Tantrarituale: Artikel aus der redigierten Brihat-Tantrasara-Sammlung veröffentlicht

2026-10-07T08:36:49Z

Artikel aus der redigierten Brihat-Tantrasara-Sammlung veröffentlicht

Neue Seite

'''Tryambaka Puja nach dem Brihat Tantrasara''' beschreibt eine Ritualpraxis des [[Brihat Tantrasara]], um [[Shiva]] als den Dreiäugigen und als Quelle des unvergänglichen Lebens zu verehren.

== Voraussetzungen ==
Vorausgesetzt sind die Kenntnis von [[Puja]] und Sanskritrezitation sowie der zu dieser Gottheitsform gehörenden Reinigung, [[Nyasa|Nyasas]] und [[Mudra|Mudras]]. Wo die Quelle auf die allgemeine Paddhati verweist, gehört diese Vorbereitung zur Durchführung. Die Besonderheiten und die konkret belegten Formeln folgen unten.

== Vorbereitung und Ritualmittel ==
Lotussitz oder [[Yantra]], [[Arghya]]-Wasser, Blumen, Duftstoff, Räucherwerk, Lampe und Speise.

== Umfang und Überlieferung ==
Die Schreibungen puṣṭi varddhanam und mukṣīyamāmṛtāt folgen [[#P3-0234|P3-0234]]; sie werden nicht stillschweigend normalisiert.

== Hauptmantra ==
'''tryambakaṃ yajāmahe sugandhiṃ puṣṭi varddhanam | urvārukamiva bandhanānmṛtyormukṣīyamāmṛtāt ||''' 

'''Bedeutung und Funktion:''' Wir verehren den Dreiäugigen, den Wohlriechenden, der Gedeihen mehrt. Wie eine Gurkenfrucht von ihrer Bindung möge ich vom Tod befreit werden, nicht von der Unsterblichkeit.

== Durchführung ==
# Vollziehe [[Bhutashuddhi|Elementereinigung]] und [[Pitha Nyasa]]. Nenne im [[Sankalpa]] die Person und das Anliegen der Befriedung. Setze Vasishtha auf den Kopf, Anushtubh an den Mund und Tryambaka ins Herz ([[#P3-0235|P3-0235]]–0236).
# Teile den [[Mantra]] für den [[Nyasa|Handnyasa]] in die sechs ausdrücklich angegebenen Abschnitte. Lege danach die Mantrasilben und die elf Wörter an den genannten Körperstellen auf ([[#P3-0237|P3-0237]]–0238).
# Meditiere [[Shiva]] im reinen Lotus, wie er den eigenen Körper mit Nektar aus den Krügen übergießt. Verehre innerlich und bereite das [[Arghya]] ([[#P3-0239|P3-0239]]).
# Verehre den shaivischen Sitz, rufe Tryambaka an und reiche fünf Blumenhandvoll. Auf den acht Blättern stehen Sonne, Mond, Erde, Wasser, Feuer, Wind, Raum und Opferherr. Führe anschließend die vier weiteren Achtgruppen aus ([[#P3-0240|P3-0240]]–0241).
# Vollende die Gaben von Räucherwerk bis zur Entlassung. Die [[Purashcharana|Purascharana]] zählt 100.000 [[Japa]] und 10.000 [[Homa]]; der unklare Stoff daugdha bleibt offen.

== Sanskrit und deutsche Übersetzung ==
'''P3-0234 · 13''' 
'''atha tryambakamantraḥ''' 
'''tryambakaṃ yajāmahe sugandhiṃ puṣṭi varddhanam |''' 
'''urvārukamiva bandhanānmṛtyormukṣīyamāmṛtāt''' 
'''|| 13 ||''' 

Nun das Tryambaka-[[Mantra]]: „Wir verehren den Dreiäugigen, den Wohlriechenden, der Gedeihen mehrt. Wie eine Gurkenfrucht von ihrer Bindung möge ich vom Tod befreit werden, nicht von der Unsterblichkeit!“

'''P3-0235 · 14''' 
'''vasiṣṭho'sya muniḥ proktaśchando'nuṣṭuvudāhatam |''' 
'''devatāsya samuddiṣṭā tryambakaḥ pārvatīpatiḥ |''' 
'''vibhaktairmantravarṇaiśca ṣaḍaṅgānāñca kalpanam''' 
'''|| 14 ||''' 

„Vasiṣṭha wird als sein Seher genannt, Anuṣṭubh als Versmaß. Seine Gottheit ist Tryambaka, Pārvatīs Gemahl. Mit den gegliederten Mantrasilben werden die sechs Glieder gebildet.“

'''P3-0236 · 15''' 
'''tatra prayogaḥ :''' 
'''bhūtaśuddhyādipīṭhanyāsāntaṃ karma samāpya ṛṣyādinyāsaṃ''' 
'''kuryāt |''' 
'''yathā :''' 
'''śirasi vasiṣṭha-ṛṣaye namaḥ, mukhe anuṣṭupchandase namaḥ, hṛdi''' 
'''trymbakāya devatāyai namaḥ |''' 
'''amukasyāmukaśāntaye viniyogaḥ''' 
'''|| 15 ||''' 

Das Verfahren: Nach den Handlungen von der [[Bhutashuddhi|Elementereinigung]] bis zum Pīṭha-[[Nyasa|Nyāsa]] vollziehe man den Nyāsa des Sehers und der weiteren Zuordnungen: am Kopf „Verehrung dem Seher Vasiṣṭha!“, am Mund „Verehrung dem Versmaß Anuṣṭubh!“, im Herzen „Verehrung der Gottheit Tryambaka!“ Die Anwendung dient der Befriedung von [Angelegenheit] für [Name].

'''P3-0237 · 16''' 
'''tataḥ karāṅganyāsau |''' 
'''yathā :''' 
'''tryambakaṃ aṃguṣṭhābhyāṃ namaḥ, yajāmahe tarjanībhyāṃ''' 
'''svāhā, sugandhiṃ puṣṭivarddhanaṃ madhyamābhyāṃ vaṣaṭ,''' 
'''urvārukamiva bandhanāt anāmikābhyāṃ huṃ, mṛtyormukṣīya''' 
'''kaniṣṭhābhyāṃ vauṣaṭ, māmṛtāt karatalapṛṣṭhābhyāṃ phaṭ |''' 
'''evaṃ hṛdayādiṣu |''' 
'''yathā :''' 
'''tribhistu varṇairhṛdayaṃ śiraścaturbhirīritam |''' 
'''aṣṭābhiśca śikhā proktā navārṇaiḥ kavacaṃ tathā |''' 
'''tathākṣi pañcākṣaraistryakṣaraṃ karatale smṛtam |''' 
'''tataḥ pūrvapāścātyayāmyottaravaktreṣu tadanantaram |''' 
'''urogalāsyeṣu punarnābhihṛtpṛṣṭhakukṣiṣu |''' 
'''liṅgapāyūrumūlāntarjānujaṅghāyugeṣu tatparam |''' 
'''tadvṛttayugme stanayoḥ pārśvayoḥ pādayoḥ punaḥ |''' 
'''pāṇyornāsikayoḥ śīrṣe mantravarṇānnyasetkramāt''' 
'''|| 16 ||''' 

Dann Hand- und Körper-Nyāsa: „Tryambakaṃ“ an beiden Daumen, namaḥ; „yajāmahe“ an beiden Zeigefingern, svāhā; „sugandhiṃ puṣṭivardhanaṃ“ an beiden Mittelfingern, vaṣaṭ; „urvārukamiva bandhanāt“ an beiden Ringfingern, hūṃ; „mṛtyormukṣīya“ an beiden kleinen Fingern, vauṣaṭ; „māmṛtāt“ an Handflächen und Handrücken, phaṭ. Ebenso an Herz und den weiteren Stellen. [Die Abschnitte bedeuten: „den Dreiäugigen“; „wir verehren“; „den Wohlriechenden, der Gedeihen mehrt“; „wie eine Gurkenfrucht von ihrer Bindung“; „möge ich vom Tod befreit werden“; „nicht von der Unsterblichkeit“.] „Drei Silben gelten für das Herz, vier für den Kopf, acht für den Haarknoten, neun für den Schutzpanzer, fünf für die Augen und drei für die Handfläche. Dann setze man die Mantrasilben der Reihe nach an den nach Osten, Westen, Süden und Norden gerichteten Gesichtern ein, danach an Brust, Hals, Mund, Nabel, Herz, Rücken, Bauch, Glied, After, Oberschenkelwurzeln, beiden Knien und Unterschenkeln, beiden Umkreisen [Knöcheln?], Brüsten, Seiten, Füßen, Händen, Nasenseiten und Kopf.“ [tadvṛttayugma ist räumlich nicht eindeutig.]

'''P3-0238 · 17''' 
'''tataḥ padānyekādaśa nyaset |''' 
'''śirobhrūyugalākṣiṣu vaktre gaṇḍadvaye bhūyo hṛdaye jaṭhare punaḥ |''' 
'''guhyorujānupadeṣu nyāsamevaṃ samācaret''' 
'''|| 17 ||''' 

Dann setze man die elf Wörter ein: „Am Kopf, an beiden Brauen, an den Augen, im Gesicht, an beiden Wangen, erneut im Herzen und Bauch, im Genitalbereich, an Oberschenkeln, Knien und Füßen vollziehe man so den [[Nyasa|Nyāsa]].“

'''P3-0239 · 18''' 
'''tato dhyānam :''' 
'''hastābhyāṃ kalasadvayāmṛtarasairāplāvayantaṃ śiro dvābhyāṃ''' 
'''tau dadhataṃ mṛgākṣavalaye dvābhyāṃ vahantaṃ param |''' 
'''aṅganyastakaradvayāmṛtaghaṭaṃ kailāsakāntaṃ śivaṃ,''' 
'''svacchāmbhojagataṃ navendumukuṭa devaṃ trinetraṃ bhaje |''' 
'''evaṃ dhyātvā mānasaiḥ sampūjya arghyasthāpanaṃ kuryāt''' 
'''|| 18 ||''' 

Dann die [https://www.yoga-vidya.de/meditation/ Meditation]: „Ich verehre [[Shiva|Śiva]], den schönen Herrn des Kailāsa, im reinen Lotus, mit junger Mondsichel als Krone und drei Augen: Mit zwei Händen übergießt er seinen Kopf mit Nektar aus zwei Krügen, mit zwei weiteren hält er diese, mit zweien trägt er Antilope und [[Mala|Gebetskette]]; zwei auf dem Schoß ruhende Hände halten ein Nektargefäß.“ Nach dieser Meditation und Verehrung mit geistigen Gaben bereite man das [[Arghya]]. [Die Zuordnung der Krüge ist im langen Vers knapp; alle genannten Handpaare sind wiedergegeben.]

'''P3-0240 · 19''' 
'''tataḥ śaivoktapīṭhapūjāṃ vidhāya, punardhyātvā, āvāhanādi''' 
'''pañcapuṣpāñjalidāna paryantaṃ vidhāya, āvaraṇapūjāmārabhet |''' 
'''agnyādikoṇe keśareṣu madhye dikṣu ca tryambakaṃ hṛdayāya namaḥ''' 
'''ityādinā ṣaḍaṅgaiḥ pūjayet |''' 
'''tato'ṣṭapatreṣu oṃ arkāya namaḥ, evaṃ indave vasudhāyaiḥ jalāya''' 
'''vahnaye vāyave viyate yajamānāya''' 
'''|| 19 ||''' 

Dann vollziehe man die für [[Shiva|Śiva]] genannte Pīṭha-Verehrung, meditiere erneut und führe die Handlungen vom Herbeirufen bis zur Darbringung von fünf Händen voll Blumen aus. Danach beginne man die Umkreisverehrung. In den Ecken, beginnend mit Südosten, an den Staubfäden, in der Mitte und in den Richtungen verehre man mit den sechs Gliedern, beginnend mit „Tryambakaṃ, Verehrung dem Herzen!“ Auf den acht Blättern: „Oṃ, Verehrung Arka!“; ebenso Indu, Vasudhā, Jala, Vahni, Vāyu, Viyat und Yajamāna. [Dies sind Sonne, Mond, Erde, Wasser, Feuer, Wind, Raum und Opferherr.]

'''P3-0241 · 20''' 
'''tadbāhye pūrvādi :''' 
'''ramā rākā prabhā jyotsnā pūrṇā pūṣā pūraṇī sudhā |''' 
'''vākyantu :''' 
'''ramāyai namaḥ ityādi |''' 
'''tadbāhye :''' 
'''viśvā vidyā sitā prajñā sārā sandhyā śivā niśā |''' 
'''tadbāhye :''' 
'''ārdrā prajñā prabhā medhā kāntiḥ śāntirdhṛtirmatiḥ |''' 
'''tadbāhye :''' 
'''parā umā pāvanī padmā śāntā amoghā jayā amalā etāḥ pūjayet |''' 
'''tato dhūpādivisarjanāntaṃ karma samāpayet || 19-ka ||''' 
'''asya puraścaraṇaṃ lakṣajapaḥ ||''' 
'''tathā ca śāradāyām :''' 
'''japenmantramimaṃ lakṣamevaṃ dhyāyañjitendriyaḥ |''' 
'''juhuyāddaśabhirdravyairayutaṃ ghṛtasaṃplutaiḥ |''' 
'''bilvaṃ palāśaṃ khadiraṃ vaṭañca tilasarṣapau |''' 
'''daugdhaṃ dugdhaṃ dadhi punardūrvāstāni vidurbudhāḥ''' 
'''|| 20 ||''' 

Außerhalb, beginnend im Osten: Ramā, Rākā, Prabhā, Jyotsnā, Pūrṇā, Pūṣā, Pūraṇī und Sudhā. Die Formel lautet „Verehrung Ramā!“ und so weiter. Außerhalb davon: Viśvā, [[Vidya|Vidyā]], Sitā, Prajñā, Sārā, [[Sandhya|Sandhyā]], Śivā und Niśā. Außerhalb davon: Ārdrā, Prajñā, Prabhā, Medhā, Kānti, Śānti, Dhṛti und Mati. Außerhalb davon verehre man Parā, Umā, Pāvanī, Padmā, Śāntā, Amoghā, Jayā und Amalā. Dann vollende man die Handlungen von Räucherwerk bis zur Entlassung. [Dieser Unterabschnitt trägt intern 19-ka.] Sein [[Purashcharana|Puraścaraṇa]] umfasst 100.000 Wiederholungen. In der Śāradā heißt es: „So meditierend und mit beherrschten Sinnen wiederhole man dieses [[Mantra]] 100.000-mal. Zehntausendmal opfere man zehn in [[Ghee]] getränkte Stoffe im Feuer: [[Bilva]], [[Palasha|Palāśa]], Khadira, Banyan, Sesam, Senf, [daugdha], Milch, Joghurt und [[Durva|Dūrvā]]; diese kennen die Wissenden.“ [daugdha ist als eigener Ritualstoff nicht sicher bestimmbar; es könnte eine beschädigte Bezeichnung für ein Milcherzeugnis sein.]

=== Ergänzungen zu ausdrücklichen Rückverweisen ===
Die folgenden Stellen erläutern die im Ablauf vorausgesetzten Mantras oder Teilhandlungen. Sie bilden hier keine zusätzliche, vollständig zu wiederholende [[Puja]].

'''P2-0586 · 6''' 
'''tataḥ sāmānyapūjāpaddhatyuktapīṭhanyāsaṃ kṛtvā''' 
'''pīṭhaśaktirnyaset |''' 
'''yathā:''' 
'''oṃ vāmāyai namaḥ evaṃ jyeṣṭhāyai raudryaṃ kālyai kalavikariṇyai''' 
'''valavikariṇyai balaprathamanyai sarvabhūtadamanyai |''' 
'''etā hṛtpadmasya pūrvādikeśareṣu vinyasya madhye oṃ manonmanyai''' 
'''namaḥ, tadupari oṃ namo bhagavate sakalaguṇātma''' 
'''śaktiyuktāyānantāya yogapīṭhātmane namaḥ |''' 
'''tathā ca śāradāyām:''' 
'''vāmā jyeṣṭhā tathā raudrī kālī kalapadādikā vikariṇyāhvayā''' 
'''proktā balādivikariṇyatha |''' 
'''balapramathanī paścāt sarvabhūtadamanyapi |''' 
'''manonmanīti saṃproktā śivasya pīṭhaśaktayaḥ |''' 
'''namo bhagavate paścātsakalādi vadettataḥ |''' 
'''guṇādiśaktiyuktāya tato'nantāya tatparam |''' 
'''yogapīṭhātmane bhūyo namontarādiko manuḥ |''' 
'''amunā manunā paścādāsanaṃ girijāpateḥ |''' 
'''mūrtiṃ mūlena saṅkalpya tatrāvāhya yajecchivam |''' 
'''tata ṛṣyādinyāsaḥ:''' 
'''śirasi vāmadevāya ṛṣaye namaḥ, mukhe paṃkticchandase namaḥ, hṛdi''' 
'''sadāśivāya devatāyai namaḥ |''' 
'''śāradāyām:''' 
'''vāmadevo muniśchandaḥ paṃktirdevaḥ sadāśivaḥ''' 
'''|| 6 ||''' 

Dann vollzieht man den im allgemeinen Pūjāverfahren beschriebenen Sitznyāsa und setzt die Sitzkräfte ein. Mit oṃ und namaḥ setzt man auf die im Osten beginnenden Staubfäden des Herzlotus Vāmā, Jyeṣṭhā, Raudrī, [[Kali|Kālī]], Kalavikariṇī, Balavikariṇī, Balaprathamanī und Sarvabhūtadamanī. In die Mitte setzt man Manonmanī. Darüber: „oṃ namo bhagavate sakalaguṇātmaśaktiyuktāyānantāya yogapīṭhātmane namaḥ – Verehrung dem Erhabenen, dem Unendlichen, verbunden mit der Kraft, deren Wesen alle Eigenschaften sind, dessen Wesen der Yogasitz ist“. Die Śāradā nennt dieselben Sitzkräfte, jedoch Balapramathanī statt Balaprathamanī, und erklärt die Wortfolge des Sitzmantras mit oṃ am Anfang und namaḥ am Schluss. Mit ihm reicht man Girijāpati den Sitz, bildet mit dem [[Mantra|Grundmantra]] die Gestalt, ruft [[Shiva|Śiva]] darin an und verehrt ihn. Dann der Sehernyāsa: Vāmadeva auf dem Kopf, Paṅkti am Mund, Sadāśiva am Herzen, jeweils mit der Verehrungsformel; die Śāradā bestätigt diese Zuordnungen. [Die abweichenden Namensformen der Prosa bleiben verzeichnet.]

== Sanskrit in Devanagari ==
Die Schriftfassung deckt dieselben ausgewählten Textstellen wie die IAST-Fassung ab.

'''P3-0234 · 13''' 
'''अथ त्र्यम्बकमन्त्रः''' 
'''त्र्यम्बकं यजामहे सुगन्धिं पुष्टि वर्द्धनम् ।''' 
'''उर्वारुकमिव बन्धनान्मृत्योर्मुक्षीयमामृतात्''' 
'''॥ १३ ॥''' 

'''P3-0235 · 14''' 
'''वसिष्ठोऽस्य मुनिः प्रोक्तश्छन्दोऽनुष्टुवुदाहतम् ।''' 
'''देवतास्य समुद्दिष्टा त्र्यम्बकः पार्वतीपतिः ।''' 
'''विभक्तैर्मन्त्रवर्णैश्च षडङ्गानाञ्च कल्पनम्''' 
'''॥ १४ ॥''' 

'''P3-0236 · 15''' 
'''तत्र प्रयोगः :''' 
'''भूतशुद्ध्यादिपीठन्यासान्तं कर्म समाप्य ऋष्यादिन्यासं''' 
'''कुर्यात् ।''' 
'''यथा :''' 
'''शिरसि वसिष्ठ-ऋषये नमः, मुखे अनुष्टुप्छन्दसे नमः, हृदि''' 
'''त्र्य्म्बकाय देवतायै नमः ।''' 
'''अमुकस्यामुकशान्तये विनियोगः''' 
'''॥ १५ ॥''' 

'''P3-0237 · 16''' 
'''ततः कराङ्गन्यासौ ।''' 
'''यथा :''' 
'''त्र्यम्बकं अंगुष्ठाभ्यां नमः, यजामहे तर्जनीभ्यां''' 
'''स्वाहा, सुगन्धिं पुष्टिवर्द्धनं मध्यमाभ्यां वषट्,''' 
'''उर्वारुकमिव बन्धनात् अनामिकाभ्यां हुं, मृत्योर्मुक्षीय''' 
'''कनिष्ठाभ्यां वौषट्, मामृतात् करतलपृष्ठाभ्यां फट् ।''' 
'''एवं हृदयादिषु ।''' 
'''यथा :''' 
'''त्रिभिस्तु वर्णैर्हृदयं शिरश्चतुर्भिरीरितम् ।''' 
'''अष्टाभिश्च शिखा प्रोक्ता नवार्णैः कवचं तथा ।''' 
'''तथाक्षि पञ्चाक्षरैस्त्र्यक्षरं करतले स्मृतम् ।''' 
'''ततः पूर्वपाश्चात्ययाम्योत्तरवक्त्रेषु तदनन्तरम् ।''' 
'''उरोगलास्येषु पुनर्नाभिहृत्पृष्ठकुक्षिषु ।''' 
'''लिङ्गपायूरुमूलान्तर्जानुजङ्घायुगेषु तत्परम् ।''' 
'''तद्वृत्तयुग्मे स्तनयोः पार्श्वयोः पादयोः पुनः ।''' 
'''पाण्योर्नासिकयोः शीर्षे मन्त्रवर्णान्न्यसेत्क्रमात्''' 
'''॥ १६ ॥''' 

'''P3-0238 · 17''' 
'''ततः पदान्येकादश न्यसेत् ।''' 
'''शिरोभ्रूयुगलाक्षिषु वक्त्रे गण्डद्वये भूयो हृदये जठरे पुनः ।''' 
'''गुह्योरुजानुपदेषु न्यासमेवं समाचरेत्''' 
'''॥ १७ ॥''' 

'''P3-0239 · 18''' 
'''ततो ध्यानम् :''' 
'''हस्ताभ्यां कलसद्वयामृतरसैराप्लावयन्तं शिरो द्वाभ्यां''' 
'''तौ दधतं मृगाक्षवलये द्वाभ्यां वहन्तं परम् ।''' 
'''अङ्गन्यस्तकरद्वयामृतघटं कैलासकान्तं शिवं,''' 
'''स्वच्छाम्भोजगतं नवेन्दुमुकुट देवं त्रिनेत्रं भजे ।''' 
'''एवं ध्यात्वा मानसैः सम्पूज्य अर्घ्यस्थापनं कुर्यात्''' 
'''॥ १८ ॥''' 

'''P3-0240 · 19''' 
'''ततः शैवोक्तपीठपूजां विधाय, पुनर्ध्यात्वा, आवाहनादि''' 
'''पञ्चपुष्पाञ्जलिदान पर्यन्तं विधाय, आवरणपूजामारभेत् ।''' 
'''अग्न्यादिकोणे केशरेषु मध्ये दिक्षु च त्र्यम्बकं हृदयाय नमः''' 
'''इत्यादिना षडङ्गैः पूजयेत् ।''' 
'''ततोऽष्टपत्रेषु ॐ अर्काय नमः, एवं इन्दवे वसुधायैः जलाय''' 
'''वह्नये वायवे वियते यजमानाय''' 
'''॥ १९ ॥''' 

'''P3-0241 · 20''' 
'''तद्बाह्ये पूर्वादि :''' 
'''रमा राका प्रभा ज्योत्स्ना पूर्णा पूषा पूरणी सुधा ।''' 
'''वाक्यन्तु :''' 
'''रमायै नमः इत्यादि ।''' 
'''तद्बाह्ये :''' 
'''विश्वा विद्या सिता प्रज्ञा सारा सन्ध्या शिवा निशा ।''' 
'''तद्बाह्ये :''' 
'''आर्द्रा प्रज्ञा प्रभा मेधा कान्तिः शान्तिर्धृतिर्मतिः ।''' 
'''तद्बाह्ये :''' 
'''परा उमा पावनी पद्मा शान्ता अमोघा जया अमला एताः पूजयेत् ।''' 
'''ततो धूपादिविसर्जनान्तं कर्म समापयेत् ॥ १९-क ॥''' 
'''अस्य पुरश्चरणं लक्षजपः ॥''' 
'''तथा च शारदायाम् :''' 
'''जपेन्मन्त्रमिमं लक्षमेवं ध्यायञ्जितेन्द्रियः ।''' 
'''जुहुयाद्दशभिर्द्रव्यैरयुतं घृतसंप्लुतैः ।''' 
'''बिल्वं पलाशं खदिरं वटञ्च तिलसर्षपौ ।''' 
'''दौग्धं दुग्धं दधि पुनर्दूर्वास्तानि विदुर्बुधाः''' 
'''॥ २० ॥''' 

'''P2-0586 · 6''' 
'''ततः सामान्यपूजापद्धत्युक्तपीठन्यासं कृत्वा''' 
'''पीठशक्तिर्न्यसेत् ।''' 
'''यथा:''' 
'''ॐ वामायै नमः एवं ज्येष्ठायै रौद्र्यं काल्यै कलविकरिण्यै''' 
'''वलविकरिण्यै बलप्रथमन्यै सर्वभूतदमन्यै ।''' 
'''एता हृत्पद्मस्य पूर्वादिकेशरेषु विन्यस्य मध्ये ॐ मनोन्मन्यै''' 
'''नमः, तदुपरि ॐ नमो भगवते सकलगुणात्म''' 
'''शक्तियुक्तायानन्ताय योगपीठात्मने नमः ।''' 
'''तथा च शारदायाम्:''' 
'''वामा ज्येष्ठा तथा रौद्री काली कलपदादिका विकरिण्याह्वया''' 
'''प्रोक्ता बलादिविकरिण्यथ ।''' 
'''बलप्रमथनी पश्चात् सर्वभूतदमन्यपि ।''' 
'''मनोन्मनीति संप्रोक्ता शिवस्य पीठशक्तयः ।''' 
'''नमो भगवते पश्चात्सकलादि वदेत्ततः ।''' 
'''गुणादिशक्तियुक्ताय ततोऽनन्ताय तत्परम् ।''' 
'''योगपीठात्मने भूयो नमोन्तरादिको मनुः ।''' 
'''अमुना मनुना पश्चादासनं गिरिजापतेः ।''' 
'''मूर्तिं मूलेन सङ्कल्प्य तत्रावाह्य यजेच्छिवम् ।''' 
'''तत ऋष्यादिन्यासः:''' 
'''शिरसि वामदेवाय ऋषये नमः, मुखे पंक्तिच्छन्दसे नमः, हृदि''' 
'''सदाशिवाय देवतायै नमः ।''' 
'''शारदायाम्:''' 
'''वामदेवो मुनिश्छन्दः पंक्तिर्देवः सदाशिवः''' 
'''॥ ६ ॥''' 

== Quellen und Textstand ==
* [[Krishnananda Agamavagisha]]: [[Brihat Tantrasara]]. Grundlage ist die gespeicherte deutsche Gesamtausgabe mit den zugehörigen IAST- und Devanagari-Dateien, Bearbeitungsstand 4. Oktober 2026.
* Die Kennungen P1 bis P5 mit vierstelliger Nummer bezeichnen die Fundstellen der Gesamtausgabe. Die daneben stehende Verszählung einschließlich Zusatznummern bleibt erhalten.
* Lokale Hinweise in eckigen Klammern kennzeichnen Lesarten, Textlücken und Übersetzungsprobleme. Ein neuer Vergleich mit einer gedruckten Sanskritedition wurde für diese Ritualredaktion nicht vorgenommen.
* [[Brihat Tantrasara Übersetzung 3#P3-0234|Brihat Tantrasara Übersetzung 3: P3-0234–P3-0241]]
* [[Brihat Tantrasara Übersetzung 2#P2-0586|Brihat Tantrasara Übersetzung 2: P2-0586]]

== Ergänzendes Praxisvideo ==
[https://mein.yoga-vidya.de/video/om-tryambakam-mantra-langsame-japa-rezitation Om Tryambakam – langsame Japa-Rezitation] von [[Yoga Vidya]]. Das Video dient der allgemeinen Einführung beziehungsweise Rezitationspraxis. Es zeigt eine andere oder vereinfachte Fassung; für diesen Artikel gelten die oben belegten Mantras und die jeweilige Ritualordnung.

{{#ev:youtube|kq7fy-MPCdU}}

== Siehe auch ==
* [[Brihat Tantrasara Ritualartikel Übersicht]]
* [[Tryambaka Japa am Ashvattha nach dem Brihat Tantrasara]]
* [[Tryambaka Japa nach dem Bad im Brihat Tantrasara]]
* [[Tryambaka Homa mit Durva nach dem Brihat Tantrasara]]
* [[Tryambaka Homa mit Banyanholz nach dem Brihat Tantrasara]]
* [[Shiva Puja mit dem Prasada-Bija nach dem Brihat Tantrasara]]

== Seminare ==
'''Kundalini Yoga''' 
<rss max=4>https://www.yoga-vidya.de/seminare/interessengebiet/kundalini-yoga/rssfeed.xml</rss>

'''Indische Schriften''' 
<rss max=4>https://www.yoga-vidya.de/seminare/interessengebiet/indische-schriften/rssfeed.xml</rss>

'''Chakras''' 
<rss max=4>https://www.yoga-vidya.de/seminare/interessengebiet/chakras/rssfeed.xml</rss>

'''Energiearbeit''' 
<rss max=4>https://www.yoga-vidya.de/seminare/interessengebiet/energiearbeit/rssfeed.xml</rss>

[[Kategorie:Rituale Anleitung]]
[[Kategorie:Tantra Rituale]]
[[Kategorie:Puja]]
[[Kategorie:Shiva Ritual]]
[[Kategorie:Tantra Friedensritual]]

Tryambaka Puja nach dem Brihat Tantrasara - Versionsgeschichte

Tantrarituale: Artikel aus der redigierten Brihat-Tantrasara-Sammlung veröffentlicht