने नमः ।
लिङ्गे पीं नमः पराय जलतत्त्वात्मने नमः ।
पादयोः गों नमः पराय पृथिवीतत्त्वात्मने नमः ।
इति षृष्टिन्यासः
॥ १० ॥

Gestaltengehäuse: vollständige Ortsfolge

Beim vorgeschriebenen Murtipanjara-Nyasa berühre die zwölf Stellen mit den folgenden Formeln. Die Herzformel ist aus dem ausdrücklich genannten Vasudeva-Mantra und der Bildungsregel P2-0398–0400 aufgelöst: moṃ statt ṣoṃ, mādhavāya statt mādhāya. Danach setze oṃ namo bhagavate vāsudevāya
auf den Scheitel und führe den im Ergänzungsbeleg P2-0401 vollständig angegebenen Kronenmantra als umfassenden Nyasa aus.

Stelle	Rezitation
Stirn	oṃ aṃ keśavāya dhātre namaḥ
Bauch	naṃ āṃ nārāyaṇāya aryamne namaḥ
Herz	moṃ iṃ mādhavāya mitrāya namaḥ
Halsgrube	bhaṃ īṃ govindāya varuṇāya namaḥ
Rechte Seite	gaṃ uṃ viṣṇave aṃśave namaḥ
Rechte Schulter	vaṃ ūṃ madhusūdanāya bhagāya namaḥ
Rechts am Hals	teṃ eṃ trivikramāya vivasvate namaḥ
Linke Seite	vāṃ aiṃ vāmanāya indrāya namaḥ
Linke Schulter	suṃ oṃ śrīdharāya pūṣṇe namaḥ
Links am Hals	deṃ auṃ hṛṣīkeśāya parjanyāya namaḥ
Rücken	vāṃ aṃ padmanābhāya tvaṣṭre namaḥ
Nacken	yaṃ aḥ dāmodarāya viṣṇave namaḥ

Ausgeschriebene Hand- und Körperfolge

Führe zuerst den Handnyasa, anschließend den Körpernyasa in der Tabellenreihenfolge aus. Die ausgeschriebene Folge setzt die Gliederregel aus P2-0454–0455 und P2-0082–0083 um. Die Ortsnamen in der Tabelle geben zugleich die Bedeutung der Zuordnungsformeln an; die Abschlusslaute bleiben Ritualausrufe. Bei diesem fünfgliedrigen Nyasa entfällt das Augenglied.

Nr.	Handstelle	Handformel	Körperstelle	Körperformel
1	Beide Daumen	klīṃ kṛṣṇāya aṃguṣṭhābhyāṃ namaḥ	Herz	klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ
2	Beide Zeigefinger	govindāya tarjanībhyāṃ svāhā	Kopf	govindāya śirase svāhā
3	Beide Mittelfinger	gopījana madhyamābhyāṃ vaṣaṭ	Haarschopf	gopījana śikhāyai vaṣaṭ
4	Beide Ringfinger	vallabhāya anāmikābhyāṃ huṃ	Schutzpanzer	vallabhāya kavacāya huṃ
5	Beide kleinen Finger	svāhā kaniṣṭhābhyāṃ phaṭ	Waffe / Abgrenzung	svāhā astrāya phaṭ

Vollziehe die morgendliche Vorbereitung und die für diese Mantraform vorgeschriebenen inneren Reinigungen. Setze die genannten Sitzkräfte im Herzlotus ein. Beim Sehernyasa werden Seher, Versmaß und Gottheit an Kopf, Mund und Herz zugeordnet. Führe danach den besonderen Hand- und Körpernyasa aus. Die folgenden Belege bestimmen die konkreten Namen, Laute und Zuordnungen; es wird keine fremde Gottheitsform eingesetzt.

Beleg P2-0454:
asya pūjāprayogaḥ:
prātaḥkṛtyādi vaiṣṇavoktapīṭhamanvantaṃ vinyasya ṛṣyādinyāsaṃ
kuryāt |
yathā:
śirasi nārada-ṛṣaye namaḥ |
mukhe gāyatrīcchandase namaḥ |
hṛdi kṛṣṇāya devatāyai namaḥ |
gṛhye klīṃ bījāya namaḥ |
pādayoḥ svāhā śaktaye namaḥ |
tataḥ praṇavapuṭitaṃ mantraṃ triśaḥ karayorvyāpya karāṅganyāsau
kuryāt |
klīṃ aṃguṣṭhābhyāṃ namaḥ |
govindāya tarjanībhyāṃ svāhā |
gopījana madhyamābhyāṃ vaṣaṭ |
vallabhāya anāmikābhyāṃ hum |
svāhā kaniṣṭhābhyāṃ phaṭ |
evaṃ hṛdayādiṣu |
tato mūlena murddhādipādaparyantaṃ triśo vyāpya
āpādādimūrddhaparyantaṃ praṇavena sakṛdvyāpya maṃtranyāsaṃ
kuryāt |
mūrdhni lalāṭe bhrūmadhye karṇayoścakṣuṣorghrāṇayorvadane
grovāyāṃ hṛdi nābhau kaṭyāṃ liṅge jānunoḥ jaṅghayoḥ eṣu
sthāneṣu pratyekamantravarṇān namo'ntānnyaset, śirasi praṇavañca
nyaset
|| 25 ||

Sein Verehrungsverfahren: Nach den morgendlichen Handlungen setzt man die vaiṣṇavischen Zuordnungen bis zum Sitzmantra ein und vollzieht den Sehernyāsa: Nārada auf dem Kopf, Gāyatrī am Mund, Kṛṣṇa am Herzen, klīṃ als Bīja an der verborgenen Stelle und svāhā als Kraft an den Füßen, jeweils mit der entsprechenden Verehrungsformel. Dann durchdringt man beide Hände dreimal mit dem von oṃ umschlossenen Mantra und vollzieht den Handnyāsa: klīṃ an den Daumen mit namaḥ; govindāya an den Zeigefingern mit svāhā; gopījana an den Mittelfingern mit vaṣaṭ; vallabhāya an den Ringfingern mit huṃ; svāhā an den kleinen Fingern mit phaṭ. Ebenso am Herzen und den weiteren Gliedern. Mit dem Grundmantra durchdringt man den Körper dreimal vom Scheitel bis zu den Füßen, mit oṃ einmal von den Füßen bis zum Scheitel. Dann setzt man die einzelnen Mantrasilben mit namaḥ auf Scheitel, Stirn, Brauenmitte, beide Ohren, beide Augen, beide Nasenöffnungen, Mund, Hals, Herz, Nabel, Hüfte, Geschlechtsorgan, beide Knie und beide Unterschenkel. Oṃ setzt man auf den Kopf. [In der Handliste fehlt kṛṣṇāya; die nächste Gliedernyāsaliste verbindet es ausdrücklich mit klīṃ.]

Beleg P2-0455:
tato nayana - mukha - hṛdaya - guhyāṃghriṣu mantrasya padapañcakaṃ
namo'ntaṃ nyaset |
padapañcakañca catuścacatustathā dvayam |
tato'ṅganyāsaṃ kuryāt |
klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ |
govindāya śirase svāhā |
gopījana śikhāyai vaṣaṭ |
vallabhāya kavacāya huṃ |
svāhā astrāya phaṭ |
tathā ca:
catuḥkaraṇavedābdhinetrasaṃkhyākṣaraiḥ kramāt |
paścāṅgāni manoḥ kuryānmantravijjāti saṃyutaiḥ |
namaḥ svāhā - vaṣaṭ - vauṣaṭ - huṃ - phaḍantāśca jātayaḥ |
tato daśatattvamūrtipañjaranyāsau vidhāya kirīṭamantreṇa vyāpakaṃ
yathāśakti mudrāṃ vaddhā oṃ namaḥ sudarśanāya astrāya phaḍiti
digbandhanaṃ kṛtvā daśākṣaroktaṃ dhātvā mānasaiḥ sampūjya
śaṅkhasthāpanaṃ kṛtvā vaiṣṇavokta pīṭhamanvantāṃ
pīṭhapūjāṃ vidhāya punardhyātvā āvāhanādi -
pañcapuṣpāñjalidānaparyantaṃ vidhāya
klīmityādyakṣaraistattadaṅgeṣu nyāsakrameṇa klīṃ kṛṣṇāya
hṛdayāya namaḥ ityādinā aṅgamantreṇa sampūjya ca punaḥ
pañcapuṣpāñjalīn dadyāt |
tato veṇvādipūjanaṃ kṛtvā daśākṣaroktāvaraṇapūjāñca kṛtvā
dhūpādivisarjanāntaṃ karma samāpayet |
asya puraścaraṇaṃ daśākṣarapaṭaloktam
|| 26 ||

Dann setzt man die fünf Mantragruppen mit namaḥ auf Augen, Mund, Herz, verborgene Stelle und Füße. Ihre Silbenzahlen sind vier, vier, vier, vier und zwei. Der Gliedernyāsa: „klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ“ am Herzen; „govindāya śirase svāhā“ am Kopf; „gopījana śikhāyai vaṣaṭ“ an der Haarlocke; „vallabhāya kavacāya huṃ“ am Schutzpanzer; „svāhā astrāya phaṭ“ an der Waffe. Dazu heißt es: Mit den Gruppen von vier, vier, vier, vier und zwei Silben bildet der Mantrakundige die fünf Glieder samt Abschlussformeln. Als solche gelten namaḥ, svāhā, vaṣaṭ, vauṣaṭ, huṃ und phaṭ. Dann vollzieht man den Nyāsa der zehn Prinzipien und des Gestaltengehäuses, den umfassenden Nyāsa mit dem Kronenmantra, zeigt Mudrās nach Möglichkeit und bindet die Richtungen mit „oṃ namaḥ sudarśanāya astrāya phaṭ“. Man meditiert wie beim zehnsilbigen Mantra, verehrt mit geistigen Gaben, stellt die Muschel auf und vollzieht die vaiṣṇavische Sitzverehrung bis zum Sitzmantra. Nach erneuter Meditation folgen Anrufung und die weiteren Handlungen bis zu den fünf Handvoll Blumen. Man verehrt an den entsprechenden Gliedern die Laute, beginnend mit klīṃ, in der Nyāsareihenfolge und mit den Gliedermantras, beginnend mit „klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ“. Dann gibt man erneut fünf Handvoll Blumen, verehrt Flöte und die weiteren Gegenstände, vollzieht die beim zehnsilbigen Mantra gelehrte Umkreisverehrung und vollendet die Handlungen vom Räucherwerk bis zur Entlassung. Sein Puraścaraṇa ist im Abschnitt über das zehnsilbige Mantra beschrieben.

4. Dhyana und innere Darbringung

Zugehörige Ausführung des Rückverweises

Die folgenden Belege erläutern den hier benötigten Rückverweis. Führe nur die darin für diese Stelle bezeichnete Handlung aus. Eigene Seherzuordnung, Grundmantra und besonderes Dhyana dieses Artikels bleiben maßgeblich; mitzitierte andere Ritualformen werden nicht zusätzlich ausgeführt.

P2-0440

Für die Finger bei Schöpfungsnyāsa und den weiteren Folgen heißt es im Nibandha: Auf dem Kopf verwendet man den Mittelfinger, an den Augen Mittel- und Zeigefinger; an den Ohren die Finger ohne Daumen; an der Nase Daumen und Ringfinger; am Mund alle Finger; am Herzen Daumen und Zeigefinger; am Nabel Daumen und Mittelfinger; am Geschlechtsorgan und an den Knien die Finger ohne Daumen; an beiden Füßen alle Finger. Die Laute und Körperstellen wechseln ihre Zuordnung, nicht jedoch Finger und Körperstelle. Die Schöpfungsfolge mit namaḥ lautet: goṃ auf dem Kopf, pīṃ an den Augen, jaṃ an den Ohren, naṃ an der Nase, vaṃ am Mund, llaṃ am Herzen, bhāṃ am Nabel, yaṃ am Geschlechtsorgan, svāṃ an den Knien, hāṃ an den Füßen, jeweils mit den eben genannten Fingern. Die Erhaltungsfolge: goṃ am Herzen, pīṃ am Nabel, jaṃ am Geschlechtsorgan, naṃ an den Knien, vaṃ an den Füßen, llaṃ auf dem Kopf, bhāṃ an den Augen, yaṃ an den Ohren, svāṃ an der Nase und hāṃ am Mund. Die Auflösungsfolge: goṃ an den Füßen, pīṃ an den Knien, jaṃ am Geschlechtsorgan, naṃ am Nabel, vaṃ am Herzen, llaṃ am Mund, bhāṃ an der Nase, yaṃ an den Ohren, svāṃ an den Augen und hāṃ auf dem Scheitel. Dann setzt man erneut Schöpfung und Erhaltung ein. Dazu heißt es: Wer Wissen begehrt und als Brahmacārin lebt, vollzieht erneut die Schöpfung; ein Haushalter besonders erneut Schöpfung und Erhaltung; ein entsagender und losgelöster Mensch endet mit der Auflösung. Daher umfasst der Nyāsa für Wissenssuchende und Brahmacārins vier, für Haushalter fünf und für Entsagende und Losgelöste drei Folgen. [Die einleitende Fingerregel ist an den Ohr- und Nasenstellen beschädigt; die ausdrücklichen Einzelanweisungen klären die wiedergegebenen Zuordnungen.]

sṛṣṭyādinyāse aṃguliniyamo nibandhe:
śirasi vihitā madhyā saivākṣṇi tarjanikānvitā |
śravasi rahitāṃguṣṭhā jyeṣṭhānvitopakaniṣṭhikā |
nasi vadane sarvāḥ sajyāyaso hṛdi tarjanī |
prathamayutā madhyamā nābhau śravaṇi vihitā liṅge |
tā evāṃgulayo jānvoḥ sāṃguṣṭhāstu padadvaye |
sthānārṇayorvinimayonāṃgulisthānayorbhavet |
tadyathā:
śirasi goṃ namo madhyamāṃgulyā |
netrayoḥ pīṃ namastarjanīmadhyamābhyām |
karṇayoḥ jaṃ namaḥ aṃguṣṭarahitābhiraṃgulībhiḥ |
ghrāṇe naṃ namo'ṃguṣṭhānāmikābhyām |
mukhe vaṃ namaḥ sarvāṃgulībhiḥ |
hṛdi llaṃ namo'ṃguṣṭhatarjanībhyāṃ |
nābhau bhāṃ namaḥ aṃguṣṭhabhadhyamābhyām |
liṅge yaṃ namo'guṃṣṭharahitābhiraṃgulībhiḥ |
jānunoḥ svāṃ namo'ṃguṣṭharahitābhiraṃgulībhiḥ |
pādayoḥ hāṃ namaḥ sarvāṃgulībhiḥ |
iti sṛṣṭikramaḥ |
atha sthitikramaḥ:
hṛdi goṃ namo'ṃguṣṭhatarjanībhyām |
nābhau pīṃ namoaṃguṣṭhamadhyamābhyām |
liṅge jaṃ namo'ṃguṣṭharahitābhiraṃgulībhiḥ |
jānunoḥ naṃ namo'ṃguṣṭharahitābhiraṃgulībhiḥ |
pādayoḥ vaṃ namaḥ sarvāṃgulībhiḥ |
śirasi lla namo madhyamayā |
netrayoḥ bhāṃ namo madhyamātarjanībhyām |
karṇayoḥ yaṃ namo'ṃguṣṭharahitābhiraṃgulībhiḥ |
ghrāṇe svāṃ namo'ṃguṣṭhānāmikābhyām |
mukhe hāṃ namaḥ sarvāṃgulībhiḥ |
atha saṃhārakramaḥ:
pādayoḥ goṃ namaḥ sarvāṃgulībhiḥ |
jānunoḥ pīṃ namaḥ aṃguṣṭharahitābhiraṃgulībhiḥ |
liṅga jaṃ namo'ṃguṣṭharahitābhiraṃgulībhiḥ |
nābhau naṃ namo'ṃguṣṭhamadhyamābhyām |
hṛdi vaṃ namo'ṃguṣṭhatarjanībhyām |
mukhe llaṃ namaḥ sarvāṃgulībhiḥ |
ghrāṇe bhāṃ namo'ṃguṣṭhānāmikābhyām |
karṇayo yaṃ namo'ṃguṣṭharahitābhiraṃgulībhiḥ |
netrayoḥ svāṃ namo madhyamātarjanībhyām |
mūrdhni hāṃ namo madhyamāṃgulyā |
iti saṃhārakramaḥ |
punaḥ sṛṣṭisthiti vinyaset |
tathā ca:
vidyārthī brahmacārī ca punaḥ sṛṣṭiṃ samācaret |
gṛhasthaśca punaḥ sṛṣṭisthitī kuryādviśeṣataḥ |
yatirvairāgyayuktaśca saṃhārāntaṃ nyasettataḥ |
etena vidyārthibrahmacāriṇāṃ caturddhā gṛhasthānāṃ pañcadhā |
yativiraktādīnāñca tridhā nyāsaḥ
|| 10ka ||

सृष्ट्यादिन्यासे अंगुलिनियमो निबन्धे:
शिरसि विहिता मध्या सैवाक्ष्णि तर्जनिकान्विता ।
श्रवसि रहितांगुष्ठा ज्येष्ठान्वितोपकनिष्ठिका ।
नसि वदने सर्वाः सज्यायसो हृदि तर्जनी ।
प्रथमयुता मध्यमा नाभौ श्रवणि विहिता लिङ्गे ।
ता एवांगुलयो जान्वोः सांगुष्ठास्तु पदद्वये ।
स्थानार्णयोर्विनिमयोनांगुलिस्थानयोर्भवेत् ।
तद्यथा:
शिरसि गों नमो मध्यमांगुल्या ।
नेत्रयोः पीं नमस्तर्जनीमध्यमाभ्याम् ।
कर्णयोः जं नमः अंगुष्टरहिताभिरंगुलीभिः ।
घ्राणे नं नमोऽंगुष्ठानामिकाभ्याम् ।
मुखे वं नमः सर्वांगुलीभिः ।
हृदि ल्लं नमोऽंगुष्ठतर्जनीभ्यां ।
नाभौ भां नमः अंगुष्ठभध्यमाभ्याम् ।
लिङ्गे यं नमोऽगुंष्ठरहिताभिरंगुलीभिः ।
जानुनोः स्वां नमोऽंगुष्ठरहिताभिरंगुलीभिः ।
पादयोः हां नमः सर्वांगुलीभिः ।
इति सृष्टिक्रमः ।
अथ स्थितिक्रमः:
हृदि गों नमोऽंगुष्ठतर्जनीभ्याम् ।
नाभौ पीं नमोअंगुष्ठमध्यमाभ्याम् ।
लिङ्गे जं नमोऽंगुष्ठरहिताभिरंगुलीभिः ।
जानुनोः नं नमोऽंगुष्ठरहिताभिरंगुलीभिः ।
पादयोः वं नमः सर्वांगुलीभिः ।
शिरसि ल्ल नमो मध्यमया ।
नेत्रयोः भां नमो मध्यमातर्जनीभ्याम् ।
कर्णयोः यं नमोऽंगुष्ठरहिताभिरंगुलीभिः ।
घ्राणे स्वां नमोऽंगुष्ठानामिकाभ्याम् ।
मुखे हां नमः सर्वांगुलीभिः ।
अथ संहारक्रमः:
पादयोः गों नमः सर्वांगुलीभिः ।
जानुनोः पीं नमः अंगुष्ठरहिताभिरंगुलीभिः ।
लिङ्ग जं नमोऽंगुष्ठरहिताभिरंगुलीभिः ।
नाभौ नं नमोऽंगुष्ठमध्यमाभ्याम् ।
हृदि वं नमोऽंगुष्ठतर्जनीभ्याम् ।
मुखे ल्लं नमः सर्वांगुलीभिः ।
घ्राणे भां नमोऽंगुष्ठानामिकाभ्याम् ।
कर्णयो यं नमोऽंगुष्ठरहिताभिरंगुलीभिः ।
नेत्रयोः स्वां नमो मध्यमातर्जनीभ्याम् ।
मूर्ध्नि हां नमो मध्यमांगुल्या ।
इति संहारक्रमः ।
पुनः सृष्टिस्थिति विन्यसेत् ।
तथा च:
विद्यार्थी ब्रह्मचारी च पुनः सृष्टिं समाचरेत् ।
गृहस्थश्च पुनः सृष्टिस्थिती कुर्याद्विशेषतः ।
यतिर्वैराग्ययुक्तश्च संहारान्तं न्यसेत्ततः ।
एतेन विद्यार्थिब्रह्मचारिणां चतुर्द्धा गृहस्थानां पञ्चधा ।
यतिविरक्तादीनाञ्च त्रिधा न्यासः
॥ १०क ॥

P2-0441

Im Nibandha heißt es: Für Wanderasketen und Vaikhānasas endet dieser Nyāsa mit Auflösung, für Haushalter mit Erhaltung und für Brahmacārins mit Schöpfung. Manche Lehrer sagen, dass ein losgelöster Haushalter mit Auflösung endet, ein Waldbewohner mit seiner Gefährtin mit Erhaltung und ein Wissenssuchender mit Schöpfung. Einige lehren die Umkehrung innerhalb der drei Nyāsas; danach sollen alle drei Folgen ausführen.

tathā ca nibandhe:
nyāsaḥ saṃhārānto maskarivaikhānaseṣu vihito'yam |
sthityanto gṛhamedhiṣu sṛṣṭyanto varṇināmitiprāhuḥ |
vairāgyayuji gṛhasthaṃ saṃhārāntaṃ kecidāhurācāryāḥ |
sahajānau vanavāsini sthitiñca vidyārthināṃ tathā sṛṣṭiḥ ||
kecittu nyāsatraye viparyāsamāmananti, tena sarvareva tridhā nyāsaḥ
karttavyaḥ
|| 11 ||

तथा च निबन्धे:
न्यासः संहारान्तो मस्करिवैखानसेषु विहितोऽयम् ।
स्थित्यन्तो गृहमेधिषु सृष्ट्यन्तो वर्णिनामितिप्राहुः ।
वैराग्ययुजि गृहस्थं संहारान्तं केचिदाहुराचार्याः ।
सहजानौ वनवासिनि स्थितिञ्च विद्यार्थिनां तथा सृष्टिः ॥
केचित्तु न्यासत्रये विपर्यासमामनन्ति, तेन सर्वरेव त्रिधा न्यासः
कर्त्तव्यः
॥ ११ ॥

Vergegenwärtige die Gottheit nach dem folgenden Dhyana. Nimm Farbe, Gestalt, Haltung, Attribute und Sitz als zusammengehöriges Bild wahr. Sprich den Dhyana-Text und verweile in der Vorstellung. Bringe danach die Gaben zunächst innerlich dar, wie es die Quelle vor der äußeren Verehrung vorsieht.

Beleg P2-0455:
tato nayana - mukha - hṛdaya - guhyāṃghriṣu mantrasya padapañcakaṃ
namo'ntaṃ nyaset |
padapañcakañca catuścacatustathā dvayam |
tato'ṅganyāsaṃ kuryāt |
klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ |
govindāya śirase svāhā |
gopījana śikhāyai vaṣaṭ |
vallabhāya kavacāya huṃ |
svāhā astrāya phaṭ |
tathā ca:
catuḥkaraṇavedābdhinetrasaṃkhyākṣaraiḥ kramāt |
paścāṅgāni manoḥ kuryānmantravijjāti saṃyutaiḥ |
namaḥ svāhā - vaṣaṭ - vauṣaṭ - huṃ - phaḍantāśca jātayaḥ |
tato daśatattvamūrtipañjaranyāsau vidhāya kirīṭamantreṇa vyāpakaṃ
yathāśakti mudrāṃ vaddhā oṃ namaḥ sudarśanāya astrāya phaḍiti
digbandhanaṃ kṛtvā daśākṣaroktaṃ dhātvā mānasaiḥ sampūjya
śaṅkhasthāpanaṃ kṛtvā vaiṣṇavokta pīṭhamanvantāṃ
pīṭhapūjāṃ vidhāya punardhyātvā āvāhanādi -
pañcapuṣpāñjalidānaparyantaṃ vidhāya
klīmityādyakṣaraistattadaṅgeṣu nyāsakrameṇa klīṃ kṛṣṇāya
hṛdayāya namaḥ ityādinā aṅgamantreṇa sampūjya ca punaḥ
pañcapuṣpāñjalīn dadyāt |
tato veṇvādipūjanaṃ kṛtvā daśākṣaroktāvaraṇapūjāñca kṛtvā
dhūpādivisarjanāntaṃ karma samāpayet |
asya puraścaraṇaṃ daśākṣarapaṭaloktam
|| 26 ||

Dann setzt man die fünf Mantragruppen mit namaḥ auf Augen, Mund, Herz, verborgene Stelle und Füße. Ihre Silbenzahlen sind vier, vier, vier, vier und zwei. Der Gliedernyāsa: „klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ“ am Herzen; „govindāya śirase svāhā“ am Kopf; „gopījana śikhāyai vaṣaṭ“ an der Haarlocke; „vallabhāya kavacāya huṃ“ am Schutzpanzer; „svāhā astrāya phaṭ“ an der Waffe. Dazu heißt es: Mit den Gruppen von vier, vier, vier, vier und zwei Silben bildet der Mantrakundige die fünf Glieder samt Abschlussformeln. Als solche gelten namaḥ, svāhā, vaṣaṭ, vauṣaṭ, huṃ und phaṭ. Dann vollzieht man den Nyāsa der zehn Prinzipien und des Gestaltengehäuses, den umfassenden Nyāsa mit dem Kronenmantra, zeigt Mudrās nach Möglichkeit und bindet die Richtungen mit „oṃ namaḥ sudarśanāya astrāya phaṭ“. Man meditiert wie beim zehnsilbigen Mantra, verehrt mit geistigen Gaben, stellt die Muschel auf und vollzieht die vaiṣṇavische Sitzverehrung bis zum Sitzmantra. Nach erneuter Meditation folgen Anrufung und die weiteren Handlungen bis zu den fünf Handvoll Blumen. Man verehrt an den entsprechenden Gliedern die Laute, beginnend mit klīṃ, in der Nyāsareihenfolge und mit den Gliedermantras, beginnend mit „klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ“. Dann gibt man erneut fünf Handvoll Blumen, verehrt Flöte und die weiteren Gegenstände, vollzieht die beim zehnsilbigen Mantra gelehrte Umkreisverehrung und vollendet die Handlungen vom Räucherwerk bis zur Entlassung. Sein Puraścaraṇa ist im Abschnitt über das zehnsilbige Mantra beschrieben.

5. Den Sitz verehren und die Gottheit anrufen

Zugehörige Ausführung des Rückverweises

Die folgenden Belege erläutern den hier benötigten Rückverweis. Führe nur die darin für diese Stelle bezeichnete Handlung aus. Eigene Seherzuordnung, Grundmantra und besonderes Dhyana dieses Artikels bleiben maßgeblich; mitzitierte andere Ritualformen werden nicht zusätzlich ausgeführt.

P1-0515

Man zeichne links von sich ein dreieckiges Maṇḍala, setze einen Dreifuß darauf, wasche die Muschel mit phaṭ und stelle sie darauf. Mit namaḥ gebe man Duftstoff, Blüten, ungebrochene Reiskörner, Dūrvā und weitere Stoffe hinein. Mit reinem Wasser, der rückläufigen Mātṛkā und dem Grundmantra verehre man sie. Die rückläufige Lautfolge lautet: kṣaṃ laṃ haṃ saṃ ṣaṃ śaṃ vaṃ laṃ raṃ yaṃ maṃ bhaṃ baṃ phaṃ paṃ naṃ dhaṃ daṃ thaṃ taṃ ṇaṃ ḍhaṃ ḍaṃ ṭhaṃ ṭaṃ ñaṃ jhaṃ jaṃ chaṃ caṃ ṅaṃ ghaṃ gaṃ khaṃ kaṃ aḥ aṃ auṃ oṃ aiṃ eṃ ḹṃ ḷṃ ṝṃ ṛṃ ūṃ uṃ īṃ iṃ āṃ aṃ. [Die Laute sind als Rezitationsfolge wiedergegeben; sie besitzen hier keine einzeln übersetzbare Wortbedeutung.]

svavāme trikoṇamaṇḍalaṃ kṛtvā, tadupari
tripadikāmāropya, phaḍiti śaṅkhaṃ prakṣālya tadupari saṃsthāpya
| namaḥ iti mantreṇa gandhapuṣpākṣatadūrvādi tatra nikṣipya
vimalajalena | vilomamātṛkayā mūlena ca pūjayet |
yathā : kṣaṃ laṃ haṃ saṃ ṣaṃ śaṃ vaṃ laṃ raṃ yaṃ
maṃ bhaṃ baṃ phaṃ paṃ naṃ dhaṃ daṃ thaṃ taṃ ṇaṃ ḍhaṃ
ḍaṃ ṭhaṃ ṭaṃ ñaṃ jhaṃ jaṃ chaṃ caṃ ṅaṃ ghaṃ gaṃ khaṃ
kaṃ aḥ aṃ auṃ oṃ aiṃ eṃ ḹṃ ḷṃ ṝṃ ṛṃ ūṃ uṃ īṃ iṃ
āṃ aṃ ityanena
|| 19 ||

स्ववामे त्रिकोणमण्डलं कृत्वा, तदुपरि
त्रिपदिकामारोप्य, फडिति शङ्खं प्रक्षाल्य तदुपरि संस्थाप्य
। नमः इति मन्त्रेण गन्धपुष्पाक्षतदूर्वादि तत्र निक्षिप्य
विमलजलेन । विलोममातृकया मूलेन च पूजयेत् ।
यथा : क्षं लं हं सं षं शं वं लं रं यं
मं भं बं फं पं नं धं दं थं तं णं ढं
डं ठं टं ञं झं जं छं चं ङं घं गं खं
कं अः अं औं ॐ ऐं एं ॡं ऌं ॠं ऋं ऊं उं ईं इं
आं अं इत्यनेन
॥ १९ ॥

P1-0516

Am Dreifuß verehre man mit „Maṃ. Dem Feuerkreis, dessen Wesen zehn Kalās sind, sei Verehrung“, an der Muschel mit „Aṃ. Dem Sonnenkreis, dessen Wesen zwölf Kalās sind, sei Verehrung“, im Wasser mit „Uṃ. Dem Mondkreis, dessen Wesen sechzehn Kalās sind, sei Verehrung“. Mit der Aṅkuśa-Mudrā rufe man die heiligen Wasser aus dem Sonnenkreis herbei: „Oṃ. O Gaṅgā und Yamunā, Godāvarī, Sarasvatī, Narmadā, Sindhu und Kāverī, macht euch in diesem Wasser gegenwärtig.“ [Die Vorlage hat marmade statt narmade.] Aus dem eigenen Herzen rufe man die Gottheit herbei: „O [Name], komm hierher, bleibe hier.“ Mit huṃ verhülle man durch die beiden Zeigefinger, mit vaṣaṭ zeige man die Gālinī-Mudrā, mit vauṣaṭ blicke man auf das Wasser, vervollständige die Gegenwart mit den Gliedmantras und verehre die Gottheit dort mit Duftstoff und Blüten unter namaḥ. Man bedecke sie mit der Matsya-Mudrā und rezitiere den Grundmantra achtmal. [Eingeschobene Originalnummer 19 ka.] So im Gautamīya: Man verehre mit Duftstoff und Blüten, setze Kṛṣṇa dort ein, rezitiere den Mantra achtmal und zeige mit der Śikhā-Formel die Gālinī-Mudrā. „Kṛṣṇa“ bezeichnet hier die jeweils verehrte Gottheit.

maṃ vahnimaṇḍalāya daśakātmane namaḥ
iti tripadikāyāṃ, aṃ sūryamaṇḍalāya dvādaśakalātmane namaḥ
iti śaṅkhe, uṃ somamaṇḍalāya ṣoḍaśakalātmane namaḥ iti jale
sampūjya, oṃ gaṅge ca yamune caiva godāvari sarasvati | narmade
sindhukāveri jale'sminsannidhiṃ kuru | ityanenāṃkuśamudrayā
sūryamaṇḍalāttīrthāṇyāvāhya amuki ihāvaha iha tiṣṭha iti
svahṛdayāddevatāṃ tatrāvāhya, huṃ iti tarjanībhyāmavaguṇṭhya,
vaṣaḍiti gālinīmudrāṃ pradarśya, vauṣaḍiti tajjalaṃ vīkṣya,
punaraṅgamantraiḥ sakalīkṛtya, gandhapuṣpābhyāṃ namaḥ iti tatra
devatāṃ sampūjya, tadupari matsyamudrayā ācchādya,
mūlamantramaṣṭadhā japet || 19 ka ||
tathā ca gautamīye : gandhapuṣpaiḥ samabhyarcya
kṛṣṇākhyaṃ tatra yojayet | aṣṭakṛtvo japenmantraṃ śikhayā
gālinīṃ nyaset | atra kṛṣṇapadaṃ tattaddevatāparam
|| 20 ||

मं वह्निमण्डलाय दशकात्मने नमः
इति त्रिपदिकायां, अं सूर्यमण्डलाय द्वादशकलात्मने नमः
इति शङ्खे, उं सोममण्डलाय षोडशकलात्मने नमः इति जले
सम्पूज्य, ॐ गङ्गे च यमुने चैव गोदावरि सरस्वति । मर्मदे
सिन्धुकावेरि जलेऽस्मिन्सन्निधिं कुरु । इत्यनेनांकुशमुद्रया
सूर्यमण्डलात्तीर्थाण्यावाह्य अमुकि इहावह इह तिष्ठ इति
स्वहृदयाद्देवतां तत्रावाह्य, हुं इति तर्जनीभ्यामवगुण्ठ्य,
वषडिति गालिनीमुद्रां प्रदर्श्य, वौषडिति तज्जलं वीक्ष्य,
पुनरङ्गमन्त्रैः सकलीकृत्य, गन्धपुष्पाभ्यां नमः इति तत्र
देवतां सम्पूज्य, तदुपरि मत्स्यमुद्रया आच्छाद्य,
मूलमन्त्रमष्टधा जपेत् ॥ १९ क ॥
तथा च गौतमीये : गन्धपुष्पैः समभ्यर्च्य
कृष्णाख्यं तत्र योजयेत् । अष्टकृत्वो जपेन्मन्त्रं शिखया
गालिनीं न्यसेत् । अत्र कृष्णपदं तत्तद्देवतापरम्
॥ २० ॥

P1-0517

Danach zeige man mit vaṃ die Dhenu-Mudrā, schütze mit dem Waffenmantra und gieße etwas Wasser in das Besprengungsgefäß. Mit diesem Wasser und dem Grundmantra besprenge man sich und die Verehrungsgeräte dreimal. Nach der Reihenfolge des Pīṭha-Nyāsa verehre man Dharma und die übrigen Kräfte im Körper.

tato vamiti
mantreṇa dhenumudrāṃ pradarśyāstreṇa saṃrakṣya
tasmātkiñcijjalaṃ prokṣaṇīpātre nikṣipya tenodakenātmānaṃ
pūjopakaraṇañca mūlena trirabhyukṣya pīṭhanyāsakrameṇa śarīre
dharmādīnpūjayet
|| 21 ||

ततो वमिति
मन्त्रेण धेनुमुद्रां प्रदर्श्यास्त्रेण संरक्ष्य
तस्मात्किञ्चिज्जलं प्रोक्षणीपात्रे निक्षिप्य तेनोदकेनात्मानं
पूजोपकरणञ्च मूलेन त्रिरभ्युक्ष्य पीठन्यासक्रमेण शरीरे
धर्मादीन्पूजयेत्
॥ २१ ॥

Bereite das Arghya vor und verehre den äußeren Sitz mit den für diese Gottheit bezeichneten Kräften. Wenn ein Yantra verwendet wird, halte die im Einzelbeleg genannten Ebenen und Richtungen auseinander. Stelle die Gottheit im Zentrum vor und rufe sie mit dem Grundmantra an.

Die allgemeine Anrufungsformel P1-0536 wird nach dem Grundmantra an die gewählte Gottheit gerichtet:

ihāgaccha ihāgaccha | iha tiṣṭha iha tiṣṭha | iha sannidhehi iha sannidhehi | iha sannirudhyasva ||

„Komm hierher, komm hierher. Bleibe hier, bleibe hier. Sei hier gegenwärtig, sei hier gegenwärtig. Verweile hier gesammelt.“

Begleite die Anrufung mit den unterwiesenen Mudras. Die besondere Vorschrift der Gottheit bestimmt die anschließende Einsetzung der Lebenskraft. Die im Beleg zugleich erwähnten späteren Schritte werden an ihrem Platz in der folgenden Reihenfolge ausgeführt.

6. Gaben bis zu den Blüten und die Umkreisverehrung

Zugehörige Ausführung des Rückverweises

Die folgenden Belege erläutern den hier benötigten Rückverweis. Führe nur die darin für diese Stelle bezeichnete Handlung aus. Eigene Seherzuordnung, Grundmantra und besonderes Dhyana dieses Artikels bleiben maßgeblich; mitzitierte andere Ritualformen werden nicht zusätzlich ausgeführt.

P2-0444

Die Meditation: Im lieblichen, erblühenden Vṛndāvana verzaubert der lotusäugige Govinda unablässig Tausende von Hirtenmädchen. Ihre Augen, Bienen gleich, sind auf seinen Gesichtslotus gerichtet. Von den Pfeilen der Liebe getroffen sehnen sie sich lange nach seiner Umarmung. Die Last ihrer vollen, hohen Brüste, geschmückt mit Perlenketten, lässt sie sich neigen. Ihre Haare und Gewänder lösen sich; ihre Sprache stockt vor Rausch. Ihre bewegten Lippen erstrahlen vom Glanz ihrer Zahnreihen. Mit vielfältigen, gefühlsstolzen Bewegungen versuchen sie, ihn zu verführen. Ich verehre Govinda, der wie eine geöffnete blaue Wasserlilie glänzt, dessen Gesicht dem Mond gleicht und der Pfauenfedern als Ohrschmuck liebt. Er trägt das Śrīvatsazeichen, das herrliche Kaustubhajuwel und gelbes Gewand; er ist schön. Die Lotusaugen der Gopīs verehren seinen Körper; Kühe und Hirten umgeben ihn. Er spielt hingebungsvoll auf der wohlklingenden Flöte und trägt himmlischen Schmuck. Nach dieser Meditation verehrt man mit geistigen Gaben, stellt die Muschel auf und vollzieht die vaiṣṇavische Sitzverehrung bis zum Sitzmantra. Man meditiert erneut, vollzieht Anrufung und die weiteren Handlungen bis zu den fünf Handvoll Blumen und verehrt den Körper des Gottes entsprechend Schöpfungs-, Erhaltungs-, zehn- und fünfgliedrigem Nyāsa. Am Mund verehrt man mit oṃ und namaḥ die Flöte, am Herzen Waldblumengirlande, Kaustubha und Śrīvatsa. Dann reicht man erneut fünf Handvoll Blumen. Mit dem Grundmantra legt man rechts weißen Tulasī mit weißer Sandelholzpaste, links roten Tulasī mit roter Sandelholzpaste nieder. Auf den Kopf legt man die beiden Tulasīarten, zwei Karavīras und zwei Lotusse; auf den ganzen Körper sämtliche Blumen. Im Gautamīya heißt es: Rechts steht das reine, unvergängliche Bewusstsein namens Vāsudeva, links die rote, ewige Rukmiṇī mit der Eigenschaft Rajas. Die beiden Tulasīarten, mit den beiden Duftstoffen verbunden, und die beiden Hayāris gibt man rechts und links; fünf Blumen mit dem Grundmantra in der Kopfgegend, rechts und links; mit sechs am ganzen Körper und erneut überall am Kopf. [Die Blumenzählung im Zitat ist verkürzt und nicht vollständig mit der Prosa vereinbar.] Die Umkreisverehrung: im Osten Dāma, im Süden Sudāma, im Westen Vāsudeva, im Norden Kiṅkiṇī. Auf den Staubfäden im Südosten Ācakra am Herzen mit namaḥ, im Südwesten Vicakra am Kopf mit svāhā, im Nordwesten Sucakra an der Haarlocke mit vaṣaṭ, im Nordosten das die drei Welten schützende Rad am Schutzpanzer mit huṃ, in den vier Richtungen das die Asuras vernichtende Rad an der Waffe mit phaṭ; jede Formel beginnt mit oṃ und enthält svāhā nach dem Radnamen. Auf den Blättern, im Osten beginnend: Rukmiṇī, Satyabhāmā, Nāgnajitī, Sunandā, Mitravindā, Sulakṣaṇā, Jāmbavatī und Suśīlā. An den Blattspitzen: Vasudeva, Devakī, Nanda, Yaśodā, Balabhadra, Subhadrā, die Gopas und die Gopīs. Außen und in der Mitte, im Osten beginnend: Mandāra, Santānaka, Pārijāta, Kalpavṛkṣa und Haricandana. Außen Indra und die übrigen Richtungshüter sowie Donnerkeil und die übrigen Waffen. Dann verehrt man die acht Kṛṣṇanamen: Śrīkṛṣṇa, Vāsudeva, Devakīnandana, Nārāyaṇa, Yaduśreṣṭha, Vārṣṇeya, Dharmasaṃsthāpana und Asurākrāntabhārahārin – der die von Asuras verursachte Last beseitigt. Alle Formeln beginnen mit oṃ und enden mit namaḥ. Bei Unvermögen verehrt man die Glieder, die Richtungsherren und ihre Waffen. Der Gautamīya sagt: Wer Kṛṣṇa so verehrt, wird zum Gefäß für Wunscherfüllung und Befreiung. Wer auch dies nicht kann, verehrt mit den acht Kṛṣṇanamen. Dann vollendet man die Handlungen vom Räucherwerk bis zur Entlassung.

tato dhyāyet:
smeradvṛndāvane ramye mohayantamanāratam |
govindaṃ puṇḍarīkākṣaṃ gopakanyāḥ sahasraśaḥ |
ātmano vadanāmbhoje preritākṣimadhuvratāḥ |
pīḍitāḥ kāmavāṇena ciramāśleṣaṇotsukāḥ |
muktāhāralasatpīnatuṅgastanabhāranatāḥ |
srastadhamllivasanā madaskhalitabhāṣaṇāḥ |
dantapaṃktiprabhodbhāsi - spandamānādharāñcitāḥ |
vilobhayantīrvividhairvibhramairbhāvagarvitaiḥ |
phullendīvarakāntiminduvadanaṃ barhāvataṃsapriyaṃ,
śrīvatsāṅkamudārakaustubhadharaṃ pītāmbaraṃ sundaram |
goponā nayanotpalārcitatanuṃ gogopasaṅghāvṛtaṃ, govindaṃ
kalaveṇuvādanaparaṃ divyāṅgabhūṣaṃ bhaje ||
evaṃ dhyātvā mānasaiḥ sampūjya śaṅkhasthāpanaṃ kuryāt |
tato vaiṣṇavoktapīṭhamanvantāṃ pīṭhapūjāṃ vidhāya
punardhyātvā āvāhanādipañcapuṣpāñjalidānaparyantaṃ vidhāya
devaśarīre sṛṣṭi - sthitidaśāṅgapañcāṅganyāsakrameṇa pūjayet |
tato mukhe oṃ veṇave namaḥ, hṛdi oṃ vanamālāyai namaḥ oṃ kaustubhāya
namaḥ oṃ śrīvatsāya namaḥ |
tataḥ aparaṃ pañcapuṣpāñjaliṃ dadyāt |
śuklacandanapaṅkilāṃ śvetatulasīṃ raktacandanapaṅkilāṃ
raktatulasīṃ mūlena dakṣiṇavāmapārśvayordadyāt |
tathā tulasīdvayaṃ karavīradvayaṃ padmadvayañca śirasi dadyāt |
sarvāṇi puṣpāṇi sarvatanau dadyāt |
tathā ca gautamīye:
dakṣiṇe vāsudevākhyaṃ svacchaṃ caitanyamavyayam |
vāme ca rukmiṇī raktā nityā rajoguṇānvitā |
tulasīyugalaṃ pārśvadvaye gandhadvayānvitam |
hayāriyugalaṃ pārśvadvaye dakṣiṇavāmake |
pañcapuṣpaṃ mūrdhni deśe mūlena dakṣavāmake |
ṣaḍbhiḥ sarvatanau dadyātpunaḥ śirasi sarvataḥ |
tata āvaraṇaṃ pūjayet |
pūrve oṃ dāmāya namaḥ, dakṣiṇe oṃ sudāmāya namaḥ, paścime oṃ
vāsudevāya namaḥ, uttare oṃ kiṅkiṇyai namaḥ, keśareṣu agnyādikoṇe
oṃ ācakrāya svāhā hṛdayāya namaḥ, nair-ṛte oṃ vicakrāya svāhā
śirase svāhā, vāyukoṇe oṃ sucakrāya svāhā śikhāyai vaṣaṭ, īśāne
oṃ trailokyarakṣaṇacakrāya svāhā kavacāya huṃ, caturdikṣu oṃ
asurāntakacakrāya svāhā astrāya phaṭ |
tataḥ patreṣu pūrvādi oṃ rukmiṇyai namaḥ, evaṃ satyabhāmāyai
nāgnajityai sunandāyai mitravindāyai sulakṣaṇāyai jāmbavatyai
suśīlāyai |
patrāgreṣu pūrvādi oṃ vasudevāya namaḥ, evaṃ devakyai nandāya
yaśodāyai balabhadrāya subhadrāyai gopebhyaḥ gopībhyaḥ |
tadbāhye madhye ca pūrvādikrameṇa oṃ mandārāya namaḥ, evaṃ
santānakāya pārijātāya kalpavṛkṣāya haricandanāya |
tadbāhye indrādīnvajrādīṃśca pūjayet |
tataḥ kṛṣṇāṣṭakaṃ pūjayet |
oṃ śrīkṛṣṇāya namaḥ, evaṃ vāsudevāya devakīnandanāya
nārāyaṇāya yaduśreṣṭhāya vārṣṇeyāya dharmasaṃsthāpanāya
asurākrāntabhārahāriṇe |
sarvatra praṇavādinano'ntena pūjayet |
aśaktaścedaṅge vajrādīṃśca pūjayet ||
tathā ca gautamīye:
athavāṅgaṃ dikpatibhistadastrairapi cārcayet |
evamarbhcayankṛṣṇaṃ kāmamuktyoḥ sa bhājanam |
etadyajanāśaktaścetakṛṣṇāṣṭakena pūjayet |
tato dhūpādivisarjanāntaṃ karma samāpayet
|| 15 ||

ततो ध्यायेत्:
स्मेरद्वृन्दावने रम्ये मोहयन्तमनारतम् ।
गोविन्दं पुण्डरीकाक्षं गोपकन्याः सहस्रशः ।
आत्मनो वदनाम्भोजे प्रेरिताक्षिमधुव्रताः ।
पीडिताः कामवाणेन चिरमाश्लेषणोत्सुकाः ।
मुक्ताहारलसत्पीनतुङ्गस्तनभारनताः ।
स्रस्तधम्ल्लिवसना मदस्खलितभाषणाः ।
दन्तपंक्तिप्रभोद्भासि - स्पन्दमानाधराञ्चिताः ।
विलोभयन्तीर्विविधैर्विभ्रमैर्भावगर्वितैः ।
फुल्लेन्दीवरकान्तिमिन्दुवदनं बर्हावतंसप्रियं,
श्रीवत्साङ्कमुदारकौस्तुभधरं पीताम्बरं सुन्दरम् ।
गोपोना नयनोत्पलार्चिततनुं गोगोपसङ्घावृतं, गोविन्दं
कलवेणुवादनपरं दिव्याङ्गभूषं भजे ॥
एवं ध्यात्वा मानसैः सम्पूज्य शङ्खस्थापनं कुर्यात् ।
ततो वैष्णवोक्तपीठमन्वन्तां पीठपूजां विधाय
पुनर्ध्यात्वा आवाहनादिपञ्चपुष्पाञ्जलिदानपर्यन्तं विधाय
देवशरीरे सृष्टि - स्थितिदशाङ्गपञ्चाङ्गन्यासक्रमेण पूजयेत् ।
ततो मुखे ॐ वेणवे नमः, हृदि ॐ वनमालायै नमः ॐ कौस्तुभाय
नमः ॐ श्रीवत्साय नमः ।
ततः अपरं पञ्चपुष्पाञ्जलिं दद्यात् ।
शुक्लचन्दनपङ्किलां श्वेततुलसीं रक्तचन्दनपङ्किलां
रक्ततुलसीं मूलेन दक्षिणवामपार्श्वयोर्दद्यात् ।
तथा तुलसीद्वयं करवीरद्वयं पद्मद्वयञ्च शिरसि दद्यात् ।
सर्वाणि पुष्पाणि सर्वतनौ दद्यात् ।
तथा च गौतमीये:
दक्षिणे वासुदेवाख्यं स्वच्छं चैतन्यमव्ययम् ।
वामे च रुक्मिणी रक्ता नित्या रजोगुणान्विता ।
तुलसीयुगलं पार्श्वद्वये गन्धद्वयान्वितम् ।
हयारियुगलं पार्श्वद्वये दक्षिणवामके ।
पञ्चपुष्पं मूर्ध्नि देशे मूलेन दक्षवामके ।
षड्भिः सर्वतनौ दद्यात्पुनः शिरसि सर्वतः ।
तत आवरणं पूजयेत् ।
पूर्वे ॐ दामाय नमः, दक्षिणे ॐ सुदामाय नमः, पश्चिमे ॐ
वासुदेवाय नमः, उत्तरे ॐ किङ्किण्यै नमः, केशरेषु अग्न्यादिकोणे
ॐ आचक्राय स्वाहा हृदयाय नमः, नैर्-ऋते ॐ विचक्राय स्वाहा
शिरसे स्वाहा, वायुकोणे ॐ सुचक्राय स्वाहा शिखायै वषट्, ईशाने
ॐ त्रैलोक्यरक्षणचक्राय स्वाहा कवचाय हुं, चतुर्दिक्षु ॐ
असुरान्तकचक्राय स्वाहा अस्त्राय फट् ।
ततः पत्रेषु पूर्वादि ॐ रुक्मिण्यै नमः, एवं सत्यभामायै
नाग्नजित्यै सुनन्दायै मित्रविन्दायै सुलक्षणायै जाम्बवत्यै
सुशीलायै ।
पत्राग्रेषु पूर्वादि ॐ वसुदेवाय नमः, एवं देवक्यै नन्दाय
यशोदायै बलभद्राय सुभद्रायै गोपेभ्यः गोपीभ्यः ।
तद्बाह्ये मध्ये च पूर्वादिक्रमेण ॐ मन्दाराय नमः, एवं
सन्तानकाय पारिजाताय कल्पवृक्षाय हरिचन्दनाय ।
तद्बाह्ये इन्द्रादीन्वज्रादींश्च पूजयेत् ।
ततः कृष्णाष्टकं पूजयेत् ।
ॐ श्रीकृष्णाय नमः, एवं वासुदेवाय देवकीनन्दनाय
नारायणाय यदुश्रेष्ठाय वार्ष्णेयाय धर्मसंस्थापनाय
असुराक्रान्तभारहारिणे ।
सर्वत्र प्रणवादिननोऽन्तेन पूजयेत् ।
अशक्तश्चेदङ्गे वज्रादींश्च पूजयेत् ॥
तथा च गौतमीये:
अथवाङ्गं दिक्पतिभिस्तदस्त्रैरपि चार्चयेत् ।
एवमर्भ्चयन्कृष्णं काममुक्त्योः स भाजनम् ।
एतद्यजनाशक्तश्चेतकृष्णाष्टकेन पूजयेत् ।
ततो धूपादिविसर्जनान्तं कर्म समापयेत्
॥ १५ ॥

Bringe die im Einzelritual genannten Gaben bis einschließlich der Blüten dar. Bei sechzehn Upacaras sind die dort genannten Gaben vollständig einzubeziehen. Wo fünf Blumenhandvoll vorgeschrieben sind, bringe sie mit dem Grundmantra an Scheitel, Herz, Grundlage, Füßen und der gesamten vorgestellten Gestalt dar. Erst anschließend folgt der bezeichnete Umkreis. Diese fünf Zuordnungen folgen P2-0104.

Reihenfolge und Gabe	Handlung	Rezitation
1. Sitz	Biete der vergegenwärtigten Gottheit ihren Sitz an.	klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā
2. Willkommen	Begrüße die Gottheit mit gefalteten Händen.	klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā
3. Fußwasser	Bringe eine kleine Wassergabe an den vorgestellten Füßen dar.	klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā
4. Arghya	Reiche das vorbereitete Ehrenwasser dar.	klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā
5. Mundspülwasser	Biete eine frische Wassergabe an.	klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā
6. Madhuparka	Bringe die Mischung aus Ghī, Joghurt und Honig dar; Zusammensetzung nach P1-0539.	klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā
7. Erneutes Mundspülen	Reiche nach dem Madhuparka nochmals Wasser dar.	klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā
8. Bad	Bringe das Badewasser dar; ein empfindliches Bild wird nicht mit ungeeigneten Flüssigkeiten übergossen.	klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā
9. Gewand	Reiche das vorgesehene Gewand dar.	klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā
10. Schmuck	Biete den Schmuck an.	klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā
11. Duftstoff	Bringe den Duftstoff dar.	klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā
12. Blüten	Lege die Blüten mit ihrer natürlichen Oberseite nach oben nieder.	klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā

Deutsche Bedeutung der bei jeder Gabe wiederholten Formel: Klim, Krishna, Govinda, dem Geliebten der Gopis sei diese Darbringung geweiht. Die nachfolgenden vier Glieder sind Räucherwerk, Licht, Speise und Verneigung. Sie werden an den unten bezeichneten Stellen ausgeführt. Damit sind die sechzehn Gaben aus P2-0099 vollständig berücksichtigt.

Beleg P2-0455:
tato nayana - mukha - hṛdaya - guhyāṃghriṣu mantrasya padapañcakaṃ
namo'ntaṃ nyaset |
padapañcakañca catuścacatustathā dvayam |
tato'ṅganyāsaṃ kuryāt |
klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ |
govindāya śirase svāhā |
gopījana śikhāyai vaṣaṭ |
vallabhāya kavacāya huṃ |
svāhā astrāya phaṭ |
tathā ca:
catuḥkaraṇavedābdhinetrasaṃkhyākṣaraiḥ kramāt |
paścāṅgāni manoḥ kuryānmantravijjāti saṃyutaiḥ |
namaḥ svāhā - vaṣaṭ - vauṣaṭ - huṃ - phaḍantāśca jātayaḥ |
tato daśatattvamūrtipañjaranyāsau vidhāya kirīṭamantreṇa vyāpakaṃ
yathāśakti mudrāṃ vaddhā oṃ namaḥ sudarśanāya astrāya phaḍiti
digbandhanaṃ kṛtvā daśākṣaroktaṃ dhātvā mānasaiḥ sampūjya
śaṅkhasthāpanaṃ kṛtvā vaiṣṇavokta pīṭhamanvantāṃ
pīṭhapūjāṃ vidhāya punardhyātvā āvāhanādi -
pañcapuṣpāñjalidānaparyantaṃ vidhāya
klīmityādyakṣaraistattadaṅgeṣu nyāsakrameṇa klīṃ kṛṣṇāya
hṛdayāya namaḥ ityādinā aṅgamantreṇa sampūjya ca punaḥ
pañcapuṣpāñjalīn dadyāt |
tato veṇvādipūjanaṃ kṛtvā daśākṣaroktāvaraṇapūjāñca kṛtvā
dhūpādivisarjanāntaṃ karma samāpayet |
asya puraścaraṇaṃ daśākṣarapaṭaloktam
|| 26 ||

Dann setzt man die fünf Mantragruppen mit namaḥ auf Augen, Mund, Herz, verborgene Stelle und Füße. Ihre Silbenzahlen sind vier, vier, vier, vier und zwei. Der Gliedernyāsa: „klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ“ am Herzen; „govindāya śirase svāhā“ am Kopf; „gopījana śikhāyai vaṣaṭ“ an der Haarlocke; „vallabhāya kavacāya huṃ“ am Schutzpanzer; „svāhā astrāya phaṭ“ an der Waffe. Dazu heißt es: Mit den Gruppen von vier, vier, vier, vier und zwei Silben bildet der Mantrakundige die fünf Glieder samt Abschlussformeln. Als solche gelten namaḥ, svāhā, vaṣaṭ, vauṣaṭ, huṃ und phaṭ. Dann vollzieht man den Nyāsa der zehn Prinzipien und des Gestaltengehäuses, den umfassenden Nyāsa mit dem Kronenmantra, zeigt Mudrās nach Möglichkeit und bindet die Richtungen mit „oṃ namaḥ sudarśanāya astrāya phaṭ“. Man meditiert wie beim zehnsilbigen Mantra, verehrt mit geistigen Gaben, stellt die Muschel auf und vollzieht die vaiṣṇavische Sitzverehrung bis zum Sitzmantra. Nach erneuter Meditation folgen Anrufung und die weiteren Handlungen bis zu den fünf Handvoll Blumen. Man verehrt an den entsprechenden Gliedern die Laute, beginnend mit klīṃ, in der Nyāsareihenfolge und mit den Gliedermantras, beginnend mit „klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ“. Dann gibt man erneut fünf Handvoll Blumen, verehrt Flöte und die weiteren Gegenstände, vollzieht die beim zehnsilbigen Mantra gelehrte Umkreisverehrung und vollendet die Handlungen vom Räucherwerk bis zur Entlassung. Sein Puraścaraṇa ist im Abschnitt über das zehnsilbige Mantra beschrieben.

7. Räucherwerk, Licht und Speise; Übersicht der fünf Gaben

Zugehörige Ausführung des Rückverweises

Die folgenden Belege erläutern den hier benötigten Rückverweis. Führe nur die darin für diese Stelle bezeichnete Handlung aus. Eigene Seherzuordnung, Grundmantra und besonderes Dhyana dieses Artikels bleiben maßgeblich; mitzitierte andere Ritualformen werden nicht zusätzlich ausgeführt.

P2-0408

Man bringt die Speise herbei, reicht dem Gott mit dem Grundmantra Fußwasser, Arghya und Mundspülwasser, besprengt die Speise mit phaṭ und schützt sie mit der Cakramudrā. Mit yaṃ reinigt man alle Mängel, mit raṃ verbrennt man sie. Man stellt sich die Speise als mit dem Nektarstrom der linken Hand erfüllt und durch vaṃ in Nektar verwandelt vor und wiederholt das Grundmantra achtmal. Dann verwandelt man sie mit vaṃ und der Dhenumudrā erneut in Nektar, verehrt sie mit Duftstoff und Blumen, reicht dem Gott mit dem Grundmantra eine Handvoll Blumen und bittet Hari mit gefalteten Händen. Man vergegenwärtigt sich, dass aus seinem Mund Lichtglanz hervorströmt; mit dem auf svāhā endenden Grundmantra gibt man Wasser auf die Speise. Dann spricht man das Grundmantra und „Diese Speise für die Gottheit [Name], namaḥ“. Man hebt die Speise an und reicht sie mit „oṃ nivedayāmi bhavate juṣāṇedaṃ havir hare – Oṃ, ich bringe dir dies dar; genieße diese Opfergabe, Hari“. Danach gibt man der Gottheit Wasser mit „Dieses Wasser: Du bist die Unterlage des Nektars“. Mit der linken Hand zeigt man die Grāsamudrā, mit der rechten die Mudrās für Prāṇa und die weiteren Lebenskräfte: „oṃ prāṇāya svāhā“, wobei der Daumen kleinen und Ringfinger berührt; „oṃ apānāya svāhā“, wobei er Zeige- und Mittelfinger berührt; „oṃ vyānāya svāhā“, wobei er Mittel- und Ringfinger berührt; „oṃ udānāya svāhā“, wobei er Zeige-, Mittel- und Ringfinger berührt; „oṃ samānāya svāhā“, wobei er alle Finger berührt.

tadyathā:
naivedyamānīya devāya mūlena pādyārghyācamanīyaṃ dattvā,
phaḍiti mantreṇa naivedyaṃ saṃprokṣya, cakramudrayā abhirakṣya,
yaṃ iti mantreṇa doṣasamūhaṃ, saṃśodhya, ramiti doṣaṃ sandahya,
vāmakarasaudhadhārābhipūrṇaṃ vamityamṛtīkṛtaṃ vibhāvya,
mūlamaṣṭadhā japet |
tato vamiti dhenumudrayā amṛtīkṛtya, gandhapuṣpābhyāṃ naivedyaṃ
sampūjya, devāya mūlamantreṇa puṣpāñjaliṃ dattvā, kṛtāñjaliḥ
san hariṃ prārthayet |
asya mukhato mahaḥ prasavediti vibhāvya, svāhāntaṃ mūlamuccārya,
naivedye jalaṃ dadyāt |
tato mūlamuccārya etannaivedyam amukadevatāyai namaḥ |
tato naivedyamuddhṛtya, oṃ nivedayāmi bhavate juṣāṇedaṃ havirhare iti
naivedyaṃ samarpyaṃ, amukadevatāyai etajjalam amṛtopastaraṇamasīti
jalaṃ dattvā, vāmahastena grāsamudrāṃ pradarśya dakṣiṇahastena
prāṇādimudrāḥ pradarśayet |
yathā:
oṃ prāṇāya svāhā iti kaniṣṭhānāmike aṃguṣṭhena spṛśet |
oṃ apānāyā svāhā iti tarjanīmadhyame aṃguṣṭhena spṛśet |
oṃ vyānāya svāhā iti madhyamānāmike aṃguṣṭhena spṛśet |
oṃ udānāya svāhā iti tarjanīmadhyamānāmā aṃguṣṭhena spṛśet |
oṃ samānāya svāha iti sarvāḍaṃgulīraṃguṣṭhena spṛśet
|| 99 ||

तद्यथा:
नैवेद्यमानीय देवाय मूलेन पाद्यार्घ्याचमनीयं दत्त्वा,
फडिति मन्त्रेण नैवेद्यं संप्रोक्ष्य, चक्रमुद्रया अभिरक्ष्य,
यं इति मन्त्रेण दोषसमूहं, संशोध्य, रमिति दोषं सन्दह्य,
वामकरसौधधाराभिपूर्णं वमित्यमृतीकृतं विभाव्य,
मूलमष्टधा जपेत् ।
ततो वमिति धेनुमुद्रया अमृतीकृत्य, गन्धपुष्पाभ्यां नैवेद्यं
सम्पूज्य, देवाय मूलमन्त्रेण पुष्पाञ्जलिं दत्त्वा, कृताञ्जलिः
सन् हरिं प्रार्थयेत् ।
अस्य मुखतो महः प्रसवेदिति विभाव्य, स्वाहान्तं मूलमुच्चार्य,
नैवेद्ये जलं दद्यात् ।
ततो मूलमुच्चार्य एतन्नैवेद्यम् अमुकदेवतायै नमः ।
ततो नैवेद्यमुद्धृत्य, ॐ निवेदयामि भवते जुषाणेदं हविर्हरे इति
नैवेद्यं समर्प्यं, अमुकदेवतायै एतज्जलम् अमृतोपस्तरणमसीति
जलं दत्त्वा, वामहस्तेन ग्रासमुद्रां प्रदर्श्य दक्षिणहस्तेन
प्राणादिमुद्राः प्रदर्शयेत् ।
यथा:
ॐ प्राणाय स्वाहा इति कनिष्ठानामिके अंगुष्ठेन स्पृशेत् ।
ॐ अपानाया स्वाहा इति तर्जनीमध्यमे अंगुष्ठेन स्पृशेत् ।
ॐ व्यानाय स्वाहा इति मध्यमानामिके अंगुष्ठेन स्पृशेत् ।
ॐ उदानाय स्वाहा इति तर्जनीमध्यमानामा अंगुष्ठेन स्पृशेत् ।
ॐ समानाय स्वाह इति सर्वाडंगुलीरंगुष्ठेन स्पृशेत्
॥ ९९ ॥

P2-0409

Dann berührt man mit beiden Daumen die Spitzen der Ringfinger und zeigt über der Speise die Mudrā mit „ṭhrauṃ namaḥ parāya antarātmane aniruddhāya naivedyaṃ kalpayāmi – Verehrung dem höchsten inneren Selbst, Aniruddha; ich bereite die Speisegabe“. Man spricht das Grundmantra und sättigt die Gottheit viermal mit „Ich sättige die Gottheit [Name]“. Danach gibt man Wasser mit „Für die Gottheit [Name] dieses Wasser: Du bist die Bedeckung des Nektars“. Man setzt den Lichtglanz der Gabe in den Mund der Gottheit und reicht Wasser zum Mundspülen und die übrigen Gaben. Diese Reihenfolge gilt überall bei Viṣṇus Speisedarbringung. Dann vollendet man die Handlungen bis zur Entlassung nach dem allgemeinen Verfahren. Das Puraścaraṇa umfasst sechzehn Lakh, also 1.600.000 Wiederholungen. Dazu heißt es: Gesammelt wiederholt man dieses Mantra sechzehn Lakh-mal und opfert ein Zehntel mit süß getränkten Lotussen.

tato'guṣṭhābhyāmanāmikāgra spṛśan ṭhrauṃ namaḥ parāya
antarātmane aniruddhāya naivedyaṃ kalpayāmi iti naivedye mudrāḥ
pradarśya, mūlamantramuccārya, amukadevaṃ tarpayāmi iti caturdhā
santarpya, amukadevatāyai etajjalaṃ amṛtāpidhānamasīti jalaṃ dattvā,
tattejo devatāmukhe sthāpayitvā ācamanīyādikaṃ dadyāditi |
vaiṣṇave tu sarvatra naivedyadāne ayaṃ kramaḥ |
tataḥ sāmānya paddhatikrameṇa visarjanāntaṃ karma samāpayet |
asya puraścaraṇa ṣoḍaśalakṣajapaḥ |
tathā ca:
vikāralakṣaṃ prajapenmanumenaṃ samāhitaḥ |
taddaśāṃśaṃ sarasijairjuhuyānmadhurāplutaiḥ
|| 100 ||

ततोऽगुष्ठाभ्यामनामिकाग्र स्पृशन् ठ्रौं नमः पराय
अन्तरात्मने अनिरुद्धाय नैवेद्यं कल्पयामि इति नैवेद्ये मुद्राः
प्रदर्श्य, मूलमन्त्रमुच्चार्य, अमुकदेवं तर्पयामि इति चतुर्धा
सन्तर्प्य, अमुकदेवतायै एतज्जलं अमृतापिधानमसीति जलं दत्त्वा,
तत्तेजो देवतामुखे स्थापयित्वा आचमनीयादिकं दद्यादिति ।
वैष्णवे तु सर्वत्र नैवेद्यदाने अयं क्रमः ।
ततः सामान्य पद्धतिक्रमेण विसर्जनान्तं कर्म समापयेत् ।
अस्य पुरश्चरण षोडशलक्षजपः ।
तथा च:
विकारलक्षं प्रजपेन्मनुमेनं समाहितः ।
तद्दशांशं सरसिजैर्जुहुयान्मधुराप्लुतैः
॥ १०० ॥

Nach der Umkreisverehrung folgen Räucherwerk, Licht und Speise. Duftstoff und Blüten sind in der Tabelle zur Übersicht nochmals genannt und werden nicht deshalb ein zweites Mal verlangt. Wo die besondere Anweisung sechzehn oder weitere Gaben nennt, führe diese vollständig aus. Die gemeinsame Gruppe der fünf Gaben besteht nach P2-0100 aus Duftstoff, Blüten, Räucherwerk, Licht und Speise. P1-0540 schreibt vor, bei jeder Gabe den Grundmantra zu sprechen. Verwende dabei ausschließlich den oben bezeichneten Mantra dieser Ritualform.

Gabe	Konkrete Handlung	Rezitation und Bedeutung
Duftstoff	Bringe den Duftstoff vor der Gottheit dar.	Sprich klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā ; die Gabe bedeutet: „Dir bringe ich diesen Duft dar.“
Blüten	Lege die Blüten auf dem vorgesehenen Platz nieder, mit der natürlichen Oberseite nach oben.	klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā ; danach, nach P1-0540: etāni puṣpāṇi vauṣaṭ – „Diese Blüten, vaushat.“
Räucherwerk	Lass die Glocke mit der linken Hand erklingen und führe das Räuchergefäß vor der Gottheit.	klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā ; Bedeutung der Handlung: „Dir bringe ich diesen Duft des Räucherwerks dar.“
Licht	Bringe die brennende Lampe vor der Gottheit bis zur Höhe ihres Blickes dar.	klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā ; Bedeutung der Handlung: „Dir bringe ich dieses Licht dar.“
Speise	Stelle die Speise vor die Gottheit. Besprenge sie mit phaṭ , rezitiere den Grundmantra achtmal und vollziehe die unterwiesene Dhenu-Mudra. Reiche die Gabe mit dem Grundmantra dar.	phaṭ ist der rituelle Abgrenzungslaut; der Grundmantra richtet die Gabe an die Gottheit. Die achtsfache Besprechung folgt P2-0106.

Die deutschen Sätze erläutern die Gaben; sie sind keine dem Brihat Tantrasara zugeschriebenen Sanskritverse. Die konkreten Mantra-Zusätze, die im Einzelritual stehen, haben Vorrang. Die einfachen Handhabungshinweise führen die Angaben P2-0100, P2-0103–0106 und P1-0540 aus.

8. Japa, Darbringung und Abschluss

Setze dich nach den äußeren Gaben gesammelt hin und wiederhole den Grundmantra dieser Form. Wenn die besondere Paddhati keine Sitzungszahl nennt, nennt die allgemeine Ordnung 100 oder 1008 Wiederholungen (P2-0111). Eine Purascharana-Gesamtzahl ist davon zu unterscheiden.

Bringe das vollzogene Japa der Gottheit dar. Die allgemeine Formel lautet in einer redaktionell geglätteten Lesefassung:

oṃ guhyātiguhyagoptā tvaṃ gṛhāṇāsmatkṛtaṃ japam |
siddhir bhavatu me deva tvatprasādāt tvayi sthite ||

„Om. Du Hüter des Allerverborgensten, nimm das von uns vollzogene Japa an. Möge mir durch deine Gnade Vollendung zuteilwerden, o Gott, da du in mir gegenwärtig bist.“

Die Formen guhyāti-/gṛhāṇāsmat- sind gegenüber dem beschädigten Wortabstand der Vorlage grammatisch geglättet; der Sanskritwortlaut von P2-0111 bleibt als Beleg erhalten. Preist die betreffende Tradition die Gottheit mit einem eigenen Stotra, schließt sich dieses hier an. Verneige dich anschließend.

Führe die Umkreisgottheiten innerlich in die Hauptgottheit zurück. Sprich:

kṣamasva
„Verzeihe!“

Vollziehe die unterwiesene Samhara-Mudra, nimm den Duft der dargebrachten Blüte wahr und führe den Lichtglanz der Gottheit in den Lotus deines Herzens zurück (P2-0120). Verweile einen Augenblick in dieser Gegenwart. Die Quelle beschreibt damit die Rücknahme der rituellen Anrufung; die Verehrung wirkt als Erinnerung im Alltag weiter.

Purascharana: gesonderter Gesamtumfang

Die folgenden Zahlen betreffen die besondere Vollendungspraxis und sind kein zusätzliches Soll jeder einzelnen Puja. Sie werden zusammen mit dem Guru dem gewählten Mantra zugeordnet. Ein hier genanntes Feueropfer benötigt seine eigene vollständige Homa-Ordnung.

P2-0455: Dann setzt man die fünf Mantragruppen mit namaḥ auf Augen, Mund, Herz, verborgene Stelle und Füße. Ihre Silbenzahlen sind vier, vier, vier, vier und zwei. Der Gliedernyāsa: „klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ“ am Herzen; „govindāya śirase svāhā“ am Kopf; „gopījana śikhāyai vaṣaṭ“ an der Haarlocke; „vallabhāya kavacāya huṃ“ am Schutzpanzer; „svāhā astrāya phaṭ“ an der Waffe. Dazu heißt es: Mit den Gruppen von vier, vier, vier, vier und zwei Silben bildet der Mantrakundige die fünf Glieder samt Abschlussformeln. Als solche gelten namaḥ, svāhā, vaṣaṭ, vauṣaṭ, huṃ und phaṭ. Dann vollzieht man den Nyāsa der zehn Prinzipien und des Gestaltengehäuses, den umfassenden Nyāsa mit dem Kronenmantra, zeigt Mudrās nach Möglichkeit und bindet die Richtungen mit „oṃ namaḥ sudarśanāya astrāya phaṭ“. Man meditiert wie beim zehnsilbigen Mantra, verehrt mit geistigen Gaben, stellt die Muschel auf und vollzieht die vaiṣṇavische Sitzverehrung bis zum Sitzmantra. Nach erneuter Meditation folgen Anrufung und die weiteren Handlungen bis zu den fünf Handvoll Blumen. Man verehrt an den entsprechenden Gliedern die Laute, beginnend mit klīṃ, in der Nyāsareihenfolge und mit den Gliedermantras, beginnend mit „klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ“. Dann gibt man erneut fünf Handvoll Blumen, verehrt Flöte und die weiteren Gegenstände, vollzieht die beim zehnsilbigen Mantra gelehrte Umkreisverehrung und vollendet die Handlungen vom Räucherwerk bis zur Entlassung. Sein Puraścaraṇa ist im Abschnitt über das zehnsilbige Mantra beschrieben.

Quellenwortlaut in IAST und deutscher Übersetzung

Die folgenden Belege gehören ausschließlich zur bezeichneten Ritualform oder zu ausdrücklich benannten gemeinsamen Vorhandlungen. Die Kennungen P1/P2/P3/P6 mit vierstelliger Nummer sind redaktionelle Fundstellen der vorhandenen Werkfassung, keine neu erfundenen Versnummern. Die überlieferte Originalnummer steht jeweils daneben. Sanskritanweisungen beschreiben Handlungen; sie werden nicht insgesamt als Mantra rezitiert.

P2-0453 · Originalnummer 24

mantrāntaram
kṛṣṇāyapadamābhāṣya govindāya tataḥ param |
gopījanapadasyānte vallabhāya dviṭhāvadhi |
kāmabījādirākhyāto manuraṣṭādaśākṣaraḥ
|| 24 ||

Ein anderes Mantra: Man sagt „kṛṣṇāya“, dann „govindāya“, „gopījanavallabhāya“ und zweimal ṭha am Ende. Mit dem Liebesbīja am Anfang wird es als achtzehnsilbig bezeichnet: „klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā – Klīṃ, Kṛṣṇa, Govinda, dem Geliebten der Gopīschaft, svāhā“.

P2-0454 · Originalnummer 25

asya pūjāprayogaḥ:
prātaḥkṛtyādi vaiṣṇavoktapīṭhamanvantaṃ vinyasya ṛṣyādinyāsaṃ
kuryāt |
yathā:
śirasi nārada-ṛṣaye namaḥ |
mukhe gāyatrīcchandase namaḥ |
hṛdi kṛṣṇāya devatāyai namaḥ |
gṛhye klīṃ bījāya namaḥ |
pādayoḥ svāhā śaktaye namaḥ |
tataḥ praṇavapuṭitaṃ mantraṃ triśaḥ karayorvyāpya karāṅganyāsau
kuryāt |
klīṃ aṃguṣṭhābhyāṃ namaḥ |
govindāya tarjanībhyāṃ svāhā |
gopījana madhyamābhyāṃ vaṣaṭ |
vallabhāya anāmikābhyāṃ hum |
svāhā kaniṣṭhābhyāṃ phaṭ |
evaṃ hṛdayādiṣu |
tato mūlena murddhādipādaparyantaṃ triśo vyāpya
āpādādimūrddhaparyantaṃ praṇavena sakṛdvyāpya maṃtranyāsaṃ
kuryāt |
mūrdhni lalāṭe bhrūmadhye karṇayoścakṣuṣorghrāṇayorvadane
grovāyāṃ hṛdi nābhau kaṭyāṃ liṅge jānunoḥ jaṅghayoḥ eṣu
sthāneṣu pratyekamantravarṇān namo'ntānnyaset, śirasi praṇavañca
nyaset
|| 25 ||

Sein Verehrungsverfahren: Nach den morgendlichen Handlungen setzt man die vaiṣṇavischen Zuordnungen bis zum Sitzmantra ein und vollzieht den Sehernyāsa: Nārada auf dem Kopf, Gāyatrī am Mund, Kṛṣṇa am Herzen, klīṃ als Bīja an der verborgenen Stelle und svāhā als Kraft an den Füßen, jeweils mit der entsprechenden Verehrungsformel. Dann durchdringt man beide Hände dreimal mit dem von oṃ umschlossenen Mantra und vollzieht den Handnyāsa: klīṃ an den Daumen mit namaḥ; govindāya an den Zeigefingern mit svāhā; gopījana an den Mittelfingern mit vaṣaṭ; vallabhāya an den Ringfingern mit huṃ; svāhā an den kleinen Fingern mit phaṭ. Ebenso am Herzen und den weiteren Gliedern. Mit dem Grundmantra durchdringt man den Körper dreimal vom Scheitel bis zu den Füßen, mit oṃ einmal von den Füßen bis zum Scheitel. Dann setzt man die einzelnen Mantrasilben mit namaḥ auf Scheitel, Stirn, Brauenmitte, beide Ohren, beide Augen, beide Nasenöffnungen, Mund, Hals, Herz, Nabel, Hüfte, Geschlechtsorgan, beide Knie und beide Unterschenkel. Oṃ setzt man auf den Kopf. [In der Handliste fehlt kṛṣṇāya; die nächste Gliedernyāsaliste verbindet es ausdrücklich mit klīṃ.]

P2-0455 · Originalnummer 26

tato nayana - mukha - hṛdaya - guhyāṃghriṣu mantrasya padapañcakaṃ
namo'ntaṃ nyaset |
padapañcakañca catuścacatustathā dvayam |
tato'ṅganyāsaṃ kuryāt |
klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ |
govindāya śirase svāhā |
gopījana śikhāyai vaṣaṭ |
vallabhāya kavacāya huṃ |
svāhā astrāya phaṭ |
tathā ca:
catuḥkaraṇavedābdhinetrasaṃkhyākṣaraiḥ kramāt |
paścāṅgāni manoḥ kuryānmantravijjāti saṃyutaiḥ |
namaḥ svāhā - vaṣaṭ - vauṣaṭ - huṃ - phaḍantāśca jātayaḥ |
tato daśatattvamūrtipañjaranyāsau vidhāya kirīṭamantreṇa vyāpakaṃ
yathāśakti mudrāṃ vaddhā oṃ namaḥ sudarśanāya astrāya phaḍiti
digbandhanaṃ kṛtvā daśākṣaroktaṃ dhātvā mānasaiḥ sampūjya
śaṅkhasthāpanaṃ kṛtvā vaiṣṇavokta pīṭhamanvantāṃ
pīṭhapūjāṃ vidhāya punardhyātvā āvāhanādi -
pañcapuṣpāñjalidānaparyantaṃ vidhāya
klīmityādyakṣaraistattadaṅgeṣu nyāsakrameṇa klīṃ kṛṣṇāya
hṛdayāya namaḥ ityādinā aṅgamantreṇa sampūjya ca punaḥ
pañcapuṣpāñjalīn dadyāt |
tato veṇvādipūjanaṃ kṛtvā daśākṣaroktāvaraṇapūjāñca kṛtvā
dhūpādivisarjanāntaṃ karma samāpayet |
asya puraścaraṇaṃ daśākṣarapaṭaloktam
|| 26 ||

Dann setzt man die fünf Mantragruppen mit namaḥ auf Augen, Mund, Herz, verborgene Stelle und Füße. Ihre Silbenzahlen sind vier, vier, vier, vier und zwei. Der Gliedernyāsa: „klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ“ am Herzen; „govindāya śirase svāhā“ am Kopf; „gopījana śikhāyai vaṣaṭ“ an der Haarlocke; „vallabhāya kavacāya huṃ“ am Schutzpanzer; „svāhā astrāya phaṭ“ an der Waffe. Dazu heißt es: Mit den Gruppen von vier, vier, vier, vier und zwei Silben bildet der Mantrakundige die fünf Glieder samt Abschlussformeln. Als solche gelten namaḥ, svāhā, vaṣaṭ, vauṣaṭ, huṃ und phaṭ. Dann vollzieht man den Nyāsa der zehn Prinzipien und des Gestaltengehäuses, den umfassenden Nyāsa mit dem Kronenmantra, zeigt Mudrās nach Möglichkeit und bindet die Richtungen mit „oṃ namaḥ sudarśanāya astrāya phaṭ“. Man meditiert wie beim zehnsilbigen Mantra, verehrt mit geistigen Gaben, stellt die Muschel auf und vollzieht die vaiṣṇavische Sitzverehrung bis zum Sitzmantra. Nach erneuter Meditation folgen Anrufung und die weiteren Handlungen bis zu den fünf Handvoll Blumen. Man verehrt an den entsprechenden Gliedern die Laute, beginnend mit klīṃ, in der Nyāsareihenfolge und mit den Gliedermantras, beginnend mit „klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ“. Dann gibt man erneut fünf Handvoll Blumen, verehrt Flöte und die weiteren Gegenstände, vollzieht die beim zehnsilbigen Mantra gelehrte Umkreisverehrung und vollendet die Handlungen vom Räucherwerk bis zur Entlassung. Sein Puraścaraṇa ist im Abschnitt über das zehnsilbige Mantra beschrieben.

Ausgeschriebene Belege zu den Rückverweisen

Diese Stellen liefern die im Hauptbeleg vorausgesetzten Zuordnungen und Handlungen. Das Grundmantra bleibt dasjenige der oben bezeichneten Ritualform; ein anderer Mantra im Vergleichsbeleg wird nicht zusätzlich übernommen.

P1-0536 · Originalnummer 40 · Rückverweis

tasā0 4
athā : mūlamantramuccaran amuka ihāgaccha ihāgaccha iha
tiṣṭha iha tiṣṭha iha sannidhehi iha sannidhehi iha sannirudhyasva
ityāvāhanādikaṃ kṛtvā, huṃ ityavaguṇṭhya, devatāṅge
ṣaḍaṅganyāsaṃ kṛtvā, vamiti dhenumudrayā amṛtīkṛtya,
paramīkaraṇamudrayā paramīkuryāt | tataḥ prāṇapratiṣṭhāṃ
kṛtvā ṣoḍaśopacāraiḥ pūjayet || 39 ka ||
yathā : mūlamuccārya idamāsanaṃ amukadevatāyai namaḥ,
amukadeva svāgatante iti svāgatam | tato mūlamuccārya etatpādyaṃ
amukadevatāyai namaḥ iti pādāmbuje dadyāt |
etatśyāmādūrvābjaviṣṇukrāntābhirītam | arghyaṃ
amukadevatāyai svāhā iti
gandhapuṣpākṣatayavakuśāgratilasarṣapadūrvātmakamarghyaṃ
śirasi dadyāt | vaiṣṇave tu arghyādikrameṇaiva deyamiti vadanti | tato
mūlamuccārya idamācamanīyaṃ amukadevatāyai svadhā iti
jātīlavaṅgakakkolātmakamācamanīyaṃ vadane dadyāt |
svadhāmantreṇa vadane dadyādācamanīyakaṃ ityatrasudhāpāṭhaṃ
kurvantaḥ sudhāśabdasyāmṛtavācakatvādamṛtavācakaśabdādya
jalavācakatvādidamācamanīyaṃ vamiti vadanti
|| 40 ||

Nun: Unter Rezitation des Grundmantras rufe man die Gottheit: „O [Name], komm hierher, komm hierher; bleibe hier, bleibe hier; sei hier gegenwärtig, sei hier gegenwärtig; halte dich hier fest.“ Mit huṃ verhülle man, vollziehe den sechsgliedrigen Nyāsa an der Gottheit, mache mit vaṃ und Dhenu-Mudrā nektarhaft und erhebe mit der Paramīkaraṇa-Mudrā zur höchsten Gegenwart. Danach setze man die Lebenskräfte ein und verehre mit sechzehn Darbringungen. [„tasā0 4“ ist ein Druckvermerk; eingeschobene Originalnummer 39 ka.] Nach dem Grundmantra: „Dieser Sitz ist für die [genannte] Gottheit, Verehrung“; als Willkommensgruß „O [Gottheit], willkommen“. Dann nach dem Grundmantra „Dieses Fußwasser ist für die [Gottheit], Verehrung“ und an ihren Lotusfüßen darbringen; es enthält Śyāmā, Dūrvā, Lotus und Viṣṇukrāntā. „Dieses Arghya ist für die [Gottheit], svāhā“ und auf ihrem Kopf darbringen; es besteht aus Duftstoff, Blüten, ungebrochenen Reiskörnern, Gerste, Kuśa-Spitzen, Sesam, Senf und Dūrvā. Im vaiṣṇavischen Bereich sagen manche, Arghya sei als Erstes zu geben. Dann nach dem Grundmantra „Dieses Mundwasser ist für die [Gottheit], svadhā“ und in ihrem Mund darbringen; es besteht aus Jātī, Gewürznelke und Kakkola. Manche lesen statt „mit dem Svadhā-Mantra das Mundwasser in den Mund geben“ sudhā und sagen, weil sudhā Unsterblichkeitsnektar und dessen Bezeichnung wiederum Wasser bedeute, laute die Formel „Dieses Mundwasser – vaṃ“.

P1-0540 · Originalnummer 44 · Rückverweis

tato
mantrapuṭitamātṛkāvarṇena tattannyāsasthānāni pūjayitvā etāni
puṣpāṇi vauṣaṭ iti | sarvatra dāne mūlamantroccāraṇam
|| 44 ||

Danach verehre man die jeweiligen Nyāsa-Stellen mit den vom Mantra umhüllten Mātṛkā-Buchstaben und spreche „Diese Blüten, vauṣaṭ“. Bei sämtlichen Darbringungen ist der Grundmantra auszusprechen.

P2-0100 · Originalnummer 95 · Rückverweis

athavā eṣāmapyabhāve pañcopacārān kalpayet |
gandhādayo naivedyāntā pūjā pañcoparacārikā iti
|| 95 ||

Oder man soll, wenn auch diese Gaben fehlen, fünf Verehrungsgaben bereitstellen. Die Verehrung mit fünf Gaben reicht vom Duftstoff bis zur Speise: Duftstoff, Blumen, Räucherwerk, Licht und Speise.

P2-0103 · Originalnummer 98 · Rückverweis

puṣpadāne tu viśeṣaḥ:
puṣpaṃ vā yadi vā patraṃ phale neṣṭhamadhomukham |
duḥkhadaṃ tatsamādhyātaṃ yathotpannaṃ tathārpaṇaṃ |
adhomukha phalaṃ neṣṭaṃ puṣpāñjalividhau na ca |
sarvasva dravyadāne'yaṃ kramaḥ |
ādau mūlaṃ tato dravyaṃ devatāyai tataḥ padam |
śrītattvacintāmaṇau:
hṛdvahnivallabhātoyamantraṃ pādyādiṣu kramāt |
namo vauṣaṭ gandhapuṣpe hṛdānyāni nivedayet |
mūlamuccārya etatpādyaṃ amukadevatāyai namaḥ |
ityādinā syāt
|| 98 ||

Für das Darbringen von Blumen gilt eine besondere Regel: Eine Blume, ein Blatt oder eine Frucht soll nicht mit der Oberseite nach unten dargebracht werden. Eine solche Gabe gilt als leidbringend; man soll sie so darbringen, wie sie gewachsen ist. Eine nach unten gerichtete Frucht ist nicht erwünscht; bei der Handvoll Blumen, puṣpāñjali, gilt diese Einschränkung nicht. Für alle Gaben gilt folgende Reihenfolge: zuerst das Grundmantra, dann die Bezeichnung der Gabe, danach die Bezeichnung der Gottheit. Im Śrītattvacintāmaṇi heißt es: Für Fußwasser und die folgenden Wassergaben verwendet man der Reihe nach namaḥ, svāhā und das Wassermantra; für Duftstoff namaḥ, für Blumen vauṣaṭ, für die übrigen Gaben namaḥ. Nachdem man das Grundmantra ausgesprochen hat, sagt man beispielsweise: „Dieses Fußwasser für die Gottheit [Name], namaḥ.“ [„toyamantra“ bezeichnet hier das Wassermantra; dessen genaue Lautform wird an dieser Stelle nicht angegeben. Die erste Verszeile ist in ihrer Zuordnung verkürzt.]

P2-0104 · Originalnummer 99 · Rückverweis

tato mūrddhahṛdguhyapādasarvāṅgakeṣu mūlena
pañcapuṣpāñjalīna dattvā tattatkalpoktāvaraṇapūjāṃ kuryāt |
tathā ca:
pañcapuṣpāñjalīn dattvā parivārārcanaṃ carediti bhaṭṭaḥ |
tato dhūpadīpau dadyāt
|| 99 ||

Dann bringt man mit dem Grundmantra fünf Handvoll Blumen dar: am Scheitel, am Herzen, an der verborgenen Stelle, an den Füßen und am ganzen Körper. Anschließend vollzieht man die Verehrung der umgebenden Gottheiten nach dem betreffenden Ritualtext. Dazu sagt Bhaṭṭa: „Nachdem man fünf Handvoll Blumen gegeben hat, vollziehe man die Verehrung des Gefolges.“ Danach soll man Räucherwerk und Licht darbringen.

P2-0105 · Originalnummer 100 · Rückverweis

tadyathā:
jayadhvani - mantramātaḥ rvāheti puṣpākṣatairghaṇṭāṃ sampūjya,
vāmahastena tāṃ vādayan, tattanmantreṇa nīcairdhūpaṃ evaṃ
dṛṣṭiparyantaṃ dīpaṃ dadyāt
|| 100 ||

Dies geschieht so: Mit Blumen und ungebrochenen Reiskörnern verehrt man die Glocke unter dem Mantra „jayadhvani-mantramātaḥ … svāhā“. Dann läutet man sie mit der linken Hand und bringt mit dem jeweiligen Mantra das Räucherwerk niedrig, das Licht dagegen bis zur Höhe der Augen dar. [Der Glockenmantrawortlaut ist durch „rvāheti“ beschädigt; „jayadhvani“ bedeutet Siegesklang, „mantramātaḥ“ Mutter der Mantras. Eine vollständige Lautform lässt sich hier nicht sicher herstellen.]

P2-0106 · Originalnummer 1 · Rückverweis

tato mūlena puṣpāñjalitrayaṃ dattvā, naivedyamānīya, phaḍiti
samprokṣya, cakramudrayā abhirakṣya, tadupari mūlamaṣṭadhā japtvā
dhunumudrayā amṛtīkṛtya, mūlamuccārya naivedyaṃ dadyāt |
yattoyamadhyaṃpātrasya tadādāya nivedayet |
anyatoyairyadutsṛṣṭamarghyapātrasthitetaraiḥ |
na gṛhṇāti mahādevo dattaṃ vidhiśatairapi |
iti vacanādupārānarghyapātrasthalenotsṛjya dadyāt
|| 1 ||

Dann gibt man mit dem Grundmantra drei Handvoll Blumen, bringt die Speise herbei, besprengt sie mit „phaṭ“, schützt sie durch die Cakramudrā, wiederholt das Grundmantra achtmal über ihr, verwandelt sie mit der Dhenumudrā in Nektar und reicht sie unter Aussprechen des Grundmantras dar. Man soll das Wasser aus dem Arghyagefäß nehmen und damit die Gabe weihen. Wird sie mit anderem Wasser geweiht, das sich nicht im Arghyagefäß befindet, nimmt Mahādeva sie selbst bei hundert vorgeschriebenen Verfahren nicht an. Nach diesem Ausspruch soll man die Verehrungsgaben mit dem Wasser des Arghyagefäßes weihen und darbringen. [„dhunumudrayā“ und die abschließende Prosa sind fehlerhaft überliefert; die erkennbare Dhenumudrā und die Weihung mit Arghyawasser bestimmen den Sinn.]

P2-0111 · Originalnummer 6 · Rückverweis

tato'ṣṭottarasahasraṃ śataṃ vā japtvā oṃ guhyatiguhyāgoptā tvaṃ
gṛhaṇasmatkṛtaṃ japam |
siddhirbhavatu me deva tvatprasādāttvayi sthite |
anyatra goptrī devīti viśeṣaḥ |
iti japaṃ samarpyaṃ stutvā natvā'ṣṭāṅgapramāṇaṃ kuryāt
|| 6 ||

Dann wiederholt man das Mantra eintausendachtmal oder hundertmal und spricht: „Oṃ. Du bist der Hüter des Allerverborgensten. Nimm das von uns vollzogene Japa an. Gott, möge mir durch deine Gnade Vollendung zuteilwerden, da du in mir gegenwärtig bist.“ Bei einer Göttin lautet die besondere Form „Hüterin“ und „Göttin“. Nachdem man so das Japa dargebracht hat, preist man die Gottheit, verneigt sich und vollzieht die Verneigung mit acht Gliedern. [Die Vorlage schreibt am Schluss „pramāṇaṃ“; gemeint ist nach der unmittelbar folgenden Erklärung praṇāma, Verneigung.]

P2-0120 · Originalnummer 15 · Rückverweis

tato devatāṅge āvaraṇadevatā nilāpya, kṣamasveti visarjanaṃ kṛtvā,
saṃhāramudrayā tattejaḥ puṣpaiḥ sārddhamāghrāya
svahṛdayamānayet |
(puraścaraṇacandrikāyām:
kṣamasveti vadanmūmantreṇa vyāpakaṃ triśa iti
vacanātvisarjanāntaraṃ vyāpakaṃ kuryāt |)
tathā ca:
nidhāya devatāṃ paścātsvīyahṛtsarasīruhe |
suṣumnāvartmanā puṣpamāghrāyodvāsayettataḥ
|| 15 ||

Dann lässt man die umgebenden Gottheiten im Körper der Hauptgottheit aufgehen, entlässt sie mit „Verzeihe!“ und atmet mit der Saṃhāramudrā ihren Lichtglanz zusammen mit dem Duft der Blumen ein, um ihn in das eigene Herz zu führen. In der Puraścaraṇacandrikā heißt es: „Während man ‚Verzeihe!‘ sagt, vollziehe man mit dem Grundmantra dreimal den umfassenden Nyāsa.“ Nach diesem Ausspruch soll man nach der Entlassung den umfassenden Nyāsa ausführen. Weiter heißt es: Nachdem man die Gottheit in den Lotus des eigenen Herzens eingesetzt hat, atmet man den Blumenduft durch den Weg der Suṣumnā ein und vollzieht dann die Entlassung.

Sanskrit in Devanagari

Die Schriftfassung stammt aus der gesicherten Vorlage und ist aus IAST abgeleitet. Sie ist kein unabhängiger Textzeuge. Ritualgrenzen innerhalb einer Einheit wurden in beiden Schriftfassungen an derselben Einleitungsformel getrennt; der ungeteilte Beleg bleibt im Quellenarchiv erhalten.

P2-0453

मन्त्रान्तरम्
कृष्णायपदमाभाष्य गोविन्दाय ततः परम् ।
गोपीजनपदस्यान्ते वल्लभाय द्विठावधि ।
कामबीजादिराख्यातो मनुरष्टादशाक्षरः
॥ २४ ॥

P2-0454

अस्य पूजाप्रयोगः:
प्रातःकृत्यादि वैष्णवोक्तपीठमन्वन्तं विन्यस्य ऋष्यादिन्यासं
कुर्यात् ।
यथा:
शिरसि नारद-ऋषये नमः ।
मुखे गायत्रीच्छन्दसे नमः ।
हृदि कृष्णाय देवतायै नमः ।
गृह्ये क्लीं बीजाय नमः ।
पादयोः स्वाहा शक्तये नमः ।
ततः प्रणवपुटितं मन्त्रं त्रिशः करयोर्व्याप्य कराङ्गन्यासौ
कुर्यात् ।
क्लीं अंगुष्ठाभ्यां नमः ।
गोविन्दाय तर्जनीभ्यां स्वाहा ।
गोपीजन मध्यमाभ्यां वषट् ।
वल्लभाय अनामिकाभ्यां हुम् ।
स्वाहा कनिष्ठाभ्यां फट् ।
एवं हृदयादिषु ।
ततो मूलेन मुर्द्धादिपादपर्यन्तं त्रिशो व्याप्य
आपादादिमूर्द्धपर्यन्तं प्रणवेन सकृद्व्याप्य मंत्रन्यासं
कुर्यात् ।
मूर्ध्नि ललाटे भ्रूमध्ये कर्णयोश्चक्षुषोर्घ्राणयोर्वदने
ग्रोवायां हृदि नाभौ कट्यां लिङ्गे जानुनोः जङ्घयोः एषु
स्थानेषु प्रत्येकमन्त्रवर्णान् नमोऽन्तान्न्यसेत्, शिरसि प्रणवञ्च
न्यसेत्
॥ २५ ॥

P2-0455

ततो नयन - मुख - हृदय - गुह्यांघ्रिषु मन्त्रस्य पदपञ्चकं
नमोऽन्तं न्यसेत् ।
पदपञ्चकञ्च चतुश्चचतुस्तथा द्वयम् ।
ततोऽङ्गन्यासं कुर्यात् ।
क्लीं कृष्णाय हृदयाय नमः ।
गोविन्दाय शिरसे स्वाहा ।
गोपीजन शिखायै वषट् ।
वल्लभाय कवचाय हुं ।
स्वाहा अस्त्राय फट् ।
तथा च:
चतुःकरणवेदाब्धिनेत्रसंख्याक्षरैः क्रमात् ।
पश्चाङ्गानि मनोः कुर्यान्मन्त्रविज्जाति संयुतैः ।
नमः स्वाहा - वषट् - वौषट् - हुं - फडन्ताश्च जातयः ।
ततो दशतत्त्वमूर्तिपञ्जरन्यासौ विधाय किरीटमन्त्रेण व्यापकं
यथाशक्ति मुद्रां वद्धा ॐ नमः सुदर्शनाय अस्त्राय फडिति
दिग्बन्धनं कृत्वा दशाक्षरोक्तं धात्वा मानसैः सम्पूज्य
शङ्खस्थापनं कृत्वा वैष्णवोक्त पीठमन्वन्तां
पीठपूजां विधाय पुनर्ध्यात्वा आवाहनादि -
पञ्चपुष्पाञ्जलिदानपर्यन्तं विधाय
क्लीमित्याद्यक्षरैस्तत्तदङ्गेषु न्यासक्रमेण क्लीं कृष्णाय
हृदयाय नमः इत्यादिना अङ्गमन्त्रेण सम्पूज्य च पुनः
पञ्चपुष्पाञ्जलीन् दद्यात् ।
ततो वेण्वादिपूजनं कृत्वा दशाक्षरोक्तावरणपूजाञ्च कृत्वा
धूपादिविसर्जनान्तं कर्म समापयेत् ।
अस्य पुरश्चरणं दशाक्षरपटलोक्तम्
॥ २६ ॥

Deutsche Übersetzung des Ritualabschnitts

P2-0453

Ein anderes Mantra: Man sagt „kṛṣṇāya“, dann „govindāya“, „gopījanavallabhāya“ und zweimal ṭha am Ende. Mit dem Liebesbīja am Anfang wird es als achtzehnsilbig bezeichnet: „klīṃ kṛṣṇāya govindāya gopījanavallabhāya svāhā – Klīṃ, Kṛṣṇa, Govinda, dem Geliebten der Gopīschaft, svāhā“.

P2-0454

Sein Verehrungsverfahren: Nach den morgendlichen Handlungen setzt man die vaiṣṇavischen Zuordnungen bis zum Sitzmantra ein und vollzieht den Sehernyāsa: Nārada auf dem Kopf, Gāyatrī am Mund, Kṛṣṇa am Herzen, klīṃ als Bīja an der verborgenen Stelle und svāhā als Kraft an den Füßen, jeweils mit der entsprechenden Verehrungsformel. Dann durchdringt man beide Hände dreimal mit dem von oṃ umschlossenen Mantra und vollzieht den Handnyāsa: klīṃ an den Daumen mit namaḥ; govindāya an den Zeigefingern mit svāhā; gopījana an den Mittelfingern mit vaṣaṭ; vallabhāya an den Ringfingern mit huṃ; svāhā an den kleinen Fingern mit phaṭ. Ebenso am Herzen und den weiteren Gliedern. Mit dem Grundmantra durchdringt man den Körper dreimal vom Scheitel bis zu den Füßen, mit oṃ einmal von den Füßen bis zum Scheitel. Dann setzt man die einzelnen Mantrasilben mit namaḥ auf Scheitel, Stirn, Brauenmitte, beide Ohren, beide Augen, beide Nasenöffnungen, Mund, Hals, Herz, Nabel, Hüfte, Geschlechtsorgan, beide Knie und beide Unterschenkel. Oṃ setzt man auf den Kopf. [In der Handliste fehlt kṛṣṇāya; die nächste Gliedernyāsaliste verbindet es ausdrücklich mit klīṃ.]

P2-0455

Dann setzt man die fünf Mantragruppen mit namaḥ auf Augen, Mund, Herz, verborgene Stelle und Füße. Ihre Silbenzahlen sind vier, vier, vier, vier und zwei. Der Gliedernyāsa: „klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ“ am Herzen; „govindāya śirase svāhā“ am Kopf; „gopījana śikhāyai vaṣaṭ“ an der Haarlocke; „vallabhāya kavacāya huṃ“ am Schutzpanzer; „svāhā astrāya phaṭ“ an der Waffe. Dazu heißt es: Mit den Gruppen von vier, vier, vier, vier und zwei Silben bildet der Mantrakundige die fünf Glieder samt Abschlussformeln. Als solche gelten namaḥ, svāhā, vaṣaṭ, vauṣaṭ, huṃ und phaṭ. Dann vollzieht man den Nyāsa der zehn Prinzipien und des Gestaltengehäuses, den umfassenden Nyāsa mit dem Kronenmantra, zeigt Mudrās nach Möglichkeit und bindet die Richtungen mit „oṃ namaḥ sudarśanāya astrāya phaṭ“. Man meditiert wie beim zehnsilbigen Mantra, verehrt mit geistigen Gaben, stellt die Muschel auf und vollzieht die vaiṣṇavische Sitzverehrung bis zum Sitzmantra. Nach erneuter Meditation folgen Anrufung und die weiteren Handlungen bis zu den fünf Handvoll Blumen. Man verehrt an den entsprechenden Gliedern die Laute, beginnend mit klīṃ, in der Nyāsareihenfolge und mit den Gliedermantras, beginnend mit „klīṃ kṛṣṇāya hṛdayāya namaḥ“. Dann gibt man erneut fünf Handvoll Blumen, verehrt Flöte und die weiteren Gegenstände, vollzieht die beim zehnsilbigen Mantra gelehrte Umkreisverehrung und vollendet die Handlungen vom Räucherwerk bis zur Entlassung. Sein Puraścaraṇa ist im Abschnitt über das zehnsilbige Mantra beschrieben.

Verwandte Rituale

Diese bereits im Yoga-Vidya-Wiki verzeichneten Rituale vertiefen verwandte Formen der Verehrung:

• Krishna Puja
• Rama Puja
• Panchayatana Puja
• Govardhan Puja
• Lakshmi Puja
• Shri Sukta
• Pushpanjali
• Arati

Weitere Einzelanleitungen dieser Ausgabe:

• Krishna Puja mit dem zehnsilbigen Mantra nach dem Brihat Tantrasara
• Krishna Puja mit dem zwanzigsilbigen Mantra nach dem Brihat Tantrasara
• Krishna Puja mit der gegliederten Bija-Form nach dem Brihat Tantrasara

Quellen und redaktionelle Einordnung

Textgrundlage ist der in dieser Ausgabe gesicherte Ritualauszug des Brihat Tantrasara von Krishnananda Agamavagisha. Sanskrit und deutsche Übersetzung wurden aus der vorhandenen Fassung übernommen und der einzelnen Ritualform zugeordnet. Die praktische Gliederung und die ausdrücklich genannten Durchführungshilfen sind redaktionelle Ergänzungen. Eine neue unabhängige Kollation sämtlicher Sanskritlesungen wurde nicht vorgenommen.

Die allgemeinen Darbringungs- und Abschlussbelege stammen aus P1-0536–0540 sowie P2-0100–0120. Sie werden nur in dem dort bezeichneten Umfang herangezogen. Besondere Mantravorschriften, Gaben, Zahlen und Rückverweise der jeweiligen Gottheit haben Vorrang.

Die Querverweise zu bereits vorhandenen Ritualseiten wurden mit der Kategorie Puja und den daraus erreichbaren Seiten abgeglichen. Tantra Rituale bietet die ergänzende Übersicht.

Die Verehrung im Alltag weitertragen

Nimm die Erinnerung an die verehrte Gegenwart mit in dein Handeln. Die Gabe einer Blüte, die Wiederholung eines Mantras und eine bewusste Verneigung können daran erinnern, auch im Umgang mit anderen aufmerksam, wahrhaftig und gütig zu sein. Diese Anregung begleitet die überlieferte Praxis; sie ist kein zusätzliches Ritual.